Những thông tin trên được TS.BS Trương Hồng Sơn, Phó Tổng thư ký Tổng hội Y học Việt Nam, Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tại tọa đàm "Chăm sóc sức khỏe cộng đồng - giải pháp bền vững cho sự phát triển" do Báo Nhân dân và đối tác phối hợp tổ chức sáng 18/9.
Người Việt 'gánh' cả bệnh không lây nhiễm, suy sinh dưỡng và thừa cân béo phì
Theo TS.BS Trương Hồng Sơn, nếu như trước đây phần lớn số ca tử vong đến từ bệnh nhiễm trùng, thì hiện nay các bệnh không lây nhiễm đã trở thành nguyên nhân hàng đầu, chiếm tới 80% số ca tử vong. Trung bình cứ 10 người thì có 8 người mắc một trong các bệnh mạn tính như: tim mạch, ung thư, đái tháo đường hay bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính.
Tại Đông Nam Á, tuổi thọ của nam giới Việt Nam xếp thứ 5 và nữ giới xếp thứ 2, song số năm mắc bệnh lại cao. Cụ thể, mỗi người Việt sống trung bình khoảng 10 năm với bệnh tật, làm giảm đáng kể số năm sống khỏe mạnh.

Trong khi đó, người Nhật tuổi thọ cao hơn, là 86 tuổi và tuổi sức khỏe của họ cao hơn rất nhiều, có thể sống khỏe mạnh đến 80 tuổi.
Theo TS Trương Hồng Sơn, có 3 lý do dẫn đến tình trạng tuổi sức khoẻ của người Việt thấp, đầu tiên là bệnh không lây nhiễm (đây cũng là nguyên nhân hàng đầu gây ra tử vong ở nước ta), nhưng một trong những nguyên nhân quan trọng nữa là dinh dưỡng và lối sống. Hiện đang có tình trạng "gánh nặng kép" về dinh dưỡng, tức là bên cạnh đối diện suy dinh dưỡng thì lại thừa cân, béo phì.
Chuyên gia chia sẻ: Khi khám bệnh, bác sĩ gặp nhiều tình huống có gia đình người anh suy dinh dưỡng nhưng người em lại thừa cân, béo phì.
Chia sẻ thêm trong toạ đàm, TS.BS Phan Bích Nga - Trưởng khoa Khám Dinh dưỡng trẻ em, Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, tỷ lệ suy dinh dưỡng ở nước ta đã giảm nhưng so với các nước trong khu vực vẫn thuộc loại cao. Bên cạnh đó thừa cân béo phì và thiếu vi chất dinh dưỡng lại đang gia tăng. Kiến thức về dinh dưỡng cũng như phòng bệnh về dinh dưỡng cũng chưa được quan tâm đúng mức.
Các chuyên gia cũng cho hay, nhiều trẻ thiếu vitamin A và vi chất, ảnh hưởng đến thể lực, tầm vóc và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh không lây nhiễm.
"Thói quen ăn uống nhiều đồ ăn nhanh, thừa năng lượng, nhiều chất béo và đạm nhưng lại thiếu rau xanh, kết hợp với lối sống ít vận động, đang khiến người trẻ đối diện nguy cơ thừa cân, béo phì và các bệnh lý chuyển hóa"- TS.BS Phan Bích Nga nói và cho biết thêm: Trong cộng đồng, theo một số kết quả nghiên cứu ở một số vùng miền cụ thể, không chỉ có tình trạng suy dinh dưỡng mà còn có cả thừa cân, béo phì. Tình trạng này kéo dài và đang có ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, như bệnh về rối loạn chuyển hóa, thiếu vitamin A, thiếu Omega 3.
Tìm hiểu thêm: Người cao tuổi vẫn có thể bị suy dinh dưỡng?
Làm gì để tăng cường thế lực, nâng sức khoẻ và chất lượng sống?

Các chuyên gia tham gia toạ đàm
Chia sẻ tại toạ đàm, TS.BS Trương Hồng Sơn cũng cho hay, nhiều phụ huynh cho rằng "gầy rồi sẽ béo", nhưng thực tế trẻ thấp còi do thiếu vi chất sẽ có nguy cơ thừa cân khi trưởng thành mà vẫn kém phát triển chiều cao.
"Chúng ta thường chú ý đến năng lượng nhưng lại bỏ quên vi chất. Đây là nguyên nhân dẫn đến tình trạng đói vi chất, khiến cơ thể suy yếu, dễ mắc bệnh"- TS.BS Trương Hồng Sơn nói.
Cũng theo chuyên gia này, rất khó có "siêu thực phẩm" nào bổ sung đủ chất ngay. "Lời khuyên của chúng tôi là phải đa dạng bữa ăn. Để đảm bảo dinh dưỡng, một ngày phải ăn 20 loại thực phẩm nhưng ăn 20 loại như thế nào để tránh béo thì phải kiểm soát được lượng và loại thực phẩm nạp vào"- TS Sơn nói.
Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, mục tiêu đến năm 2030 tăng chiều cao trung bình của trẻ em và thanh thiếu niên từ 1-18 tuổi thêm tối thiểu 1,5cm; đến năm 2045 tầm vóc, thể lực, chiều cao trung bình của thanh niên tương đương các quốc gia có cùng mức phát triển.
Để đảm bảo nâng cao tầm vóc của người Việt Nam, theo TS.BS Phan Bích Nga, trước hết trẻ phải đủ chất sinh năng lượng (không để trẻ gầy), phải đủ vi chất dinh dưỡng; thực phẩm sử dụng cho phải tươi mới, tránh sử dụng thực phẩm cũ (vi chất dinh dưỡng sẽ thấp). Các món ăn cần chế biến đơn giản (hấp, xào, luộc) mới giữ được nhiều vitamin và khoáng chất.
Bên cạnh chế độ ăn, các gia đình cần bổ sung cho con sữa tươi an toàn để thêm canxi. Với trẻ dưới 2 tuổi khuyến nghị sử dụng sữa mẹ là tốt nhất; trẻ trên 2 tuổi khuyến nghị sử dụng sữa tươi để tốt cho phát triển chiều cao.
Chuyên gia cũng khuyến cáo đến các bậc phụ huynh, để phát triển chiều cao cần phải phụ thuộc vào 5 loại vitamin và khoáng chất cơ bản quan trọng: Vitamin D, vitamin A, canxi sắt, kẽm. Những vi chất này giàu trong thực phẩm tự nhiên như các loại thịt, trứng, tôm, cá, rau, của quả và sữa.
Còn ThS.BS Từ Quang, Học viện Quân y khuyến cáo, cơ thể muốn vận hành tốt cần đầy đủ vi chất. Việc thiếu hụt sẽ không chỉ ảnh hưởng đến tuổi thọ mà còn làm giảm chất lượng sống.
Vì thế, để đảm bảo dinh dưỡng, khẩu phần ăn cần đa dạng, lành mạnh, giàu rau củ quả, bổ sung vi chất, kết hợp tăng cường vận động, giảm stress. Bên cạnh đó, phòng bệnh cần được đặt lên hàng đầu, thay vì chỉ tập trung chữa bệnh.
Tìm hiểu thêm: Người cao tuổi Việt Nam đang phải đối mặt với những căn bệnh nào?

Cũng tại Nghị quyết 72, đưa ra mục tiêu vào năm 2030 tuổi thọ trung bình đạt 75,5 tuổi, trong đó số năm sống khỏe mạnh đạt tối thiểu 68 năm; vào năm 2045, tuổi thọ trung bình đạt trên 80 tuổi, trong đó số năm sống khoẻ mạnh tăng lên trên 71 tuổi.
Để làm được điều này, theo TS.BS Trương Hồng Sơn cần có chiến lược toàn diện, đó là người dân phải được theo dõi và chăm sóc sức khỏe ban đầu tốt, khám sức khoẻ định kỳ để chủ động phòng bệnh. Ngoài nâng cao kiến thức phòng bệnh, người dân còn phải chú ý tới chăm sóc sức khoẻ, duy trì lối sống lành mạnh và chế độ dinh dưỡng khoa học, đủ vi chất, kết hợp vận động thể lực và tránh căng thẳng.
"Bộ Chính trị vừa ban hành Nghị quyết 72 và tới đây có Luật Phòng bệnh đều nhấn mạnh đến công tác phòng bệnh. Điều này để bảo đảm cho người dân ít phải tiếp xúc với nguồn lây nhiễm và nâng cao thể chất bản thân"- TS.BS Trương Hồng BS Sơn nói.
Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM (VIAM Clinic) thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam tư vấn, cung cấp chế độ dinh dưỡng cá thể dành cho những người đang điều trị các bệnh mạn tính, trẻ nhẹ cân, suy dinh dưỡng, trẻ thừa cân béo phì, phụ nữ mang thai và cho con bú,… Hãy liên hệ với VIAM Clinic nếu bạn muốn có chế độ dinh dưỡng hỗ trợ điều trị và cải thiện sức khỏe TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935.18.3939 / 024.3633.5678
Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.
Trầm cảm kháng trị xảy ra khi các triệu chứng của một người không cải thiện sau khi đã thử ít nhất hai loại thuốc chống trầm cảm khác nhau. Một nghiên cứu gần đây đã điều tra tác động của chế độ ăn ketogenic ít carbohydrate đối với người lớn mắc chứng trầm cảm kháng trị.
Dù sống ở vùng nhiệt đới ngập tràn ánh nắng, tỷ lệ thiếu hụt vitamin D ở trẻ em Việt Nam vẫn đang ở mức báo động. Được ví như "chìa khóa" cho tầm vóc và hệ miễn dịch, việc lãng quên dưỡng chất vàng này đang để lại những hệ lụy sức khỏe kéo dài đến tận tuổi trưởng thành.
Magie là một khoáng chất đa lượng thiết yếu, đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sức khỏe của xương, cơ bắp và hệ thần kinh. Khi cơ thể được cung cấp đủ lượng magie, hàng loạt các chức năng sẽ được cải thiện rõ rệt.
Hạ đường huyết là tình trạng xảy ra khi mức đường huyết trong cơ thể giảm xuống quá thấp để có thể cung cấp đủ năng lượng cho các hoạt động của cơ thể.
Magie là khoáng chất quan trọng giúp điều hòa thần kinh, giảm căng thẳng và cải thiện giấc ngủ. Bổ sung thực phẩm giàu magie đúng cách, kết hợp món ăn phù hợp, có thể hỗ trợ ngủ ngon và nâng cao sức khỏe toàn diện.
Gan nhiễm mỡ là tình trạng mỡ tích tụ quá mức trong tế bào gan, lượng mỡ chiếm khoảng trên 5% trọng lượng gan. Chế độ ăn góp phần quan trọng trong điều trị bệnh gan nhiễm mỡ.
Trong giai đoạn ôn thi căng thẳng, các sĩ tử thường dồn hết quỹ thời gian vào bài vở mà quên nghỉ ngơi thường khiến não bộ quá tải và mệt mỏi. Thay vào đó, duy trì vận động nhẹ nhàng chính là giải pháp then chốt giúp giải tỏa áp lực, tăng cường trí nhớ và giúp việc tiếp thu kiến thức trở nên hiệu quả hơn. Những bài tập đơn giản không hề lãng phí thời gian mà còn tạo nền tảng sức khỏe bền vững để các bạn chinh phục kỳ thi một cách khoa học. Để hiểu rõ hơn về lợi ích của sự cân bằng này, hãy cùng các chuyên gia của Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu và áp dụng ngay vào lộ trình học tập hằng ngày.