Thuốc chống trầm cảm có an toàn khi mang thai?

Thuốc chống trầm cảm là sự lựa chọn đầu tiên cho hầu hết các trường hợp trầm cảm. Thuốc có thể làm giảm các triệu chứng của bạn và cân bằng cảm xúc tốt nhất cho bạn. Tuy nhiên sẽ có nhiều vấn đề hơn khi bạn đang mang thai hay có ý định mang thai. Dưới đây là những điều bạn cần biết về thuốc chống trầm cảm và mang thai.

Mang thai có ảnh hưởng thế nào đến bệnh trầm cảm?

Các hormon khi mang thai được cho là sẽ bảo vệ người phụ nữ khỏi trầm cảm nhưng các nhà nghiên cứu ngày nay đã nói rằng điều này là không đúng. Không những thế, quá trình mang thai có thể kích hoạt cảm xúc khiến bạn gặp khó khăn khi đương đầu với bệnh trầm cảm.

Điều trị có quan trọng trong suốt quá trình mang thai?

Việc điều trị trầm cảm trong suốt quá trình mang thai là cần thiết.

Nếu không điều trị trầm cảm, bạn có thể sẽ không đi tìm những sự chăm sóc tối ưu trước sinh, không ăn những thực phẩm lành mạnh mà em bé cần hoặc để đảm bảo năng lượng cho chính mình. Bạn cũng có thể chuyển sang hút thuốc và uống rượu. Kết quả có thể xảy ra là đẻ non, cân nặng sơ sinh thấp hay các vấn đề khác cho con của bạn và sự gia tăng nguy cơ trầm cảm sau sinh cho bạn, cũng như khó gần gũi với em bé.

Quyết định sử dụng thuốc chống trầm cảm trong quá trình mang thai dựa trên sự cân bằng giữa nguy cơ và lợi ích. Chung quy, nguy cơ dị tật bẩm sinh và các vấn đề khác cho em bé của người mẹ sử dụng thuốc chống trầm cảm trong suốt thai kỳ là rất thấp. Mặc dù, một số loại thuốc đã được chứng minh là an toàn trong suốt quá trình mang thai, một số loại thuốc chống trầm cảm khác lại liên quan đến vấn đề sức khỏe ở trẻ.

Loại thuốc chống trầm cảm nào sử dụng được trong suốt cả thai kỳ?

Thông thường, các loại thuốc chống trầm cảm sau là lựa chọn trong suốt quá trình mang thai:

• Các loại thuốc ức chế tái hấp thu serotonin (SSRIs): SSRIs thường được xem xét sử dụng trong suốt thai kỳ, bao gồm citalopram (Celexa), fluoxetine (Prozac) và sertraline (Zoloft).
• Thuốc ức chế hấp thu serotonin và norepinehrine (SNRIs). Chúng cũng được xem xét để sử dụng trong suốt thai kỳ, bao gồm duloxetine (Cymbalta) và venlafaxine ( Effexor XR).
• Bupropion (Wellbutrin): loại thuốc này được sử dụng cho cả trầm cảm và cai thuốc lá. Dù bupropion thường không được xem xét sử dụng đầu tiên khi điều trị cho người bị trầm cảm trong quá trình mang thai, nó có thể là lựa chọn cho những người phụ nữ không đáp ứng với các loại thuốc khác hay những người muốn dùng nó để cai thuốc lá.
• Thuốc chống trầm cảm Tricyclic: các loại thuốc dòng này bao gồm amitriptyline and nortriptyline (Pamelor). Dù thuốc chống trầm cảm tricyclic thường không được xem xét để điều trị ngay lần đầu tiên hay thứ hai, nhưng đó có thể là lựa chọn cho những phụ nữ không đáp ứng với các loại thuốc khác.

Một vài nghiên cứu liên quan đến cách sử dụng của citalopram, fluoxetine và sertraline rất hiếm nhưng vấn đề nghiêm trọng ở phổi trẻ sơ sinh (tăng huyết áp phổi mạn ở trẻ sơ sinh) khi sử dụng trong nửa cuối của thai kì.

Các dị tật bẩm sinh hiếm có khác được gợi ý là có thể có nguy cơ trong một số nghiên cứu, nhưng không phải tất cả. Dù vậy, nguy cơ là vô cùng thấp.

Loại thuốc chống trầm cảm nào nên tránh xa trong suốt thai kỳ?

SSRI paroxetine (Paxil) thường bị phản đối sử dụng trong quá trình mang thai. Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng Paroxetine có thể liên quan đến sự tăng nhẹ khuyết tật tim thai.

Ngoài ra, chất gây ức chế oxy hóa monoamine (maois) — bao gồm phenelzine (Nardil) và tranylcypromine (Parnate)- thường bị phản đối trong quá trình mang thai. Maois có thể giới hạn sự tăng trưởng của thai nhi.

Có nguy cơ nào khác cho trẻ không?

Nếu bạn sử dụng thuốc chống trầm cảm xuyên suốt thai kỳ hay trong suốt ba tháng cuối, con của bạn có thể sẽ trải qua triệu chứng ngưng hoạt động tạm thời- như là bồn chồn hay khó chịu khi sinh ra. Tuy nhiên, dùng liều giảm về cuối thai kỳ cũng không được khuyến cáo. Bởi nó không được cho là có thể giảm các triệu chứng của trẻ sơ sinh. Không chỉ vậy, nó cũng gây nên thử thách cho bạn ở thời kỳ sau sinh- thời điểm mà các nguy cơ về cảm xúc và sự lo ngại gia tăng.

Quyết đinh tiếp tục dùng hay đổi thuốc chống trầm cảm sẽ do bạn cùng bác sĩ quyết định. Mối quan tâm về nguy cơ tiềm tàng phải được cân nhắc với khả năng một loại thuốc thay thế có thể thất bại và gây tái phát bệnh trầm cảm.

Điều gì sẽ xảy ra nếu tôi ngừng sử dụng thuốc chống trầm cảm trong quá trình mang thai?

Nếu bạn ngừng sử dụng thuốc thuốc chống trầm cảm trong thời gian mang thai, bạn có nguy cơ tái phát bệnh. Ngoài ra, ngừng dùng SSRI đột ngột có thể gây nên nhiều dấu hiệu và triệu chứng khác nhau bao gồm:

• Buồn nôn và nôn
• Cảm lạnh
• Mệt mỏi
• Lo lắng
• Cáu gắt

Điểm mấu chốt ở đây là gì?

Nếu bạn bị trầm cảm và đang mang thai hay có ý định mang thai, hãy bàn bạc với bác sĩ của bạn. Đôi khi trầm cảm nhẹ hay trung bình có thể được kiểm soát bằng vật lý trị liệu bao gồm tư vấn hay trị liệu khác. Nếu bạn bị trầm cảm trung bình hay nặng hay có tiền sử trầm cảm gần đây, nguy cơ tái phát có thể lớn hơn cả những rủi ro liên quan đến thuốc chống trầm cảm.

Quyết định về việc điều trị trầm cảm trong quá trình mang thai là điều không dễ dàng. Các nguy cơ và lợi ích khi sử dụng thuốc trong quá trình mang thai cần được cân nhắc kỹ càng. Làm việc với bác sĩ để đưa ra lựa chọn tốt nhất cho bạn và con bạn- cơ hội tốt nhất cho sức khỏe lâu dài.