Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thời kì dậy thì ở con trai

Ở thời kì tiền dậy thì, lượng cơ bắp và râu của con trai rất ít.

Khi bước sang độ tuổi từ 9 tới 16, hầu hết các chàng trai sẽ bước vào giai đoạn dậy thì. Đó là thời gian của sự thay đổi về cả thể chất lẫn tinh thần (cảm xúc). Con trai thường được học về giai đoạn dậy thì thông qua các chương trình giáo dục ở trường học, các phương tiện truyền thông và thông qua việc nói chuyện với bạn bè.

Thời gian này, người mẹ và chuyên gia y tế, tâm lý (nếu có) đóng một vai trò quan trọng trong việc đưa ra lời khuyên đúng đắn cho trẻ. Con bạn có thể muốn biết về chiều cao của trẻ trong tương lai, tại sao giọng nói của trẻ lại thay đổi hoặc khi nào trẻ có thể cạo râu lần đầu tiên. Con trai thường bắt đầu dậy thì muộn hơn con gái 2 năm. Điều đó có thể làm cho con bạn cảm thấy bực mình vì nhìn thấy con gái trưởng thành và phát triển cao hơn họ.

Định nghĩa của dậy thì: dậy thì là khái niệm dùng để chỉ thời kì chuyển tiếp từ giai đoạn trẻ thơ sang giai đoạn trưởng thành của con người với những biến đổi quan trọng về cơ thể và tâm sinh lí giúp mỗi chúng ta có khả năng đảm nhiệm thiên chức giới tính của mình.

Những điều cần biết về giai đoạn dậy thì của trẻ

Trong giai đoạn dậy thì, sự thay đổi về thể chất và tinh thần có thể làm cho con trai cảm thấy sợ hãi và lo lắng. Bạn nên giải thích cho con bạn về giai đoạn này và các tác động có thể làm thay đổi tâm sinh lí của con bạn. Con trai bắt đầu dậy thì ở các độ tuổi khác nhau. Có thể bắt đầu sớm từ năm 9 tuổi hoặc muộn hơn tùy từng trẻ. Ở độ tuổi 16, hầu hết các chàng trai đã phát triển đầy đủ. Quá trình dậy thì diễn ra trong vài năm và có các thay đổi xảy ra như:

  • Thay đổi về thể chất

Con trai của bạn sẽ nhận thấy sự phát triển của cơ thể thông qua bàn tay và bàn chân trước tiên. Bàn tay và chân của con trai sẽ to hơn và có thể làm cho chúng trở nên vụng về hơn. Sau đó, con bạn sẽ nhận thấy dấu hiệu về việc tăng chiều cao. Nếu chúng bị thừa cân ở giai đoạn trước đó thì trong thời kì dậy thì, cùng với việc tăng chiều cao, con bạn có thể nhìn trông thon gọn hơn. Khi cậu bé hết tuổi dậy thì, nó có thể cao thêm 35cm và nặng thêm 18kg.

Ngoài ra, con trai bạn cũng có thể thay đổi một vài bộ phận khác như cổ có thể dày hơn, vai và hông rộng hơn. Xương mặt con bạn cũng có thể thay đổi và phần xương hàm cũng trở nên rõ ràng hơn. Con trai sẽ bắt đầu nhìn giống một người đàn ông, không chỉ ở ngoại hình bên ngoài mà còn ở giọng nói. Đây là thời kì con trai bắt đầu vỡ giọng. Giọng nói của con sẽ trầm và sâu hơn giống người trưởng thành.

Phần lông trên cơ thể con trai bạn cũng bắt đầu xuất hiện và nó trở lên dày hơn khi chúng gần kết thúc giai đoạn dậy thì. Một lượng nhỏ lông bắt đầu xuất hiện ở phần dưới cánh tay. Phần lông trên chân và cánh tay sẽ trở lên rõ hơn và chúng sẽ bắt đầu nhận thấy phần lông vùng dương vật xuất hiện. Con trai của bạn cũng có thể bắt đầu cạo râu mỗi tuần một lần trong vài năm đầu tiên của trung học phổ thông. Con bạn cũng có thể nhìn thấy việc gia tăng số lượng mụn, mồ hôi và mùi cơ thể. Vì vậy việc vệ sinh hàng ngày là vô cùng quan trọng.

Cơ quan sinh dục của con trai bạn sẽ thay đổi. Dương vật và tinh hoàn lớn hơn. Việc cương cứng cũng xảy ra thường xuyên hơn khi dương vật trở nên cứng hơn, lớn hơn và dài hơn. Thỉnh thoảng, việc cương cứng dương vật có thể dẫn tới xuất tinh (tinh dịch chảy ra ngoài dương vật).

Việc xuất tinh có thể xảy ra bất cứ lúc nào, bao gồm cả ban đêm. Thường được gọi là mộng tinh. Nó xảy ra khi hóc-môn sinh dục nam giới testosteron tăng cao. Tinh dịch chứa tinh trùng trong đó. Một trẻ trai khi tới tuổi dậy thì, tinh trùng của chúng có thể thụ tinh với trứng để tạo thành hợp tử phát triển thành phôi và thai nhi khi có quá trình giao hợp xảy ra.

Ở một số chàng trai trong giai đoạn dậy thì, ngực có thể phát triển to hơn.

Nhiều chàng trai sẽ thích thú khi nhìn thấy cơ bắp phát triển khi qua giai đoạn dậy thì. Thậm chí nếu không lên cân, con trai cũng sẽ nhìn thấy cơ bắp trở nên rõ ràng hơn.

  • Thay đổi về cảm xúc và suy nghĩ

Con trai sẽ trải nghiệm một loạt các cảm xúc khi họ đi qua tuổi dậy thì. Trong thời gian này, con bạn có thể cảm thấy cáu kỉnh, buồn và thậm chí tuyệt vọng. Chúng có thể cảm thấy các cảm xúc khác nhau liên quan tới những thay đổi về giới tính bao gồm lo lắng, tò mò và khao khát. Cảm xúc sẽ ổn định hơn vào cuối giai đoạn dậy thì. Con trai của bạn sẽ dường như cần nhiều không gian tự do hơn, dành nhiều thời gian hơn cho bạn bè và tình yêu. Cách tổ chức công việc và thói quen của con bạn cũng sẽ được hoàn thiện, như là việc lên kế hoạch cho tương lai của mình.

Những điều cần xem xét

Hầu hết các chàng trai trải qua giai đoạn dậy thì đều gặp một chút lúng túng và ngượng ngùng với việc thay đổi giọng nói, mụn, sự cương cứng và cảm xúc. Bạn nên nói chuyện với bác sĩ khi con bạn chưa có dấu hiệu dậy thì ở tuổi 14, hoặc khi chúng cảm thấy đau đớn do sự phát triển tăng vọt, bị mụn nặng hơn so với bình thường, tâm trạng, trầm cảm hoặc nếu có ý định tự tử hoặc có bất kì hành động nào làm nguy hại tới bản thân.

Một số câu hỏi bạn có thể hỏi bác sĩ khi thắc mắc

  • Con trai tôi dừng việc phát triển sớm. Điều đó có đáng lo không?
  • Loại thuốc có thể sử dụng khi con trai bị mụn?
  • Phân biệt dấu hiệu về cảm xúc của trẻ vị thành niên với những triệu chứng của các căn bệnh tâm thần nghiêm trọng?
  • Con trai tôi dường như dành nhiều thời gian quan tâm tới những thứ có liên quan tới giới tính (hoặc không hề quan tâm gì đến chúng). Điều đó có bình thường không?
CTV Thu Hiền - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Family Doctor
Bình luận
Tin mới
  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

Xem thêm