Tại sao trẻ em lại bị gan nhiễm mỡ?

Trước năm 2006, các bác sỹ vẫn không tìm thấy nguyên nhân vì sao có một số lượng lớn trẻ em bị gan nhiễm mỡ. Những nghiên cứu gần đây đã tiết lộ fructose là nguyên nhân chính gây ra gan nhiễm mỡ không do rượu. Toàn cầu hiện nay có khoảng 25% người lớn bị gan nhiễm mỡ không do rượu, trong đó 45% số người đó là người gốc Tây Ban Nha do có liên quan đến sự biến thể của gen.

Những nguy cơ của gan nhiễm mỡ ngày càng trầm trọng thêm vì mọi người có xu hướng sử dụng nhiều fructose- một loại đường có cả trong tự nhiên và được sử dụng trong các loại nước ngọt và phần lớn thực phẩm chế biến sẵn, gây ra thiếu hụt cholin, tăng cân, tiểu đường. Bạn có thể giúp gan duy trì sự khỏe mạnh bằng cách tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng khỏe mạnh, hạn chế uống thuốc và giữ huyết áp ở mức khỏe mạnh.

Tìm hiểu về gan nhiễm mỡ

Gan nhiễm mỡ là tình trạng dư thừa mỡ trong gan. Bình thường gan của chúng ta cũng có một lượng mỡ nhất định. Gan nhiễm mỡ là khi lượng mỡ trong gan vượt quá 10% trọng lượng của gan. Có hai loại gan nhiễm mỡ: gan nhiễm mỡ không do rượu và gan nhiễm mỡ do rượu.

Gan nhiễm mỡ sẽ có lượng enzyme gan tăng cao hơn bình thường. Gan nhiễm mỡ thường xuất hiện ở người lớn nhưng hiện nay người ta lại thấy xu hướng xuất hiện ở trẻ em, thậm chí là trẻ rất nhỏ.

Gan nhiễm mỡ không do rượu gồm có 2 loại:

• gan nhiễm mỡ đơn: gây nên thừa mỡ trong gan, gan không bị viêm hoặc bị phá hủy. 
• gan nhiễm mỡ thông thường: gan vừa nhiễm mỡ, vừa viêm, các tế bào gan cũng bị phá hủy. Gan nhiễm mỡ thông thường có thể gây ra xơ hóa và sẹo ở gan, và có thể dẫn đến tình trạng xơ gan hoặc ung thư gan.

Các nhà nghiên cứu cũng chỉ ra những nguyên nhân đơn lẻ gây ra gan nhiễm mỡ và cũng cảnh báo rằng tình trạng này xuất hiện ngày càng phổi biến ở những người có yếu tố nguy cơ cao chẳng hạn như tiểu dường typ 2 hoặc tiền tiểu đường, rối loạn chuyển hóa, mỡ máu, béo phì, tuổi trung niên, tăng huyết áp, giảm cân nhanh, viêm gan, gan tiếp xúc với các độc tố, đã từng cắt bàng quang.

Gan nhiễm mỡ xuất hiện ở 25% số người trưởng thành trên thế giới. Tuy nhiên, tỷ lệ béo phì và tiểu đường typ 2 ngày càng tăng cao kéo theo tỷ lệ gan nhiễm mỡ cũng ngày càng cao. Gan nhiễm mở là một căn bệnh thầm nặng, thường không xuất hiện triệu chứng rầm rộ, thậm chí là ít hoặc không xuất hiện triệu chứng bệnh. Khi các triệu chứng xuất hiện, người bệnh có thể cảm nhận thấy rõ sự mệt mỏi hoặc khó chịu ở thượng vị trái.

Sự khác biệt giữa gan nhiễm mỡ đơn và gan nhiễm mỡ thông thường là sự phá hủy các tế bào gan, tăng nguy cơ xơ gan tiến triển và ung thư gan.

Đường fructose có thể đi vào cơ thể trẻ nhỏ qua sữa mẹ. Một nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng trên những trẻ có gen biến thể sử dụng lượng đường cao để xem liệu việc giảm fructose và đường nói chung có làm giảm tỷ lệ mắc gan nhiễm mỡ hay không. 

Một nghiên cứu đã khám phá ra việc tiêu thụ nhiều syro ngô nhiều fructose (HFCS) một chất làm ngọt xuất hiện trong các loại nước giải khát và phần lớn thực phẩm chế biến sẵn truyền qua sữa mẹ vào trẻ gây ra tình trạng gan nhiễm mỡ và béo phì. Bình thường lactose là nguồn carbonhydrate chính trong sữa mẹ, nhưng lợi ích của chúng sẽ phần nào bị ảnh hưởng bởi chế độ ăn của mẹ.  Fructose khi vào trong cơ thể sẽ phá hủy gan tương tự như rượu gây phá hủy gan và rối loạn chuyển hóa. Fructose cũng gây ra rối loạn chuyển hóa nghiêm trọng đặc biệt là những chất chuyển hóa qua gan, nhanh hơn bất cứ loại đường nào khác. Các nghiên cứu cũng chỉ ra nếu trẻ tiếp xúc với loại đường này sớm sẽ tăng nguy cơ mắc tiểu đường typ 2 và gan nhiễm mỡ không do rượu.

Nhiều fructose làm tăng nguy cơ béo phì và gan nhiễm mỡ!!!

Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng lượng đường được thêm vào khẩu phần ăn hàng ngày đặc biệt nguy hiểm. Fructose liên quan đến việc làm tồi tệ thêm tình trạng insulin và dung nạp đường. Chúng cũng làm gia tăng tình trạng dự trữ mỡ đặc biệt là phần bụng.

Có nhiều cách để giúp gan khỏe mạnh

• Duy trì cân nặng khỏe mạnh: duy trì cân nặng khỏe mạnh yêu cầu sự giám sát calo và năng lượng nạp vào.
• Tập luyện thể dục thường xuyên: vận động thường xuyên và tập thể dục giúp cải thiện độ nhạy cảm insulin, hỗ trợ chuyển hóa, giúp kiểm soát cân nặng và huyết áp. Tập thể dục cũng cải thiện chất lượng giấc ngủ, tâm trạng và sức khỏe tâm thần. Những yếu tố này đều ảnh hưởng đến nguy cơ mắc gan nhiễm mỡ.
• Hạn chế sử dụng thuốc: Tất nhiên la có bệnh thì phải uống thuốc nhưng hãy cố gắng úng đúng liều quy định và đồng thời chỉ uống thuốc khi có chỉ định của bác sỹ. Bên cạnh đó, nếu bạn có một số lối sống lành mạnh thì khả năng sử dụng đến thuốc cũng không cao.
• Kiểm soát huyết áp: tăng huyết áp sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, suy giảm trí nhớ và cả han nhiễm mỡ. Tập thể dục cũng là một phương pháp giảm huyết áp tự nhiên.
• Giảm kháng insulin: kháng insulin gây ra tiểu đường , một yếu tố nguy cơ gây ra gan nhiễm mỡ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hiểu rõ về sức khỏe của gan