Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sau khi sinh, sữa mẹ chưa về nhiều có cần pha sữa công thức cho trẻ bú

Nhiều mẹ mới sinh, trong những ngày đầu sữa chưa về nhiều nên vội pha sữa công thức cho con uống vì sợ con đói. Theo bác sĩ chuyên khoa sản, đó là một sai lầm bởi sữa mẹ là nguồn dưỡng chất trọn vẹn nhất và chứa nguồn kháng thể dồi dào giúp trẻ phòng tránh bệnh tật.

1. Lợi ích của sữa mẹ so với sữa công thức

Theo BSCK2. Nguyễn Thị Bích Ngọc - nguyên trưởng Khoa sản II - Bệnh viện Thanh Nhàn, một vài ngày đầu khi mới sinh, sữa chưa về nhiều, các mẹ đừng quá lo lắng trẻ bị đói bởi khi chào đời, em bé đã có nguồn năng lượng dữ trữ đủ để duy trì trong ít nhất 24h. Hơn nữa, trong những ngày đầu tiên, dạ dày trẻ sơ sinh rất nhỏ, mỗi lần chỉ chứa được khoảng 5ml sữa. Nếu ăn quá nhiều sữa, bé sẽ bị nôn, trớ.

Theo Viện Dinh dưỡng Quốc gia, sữa công thức được chế biến từ nhiều sản phẩm khác nhau như: sữa động vật, đậu nành và dầu thực vật. Sữa công thức dù đã được điều chỉnh, chế biến giống như sữa mẹ, nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với nhu cầu của trẻ nhỏ.

Sau khi sinh, sữa mẹ chưa về nhiều thì có cần pha sữa công thức cho trẻ bú? - Ảnh 1.

Nên cho trẻ bú mẹ trong vòng 1 giờ đầu sau sinh bởi sữa non rất tốt cho trẻ.

Sữa mẹ là nguồn cung cấp dinh dưỡng đầy đủ và an toàn nhất cho trẻ hơn bất kỳ loại sữa công thức nào. Theo Viện Dinh dưỡng Quốc gia, sữa mẹ không nhiễm khuẩn còn sữa bò tươi hoặc sữa đặc có đường đều có thể bị nhiễm khuẩn. Điều rất quan trọng là trong sữa mẹ có kháng thể giúp trẻ phòng tránh được các nguy cơ nhiễm nhiều loại bệnh còn tất cả các loại sữa công thức khác đều không có kháng thể hoặc có rất ít.

Hệ tiêu hóa của trẻ còn non yếu, chưa thể tiếp nhận được lượng đạm lớn. Trong khi đó, các loại sữa công thức khác lại chứa lượng đạm lớn khiến trẻ khó tiêu hóa. Vậy nên, sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng phù hợp nhất với trẻ.

Sữa mẹ có đầy đủ các axit béo cần thiết, các men lipaza để tiêu hóa mỡ còn các loại sữa công thức khác không có đầy đủ các axit béo cần thiết, các men lipaza.

Chỉ trong sữa mẹ có đủ nước còn các loại sữa công thức khác thì phải thêm vào. Vitamin hay sắt trong sữa mẹ ít nhưng trẻ lại hấp thu tốt hơn.

Ngay sau khi sinh mẹ nên cho con bú ngay lập tức để kích thích cơ thể mẹ nhanh chóng tiết ra prolactin và oxytocin để tạo sữa. Cho con bú ngay sau sinh là cách tiếp xúc "da kề da" rất quan trọng giúp em bé yên tâm hơn, giúp mẹ cảm nhận được sự gắn kết với con đồng thời cơ thể mẹ sẽ nhanh hồi phục.

 

2. Sự khác biệt về chất lượng sữa mẹ trong từng giai đoạn tiết sữa

Viện Dinh dưỡng Quốc gia đưa ra khuyến cáo, nên cho trẻ bú mẹ trong vòng 1 giờ đầu sau sinh bởi sữa non rất tốt cho trẻ. Lưu ý, không nên cho trẻ ăn hoặc uống bất cứ thứ nước gì trước khi bú mẹ. Mẹ không sợ trẻ khát bởi trong sữa mẹ đã có đủ lượng nước cho trẻ. Lượng thức ăn và nước uống sẽ làm trẻ no và dạ dày trẻ không còn chỗ để chứa sữa. Khoảng 3-4 ngày sau sinh, sữa non chuyển sang sữa trưởng thành và về nhiều hơn để đáp ứng với nhu cầu của trẻ.

Theo Viện Dinh dưỡng Quốc gia, cùng là sữa mẹ nhưng chất lượng sữa ở các giai đoạn tiết sữa có sự khác biệt.

Sữa đầu bữa

Là sữa được tiết ra đầu bữa bú có màu hơi xanh, số lượng nhiều. Sữa đầu bữa cung cấp nhiều đạm, đường, nước và các chất dinh dưỡng khác. Trẻ dưới 6 tháng tuổi chỉ cần bú mẹ là đủ, không cần uống thêm nước, ngay cả khi thời tiết nóng. Nếu cho trẻ uống nước thì trẻ sẽ giảm bú mẹ bởi dạ dày trẻ chưa tăng lên về kích cỡ.

Sữa cuối bữa

Là sữa được tiết ra cuối bữa bú khi bầu vú mẹ đã hết căng. Sữa cuối bữa có màu trắng vì chứa nhiều chất béo hơn sữa đầu bữa. Chất béo cung cấp nhiều năng lượng giúp trẻ tăng trưởng nhanh hơn. Tuy nhiên, nhiều bà mẹ không biết điều này lại thường không để trẻ bú hết tới sữa cuối hay chuyển bên vú khác cho trẻ bú. Vì vậy điều quan trọng là cần để trẻ bú đến hết sữa cuối.

Trong 6 tháng đầu sau sinh, sữa mẹ đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng và nước cho trẻ. Từ 6 tháng tuổi, sữa mẹ đáp ứng đủ nhu cầu dinh dưỡng cho trẻ theo tỷ lệ sau:

  • Từ 6-12 tháng tuổi: sữa mẹ cung cấp 70% nhu cầu năng lượng.

  • Từ 1-2 tuổi: sữa mẹ cung cấp 30-40% nhu cầu năng lượng.

 Vì vậy, tất cả trẻ từ 6 tháng tuổi ngoài sữa mẹ đều cần được ăn bổ sung. Tuy nhiên, sữa mẹ vẫn là một nguồn năng lượng quan trọng và cung cấp các chất dinh dưỡng có chất lượng cao cho trẻ trên 6 tháng tuổi nên cần duy trì tới khi có thức ăn thay thế đầy đủ sữa mẹ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Giúp mẹ thoát khỏi nỗi khổ tắc tia sữa.

Theo Sức Khỏe & Đời Sống
Bình luận
Tin mới
  • 05/02/2026

    Rượu bia - Kẻ thù thầm lặng phá hoại sức khỏe sinh lý nam giới

    Theo thống kê từ Tổ chức Y tế Thế giới, năm 2019 có tới 2,6 triệu ca tử vong do tiêu thụ rượu, trong đó 2 triệu ca là nam giới.

  • 05/02/2026

    Đăng ký tham gia tập huấn trực tuyến: Phòng chống tai nạn thương tích trong dịp Tết Nguyên đán

    Dịp Tết Nguyên đán là thời điểm gia tăng các hoạt động giao thương, đi lại và sinh hoạt cộng đồng. Đây cũng là giai đoạn tiềm ẩn nhiều nguy cơ về tai nạn thương tích (TNTT) trong đời sống hàng ngày.

  • 05/02/2026

    Phòng ngừa các bệnh do rượu bia mùa lễ hội: Uống có trách nhiệm

    Mùa lễ hội là dịp để mọi người quây quần, gặp gỡ và chia sẻ niềm vui bên những bữa tiệc. Tuy nhiên, việc tiêu thụ rượu bia không kiểm soát trong những sự kiện này có thể dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho sức khỏe và an toàn. Từ các bệnh lý mạn tính như xơ gan, bệnh tim mạch đến những tai nạn giao thông đáng tiếc, tác hại rượu bia không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn gây tổn thất cho xã hội. Để tận hưởng mùa lễ hội một cách an toàn, việc uống rượu an toàn và phòng say xỉn là điều cần thiết. Hãy là người uống có trách nhiệm !

  • 04/02/2026

    Thực phẩm bẩn có thể gây ra những bệnh ung thư nào?

    Việc sử dụng thực phẩm bẩn trong thời gian dài làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư trong đó có ung thư dạ dày, đại tràng và ung thư vòm họng.

  • 04/02/2026

    Những điều cha mẹ cần biết về rối loạn tiêu hóa ở trẻ

    Mùa xuân là thời điểm trẻ nhỏ thường đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe đường ruột do sự thay đổi đột ngột trong chế độ ăn uống và sinh hoạt. Sự kết hợp giữa các bữa tiệc tùng dịp lễ Tết và điều kiện môi trường nồm ẩm đặc trưng của mùa xuân tạo cơ hội cho các tác nhân gây hại tấn công hệ tiêu hóa non nớt của trẻ. Để giúp phụ huynh có cái nhìn đầy đủ và chủ động bảo vệ sức khỏe cho con trẻ trong giai đoạn này, hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu nguyên nhân cũng như các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

  • 03/02/2026

    Không khí ô nhiễm tàn phá làn da như thế nào?

    Ô nhiễm không khí không chỉ ảnh hưởng đến phổi mà còn gây tổn hại sâu sắc cho làn da. Bụi mịn và khí độc có thể khiến da lão hóa sớm, viêm nhiễm và mất hàng rào bảo vệ tự nhiên.

  • 03/02/2026

    Vụ "hô biến" thịt hết hạn vào trường học: Quy trình an toàn đứt gãy ở đâu?

    TS.BS Trương Hồng Sơn nhận định, quy trình an toàn thực phẩm bị đứt gãy thường là kết quả của thiếu minh bạch, thiếu kiểm tra độc lập và thiếu hệ thống quản lý.

  • 03/02/2026

    Bạn nên ăn bữa cuối cùng trong ngày lúc mấy giờ?

    Một bữa tối muộn có thể khiến bạn khó ngủ, tăng cân và ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch – nhưng nếu ăn quá sớm, bạn lại dễ bị đói về đêm. Lựa chọn đúng thời điểm cho bữa ăn cuối trong ngày tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là “bí quyết vàng” để duy trì cân nặng, giấc ngủ và hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

Xem thêm