Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sai khớp cắn

Sai khớp cắn là vấn đề về sai lệch sự sắp xếp và vị trí của răng, có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng về sức khỏe răng miệng.

Sai khớp cắn

Bạn có thể bị các dạng của sai khớp cắn như:

  • Răng khấp khểnh, chen chúc
  • Khớp cắn ngược
  • Khớp cắn hô, vẩu
  • Khớp cắn sâu
  • Khớp cắn hở

Răng sẽ không thể thực hiện được các chức năng thiết yếu nếu chúng được sắp xếp sai lệch. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này cũng như cách điều trị để bảo vệ sức khỏe răng miệng và có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

Đặc điểm

Khớp cắn là một thuật ngữ được sử dụng để đề cập tới sự sắp xếp của răng,  sự tương quan giữa hàm trên với hàm dưới xét về cả đối xứng răngxương hàm. Lí tưởng là răng bạn phù hợp dễ dàng bên trong miệng mà không có bất kì sự chen chúc hay các vấn đề về khoảng cách nào. Và cũng không có răng nào bị xoay hoặc xoắn vặn. Các răng hàm trên sẽ gối lên răng hàm dưới một chút nên mặt nhai của răng hàm sẽ khít với mặt nhai của răng đối diện nó.

Sự lệch lạc của khớp cắn được gọi là sai khớp cắn, bất kì sự sắp xếp sai nào cũng có thể gây ra các vấn đề. Trật tự của các răng hàm trên cần thiết để phòng ngừa cắn phải môi và má, trong khi đó trật tự của các răng hàm dưới giúp bạn tránh bị cắn vào lưỡi.

Nguyên nhân

Sai khớp cắn thường do rối loạn di truyền. Điều đó có nghĩa là nó có thể di truyền từ đời này qua đời khác.

Có một số rối loạn hoặc thói quen có thể làm thay đổi hình dáng hoặc cấu trúc của hàm:

  • Khe hở môi và vòm miệng
  • Thường xuyên sử dụng núm vú giả trước 3 tuổi
  • Bú bình kéo dài khi còn nhỏ
  • Tật mút tay ở trẻ em
  • Chấn thương gây lệch hàm
  • Các khối u ở miệng hoặc ở hàm
  • Bất thường về hình dáng hoặc răng quá khít
  • Hàn răng, chụp răng, hoặc niềng răng không đúng cách
  • Tắc nghẽn đường thở, có thể gây ra do dị ứng hoặc V.A, amidan phì đại

Triệu chứng

Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn mà các triệu chứng của rối loạn có thể ở các mức độ khác nhau. Những triệu chứng thường gặp bao gồm:

  • Trật tự sắp xếp của răng không hợp lí
  • Thay đổi hình dạng khuôn mặt
  • Thường xuyên bị cắn vào lưỡi hoặc mặt trong má  
  • Không thoải mái khi nhai hoặc cắn
  • Có các vấn đề về phát âm, bao gồm nói ngọng
  • Thở qua miệng nhiều hơn qua mũi

Chẩn đoán

Sai khớp cắn thường được chẩn đoán thông qua thăm khám răng định kì. Nha sĩ sẽ khám răng của bạn và có thể tiến hành chụp Xquang để xác định sự sắp xếp của răng. Sai khớp cắn có 3 loại chính sau:

Loại 1

Ở sai khớp cắn loại 1 thì răng hàm trên vẫn gối lên răng hàm dưới. Với loại này, động tác cắn bình thường và sự gối lên nhau ít. Loại 1 là loại thường gặp nhất của sai khớp cắn.

Loại 2

Sai khớp cắn loại 2 hay còn gọi là sự thụt hàm (hàm đưa ra sau), có nghĩa là răng hàm trên nhô ra đáng kể so với răng hàm dưới.

Loại 3

Sai khớp cắn loại 3 hay còn gọi là hàm nhô ra trước, có nghĩa là xương và răng hàm dưới đưa ra trước nhiều hơn so với xương và răng hàm trên.

Điều trị

Hầu hết những người bị sai khớp cắn nhẹ không cần phải điều trị gì. Tuy nhiên, nha sĩ có thể giới thiệu bạn đến một chuyên gia chỉnh hình nếu bạn bị sai khớp cắn mức độ nặng. Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn, bạn có thể cần các phương pháp điều trị khác nhau:

  • Niềng răng để chỉnh lại vị trí của răng
  • Nhổ bớt răng để điều chỉnh tình trạng răng chen chúc
  • Tạo hình lại, kết nối hoặc chụp răng
  • Phẫu thuật để tạo hình hoặc cắt ngắn hàm
  • Dùng dây thép hoặc các tấm kim loại để ổn định xương hàm

Điều trị rối loạn này cũng có thể gây ra một số biến chứng như:

  • Sâu răng
  • Đau hoặc khó chịu
  • Kích thích trong miệng do sử dụng các thiết bị, ví dụ như niềng răng
  • Khó nhai hoặc nói trong quá trình điều trị

Phòng bệnh

Phòng ngừa rối loạn này có thể khó khăn vì hầu hết các trường hợp là do di truyền. Bố mẹ của trẻ nên hạn chế cho trẻ sử dụng núm vú giả hoặc bú bình để giảm thiểu sự thay đổi trong quá trình phát triển hàm. Phát hiện sớm sai khớp cắn có thể làm giảm thời gian (và mức độ nghiêm trọng) khi điều trị để chỉnh sửa lại.

Tiên lượng

Điều trị sai khớp cắn ở trẻ em và người lớn thường sẽ có hiệu quả chỉnh sửa lại được. Điều trị sớm ở trẻ em sẽ làm tăng hiệu quả điều trị, giảm thời gian và chi phí.

Người lớn cũng có thể đạt được kết quả tốt. Tuy nhiên, điều trị ở người lớn thường tốn nhiều thời gian và đắt đỏ. Bạn điều trị sai khớp cắn càng sớm thì tiên lượng càng tốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chăm sóc răng miệng cho bé: không bao giờ là quá sớm để bắt đầu

Bs.Thanh Thanh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 04/04/2026

    5 thức uống giàu chất điện giải giúp bù nước hiệu quả

    Chất điện giải (như natri, kali, magiê...) giữ vai trò then chốt trong cân bằng nước và chức năng cơ thể. Dùng các thức uống giàu chất điện giải phù hợp giúp ngăn ngừa mất nước, hỗ trợ hoạt động thể chất và duy trì sức khỏe trong điều kiện nắng nóng, vận động mạnh…

  • 04/04/2026

    Vì sao bạn nên tránh 10 loại thực phẩm này trước khi đi ngủ

    Ăn những thực phẩm không tốt trước khi đi ngủ, như pizza hoặc kem, có thể gây rối loạn giấc ngủ và dẫn đến chứng khó tiêu hoặc tăng cân vào ban đêm. Biết được những loại thực phẩm nào nên tránh sẽ giúp bạn có giấc ngủ ngon và sức khỏe tốt hơn.

  • 03/04/2026

    Hợp tác cùng Công ty Cổ phần Dược phẩm Pharvina

    Viện Y học ứng dụng Việt Nam thực hiện nghiên cứu và viết các bài báo khoa học giới thiệu sản phẩm do Công ty CP Dược phẩm Pharvina cung cấp.

  • 03/04/2026

    Dùng quả quất thế nào để phát huy lợi ích đối với cơ thể?

    Trong y học cổ truyền, quả quất (kim quất) có vị chua ngọt, tính ấm, quy kinh phế và tỳ, thường được dùng để hành khí, hóa đờm, giảm ho và hỗ trợ tiêu hóa, tăng sức đề kháng khi dùng đúng cách.

  • 03/04/2026

    Mất điều hòa vận động

    Chứng mất điều hòa vận động có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động hàng ngày của người mắc bệnh. Vậy tình trạng này là gì, nguyên nhân gây ra bệnh và biện pháp điều trị như thế nào? Cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

Xem thêm