Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sai khớp cắn

Sai khớp cắn là vấn đề về sai lệch sự sắp xếp và vị trí của răng, có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng về sức khỏe răng miệng.

Sai khớp cắn

Bạn có thể bị các dạng của sai khớp cắn như:

  • Răng khấp khểnh, chen chúc
  • Khớp cắn ngược
  • Khớp cắn hô, vẩu
  • Khớp cắn sâu
  • Khớp cắn hở

Răng sẽ không thể thực hiện được các chức năng thiết yếu nếu chúng được sắp xếp sai lệch. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này cũng như cách điều trị để bảo vệ sức khỏe răng miệng và có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

Đặc điểm

Khớp cắn là một thuật ngữ được sử dụng để đề cập tới sự sắp xếp của răng,  sự tương quan giữa hàm trên với hàm dưới xét về cả đối xứng răngxương hàm. Lí tưởng là răng bạn phù hợp dễ dàng bên trong miệng mà không có bất kì sự chen chúc hay các vấn đề về khoảng cách nào. Và cũng không có răng nào bị xoay hoặc xoắn vặn. Các răng hàm trên sẽ gối lên răng hàm dưới một chút nên mặt nhai của răng hàm sẽ khít với mặt nhai của răng đối diện nó.

Sự lệch lạc của khớp cắn được gọi là sai khớp cắn, bất kì sự sắp xếp sai nào cũng có thể gây ra các vấn đề. Trật tự của các răng hàm trên cần thiết để phòng ngừa cắn phải môi và má, trong khi đó trật tự của các răng hàm dưới giúp bạn tránh bị cắn vào lưỡi.

Nguyên nhân

Sai khớp cắn thường do rối loạn di truyền. Điều đó có nghĩa là nó có thể di truyền từ đời này qua đời khác.

Có một số rối loạn hoặc thói quen có thể làm thay đổi hình dáng hoặc cấu trúc của hàm:

  • Khe hở môi và vòm miệng
  • Thường xuyên sử dụng núm vú giả trước 3 tuổi
  • Bú bình kéo dài khi còn nhỏ
  • Tật mút tay ở trẻ em
  • Chấn thương gây lệch hàm
  • Các khối u ở miệng hoặc ở hàm
  • Bất thường về hình dáng hoặc răng quá khít
  • Hàn răng, chụp răng, hoặc niềng răng không đúng cách
  • Tắc nghẽn đường thở, có thể gây ra do dị ứng hoặc V.A, amidan phì đại

Triệu chứng

Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn mà các triệu chứng của rối loạn có thể ở các mức độ khác nhau. Những triệu chứng thường gặp bao gồm:

  • Trật tự sắp xếp của răng không hợp lí
  • Thay đổi hình dạng khuôn mặt
  • Thường xuyên bị cắn vào lưỡi hoặc mặt trong má  
  • Không thoải mái khi nhai hoặc cắn
  • Có các vấn đề về phát âm, bao gồm nói ngọng
  • Thở qua miệng nhiều hơn qua mũi

Chẩn đoán

Sai khớp cắn thường được chẩn đoán thông qua thăm khám răng định kì. Nha sĩ sẽ khám răng của bạn và có thể tiến hành chụp Xquang để xác định sự sắp xếp của răng. Sai khớp cắn có 3 loại chính sau:

Loại 1

Ở sai khớp cắn loại 1 thì răng hàm trên vẫn gối lên răng hàm dưới. Với loại này, động tác cắn bình thường và sự gối lên nhau ít. Loại 1 là loại thường gặp nhất của sai khớp cắn.

Loại 2

Sai khớp cắn loại 2 hay còn gọi là sự thụt hàm (hàm đưa ra sau), có nghĩa là răng hàm trên nhô ra đáng kể so với răng hàm dưới.

Loại 3

Sai khớp cắn loại 3 hay còn gọi là hàm nhô ra trước, có nghĩa là xương và răng hàm dưới đưa ra trước nhiều hơn so với xương và răng hàm trên.

Điều trị

Hầu hết những người bị sai khớp cắn nhẹ không cần phải điều trị gì. Tuy nhiên, nha sĩ có thể giới thiệu bạn đến một chuyên gia chỉnh hình nếu bạn bị sai khớp cắn mức độ nặng. Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn, bạn có thể cần các phương pháp điều trị khác nhau:

  • Niềng răng để chỉnh lại vị trí của răng
  • Nhổ bớt răng để điều chỉnh tình trạng răng chen chúc
  • Tạo hình lại, kết nối hoặc chụp răng
  • Phẫu thuật để tạo hình hoặc cắt ngắn hàm
  • Dùng dây thép hoặc các tấm kim loại để ổn định xương hàm

Điều trị rối loạn này cũng có thể gây ra một số biến chứng như:

  • Sâu răng
  • Đau hoặc khó chịu
  • Kích thích trong miệng do sử dụng các thiết bị, ví dụ như niềng răng
  • Khó nhai hoặc nói trong quá trình điều trị

Phòng bệnh

Phòng ngừa rối loạn này có thể khó khăn vì hầu hết các trường hợp là do di truyền. Bố mẹ của trẻ nên hạn chế cho trẻ sử dụng núm vú giả hoặc bú bình để giảm thiểu sự thay đổi trong quá trình phát triển hàm. Phát hiện sớm sai khớp cắn có thể làm giảm thời gian (và mức độ nghiêm trọng) khi điều trị để chỉnh sửa lại.

Tiên lượng

Điều trị sai khớp cắn ở trẻ em và người lớn thường sẽ có hiệu quả chỉnh sửa lại được. Điều trị sớm ở trẻ em sẽ làm tăng hiệu quả điều trị, giảm thời gian và chi phí.

Người lớn cũng có thể đạt được kết quả tốt. Tuy nhiên, điều trị ở người lớn thường tốn nhiều thời gian và đắt đỏ. Bạn điều trị sai khớp cắn càng sớm thì tiên lượng càng tốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chăm sóc răng miệng cho bé: không bao giờ là quá sớm để bắt đầu

Bs.Thanh Thanh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 04/09/2026

    Tại sao bạn nên cho trẻ nằm ngửa khi ngủ?

    Tư thế nằm ngủ có lẽ là điều mà bạn và cả gia đình đang lo lắng nếu nhà bạn có một em bé mới sinh: ngủ sấp hay ngửa. Bạn có biết rằng các chuyên gia đều đồng ý rằng: Cho bé ngủ nằm ngửa là cách ngủ an toàn duy nhất. Nhưng tại sao cho trẻ ngủ nằm ngửa lại quan trọng như vậy? Và khi nào bạn có thể cho bé lật người nằm sấp? Hãy đọc tiếp qua bài viết sau!

  • 03/09/2026

    4 thực phẩm ăn với mật ong có lợi sức khỏe

    Mật ong ăn với sữa, giấm táo hay tỏi có thể giảm cholesterol xấu, kiểm soát đường máu, cân bằng hệ vi sinh đường ruột.

  • 03/09/2026

    Giải pháp đối phó với cơn dị ứng

    Mùa xuân là mùa đơm hoa kết trái, nhưng đối với một số bộ phận nhỏ mắc dị ứng theo mùa, đây không khác gì một ác mộng. Các hiện tượng như hắt hơi, sổ mũi, ngứa rát sẽ xảy ra thường xuyên hơn.

  • 02/09/2026

    4 bài tập dựa tường giúp cánh tay săn chắc sau tuổi 60

    Sau tuổi 60, tập sức mạnh với tường giúp duy trì cơ tay, tăng khả năng vận động và hỗ trợ cánh tay săn chắc hơn.

  • 02/09/2026

    Điều trị ung thư cổ tử cung có tốn kém không?

    Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ, nhưng lại có tỷ lệ chữa khỏi rất cao nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm.

  • 01/09/2026

    2 nhóm người không nên ăn nhiều yến mạch để giảm cân

    Yến mạch là thực phẩm giàu chất xơ, nhưng sử dụng quá nhiều hoặc không phù hợp với tình trạng sức khỏe có thể gây bất lợi thay vì mang lại lợi ích.

  • 01/09/2026

    Cảnh báo 7 bệnh thường gặp mùa hè và cách phòng ngừa hiệu quả

    Mùa hè với nhiệt độ cao, độ ẩm lớn và thói quen sinh hoạt thay đổi là điều kiện thuận lợi cho nhiều loại virus, vi khuẩn và ký sinh trùng bùng phát. Hiểu rõ các bệnh thường gặp trong mùa nắng nóng sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

  • 31/08/2026

    Cách đi bộ giảm mỡ vùng đùi

    Đi bộ là hình thức vận động đơn giản, có thể hỗ trợ kiểm soát cân nặng và giảm mỡ vùng đùi. Tuy nhiên, quan trọng là cách đi bộ và phối hợp vận động phù hợp mới giúp duy trì hiệu quả lâu dài.

Xem thêm