Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sai khớp cắn

Sai khớp cắn là vấn đề về sai lệch sự sắp xếp và vị trí của răng, có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng về sức khỏe răng miệng.

Sai khớp cắn

Bạn có thể bị các dạng của sai khớp cắn như:

  • Răng khấp khểnh, chen chúc
  • Khớp cắn ngược
  • Khớp cắn hô, vẩu
  • Khớp cắn sâu
  • Khớp cắn hở

Răng sẽ không thể thực hiện được các chức năng thiết yếu nếu chúng được sắp xếp sai lệch. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này cũng như cách điều trị để bảo vệ sức khỏe răng miệng và có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

Đặc điểm

Khớp cắn là một thuật ngữ được sử dụng để đề cập tới sự sắp xếp của răng,  sự tương quan giữa hàm trên với hàm dưới xét về cả đối xứng răngxương hàm. Lí tưởng là răng bạn phù hợp dễ dàng bên trong miệng mà không có bất kì sự chen chúc hay các vấn đề về khoảng cách nào. Và cũng không có răng nào bị xoay hoặc xoắn vặn. Các răng hàm trên sẽ gối lên răng hàm dưới một chút nên mặt nhai của răng hàm sẽ khít với mặt nhai của răng đối diện nó.

Sự lệch lạc của khớp cắn được gọi là sai khớp cắn, bất kì sự sắp xếp sai nào cũng có thể gây ra các vấn đề. Trật tự của các răng hàm trên cần thiết để phòng ngừa cắn phải môi và má, trong khi đó trật tự của các răng hàm dưới giúp bạn tránh bị cắn vào lưỡi.

Nguyên nhân

Sai khớp cắn thường do rối loạn di truyền. Điều đó có nghĩa là nó có thể di truyền từ đời này qua đời khác.

Có một số rối loạn hoặc thói quen có thể làm thay đổi hình dáng hoặc cấu trúc của hàm:

  • Khe hở môi và vòm miệng
  • Thường xuyên sử dụng núm vú giả trước 3 tuổi
  • Bú bình kéo dài khi còn nhỏ
  • Tật mút tay ở trẻ em
  • Chấn thương gây lệch hàm
  • Các khối u ở miệng hoặc ở hàm
  • Bất thường về hình dáng hoặc răng quá khít
  • Hàn răng, chụp răng, hoặc niềng răng không đúng cách
  • Tắc nghẽn đường thở, có thể gây ra do dị ứng hoặc V.A, amidan phì đại

Triệu chứng

Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn mà các triệu chứng của rối loạn có thể ở các mức độ khác nhau. Những triệu chứng thường gặp bao gồm:

  • Trật tự sắp xếp của răng không hợp lí
  • Thay đổi hình dạng khuôn mặt
  • Thường xuyên bị cắn vào lưỡi hoặc mặt trong má  
  • Không thoải mái khi nhai hoặc cắn
  • Có các vấn đề về phát âm, bao gồm nói ngọng
  • Thở qua miệng nhiều hơn qua mũi

Chẩn đoán

Sai khớp cắn thường được chẩn đoán thông qua thăm khám răng định kì. Nha sĩ sẽ khám răng của bạn và có thể tiến hành chụp Xquang để xác định sự sắp xếp của răng. Sai khớp cắn có 3 loại chính sau:

Loại 1

Ở sai khớp cắn loại 1 thì răng hàm trên vẫn gối lên răng hàm dưới. Với loại này, động tác cắn bình thường và sự gối lên nhau ít. Loại 1 là loại thường gặp nhất của sai khớp cắn.

Loại 2

Sai khớp cắn loại 2 hay còn gọi là sự thụt hàm (hàm đưa ra sau), có nghĩa là răng hàm trên nhô ra đáng kể so với răng hàm dưới.

Loại 3

Sai khớp cắn loại 3 hay còn gọi là hàm nhô ra trước, có nghĩa là xương và răng hàm dưới đưa ra trước nhiều hơn so với xương và răng hàm trên.

Điều trị

Hầu hết những người bị sai khớp cắn nhẹ không cần phải điều trị gì. Tuy nhiên, nha sĩ có thể giới thiệu bạn đến một chuyên gia chỉnh hình nếu bạn bị sai khớp cắn mức độ nặng. Tùy thuộc vào loại sai khớp cắn, bạn có thể cần các phương pháp điều trị khác nhau:

  • Niềng răng để chỉnh lại vị trí của răng
  • Nhổ bớt răng để điều chỉnh tình trạng răng chen chúc
  • Tạo hình lại, kết nối hoặc chụp răng
  • Phẫu thuật để tạo hình hoặc cắt ngắn hàm
  • Dùng dây thép hoặc các tấm kim loại để ổn định xương hàm

Điều trị rối loạn này cũng có thể gây ra một số biến chứng như:

  • Sâu răng
  • Đau hoặc khó chịu
  • Kích thích trong miệng do sử dụng các thiết bị, ví dụ như niềng răng
  • Khó nhai hoặc nói trong quá trình điều trị

Phòng bệnh

Phòng ngừa rối loạn này có thể khó khăn vì hầu hết các trường hợp là do di truyền. Bố mẹ của trẻ nên hạn chế cho trẻ sử dụng núm vú giả hoặc bú bình để giảm thiểu sự thay đổi trong quá trình phát triển hàm. Phát hiện sớm sai khớp cắn có thể làm giảm thời gian (và mức độ nghiêm trọng) khi điều trị để chỉnh sửa lại.

Tiên lượng

Điều trị sai khớp cắn ở trẻ em và người lớn thường sẽ có hiệu quả chỉnh sửa lại được. Điều trị sớm ở trẻ em sẽ làm tăng hiệu quả điều trị, giảm thời gian và chi phí.

Người lớn cũng có thể đạt được kết quả tốt. Tuy nhiên, điều trị ở người lớn thường tốn nhiều thời gian và đắt đỏ. Bạn điều trị sai khớp cắn càng sớm thì tiên lượng càng tốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chăm sóc răng miệng cho bé: không bao giờ là quá sớm để bắt đầu

Bs.Thanh Thanh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

Xem thêm