Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phải làm gì nếu bạn bị nghẹn khi ở một mình

Nghẹn khi ăn hoặc khi nuốt có thể gặp với bất cứ ai, đa số là nhẹ và sẽ qua nhanh, tuy nhiên cũng có trường hợp nguy hiểm thới tính mạng, ví dụ thức ăn cứng hoặc khi thức ăn đi nhầm vào đường hô hấp gây nghẹt thở. Làm thế nào nếu bạn chỉ có một mình khi bị nghẹn ?

 

Dấu hiệu của việc nghẹt thở

Khi thức ăn hoặc vật lạ mắc kẹt trong cổ họng, nó có thể chặn một phần hoặc toàn bộ luồng không khí, dẫn đến nghẹt thở. Nếu không có đủ oxy, cơ thể bạn sẽ nhanh chóng rơi vào tình trạng thiếu oxy, có thể gây bất tỉnh, suy nội tạng hoặc thậm chí tử vong trong vòng vài phút nếu không được điều trị. Đó là lý do tại sao hành động nhanh chóng là rất quan trọng trong trường hợp khẩn cấp do nghẹt thở.

Theo bác sĩ, nếu bạn nghĩ rằng bạn hoặc người khác đang bị nghẹn, hãy chú ý những dấu hiệu cảnh báo sau:

  • Không thể nói hoặc phát ra âm thanh
  • Khó thở hoặc không thở được
  • Tiếng thở khò khè cao độ (tiếng thở rít) khi cố gắng hít vào
  • Nắm chặt cổ họng (dấu hiệu nghẹt thở phổ biến)
  • Môi, da hoặc móng tay xanh xao do thiếu oxy (tím tái)
  • Mất ý thức nếu tình trạng tắc nghẽn không được giải quyết

Làm thế nào để tự cứu mình khỏi bị nghẹn thở nếu bạn ở một mình?

Nghẹt thở khi ở một mình có thể rất đáng sợ, nhưng giữ bình tĩnh là điều quan trọng. Biết cách sơ cứu khi bị nghẹn và làm theo các bước đơn giản sau có thể cứu sống bạn:

1. Ho mạnh nhất có thể

Nếu bạn có thể ho, hãy tiếp tục ho mạnh để cố gắng thông tắc nghẽn. Ho là cách tự nhiên của cơ thể để đẩy dị vật ra ngoài. Nếu bạn không thở được hoặc không thể ho, hãy chuyển ngay sang bước tiếp theo.

Đọc thêm tại bài viết dưới đây: Xử trí tắc nghẽn đường thở cấp tính do nghẹn thuốc

2. Thực hiện động tác tự ép tim Heimlich

Sau đây là cách tự thực hiện biện pháp Heimlich:

  • Đặt một nắm tay hơi cao hơn rốn.
  • Nắm chặt nắm tay bằng tay kia.
  • Cúi xuống một bề mặt cứng. Một mặt bàn hoặc lưng ghế có thể sẽ hữu ích
  • Đẩy nắm tay vào trong và hướng lên trên

Nếu biện pháp tự thực hiện Heimlich không khả thi hoặc không hiệu quả, hãy sử dụng bề mặt chắc chắn để tạo thêm lực.

  • Nghiêng người vào một vật chắc chắn như lưng ghế, mép bàn hoặc mặt bàn bếp.
  • Đặt một vật lên phía trên rốn và ấn phần bụng trên vào vật đó theo hướng hướng lên trên.

How to perform abdominal thrusts, also called the Heimlich maneuver, on yourself

3. Hãy thử các kỹ thuật thay thế nếu cần

Bác sĩ cho biết nếu biện pháp tự thực hiện Heimlich tiêu chuẩn không hiệu quả, hãy thử các phương pháp sau.
Nếu không có phương pháp nào trong số này có hiệu quả và bạn cảm thấy mình đang mất ý thức, hãy gọi cấp cứu ngay lập tứ.
Tiếp theo phải làm gì?

Ngay cả khi bạn đã đẩy dị vật ra thành công, bạn vẫn cần phải đến gặp bác sĩ để:

  • Kiểm tra chấn thương đường thở. Các kỹ thuật mạnh như Heimlich có thể gây ra chấn thương bên trong.
  • Biến chứng thứ phát. Các mảnh thức ăn hoặc vật thể vẫn có thể mắc kẹt trong đường thở của bạn, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.
  • Sưng tấy hoặc kích ứng chậm.‌ Viêm có thể phát triển sau khi dị vật được lấy ra, có khả năng gây tắc nghẽn đường thở.
  • Các vấn đề tiềm ẩn. ‌ Đánh giá y tế có thể phát hiện các tình trạng như rối loạn nhu động thực quản làm tăng nguy cơ nghẹn.

Cách phòng ngừa nghẹn thở

Các trường hợp khẩn cấp do nghẹt thở rất nghiêm trọng, nhưng biết các bước cấp cứu có thể giúp bạn cứu sống được những người xung quanh hoặc chính mình. 

Để giảm nguy cơ nghẹt thở, bạn nên:

Dành thời gian để làm mọi việc: ‌ Ăn chậm, nhai kỹ và tránh nói chuyện hoặc cười đùa trong khi ăn.

Cẩn thận với các loại thực phẩm có nguy cơ cao: ‌Thận trọng với bánh mì, thịt, các loại hạt, nho, kẹo cứng và các loại thực phẩm dễ gây nghẹn khác.

Tham khảo thêm bài viết: Sơ cứu nghẹt thở do dị vật

Biết giới hạn của bạn: ‌ Nếu bạn bị nghẹn hoặc khó nuốt, hãy trao đổi với bác sĩ. Bác sĩ trị liệu ngôn ngữ có thể đánh giá chức năng nuốt của bạn và đưa ra lời khuyên về cách cải thiện chức năng này.

Học cách hô hấp nhân tạo và sơ cứu: ‌ Những kỹ năng này vô cùng hữu ích trong các trường hợp khẩn cấp và có thể cứu sống người khác.

Phạm Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Livestrong
Bình luận
Tin mới
  • 06/10/2026

    Thực phẩm chức năng hỗ trợ giảm cholesterol có thực sự hiệu quả?

    Trên thị trường hiện có nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo với công dụng hỗ trợ giảm cholesterol máu, thu hút sự quan tâm của người có rối loạn lipid máu.

  • 06/10/2026

    Thuốc GLP-1 có thể giúp làm chậm quá trình lão hóa?

    Các thuốc nhóm GLP-1 như semaglutide hiện được kê đơn chủ yếu để điều trị đái tháo đường type 2 và béo phì.

  • 05/10/2026

    7 lầm tưởng về thuốc Aspirin

    Aspirin từng được xem là thần dược trong phòng ngừa bệnh tim mạch, tuy nhiên hiện nay y học đã có những góc nhìn thay đổi về loại thuốc này. Dưới đây là 7 lầm tưởng phổ biến về thuốc Aspirin được các chuyên gia y tế khuyến cáo.

  • 05/10/2026

    Ly thượng bì bọng nước

    Bệnh ly thượng bì bọng nước (epidermolysis bullosa) là một tình trạng hiếm gặp gây ra hiện tượng da mỏng, dễ nổi mụn nước ở trẻ nhỏ. Bệnh lý này có thể gây khó chịu cho trẻ và có thể trở nặng nếu không được chăm sóc đúng cách. Cùng tìm hiểu qua bài viết sau!

  • 04/10/2026

    FDA phê duyệt 4 loại vaccine cập nhật cho 2026-2027 nhắm vào biến thể XFG của COVID-19

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt bốn loại vaccine COVID-19 cập nhật cho năm 2026–2027. Các loại vaccine mới này đặc biệt nhắm vào biến thể XFG đang lây lan nhanh chóng, nhằm tăng cường bảo vệ cho những nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

  • 04/10/2026

    Thời điểm tốt nhất để ăn quả óc chó tốt cho não bộ

    Ăn quả óc chó vào buổi sáng giúp tối ưu hóa hiệu suất nhận thức và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe não bộ.

  • 04/10/2026

    Chăm sóc da mùa khô

    Thời tiết hanh khô với độ ẩm không khí giảm sâu là "kẻ thù" lớn nhất của làn da khỏe mạnh vì nó làm suy yếu hàng rào bảo vệ da và giảm hoạt động tuyến bã nhờn. Nếu không chăm sóc đúng cách, da sẽ mất độ ẩm, dẫn đến khô căng, bong tróc, xỉn màu và dễ kích ứng. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ làm sạch da, dưỡng ẩm sâu đến bảo vệ da trước các tác nhân môi trường, giúp bạn tự tin với làn da căng mịn suốt mùa khô.

  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

Xem thêm