Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những yếu tố gây khởi phát cơn Gút cấp

Hàng loạt các yếu tố bao gồm cả thức ăn, đồ uống hay căng thẳng, một số thuốc mà bạn sử dụng có thể làm tăng lượng axit uric trong máu.

Những yếu tố thường gặp

Có một số yếu tố có thể kích hoạt cơn gút ở hầu hết các bệnh nhân bị Gút:

  • Thực phẩm: Những thực phẩm chứa nhiều purin có thể làm tăng lượng axit uric trong máu. Ví dụ như nội tạng động vật – gan; hải sản – cá mòi, cá cơm, cá hồi, hến; và thậm chí là một số loại rau như rau chân vịt. Chỉ cần ăn một trong số các loại thực phẩm này hoặc kết hợp chúng với nhau có thể làm khởi phát con Gút. Purin còn được tìm thấy với hàm lượng khác nhau trong tất cả những thực phẩm có chứa protein.
  • Đồ uống có cồn: Bia và rượu có thể làm tăng axit uric trong máu và gây bùng phát cơn Gút. Bên cạnh đó, chúng còn khiến bạn bị mất nước – cũng là một tác nhân gây khởi phát Gút. Tuy nhiên, bạn có thể hạn chế bằng cách uống một lượng vừa phải.
  • Thuốc: Một số thuốc điều trị bệnh cao huyết áp hoặc suy tim có thể gây bùng phát Gút, ví dụ như thuốc lợi tiểu, chẹn beta hoặc cyclosporin. Thậm chí chỉ sử dụng Aspirin liều thấp cũng có thể gây ra tác động này. Vì vậy, hãy cho bác sỹ biết về tiền sử Gút của bạn với bác sỹ trước khi họ muốn kê một thuốc mới.
  • Mất nước: Khi cơ thể bị mất nước, lượng axit uric sẽ tăng lên, và khả năng loại bỏ lượng axit uric dư thừa của thận giảm. Vì vậy, khi cơ thể không đủ nước, bạn sẽ có nguy cơ bùng phát cơn Gút cấp.
  • Đồ uống có Fructose: Không nên uống nhiều những đồ uống có Fructose vì chúng có thể gây bùng phát cơn Gút.
  • Căng thẳng liên quan đến sức khỏe - y tế: Nằm viện, phẫu thuật, viêm phổi, các vấn đề y tế khác và một số thủ thuật có thể làm tăng axit uric, khởi phát cơn Gút. Nếu bạn đang phải nằm viện hoặc nếu bạn bị bệnh lí khác, hãy chắc chắn rằng bác sỹ được biết về tình hình bệnh Gút của bạn.

Biết về các yếu tố khởi phát của bạn

Có nhiều yếu tố thường gặp làm khởi phát cơn Gút ở đa số những người bị Gút nhưng không phải tất cả mọi bệnh nhân Gút. Một số người có thể phát bệnh dù chỉ tiếp xúc rất ít trong khi những người khác chỉ phản ứng trong trường hợp nặng.

Vì vậy, bạn cần chú ý đến những yếu tố nguy cơ gây khởi phát cơn Gút, tất nhiên những yếu tố này đôi khi chỉ mang tính cá nhân đối với bạn và không phổ biến ở những người bị Gút khác. Đối với một số người, các loại thực phẩm nhất định sẽ kích hoạt cơn Gút cấp, ví dụ như khi ăn hải sản và uống nhiều bia. Một số người khác lại khởi phát cơn Gút khi vào viện hoặc căng thẳng, mất nước.

Không có một xét nghiệm nào có thể đánh giá được các yếu tố gây khởi phát cơn Gút của bạn là gì. Nhưng hầu như tất cả mọi người đều có thể xác định được nguyên nhân khi lần đầu tiên họ bị cơn Gút tấn công, Hầu hết các bệnh nhân có thể tự đánh giá được một cách nhanh chóng. Ví dụ như khi họ sẽ nói: "Đêm qua tôi thức xem đá bóng và đã uống hết 6 lon bia, khi tỉnh dậy vào buổi sáng, ngón chân cái của tôi đau kinh khủng."

Biện pháp phòng tránh

Nếu bạn đã từng nếm thử sự đau đớn của cơn Gút cấp, bạn sẽ không bao giờ muốn trải qua nó lần thứ hai.

Theo giáo sư Rebecca Manno, trường đại học Y Johns Hopkins:  Những bệnh nhân của ông nói cơn đau này có thể là một trong những cơn đau nghiêm trọng và tồi tệ nhất mà họ đã từng trải qua.

Nhưng có một lí do khác mà bạn cần phải phòng bệnh Gút hơn là những cơn đau mà nó gây ra, Manno nói. “Gút có thể gây ra nhiều hơn là sự khó chịu. Chúng có thể gây phá hủy khớp. Và một khi những tổn thương này đã xuất hiện là không thể đảo ngược.”

 
Bạn không thể ngồi và chờ đợi cơn Gút tấn công rồi điều trị nó. Nó có thể phòng ngừa được bằng cách thay đổi lối sống và kết hợp sử dụng thuốc. Dưới đây là những điều bạn có thể thực hiện:
  • Tránh các yếu tố khởi phát bệnh: Mặc dù không thể loại hoàn toàn các thực phẩm có chứa purin ra khỏi chế độ ăn nhưng bạn sẽ biết được những loại thực phẩm có xu hướng gây bùng phát cơn Gút và hãy cố gắng tránh chúng. Bạn vẫn có thể thưởng thức các món có chứa ít purin như đậu và măng tây.
  • Thuốc phòng ngừa: Nếu bạn có 2 hoặc 3 đợt bùng phát Gút trong một năm, bác sỹ sẽ khuyên bạn nên sử dụng thuốc hàng ngày như feboxostat (Uloric), allopurinol (Lopurin, Zyloprim) và probenecid (Benemid) để giảm nồng độ acid uric trong máu, và colchicine (Colcrys) giúp ngăn chặn các đợt bùng phát trong tương lai. Trong vài tháng đầu tiên bạn dùng thuốc, cần lưu ý rằng chính các loại thuốc phòng chống bệnh Gút có thể thực sự gây ra một đợt bùng phát. Bác sỹ sẽ chuẩn bị cho bạn trong tình huống này bằng cách kê cho bạn các loại thuốc cần dùng khi nó xảy ra.
  • Thay đổi lối sống: Một chế độ ăn lành mạnh, giảm hoặc bỏ các đồ uống có cồn, và tập luyện đều đặn có thể giúp phòng ngừa cơn Gút cấp cũng như duy trì lượng axit uric trong máu ở mức ổn định. Hãy chú ý uống đủ nước khi tập luyện để tránh mất nước.
  • Giảm cân: Nếu bạn thừa cân, hãy nói chuyện với bác sỹ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để có chiến lược giảm cân lành mạnh và khoa học. Thừa cân có thể góp phần làm tăng axit uric máu và gây khởi phát Gút.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ ăn uống cho bệnh gout

PGS.Ts.Bs. Nguyễn Xuân Ninh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 18/08/2026

    Người tập thể dục thể thao cần lưu ý gì khi vận động mùa nắng nóng?

    Mùa hè mang đến cơ hội tuyệt vời để chúng ta khởi động những thói quen tích cực, giải phóng năng lượng và nâng cao thể chất. Tuy nhiên, việc vận động dưới nền nhiệt độ cao lại là một thử thách không nhỏ đối với hệ thống điều hòa thân nhiệt tự nhiên của cơ thể. Nếu không biết cách phòng ngừa và chuẩn bị chu đáo, người tập rất dễ đối mặt với các nguy cơ mất nước, kiệt sức hay thậm chí là sốc nhiệt nguy hiểm. Nhằm giúp bạn làm chủ lộ trình rèn luyện một cách an toàn và bền bỉ trong những ngày oi bức, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chi tiết giúp bạn có một chế độ tập luyện hiệu quả

  • 17/08/2026

    Ăn sữa chua có ngăn ngừa ung thư đại trực tràng?

    Sữa chua từ lâu được biết đến là thực phẩm có lợi cho hệ tiêu hóa nhờ chứa các lợi khuẩn probiotic. Tuy nhiên, những nghiên cứu khoa học gần đây còn cho thấy việc tiêu thụ sữa chua thường xuyên có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng – một trong những loại ung thư phổ biến và gây tử vong hàng đầu trên thế giới.

  • 16/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi gặp người bị sốc nhiệt mùa hè

    Mùa hè với những đợt nắng nóng gay gắt luôn mang theo nhiều nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe, trong đó sốc nhiệt (say nắng) là tình trạng cấp cứu nguy hiểm nhất. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng nặng nề. Để giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và những người thân yêu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin được chia sẻ những thông tin hữu ích và các bước xử trí đúng cách ngay sau đây.

  • 15/08/2026

    68% lao động ngoài trời đau mỏi, một phần ba bị lo âu

    68% lao động tự do làm việc ngoài trời có ít nhất một triệu chứng cơ - xương - khớp sau mỗi ngày làm việc, 33% biểu hiện lo âu từ nhẹ đến rất nặng, theo nghiên cứu công bố hôm 14/8.

  • 15/08/2026

    33 triệu lao động phi chính thức trước sức ép của biến đổi khí hậu

    Có tới 95,4% lao động tự do ngoài trời được khảo sát phải làm việc dưới nắng nóng, nhưng chỉ 19,1% có thể ngừng việc khi nhiệt độ gay gắt. Biến đổi khí hậu đang tạo sức ép kép lên sức khỏe và sinh kế của một lực lượng lao động lớn, trong khi cơ chế bảo vệ vẫn còn những khoảng trống.

  • 15/08/2026

    5 sai lầm hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục

    Mùa hè đến mang theo tiếng gọi của biển xanh và những chuyến đi nghỉ dưỡng tuyệt vời. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm làn da phải đối mặt với thử thách từ ánh nắng mặt trời gay gắt, gió biển và nước muối mặn, dẫn đến tình trạng đen sạm, bỏng rát hay kích ứng da. Nhằm giúp bạn bảo vệ làn da trọn vẹn trong kỳ nghỉ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về 5 sai lầm phổ biến nhất hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục ngay dưới đây.

  • 14/08/2026

    Vì sao người trên 50 tuổi ăn càng ít vẫn khó giảm cân?

    Không ít người trên 50 tuổi than phiền rằng ăn ít hơn nhưng không giảm cân, thậm chí vòng bụng còn tăng. Nguyên nhân không đơn thuần nằm ở lượng thức ăn, mà còn liên quan đến những thay đổi tự nhiên của quá trình lão hóa và mức độ hoạt động thể lực.

  • 14/08/2026

    5 mẹo ăn chậm nhai kỹ giúp giảm cân

    Bữa ăn vội vã cùng thói quen vừa ăn vừa lướt điện thoại, máy tính sẽ gây áp lực lên hệ tiêu hóa, khiến việc giảm cân khó khăn. Khi ăn chậm nhai kỹ giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no đúng lúc, từ đó kiểm soát lượng calo nạp vào và hỗ trợ giảm cân bền vững.

Xem thêm