1. Chế độ ăn thiếu chất xơ gây táo bón
Theo ThS. BS Nguyễn Ngọc Đan, chuyên khoa Tiêu hóa, BV Đa khoa Xanh Pôn, táo bón là một vấn đề sức khỏe phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Tuy không phải là bệnh lý ác tính, nhưng nếu để kéo dài có thể dẫn đến nhiều bệnh lý nguy hiểm như: trĩ, sa trực tràng, nứt kẽ hậu môn, thậm chí là ung thư đại trực tràng.
Biểu hiện khi bị táo bón là tình trạng đi đại tiện khó khăn, nhiều ngày mới đi một lần, mỗi lần đại tiện phải rặn nhiều, phải vận dụng nhiều cơ thành bụng và cơ hoành để tống phân ra ngoài. Phân rắn thành cục, mật độ cứng có thể dính theo máu tươi do cọ xát vào niêm mạc hậu môn, có khi dính theo những chất nhầy của đại tràng, trực tràng.
Về nguyên nhân, bệnh táo bón thường không phải do một nguyên nhân cụ thể, mà là hậu quả của một nhóm các nguyên nhân. Trong số các nguyên nhân chính gây táo bón thì chế độ ăn thiếu chất xơ là nguyên nhân quan trọng.
Chất xơ có tác dụng chống táo bón vì khi vào ruột chất xơ hút nhiều nước, tăng khối lượng của phân và kích thích nhu động ruột làm tăng co bóp để tống phân ra ngoài. Do đó khi thiếu chất xơ phân sẽ cứng, chậm lưu thông và gây nên táo bón.
![]()
Chế độ ăn thiếu chất xơ là nguyên nhân quan trọng gây táo bón.
2. Vai trò của chất xơ trong phòng và điều trị táo bón
Các nghiên cứu cho thấy, chất xơ đặc biệt có lợi cho sức khỏe đường tiêu hóa. Một chế độ ăn giàu chất xơ lành mạnh sẽ hỗ trợ sự phát triển của vi khuẩn đường ruột, chúng sẽ phát triển và nhân lên. Màng nhầy trong ruột của chúng ta dày lên với số lượng vi khuẩn hiện diện. Các vi khuẩn hỗ trợ tiêu hóa trong khi hàng rào chất nhầy làm giảm viêm nhiễm khắp cơ thể.
Cơ thể chúng ta cần chất xơ để hỗ trợ thúc đẩy quá trình tiêu hoá, giúp tống chất thải ra khỏi cơ thể nhanh hơn và do đó giảm sự tồn tại của các chất độc trong cơ thể.
Có hai loại chất xơ là chất xơ hòa tan và chất xơ không hòa tan. Cả chất xơ hòa tan và không hòa tan đều cần thiết cho một chế độ ăn uống lành mạnh và giảm nguy cơ táo bón.
Chất xơ hòa tan hấp thụ nước và liên kết với các axit béo, tạo thành một chất giống như gel giúp phân mềm.
Chất xơ không hòa tan không hòa tan trong nước. Nó làm tăng khối lượng lớn và độ ẩm cho phân. Chất xơ không hòa tan đi qua cơ thể hầu như không thay đổi, giúp phân có khối lượng lớn và kết cấu mềm, giúp phân dễ dàng đi ngoài hơn.
3. Lưu ý khi bổ sung thực phẩm giàu chất xơ cho người bệnh táo bón
Theo ThS. BS Nguyễn Ngọc Đan, nhu cầu chất xơ của một người trưởng thành là khoảng 20- 25g/ ngày, tương đương khoảng 300g rau xanh và 100g quả.
Chất xơ có nhiều trong rau xanh (như: súp lơ xanh, rau cải, mùng tơi…); các loại đậu (đỗ đen, đỗ xanh, đậu Hà Lan…), các loại quả (lê, táo, bưởi, chuối, kiwi...)
Các loại hạt ngũ cốc nguyên hạt cũng là nguồn bổ sung chất xơ quan trọng như: gạo lứt, lúa mạch, yến mạch, lúa mì nguyên cám…
Một số lưu ý khi bổ sung chất xơ:
Nên sử dụng chất xơ thiên nhiên như rau, quả tươi
Khi chế biến thực phẩm không nên nấu quá nhừ vì sẽ làm hao hụt hàm lượng các chất dinh dưỡng
Nên ăn trái cây cả vỏ sau khi rửa sạch và xác định trái cây đảm bảo an toàn
Với những người mới tập ăn chất xơ nên tăng từ từ để tránh tình trạng đầy bụng, khó tiêu
![]()
Nên sử dụng chất xơ thiên nhiên như rau, quả tươi.
Để phòng bệnh táo bón, chúng ta cần thực hiện chế độ ăn uống tăng cường các thực phẩm giàu chất xơ như ngũ cốc, các loại rau xanh và trái cây tươi. Hạn chế ăn thực phẩm nhiều chất béo. Không lạm dụng rượu, cà phê, trà đặc… Uống đủ nước, với một người trưởng thành cần uống trung bình 2 lít nước/ngày.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thực phẩm nên ăn khi bạn bị táo bón.
Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.
Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.
Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.
Việc ăn uống rõ ràng có thể giúp tăng cường năng lượng nhưng chỉ cần ngửi mùi một số loại thực phẩm cũng có tác dụng tương tự. Những thực phẩm này chứa các hợp chất giúp não bộ tỉnh táo hơn, cải thiện tâm trạng và khả năng nhận thức trong mùa thi cử. Tuy nhiên, tác dụng này không giống như caffeine hay việc tiêu thụ calo.
Trứng luộc và cà phê là bữa sáng quen thuộc trong thực đơn giảm cân nhờ cảm giác gọn nhẹ, ít calo, tiện lợi. Tuy nhiên, liệu bộ đôi này có thực sự giúp kiểm soát cân nặng hiệu quả hay không?
Dù nhận thức về Rối loạn phổ tự kỷ (ASD) đang ngày càng lan tỏa, nhưng xã hội vẫn tồn tại nhiều định kiến và sự kỳ thị với trẻ tự kỷ. Để xây dựng môi trường sống công bằng và giúp trẻ tự kỷ phát huy tiềm năng, việc thấu hiểu đúng bản chất là vô cùng cần thiết. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ đồng hành cùng gia đình thông qua việc cung cấp cái nhìn toàn diện và các giải pháp thiết thực để trẻ tự tin hòa nhập cộng đồng.
Xoài là loại trái cây quen thuộc của mùa hè với vị ngọt thơm, lượng vitamin phong phú. Không chỉ giúp cơ thể bổ sung năng lượng trong ngày nóng, xoài còn chứa nhiều dưỡng chất liên quan đến sức khỏe làn da và đôi mắt.
Thuốc bổ sung melatonin được sử dụng rộng rãi như một loại thuốc hỗ trợ giấc ngủ, nhưng chúng có thể gây đau đầu, chóng mặt và buồn nôn. Mặc dù melatonin nhìn chung được coi là an toàn, nhưng dùng quá liều có thể dẫn đến các tác dụng phụ không mong muốn.