1. Chế độ ăn thiếu chất xơ gây táo bón
Theo ThS. BS Nguyễn Ngọc Đan, chuyên khoa Tiêu hóa, BV Đa khoa Xanh Pôn, táo bón là một vấn đề sức khỏe phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Tuy không phải là bệnh lý ác tính, nhưng nếu để kéo dài có thể dẫn đến nhiều bệnh lý nguy hiểm như: trĩ, sa trực tràng, nứt kẽ hậu môn, thậm chí là ung thư đại trực tràng.
Biểu hiện khi bị táo bón là tình trạng đi đại tiện khó khăn, nhiều ngày mới đi một lần, mỗi lần đại tiện phải rặn nhiều, phải vận dụng nhiều cơ thành bụng và cơ hoành để tống phân ra ngoài. Phân rắn thành cục, mật độ cứng có thể dính theo máu tươi do cọ xát vào niêm mạc hậu môn, có khi dính theo những chất nhầy của đại tràng, trực tràng.
Về nguyên nhân, bệnh táo bón thường không phải do một nguyên nhân cụ thể, mà là hậu quả của một nhóm các nguyên nhân. Trong số các nguyên nhân chính gây táo bón thì chế độ ăn thiếu chất xơ là nguyên nhân quan trọng.
Chất xơ có tác dụng chống táo bón vì khi vào ruột chất xơ hút nhiều nước, tăng khối lượng của phân và kích thích nhu động ruột làm tăng co bóp để tống phân ra ngoài. Do đó khi thiếu chất xơ phân sẽ cứng, chậm lưu thông và gây nên táo bón.
![]()
Chế độ ăn thiếu chất xơ là nguyên nhân quan trọng gây táo bón.
2. Vai trò của chất xơ trong phòng và điều trị táo bón
Các nghiên cứu cho thấy, chất xơ đặc biệt có lợi cho sức khỏe đường tiêu hóa. Một chế độ ăn giàu chất xơ lành mạnh sẽ hỗ trợ sự phát triển của vi khuẩn đường ruột, chúng sẽ phát triển và nhân lên. Màng nhầy trong ruột của chúng ta dày lên với số lượng vi khuẩn hiện diện. Các vi khuẩn hỗ trợ tiêu hóa trong khi hàng rào chất nhầy làm giảm viêm nhiễm khắp cơ thể.
Cơ thể chúng ta cần chất xơ để hỗ trợ thúc đẩy quá trình tiêu hoá, giúp tống chất thải ra khỏi cơ thể nhanh hơn và do đó giảm sự tồn tại của các chất độc trong cơ thể.
Có hai loại chất xơ là chất xơ hòa tan và chất xơ không hòa tan. Cả chất xơ hòa tan và không hòa tan đều cần thiết cho một chế độ ăn uống lành mạnh và giảm nguy cơ táo bón.
Chất xơ hòa tan hấp thụ nước và liên kết với các axit béo, tạo thành một chất giống như gel giúp phân mềm.
Chất xơ không hòa tan không hòa tan trong nước. Nó làm tăng khối lượng lớn và độ ẩm cho phân. Chất xơ không hòa tan đi qua cơ thể hầu như không thay đổi, giúp phân có khối lượng lớn và kết cấu mềm, giúp phân dễ dàng đi ngoài hơn.
3. Lưu ý khi bổ sung thực phẩm giàu chất xơ cho người bệnh táo bón
Theo ThS. BS Nguyễn Ngọc Đan, nhu cầu chất xơ của một người trưởng thành là khoảng 20- 25g/ ngày, tương đương khoảng 300g rau xanh và 100g quả.
Chất xơ có nhiều trong rau xanh (như: súp lơ xanh, rau cải, mùng tơi…); các loại đậu (đỗ đen, đỗ xanh, đậu Hà Lan…), các loại quả (lê, táo, bưởi, chuối, kiwi...)
Các loại hạt ngũ cốc nguyên hạt cũng là nguồn bổ sung chất xơ quan trọng như: gạo lứt, lúa mạch, yến mạch, lúa mì nguyên cám…
Một số lưu ý khi bổ sung chất xơ:
Nên sử dụng chất xơ thiên nhiên như rau, quả tươi
Khi chế biến thực phẩm không nên nấu quá nhừ vì sẽ làm hao hụt hàm lượng các chất dinh dưỡng
Nên ăn trái cây cả vỏ sau khi rửa sạch và xác định trái cây đảm bảo an toàn
Với những người mới tập ăn chất xơ nên tăng từ từ để tránh tình trạng đầy bụng, khó tiêu
![]()
Nên sử dụng chất xơ thiên nhiên như rau, quả tươi.
Để phòng bệnh táo bón, chúng ta cần thực hiện chế độ ăn uống tăng cường các thực phẩm giàu chất xơ như ngũ cốc, các loại rau xanh và trái cây tươi. Hạn chế ăn thực phẩm nhiều chất béo. Không lạm dụng rượu, cà phê, trà đặc… Uống đủ nước, với một người trưởng thành cần uống trung bình 2 lít nước/ngày.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thực phẩm nên ăn khi bạn bị táo bón.
Sức khỏe phụ nữ là nền tảng quan trọng cho hạnh phúc gia đình và sự phát triển bền vững của xã hội. Người phụ nữ hiện đại không chỉ đảm đương vai trò kinh tế mà còn gánh vác trách nhiệm chăm sóc gia đình, điều này vô tình tạo ra những áp lực lớn lên cả thể chất lẫn tinh thần. Việc trang bị kiến thức về các vấn đề sức khỏe thường gặp là bước đi tiên quyết để chị em chủ động bảo vệ bản thân, nâng cao chất lượng cuộc sống và kéo dài tuổi thọ. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chi tiết giúp chị em có cái nhìn tổng quan và khoa học nhất về vấn đề này.
Điều gì thực sự diễn ra bên trong cơ thể khi chúng ta kiên trì ăn tỏi sống mỗi ngày? Liệu thói quen này có phải là 'chìa khóa' giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ sức khỏe tim mạch không?
Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và thức uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng mật ong, trà sả, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.
Hệ tiêu hóa, đặc biệt là đường ruột, không chỉ đảm nhận vai trò tiêu hóa thức ăn mà còn là trung tâm của hơn 70% hệ miễn dịch của cơ thể. Được ví như “bộ não thứ hai”, đường ruột đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể, ảnh hưởng đến cả thể chất và tinh thần. Một hệ vi sinh đường ruột cân bằng giúp cơ thể hấp thụ dinh dưỡng hiệu quả, chống lại các tác nhân gây bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Trong bài viết này, chúng ta sẽ khám phá vai trò của sức khỏe đường ruột, mối liên hệ với hệ miễn dịch và các biện pháp thiết thực để duy trì đường ruột khỏe mạnh.
Sự rối loạn của trục gan – ruột – miễn dịch không chỉ ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa mà còn liên quan đến nhiều bệnh mạn tính như gan nhiễm mỡ, đái tháo đường type 2, bệnh tim mạch, rối loạn miễn dịch và một số bệnh thoái hóa thần kinh.
Mỡ nội tạng là loại mỡ ‘ẩn’ nhưng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và nguy cơ bệnh mạn tính. Tuy nhiên có thể giảm mỡ nội tạng nếu duy trì những thay đổi đúng đắn về ăn uống và lối sống.
Khi nhắc đến ung thư vú, đa số phụ nữ thường nghĩ ngay đến khối u bất thường.
Dưa chuột được xem là thực phẩm có lợi cho người mỡ máu cao nhờ thành phần giàu nước và chất xơ. Tuy nhiên, để hỗ trợ kiểm soát mỡ máu hiệu quả, việc sử dụng dưa chuột đúng cách và hợp lý là điều không phải ai cũng nắm rõ.