Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Người cao, người lùn: Ai lợi thế hơn về sức khỏe?

Thấp, cao, gầy, béo là thể trạng của mỗi người được định hình ngay từ trong bụng mẹ. tuy nhiên, theo các nghiên cứu khoa học gần đây cho thấy, chiều cao ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và tuổi thọ của người trong cuộc.

1. Cao: giảm nguy cơ bệnh tim

Theo nghiên cứu đăng tải trên tạp chí New England Journal of Medicine của Anh năm 2015, chiều cao và sức khỏe con người có một mối liên quan mật thiết. Những người cao thường có trái tim khỏe hơn người thấp, nên rủi ro mắc bệnh tim mạch ít hơn so với những người lùn. Phụ nữ cao  5 feet 8 inch (173cm) sẽ giảm nguy cơ mắc bệnh tim tới 28% so với những người cao 5 feet 3 inches (trên 160cm), vì vậy chỉ cần cao thêm 2,5 inch thì nguy cơ mắc bệnh tim sẽ giảm tới 14%.

Theo đánh giá rút ra từ 52 nghiên cứu ở hơn 3 triệu đàn ông và phụ nữ được công bố trên tạp chí European Heart Journal, các nhà khoa học phát hiện thấy những người lùn thường có rủi ro chết vì bệnh tim cao hơn tới 50% so với nhóm người cao. Phát hiện trên giúp mọi người phòng tránh, nhất là nhóm người có chiều cao khiêm tốn, chứ không phải nâng chiều cao thẩm mỹ mà giới trẻ hiện đang áp dụng.

 

 

2. Cao: giảm nguy cơ bệnh đái tháo đường týp 2 (chỉ có ở phụ nữ)

Một phân tích tổng thể ở 18 nghiên cứu lớn do các nhà khoa học Iran thực hiện cho thấy, phụ nữ cao ít có nguy cơ phát triển bệnh đái tháo đường týp  2. Song lợi thế này lại không có ở nam giới có chiều cao vượt trội. Trong khi các nhà nghiên cứu chưa hiểu rõ vì sao phụ nữ lại có được những lợi thế này thì một nghiên cứu khác của Hà Lan cũng phát hiện thấy phụ nữ cao nhạy cảm hơn với insulin và có hàm lượng mỡ trong gan thấp, đây chính là lý do, lý giải phụ nữ cao ít mắc bệnh bệnh đái tháo đường týp 2 so với các đối tác đàn ông.

3. Cao: tăng nguy cơ ung thư

Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Cancer, Epidemiology, Biomarkers & Prevention, nhược điểm của những người cao ở cả hai giới là nguy cơ tăng mắc phải hầu hết các loại ung thư. Trung bình, cứ tăng 4 inch chiều cao (trên 10cm), phụ nữ tăng khoảng 13% phát triển 1 trong 19 loại ung thư.

Cụ thể, phụ nữ chân dài có nguy có nguy cơ phát triển các khối u ác tính và ung thư vú, buồng trứng, nội mạc tử cung, và đại tràng tới 17%, riêng nhóm bệnh như: ung thư thận, trực tràng, tuyến giáp, và máu lại tăng tới 29%. Đối với nhóm đàn ông cao lớn, có nhiều khả năng phát triển ung thư tuyến tiền liệt xâm lấn. Lý do, người cao có nhiều tế bào hơn, dễ bị đột biến và phát triển thành ung thư hơn. Theo một nghiên cứu mới đây của Hà Lan phát hiện thấy ngay từ khi còn nằm trong bụng mẹ, những người cao có yếu tố tăng trưởng giống insulin được kích hoạt sớm, làm tăng trưởng tế bào, nên dễ mắc phải một số bệnh ung thư nhất định.

4. Lùn: giảm cục đông máu

Theo một nghiên cứu của các nhà khoa học Na Uy đăng tải trên tạp chí Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology thì những người chiều cao khiêm tốn dưới 5 feet 3 inches (1m6) và có trọng lượng hợp lý, thì nguy cơ mắc cục đông máu thấp hơn so với những người cao hơn. Các nhà khoa lập luận, do máu được bơm tới khoảng cách xa hơn trong cơ thể nên có thể làm giảm dòng chảy và làm tăng nguy cơ phát sinh cục máu đông, gia tăng đột quỵ. Thậm chí béo phì cũng có nguy bị cục máu đông máu cao hơn cả chiều cao, vì vậy nếu có chiều cao khiêm tốn trên 160cm thì nguy cơ bị cục đông máu sẽ giảm, nhưng với điều kiện giữ trọng lượng trong phạm vi lành mạnh sẽ giảm chứng nghẽn mạch.

5. Lùn: tăng rủi ro khi mang thai

Năm 2014, trên tạp chí Diabetic Medicine đăng tải nghiên cứu của ĐH New York, thực hiện ở hơn 220.000 bà mẹ tương lai và phát hiện thấy, những người có chiều cao hơn mức trung bình (5 feet 6 inches hay 167,7cm) sẽ tăng khoảng 18 - 59% rủi ro mắc bệnh tiểu đường thai kỳ, một dạng đường máu cao khi mang thai so với nhóm phụ nữ chỉ cao 5 feet 2 inches (157,5cm).

Các nhà nghiên cứu cho rằng, lý do của hiện tượng trên là do gen, gen của người cao gây tác động đến sự dung nạp glucose của cơ thể. Một nghiên cứu khác đăng tải trên PLOS Medicine năm 2015 cũng phát hiện thấy phụ nữ cao khi mang thai sẽ phải đối mặt với rủi ro thai kỳ cao hơn phụ nữ có chiều cao khiêm tốn.

6. Cao: giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer

Tạp chí Journal of Alzheimer’s Disease của Mỹ  cảnh báo, đàn ông cao trên 5 feet 10 inches (177,8cm) có nguy cơ tăng tới 59% khả năng phát triển bệnh Alzheimer (bệnh mất trí nhớ) so với những người cao  5 feet 6 (167,6cm).

Tương tự, nghiên cứu của Đại học Y khoa Edinburgh, Anh cũng phát hiện thấy, phụ nữ cao 5 feet 7 inch (171,1cm) sẽ tăng tới 50% nguy cơ chết sớm vì bệnh mất trí nhớ so với nhóm cao 5 feet 1 inch (gần 160cm). Ngoài di truyền, các nhà khoa học Anh còn cho rằng các yếu tố khách quan cũng có đóng góp không nhỏ đến tầm vóc thấp bé của con người, chẳng hạn như trẻ bị bệnh, sống trong trạng thái căng thẳng và suy dinh dưỡng.

7. Lùn: tăng nguy cơ đột quỵ

Kết thúc nghiên cứu dài kỳ ở hơn 10.000 đàn ông, các nhà khoa học Isreal phát hiện thấy nhóm người lùn nhất có nguy cơ bị đột quỵ cao hơn tới 54% so với nhóm người cao nhất. Một nghiên cứu khác của Mỹ đăng tải trên tạp chí American Journal of Epidemiology cũng phát hiện thấy kết quả tương tự, nhóm phụ nữ lùn phải đối mặt với nhiều khả năng bị đột quỵ cao hơn so với những phụ nữ cao.

Vì sao chiều cao con người lại tác động đến bệnh đột quỵ? Các nhà khoa học chưa khám phá hết bí ẩn này, nhưng lại nghi ngờ, rằng dinh dưỡng kém trong những năm đầu đời, hay trong giai đoạn phát triển có thể ảnh hưởng đến nội tiết tố, tăng nguy cơ còi cọc và dẫn đến dẽ bị đột quỵ.

8. Lùn: sống thọ hơn

Theo một nghiên cứu công bố trên tạp chí Biodemography and Social Biology, các nhà khoa họ Mỹ tiến hành nghiên cứu ở nhóm các cựu binh tuổi 70, phát hiện thấy, đàn ông có chiều cao dưới 5 feet 4 inches (162,5cm) sống thọ hơn 2 năm so với các nhóm khác.

Một nghiên cứu khác cũng của nhóm nghiên cứu này  phát hiện thấy, trong số những người đàn ông Mỹ, những người lùn và nhẹ cân hơn sống lâu hơn so với những người đàn ông cao to nặng  cân. Các nghiên cứu này đều chỉ ra rằng chiều cao chỉ là một yếu tố kéo dài tuổi thọ trong số rất nhiều yếu tố khác quan trọng hơn, chẳng hạn như trọng lượng cơ thể, di truyền, căng thẳng, hút thuốc, và thói quen uống rượu. Năm 2014, nhóm chuyên gia ở  Đại học Hawaii đã tìm thấy một gen được mệnh danh là “gen trường thọ”, theo đó, những người lùn, vóc ngắn thường sống thọ hơn nhóm người có chiều cao cao hơn.

 
DS. Chu Trang Nhung - Theo SKĐS/Reader’s Digest
Bình luận
Tin mới
  • 26/04/2026

    Ăn nấm mỗi ngày có tác dụng gì?

    Ăn nấm mỗi ngày trong một tuần có thể mang lại lợi ích rõ rệt cho tiêu hóa, miễn dịch và năng lượng...

  • 26/04/2026

    Cảnh giác những bệnh phổ biến có thể lây từ thú cưng sang người

    Thú cưng mang lại niềm vui và lợi ích tinh thần to lớn cho chúng ta. Tuy nhiên, chó, mèo và các vật nuôi khác cũng có thể mang theo mầm bệnh nguy hiểm. Dưới góc độ y tế, những căn bệnh này được gọi là bệnh lây truyền từ động vật sang người. Việc hiểu rõ các nguy cơ này không phải để xa lánh thú cưng, mà để chúng ta có biện pháp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình và vật nuôi.

  • 25/04/2026

    Nguồn tự nhiên cung cấp vitamin và khoáng chất thiết yếu tốt nhất

    Vitamin và khoáng chất đóng vai trò thiết yếu với mọi hoạt động sống của cơ thể. Hiểu rõ nhu cầu, công dụng và các nguồn thực phẩm tự nhiên giàu các vi chất, giúp xây dựng chế độ ăn cân đối, khoa học.

  • 25/04/2026

    Ung thư tiền liệt tuyến ở nam giới

    Ung thư tiền liệt tuyến là một trong những bệnh lý thường gặp ở nam giới cao tuổi trên toàn cầu. Mặc dù tỉ lệ giống sót sau 5 năm vẫn tương đối cao, nhưng ung thư tiền liệt tuyến vẫn là nguyên nhân gây tử vong thứ hai tại các nước Tây. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về cơ chế bệnh, các yếu tố nguy cơ và môi trường phát triển bệnh, những tiến bộ của y học trong chẩn đoán và điều trị bệnh, cũng như vấn đề giám sát chủ động.

  • 24/04/2026

    5 lợi ích khi đi bộ 1 km mỗi ngày

    Chỉ cần đi bộ 1 km mỗi ngày, tương đương 10–15 phút, có thể mang lại nhiều lợi ích cho tim mạch, tinh thần và cân nặng. Đây là thói quen đơn giản, dễ duy trì, phù hợp với người bận rộn.

  • 24/04/2026

    Dấu hiệu cảnh báo đau tim ở phụ nữ

    Các dấu hiệu của cơn đau tim có thể khác nhau ở phụ nữ so với nam giới, ngoài các dấu hiệu chung như đau ngực, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa...

  • 23/04/2026

    Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

    Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.

  • 23/04/2026

    Tại sao mùa hè là thời điểm vàng để trẻ phát triển chiều cao?

    Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một năm học tập vất vả mà còn là cơ hội tuyệt vời để trẻ phát triển chiều cao một cách tốt nhất. Đây là lúc trẻ có nhiều thời gian tự do hơn để xây dựng những thói quen lành mạnh về ăn uống, vận động, ngủ nghỉ và tiếp xúc với ánh nắng. Tất cả những yếu tố này đều góp phần quan trọng giúp hormone tăng trưởng hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xương và sụn khớp phát triển tối ưu. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin khoa học và thực tế để cha mẹ hiểu rõ hơn tại sao mùa hè lại là thời điểm vàng cho sự tăng trưởng chiều cao của trẻ.

Xem thêm