Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số lưu ý về kháng sinh

Kháng sinh là một trong những phát hiện vĩ đại nhất của y học nhưng đã nhiều năm kháng sinh có nhiều thay đổi. Bạn đã kịp tìm hiểu và cấp nhật những thông tin đó chưa?

Kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn loại gì? Vi khuẩn? Vi rút? Nấm?

Kháng sinh điều dùng để tiêu diệt vi khuẩn hoặc kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn. Chúng không chống lại được virus nên không thể điều trị cảm lạnh hoặc cảm cúm. Nếu bạn không sử dụng kháng sinh một cách đúng đắn sẽ dẫn đến hiện tượng vi khuẩn kháng thuốc, nghĩa là chúng sẽ ít hoặc không đáp ứng với kháng sinh nữa.

Nước rửa tay có khiến vi khuẩn kháng thuốc mạnh hơn kháng sinh?

Một số nghiên cứu đã chỉ ra chất triclosan có trong xà phòng diệt khuẩn và nước rửa tay diệt khuẩn có thể dẫn đến việc vi khuẩn kháng thuốc mạnh hơn, các vắc xin hoặc kháng sinh sẽ không còn nhiều ảnh hưởng đến vi khuẩn nữa. Cục quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ đã nêu ra rất nhiều bằng chứng cho thấy nước rửa tay hoặc xà phòng diệt khuẩn không hiệu quả như chúng ta nghĩ và cũng không có bằng chứng nào cho thấy chúng có tác dụng phòng bệnh.

Thuốc điều trị mụn trứng cá có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc kháng sinh?

Đúng là như thế. Các bác sỹ thường kê kháng sinh để điều trị mụn trứng cá nhưng dù uống kháng sinh nào thì tình trạng kháng thuốc vẫn có thể xảy ra nên bạn nên thường xuyên tái khám để tìm ra loại thuốc thích hợp nhất cho mình.

Bạn luôn cần kháng sinh cho bệnh nào? Đau họng do liên cầu khuẩn?  Viêm tai? Viêm xoang?

Đau họng do rất nhiều nguyên nhân trong đó có cả vi khuẩn và virus. Nhưng để khẳng định một cách chắc chắn là bạn bị đau họng do liên cầu khuẩn thì cần phải được làm xét nghiệm. Nếu đúng thì bạn sẽ được kê kháng sinh uống.

Nhiễm trùng xoang hay viêm xoang thường là do virus hoặc các kháng nguyên từ không khí gây ra. Nên tốt hơn là không nên dùng kháng sinh để điều trị tình trạng viêm xoang. Mặc dù rất hiếm nhưng vẫn có trường hợp viêm xoang do vi khuẩn. Tương tự như vậy viêm tai cũng có thể do virus hoặc vi khuẩn và không dùng kháng sinh cũng là cách tốt nhất để điều trị viêm tai.

Bạn dừng uống kháng sinh khi đã cảm thấy khỏe hơn?

Sai. Bạn nên uống đủ thời gian bác sỹ kê đơn cho bạn, đừng tự ý dừng uống thuốc nếu bạn dừng sớm quá sẽ dẫn đến việc kháng sinh chưa đủ liều để tiêu diệt được vi khuẩn nên vi khuẩn vẫn sống sót và quay lại gây bệnh tiếp.

Mỗi năm có bao nhiêu người mắc vi khuẩn kháng thuốc?

Ít nhất là 2 triệu người mắc các loại vi khuẩn kháng thuốc như: lao, nhiễm khuẩn da, bệnh lây qua đường tình dục. Moi người đều có thể mắc vi khuẩn kháng thuốc ở khắp mọi nơi ở trường, ở nhà, ở nơi làm việc đặc biệt là ở bệnh viện và bệnh viện điều dưỡng. Bệnh nhân có thể bị nhiễm khuẩn thông qua bề mặt dụng cụ y tế hoặc qua tay của bác sỹ và y tá.

Kháng sinh có tác dụng trên động vật nhưng chưa chắc đã có tác dụng trên người?

Chăn nuôi công nghiệp thường sử dụng thốc kháng sinh để điều trị bệnh cho động vật. Khi chúng ta không nấu chín thịt hoặc không xử lý thịt đúng cách thì sẽ dẫn tới việc vi khuẩn phát triển và gây bệnh cho người. Cục quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ đang dần loại bỏ thuốc kháng sinh ra khỏi quy trình chăn nuôi và chỉ được phép sử dụng khi có chỉ định của bác sỹ thú y.

Đã hơn 30 năm trôi qua nhưng ngày càng có ít kháng sinh mới được tạo ra?

Đúng thế. Mặc dù vẫn có một số loại kháng sinh mới ra đời nhưng đó là sự cải tiến của những phiên bản kháng sinh cũ từ những năm 1980. Các nhà nghiên cứu vẫn đang nghiên cứu về texiobactin, là một loại kháng sinh thế hệ mới có thể điều trị các vi khuẩn kháng thuốc. Sự đe dọa của vi khuẩn kháng thuốc đã được phát hiện hàng thập kỷ nay, người ta vẫn đang nỗ lực giải quyết tình trạng này nhưng tới nay vẫn chưa có hiệu quả nào. Alexander Fleming- người phát hiện ra thuốc penicillin đã cảnh báo về tình trạng vi khuẩn kháng thuốc có thể trở nên tồi tệ hơn và sẽ có những loại kháng sinh sẽ không còn hiệu quả trong việc điều trị nữa.

Thiệt hại của vi khuẩn kháng thuốc gây ra đối với kinh tế là khoảng 10 tỷ đô mỗi năm.

Không chỉ ảnh hưởng đến việc chăm sóc sức khỏe, vi khuẩn kháng thuốc còn gây thiệt hại đến nền kinh tế toàn cầu. Trung tâm phòng chống và kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ cho biết vi khuẩn kháng thuốc khiến bệnh nhân cần phải điều trị ở bệnh viện lâu hơn và cần nhiều điều trị tốn kém hơn.

 

Loại vi khuẩn nào là mối lo ngại nhất đối với ngành y tế?

Clotridium difficile( C.Diff) là loại vi khuẩn gây ra 250.000 ca tiêu chảy mỗi năm và 14.000 người chết mỗi năm. Bản chất của loại vi khuẩn này là kháng với nhiều loại kháng sinh và biến đổi chủng rất nhanh. Vi khuẩn entero kháng carbapenem cũng được coi là một mối nguy hiểm vì chúng đã kháng với rất nhiều loại kháng sinh trước đó và carbapenem là giải pháp cuối cùng để tiêu diệt vi khuẩn. Một loại vi khuẩn khác cũng nguy hiểm đó là vi khuẩn lậu kháng thuốc (Neisseria gonorrhoeae). Tất nhiên là vi khuẩn lao kháng thuốc và tụ cầu vàng kháng Methicillin cũng được coi là mối đe dọa nguy hiểm cho ngành y tế.

Dùng chung đơn kháng sinh là bình thường?

Sai hoàn toàn. Nếu một người không được kê đúng đơn thuốc thì sẽ chỉ làm bệnh nặng thêm tình trạng bệnh và lâu khỏi bệnh hơn bình thường.

Bs. Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 16/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi gặp người bị sốc nhiệt mùa hè

    Mùa hè với những đợt nắng nóng gay gắt luôn mang theo nhiều nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe, trong đó sốc nhiệt (say nắng) là tình trạng cấp cứu nguy hiểm nhất. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng nặng nề. Để giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và những người thân yêu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin được chia sẻ những thông tin hữu ích và các bước xử trí đúng cách ngay sau đây.

  • 15/08/2026

    68% lao động ngoài trời đau mỏi, một phần ba bị lo âu

    68% lao động tự do làm việc ngoài trời có ít nhất một triệu chứng cơ - xương - khớp sau mỗi ngày làm việc, 33% biểu hiện lo âu từ nhẹ đến rất nặng, theo nghiên cứu công bố hôm 14/8.

  • 15/08/2026

    33 triệu lao động phi chính thức trước sức ép của biến đổi khí hậu

    Có tới 95,4% lao động tự do ngoài trời được khảo sát phải làm việc dưới nắng nóng, nhưng chỉ 19,1% có thể ngừng việc khi nhiệt độ gay gắt. Biến đổi khí hậu đang tạo sức ép kép lên sức khỏe và sinh kế của một lực lượng lao động lớn, trong khi cơ chế bảo vệ vẫn còn những khoảng trống.

  • 15/08/2026

    5 sai lầm hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục

    Mùa hè đến mang theo tiếng gọi của biển xanh và những chuyến đi nghỉ dưỡng tuyệt vời. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm làn da phải đối mặt với thử thách từ ánh nắng mặt trời gay gắt, gió biển và nước muối mặn, dẫn đến tình trạng đen sạm, bỏng rát hay kích ứng da. Nhằm giúp bạn bảo vệ làn da trọn vẹn trong kỳ nghỉ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về 5 sai lầm phổ biến nhất hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục ngay dưới đây.

  • 14/08/2026

    Vì sao người trên 50 tuổi ăn càng ít vẫn khó giảm cân?

    Không ít người trên 50 tuổi than phiền rằng ăn ít hơn nhưng không giảm cân, thậm chí vòng bụng còn tăng. Nguyên nhân không đơn thuần nằm ở lượng thức ăn, mà còn liên quan đến những thay đổi tự nhiên của quá trình lão hóa và mức độ hoạt động thể lực.

  • 14/08/2026

    5 mẹo ăn chậm nhai kỹ giúp giảm cân

    Bữa ăn vội vã cùng thói quen vừa ăn vừa lướt điện thoại, máy tính sẽ gây áp lực lên hệ tiêu hóa, khiến việc giảm cân khó khăn. Khi ăn chậm nhai kỹ giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no đúng lúc, từ đó kiểm soát lượng calo nạp vào và hỗ trợ giảm cân bền vững.

  • 14/08/2026

    DINH DƯỠNG LÂM SÀNG ĐÃ TRỞ THÀNH MỘT GIẢI PHÁP THIẾT YẾU TRONG ĐIỀU TRỊ BỆNH NHIỄM TRÙNG

    Ngày 8/8/2026, tại Nha Trang, Hội Dinh dưỡng Việt Nam phối hợp cùng Viện Pasteur Nha trang và Hội Quân dân Y đã tổ chức Hội thảo khoa học Dinh dưỡng lâm sàng và Tiết chế khu vực miền Trung và Tây Nguyên 2026 với chủ đề “Dinh dưỡng hợp lý với bệnh nhiễm trùng” với sự tham gia của hơn 150 nhà khoa học, các giáo sư, tiến sỹ, bác sỹ chuyên ngành dinh dưỡng, ngành truyền nhiễm, đại diện cơ sở đào tạo y học, các bệnh viện khu vực miền Trung và Tây Nguyê

  • 14/08/2026

    Việc xì hơi thường xuyên thực sự ảnh hưởng đến sức khỏe đường ruột của bạn như thế nào?

    Xì hơi là một phần bình thường của quá trình tiêu hóa. Hầu hết các trường hợp xì hơi thường xuyên đều liên quan đến thức ăn hoặc thói quen ăn uống. Nhưng nếu tần suất xì hơi đột nhiên thay đổi hoặc đi kèm với các triệu chứng khác, đó có thể là dấu hiệu của một vấn đề tiêu hóa tiềm ẩn.

Xem thêm