Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Màu mắt nói gì về sức khỏe của bạn

Đôi mắt của bạn có thể nói nhiều hơn về tình trạng sức khỏe bên trong cơ thể của bạn và cũng cảnh báo bạn về một số bệnh mà bạn có thể mắc phải thông qua màu mắt. Hãy cùng xem đôi mắt nói gì về sức khỏe của bạn.

Màu mắt của mỗi người có thể ẩn chứa khá nhiều điều thú vị. Ví dụ như có hơn một gien liên quan đến sự hình thành màu mắt, đó là lý do tại sao mắt của một người mẹ có màu lục nhạt lại có sắc thái khác biệt so với con gái của người đó, theo bác sỹ Rachel Bishop thuộc Viện mắt quốc gia Hoa Kỳ. Do những sắc tố da, bạn có thể nhận thấy màu mắt của những thành viên trong cùng một gia đình hay một chủng tộc khá giống nhau (màu mắt đen khá phổ biến trong cộng đồng người châu Phi so với những người Bắc Âu).

Ngoài ra, sự đa dạng của màu mắt còn có thể cung cấp cho bạn nhiều thông tin hơn là bạn tưởng như chỉ ra nguy cơ mắc một số bệnh và cơ chế phản ứng với những đồ uống có cồn. Hãy đọc bài viết này để tìm hiểu nhé.

1. Những người có màu mắt tối có nguy cơ bị đục thủy tinh thể cao hơn

Đục thủy tinh thể hay còn gọi là cườm khô, cườm đá là tình trạng thủy tinh thể bị mờ đục, gây ra những rối loạn thị giác. Đây là căn bệnh thường gặp ở người cao tuổi và những người có màu mắt tối lại có nguy cơ cao hơn. Một nghiên cứu vào năm 2000 trên tạp chí American Journal of Ophthalmology đã chỉ ra rằng những người có màu mắt tối có nguy cơ bị đục thủy tinh thể cao hơn từ 1.5 – 2.5 lần. Bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi tác động của tia tử ngoại là một trong những biện pháp cực kỳ quan trọng để phòng tiến triển căn bệnh này đối với mọi đối tượng, nhưng các nhà khoa học đặc biệt đưa ra khuyến cáo này đối với những người có màu mắt tối.

2. Bệnh bạch biến ít phổ biến hơn trong nhóm những người có mắt màu xanh lơ

Một nghiên cứu tổng quan về bệnh bạch biến vào năm 2012 đăng trên tạp chí Nature rút ra kết luận rằng căn bệnh tự miễn gây ra mất sắc tố ở da và lông này ít phổ biến hơn trong số những người có màu mắt xanh lơ. Trong số gần 3,000 bệnh nhân mắc bệnh bạch biến thuộc chủng tộc người da trắng tham gia nghiên cứu, 27% có màu mắt xanh lơ, 30% có mắt màu lục hay hạt dẻ và 43% có màu mắt nâu, trong khi tỷ lệ màu mắt điển hình trong cộng đồng người da trắng là 52% xanh lơ, 22% xanh lục hay hạt dẻ và 27% màu nâu.

Các nhà khoa học nhận thấy rằng sự kết hợp đa dạng giữa hai gien đặc hiệu là TYR và OCA2 đóng vai trò quy định màu mắt xanh lơ cũng đồng thời làm giảm nguy cơ mắc bệnh bạch biến.

3. Ung thư tế bào hắc tố chiếm đa số trong những người mắt màu xanh lơ

Theo bác sỹ Richard A. Spritz thuộc Đại học y Colorado, xét về mặt di truyền thì ung thư tế bào hắc tố và bệnh bạch biến có vẻ như là hai căn bệnh trái ngược nhau. Sự kết hợp giữa hai gien kể trên trong khi có thể bảo vệ những người có màu mắt xanh lơ khỏi nguy cơ mắc bệnh bạch biến thì lại làm tăng khả năng mắc ung thư tế bào hắc tố. Một giả thiết được đặt ra là: bạch biến là một căn bệnh tự miễn, nghĩa là hệ miễn dịch của cơ thể người tự tấn công các tế bào bình thường của cơ thể. Đáp ứng quá mức đó có thể là nguyên nhân khiến cho những người có màu mắt nâu dễ bị mắc bệnh bạch biến – nhưng lại làm giảm nguy cơ ung thư hắc tố da. Mặc dù cơ chế chính xác vẫn chưa được làm rõ song những gien bảo vệ trước bệnh bạch biến, gien bảo vệ trước nguy cơ ung thư hắc tố và những gien quy định số lượng và loại tế bào hắc tố dường như có mối liên quan.

4. Những người có màu mắt tối nhạy cảm hơn với rượu

Theo một nghiên cứu trên tạp chí Personality and Individual Differences, nếu bạn là người có màu mắt đen hoặc nâu thì bạn sẽ có khả năng uống được ít rượu hơn so với những người mắt xanh lơ hay xanh lục. Các nhà khoa học nhận thấy tỷ lệ sử dụng rượu cao hơn trong số những phụ nữ với màu mắt sáng và tình trạng lạm dụng rượu thường xuyên hơn trong nhóm tù nhân có màu mắt sáng được nghiên cứu. Họ giả thuyết rằng những đối tượng có màu mắt tối sẽ nhạy cảm với rượu cũng như các chất kích thích hơn nên việc tiêu thụ ít hơn cũng đủ để đạt được hiệu quả mong muốn.

5. Những phụ nữ có màu mắt sáng chịu đau tốt hơn

Trong một nghiên cứu được trình bày tại Hội nghị thường niên American Pain Society 2014, GS Inna Belfer thuộc khoa gây mê đã trình bày khám phá của mình cho thấy những phụ nữ có màu mắt sáng có thể có khả năng chịu đựng cơn đau tốt hơn những đối tượng khác. Một nhóm nhỏ phụ nữ được nghiên cứu trước và sau khi sinh, và những người có màu mắt tối thường biểu hiện cảm giác lo lắng và tình trạng mất ngủ khi phải chịu đựng cơ đau. Những phụ nữ có màu mắt tối cũng giảm đau nhiều hơn khi được gây tê ngoài màng cứng, cho thấy rằng họ cũng dễ nhạy cảm hơn với cơn đau. Mặc dù nghiên cứu này mới chỉ là sơ bộ bước đầu nhưng một ngày nào đó nó sẽ giúp các bác sỹ chỉ ra được nguyên nhân gây ra cơn đau.

6. Những người có màu mắt sáng dễ mắc bệnh thoái hóa điểm vàng do tuổi tác

Một trong những nguyên nhân phổ biến gây mất thị lực ở những người trên 50 tuổi đó là căn bệnh thoái hóa điểm vàng do tuổi tác (AMD), gây tổn thương một phần nhỏ ở gần trung tâm của võng mạc đóng vai trò điều chỉnh sự sắc nét của hình ảnh. Triệu trứng ban đầu là nhìn mờ và tiến triển dần đến các điểm trắng hoàn toàn. Một vài nghiên cứu nhỏ đã chứng minh rằng ngoài yếu tố hút thuốc và tiền sử gia đình, màu mắt sáng cũng làm tăng gấp đôi nguy cơ mắc phải căn bệnh này. Tuy nhiên, hầu hết những nghiên cứu này chỉ có quy mô nhỏ và một số nghiên cứu vẫn còn khá hoài nghi về kết quả. Có thể có một mối liên hệ nào đó, ví dụ như những người Mỹ da đen sẽ có nguy cơ mắc bệnh tăng nhãn áp cao hơn và bản thân chủng tộc này cũng có tỷ lệ màu mắt tối cao hơn, tuy nhiên cả hai yếu tố này có thể không có mối liên hệ nào với nhau.

7. Sự biến đổi về màu mắt có thể là dấu hiệu cảnh báo một căn bệnh nào đó

Nếu phần lòng trắng của mắt bạn bỗng nhiên chuyển sang màu đỏ thì rất có thể bạn đã bị dị ứng. Nếu nó chuyển sang màu vàng, gan của bạn chắc hẳn đang gặp vấn đề. Nếu chỉ một bên mắt bị thay đổi màu sắc, đó có thể là dấu hiệu của một căn bệnh di truyền nào đó như u sợi thần kinh hay hội chứng Waardenburg (gây điếc và da nhợt nhạt), hay cũng có thể là u tế bào sắc tố của mống mắt.

Nếu ngay từ khi sinh ra mắt của bạn đã có hai màu khác nhau thì không có gì cần phải lo lắng; đó có thể chỉ là sự khác biệt nhỏ về sự phân bổ các sắc tố giữa hai mắt xảy ra trong quá trình phát triển. Nhưng nếu bạn thấy màu mắt một bên mới chỉ thay đổi dạo gần đây thì tốt nhất là nên đi kiểm tra.

Ths.Hồng Khánh - Viện y học ứng dụng Việt Nam - Theo Prevention
Bình luận
Tin mới
  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

  • 30/03/2026

    11 loại thực phẩm có nhiều lợi ích cho huyết áp hơn củ dền

    Củ dền rất giàu nitrat, giúp làm giãn mạch máu và hỗ trợ huyết áp khỏe mạnh nhưng có một số loại thực phẩm khác mang lại nhiều lợi ích không kém.

  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

Xem thêm