Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

COVID-19 với biến đổi khí hậu và sức khỏe cộng đồng

Nhiều nghiên cứu đã được thực hiện và cho rằng biến đổi khí hậu có thể là một nhân tố gây ra đại dịch COVID-19.

Điểm tương đồng giữa biến đổi khí hậu và khủng hoảng COVID-19

Mặc dù đại dịch COVID-19biến đổi khí hậu không xuất hiện cùng lúc nhưng cả hai cuộc khủng hoảng đều có những điểm tương đồng.

COVID-19 và biến đổi khí hậu đều gây thiệt hại đáng kể về nhân mạng

COVID-19 được biết là tác động đặc biệt đến người cao tuổi và những người có tình trạng sức khỏe tiềm ẩn, gây ra bệnh đường hô hấp nghiêm trọng.

Biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến tất cả các yếu tố liên quan đến sức khỏe như chất lượng không khí, nước uống, nguồn cung cấp thực phẩm và nơi ở.

Biến đổi khí hậu dự kiến sẽ gây ra thêm khoảng 250.000 ca tử vong hàng năm từ năm 2030 đến 2050. COVID-19 đã cướp đi sinh mạng của 2,3 triệu người trên toàn thế giới kể từ khi đại dịch bắt đầu.

COVID-19 và biến đổi khí hậu làm nổi bật hơn sự chênh lệch giàu nghèo

Cả đại dịch COVID-19 và biến đổi khí hậu đều được biết là tác động đến một số nhóm nhân khẩu học nhất định. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người dễ bị tổn thương và thiệt thòi phải trả giá đắt hơn trong cả hai cuộc khủng hoảng, trong đó những người nghèo chịu tác động của biến đổi khí hậu và đại dịch nhiều hơn những người giàu. Từ lâu đã có sự chênh lệch giữa người nghèo và người giàu về chăm sóc sức khỏe. Đại dịch và biến đổi khí hậu làm nổi bật những chênh lệch này.

Khiến hệ thống chăm sóc sức khỏe trên toàn thế giới rơi vào khủng hoảng

Cuối cùng, cả hai cuộc khủng hoảng đã đẩy hệ thống chăm sóc sức khỏe khu vực trên toàn thế giới đến giới hạn. Biến đổi khí hậu và COVID-19 đã dẫn đến số lượng lớn người dân phải nhập viện, buộc các quốc gia phải đánh giá lại cách họ quản lý hệ thống chăm sóc sức khỏe của mình.

Đại dịch COVID-91 và biến đổi khí hậu có nhiều điểm tương đồng.

Biến đổi khí hậu có phải là nguyên nhân của sự bùng phát COVID-19?

Vào tháng 1 năm 2021, một bài báo được xuất bản trên tạp chí Science of the Total Environment đã tiết lộ bằng chứng cho thấy biến đổi khí hậu có thể là nguyên nhân trực tiếp trong sự xuất hiện của vi rút gây ra đại dịch COVID-19, hội chứng đường hô hấp cấp SARS -CoV-2.

Một nhóm các nhà khoa học quốc tế từ các tổ chức ở Anh, Đức và Mỹ đã có đưa ra mối liên hệ giữa thay đổi khí hậu xảy ra do biến đổi khí hậu với COVID-19. Họ nhấn mạnh rằng số lượng loài dơi có mặt có liên quan đến số lượng coronavirus trong một môi trường cụ thể.

Do biến đổi khí hậu, các yếu tố như nhiệt độ, khí CO2 trong khí quyển và mây che phủ đang phát triển. Những yếu tố này có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình sinh trưởng của các loài thực vật và cây cối. Biến đổi khí hậu đang ảnh hưởng đến các môi trường sống và hệ sinh thái tự nhiên thông qua việc làm thay đổi các yếu tố môi trường. Ngay cả những điều chỉnh nhỏ cũng có thể có tác động lớn đến các loài sống trong hệ sinh thái. Những thay đổi khí hậu đã trực tiếp tạo môi trường thuận lợi cho nhiều loài dơi phát triển mạnh, cho phép sự xuất hiện của các coronavirus mới - bao gồm cả chủng SARS-CoV-2.

COVID-19 không phải là bệnh truyền nhiễm duy nhất liên quan đến biến đổi khí hậu. Trong nhiều năm, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã nhấn mạnh mối liên hệ giữa việc thay đổi điều kiện môi trường và dịch bệnh. Hy vọng rằng hiện nay, mối liên kết này có thể trở thành trung tâm, buộc các nhà hoạch định chính sách phải xem xét tác động sâu rộng của biến đổi khí hậu và đưa ra các chiến lược có tính toán để ngăn chặn thiệt hại môi trường hơn nữa và đảo ngược những thiệt hại đã xảy ra nếu có thể.

Những biến đổi khí hậu tạo điều kiện cho nhiều loài virus mới xuất hiện. 

Cần làm gì để ngăn chặn dịch bệnh và biến đổi khí hậu?

Các chuyên gia đã đề xuất rằng việc điều chỉnh các phản ứng của chính phủ đối với đại dịch COVID-19 và biến đổi khí hậu sẽ cho phép cải thiện tổng thể sức khỏe cộng đồng, cũng như thúc đẩy một tương lai kinh tế bền vững cho các khu vực trên toàn thế giới. Ngoài ra, việc sắp xếp các phản ứng mang lại cơ hội bảo vệ đa dạng sinh học của hành tinh và hạn chế những thay đổi tiếp theo đối với các hệ sinh thái đa dạng.

Cũng như sự thay đổi khí hậu do con người gây ra ảnh hưởng đến sự bùng phát dịch bệnh, buôn bán động vật hoang dã là một yếu tố quan trọng trong việc lây lan các bệnh truyền nhiễm từ động vật như SARS-CoV-2. Việc buôn bán trái phép động vật hoang dã khiến con người trộn lẫn với các loài động vật khác nhau ở những nơi mà họ không được phép, điều đó đã thúc đẩy các chứng bệnh động vật phát triển.

Biến đổi khí hậu và bệnh truyền nhiễm gây ra những thiệt hại về nhân mạng có thể phòng tránh được. Thông qua các điều chỉnh chiến lược, có thể ngăn chặn sự mất mát sinh mạng.

Trong những năm tới, sẽ có nhiều chiến lược được thực hiện hơn để sửa đổi hành vi của con người, để chúng ít ảnh hưởng hơn đến môi trường và hạn chế sự lây lan của các bệnh truyền nhiễm.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Dịch COVID quay trở lại, bạn cần biết 9 nhóm bệnh nền chính.

Quang Anh (Theo News Medical Life Sciences) - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

Xem thêm