Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chế độ ăn nhiều chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ trầm cảm

Liệu chế độ ăn nhiều chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ trầm cảm? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn trả lời câu hỏi này.

Chất xơ có thể có lợi cho hệ vi sinh đường ruột

Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng lượng chất xơ ăn vào có thể điều chỉnh sự phong phú và đa dạng của hệ vi sinh vật đường ruột và sự thay đổi này có thể thúc đẩy sức khỏe não bộ bằng cách ảnh hưởng đến sự dẫn truyền thần kinh.

Tác dụng của chất xơ

Tăng lượng chất xơ bằng cách ăn nhiều trái cây, rau và ngũ cốc nguyên hạt sẽ tốt cho bạn. Nó đã được chứng minh là làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, tiểu đường và ung thư vú, đồng thời tốt cho sức khoẻ đường tiêu hoá. Theo FDA, chất xơ là một loại carbohydrate bao gồm các phân tử đường liên kết với nhau. Thành phần của nó làm cho nó khó tiêu hóa hơn các loại carbohydrate khác. 

Trên thực tế, chất xơ là thành phần chủ yếu trong các chế độ ăn dựa trên thực vật như chế độ ăn thuần chay, ăn chay và chế độ ăn Địa Trung Hải, những phương pháp này cũng liên quan đến việc ngăn ngừa và kiểm soát bệnh tật, bên cạnh việc duy trì cân nặng khoẻ mạnh.

Nồng độ estrogen dao động và giảm ở tuổi trung niên

Cùng với nồng độ estrogen, khả năng sinh sản của phụ nữ giảm theo tuổi tác, cho đến khi chấm dứt kinh nguyệt vĩnh viễn, hầu mãn kinh sẽ xảy ra ở độ tuổi 51. Khi phụ nữ vẫn có chu kỳ kinh nguyệt đều đặn, nồng độ estrogen tăng và giảm vào các thời điểm khác nhau trong tháng.

Khi phụ nữ bước vào thời kỳ tiền mãn kinh, lượng estrogen sản xuất sẽ giảm đáng kể. Mãn kinh, tức là chấm dứt kinh nguyệt vĩnh viễn, chính thức xảy ra khi người phụ nữ không có kinh trong 12 tháng liên tiếp và lượng estrogen thậm chí còn giảm hơn nữa trong giai đoạn này.

Nghiên cứu xem xét khả năng ảnh hưởng đến các vấn đề tâm trạng của chất xơ

Một nghiên cứu đã được tiến hành để tìm hiểu xem việc tiêu thụ nhiều chất xơ có ảnh hưởng đến khả năng trầm cảm hay không, nghiên cứu này tách phụ nữ tiền mãn kinh và sau mãn kinh thành các nhóm riêng để tìm mối liên hệ.

Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng chế độ ăn uống nhiều chất xơ có liên quan đến việc giảm nguy cơ mắc các triệu chứng trầm cảm. Sau khi điều chỉnh các biến số có thể ảnh hưởng đến kết quả, chẳng hạn như tình trạng hôn nhân, thu nhập hộ gia đình, trình độ học vấn, cân nặng, hút thuốc và các bệnh mạn tính, các nhà nghiên cứu nhận thấy phụ nữ tiền mãn kinh vẫn có nguy cơ trầm cảm thấp hơn, nhưng không tìm thấy sự khác biệt đáng kể nào ở phụ nữ thời kỳ mãn kinh.

Chất xơ có tác dụng “khiêm tốn” đối với chứng trầm cảm ở phụ nữ tiền mãn kinh

Ở nghiên cứu này, mức giảm tương đối khoảng 6% ở phụ nữ tiền mãn kinh và đối với phụ nữ sau mãn kinh, mức giảm tương đối là khoảng 2%. Mức giảm này, mặc dù khiêm tốn nhưng cho chúng ta biết một chút về xu hướng có thể là gì và việc hấp thụ nhiều chất xơ hơn có thể làm giảm nguy cơ trầm cảm.

Mối quan hệ giữa Estrogen và chất xơ là gì?

Các nghiên cứu trước đây chỉ ra mối liên hệ giữa nhiều chất xơ hơn và ít triệu chứng trầm cảm hơn trong nhóm tiền mãn kinh có thể do có sự tương tác estrogen và hệ vi sinh đường ruột.

Tạp chí Frontiers in Neuroscience cho thấy tiêu thụ nhiều chất xơ có liên quan đến việc có ít triệu chứng trầm cảm hơn ở phụ nữ tiền mãn kinh, nhưng không phải ở phụ nữ tiền mãn kinh sớm. Giai đoạn này có sự suy giảm chức năng và hoạt động của buồng trứng, giảm sản xuất hormon estrogen và rối loạn chu kỳ kinh nguyệt. Sự tương tác giữa estrogen và hệ vi sinh vật đường ruột đến nay vẫn chưa rõ ràng.

Bốc hoả, các triệu chứng mãn kinh khác có thể cải thiện khi có nhiều chất xơ hơn

Một nghiên cứu quan sát lớn chỉ ra việc tiêu thụ nhiều chất xơ hơn như một phần của biện pháp can thiệp vào chế độ ăn uống để giảm cân và đã được chứng minh là làm giảm các cơn bốc hoả gần 20% ở phụ nữ sau mãn kinh.

Thêm chất xơ vào chế độ ăn uống của bạn có thể mang lại nhiều lợi ích

Nếu bạn đang cố gắng để khỏe mạnh hơn thì việc bổ sung chất xơ vào chế độ ăn uống có thể là một cách tốt. Và sức khoẻ tinh thần của bạn có thể được cải thiện một chút. Chìa khoá để bổ sung chất xơ thành công vào chế độ ăn uống là tăng lượng tiêu thụ từ từ.

Để đạt được mục tiêu, bạn cần:

  • Lúc đầu, hãy thử bổ sung thực phẩm giàu chất xơ như bột yến mạch cắt nhỏ (1/4 cốc yến mạch khô cung cấp 5 gam chất xơ) hoặc đậu mỗi ngày.
  • Thêm hạt chia vào sinh tố hoặc rắc lên trên sữa chua. Một muỗng canh hạt chia cung cấp 5 gam.
  • Ăn trái cây, những loại hoa quả mà bạn có thể dễ dàng mang đi như táo (5 gam chất xơ trong 1 quả lớn), cam hoặc chuối  (có giá trị khoảng 3 gam chất xơ).
  • Ngũ cốc nguyên hạt có thể là nguồn cung cấp chất xơ tốt, nhưng hãy nhớ kiểm tra thành phần dinh dưỡng.
BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 25/01/2026

    Chăm sóc làn da quá mức có thể gây hậu quả gì?

    Việc chăm sóc làn da quá mức đôi khi mang lại tác dụng ngược, khiến làn da trở nên mệt mỏi và tổn thương. Bài viết này giúp bạn nhận diện sớm các dấu hiệu da bị quá tải và lộ trình phục hồi an toàn.

  • 25/01/2026

    Luteolin - chất chống oxy hóa tiềm năng và vai trò trong một số bệnh

    Luteolin là một flavonoid quý giá trong rau xanh và các thảo mộc truyền thống, nổi bật với khả năng chống viêm mạnh mẽ và bảo vệ thần kinh nhờ khả năng vượt qua hàng rào máu - não.

  • 25/01/2026

    Những điều cần biết về tiếng thở khò khè

    Khò khè là âm thanh phát tra từ khí phế quản do hơi thở của bạn đi qua đường thở bị co hẹp do một bệnh nào đó của phổi. Hen suyễn và bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD) là những nguyên nhân phổ biến nhất gay ra tiếng khò khè.

  • 24/01/2026

    Giữ cân sau giảm béo: Khó hay dễ?

    Giảm cân thành công là một cột mốc đáng tự hào, tuy nhiên hành trình để sở hữu thân hình khỏe mạnh chỉ mới bắt đầu. Thực tế cho thấy một tỷ lệ lớn người giảm cân đều gặp phải tình trạng tăng cân trở lại, đôi khi còn trầm trọng hơn mức ban đầu.

  • 24/01/2026

    Yoga và thiền định: Giải tỏa căng thẳng, tâm thần an tĩnh

    Thiền định được công nhận có tác dụng chăm sóc sức khỏe tinh thần và tìm lại sự cân bằng trong cuộc sống. Trong nhịp sống hối hả, căng thẳng là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, yoga và thiền định là hai phương pháp hiệu quả để giảm căng thẳng và nuôi dưỡng sự an tĩnh trong tâm hồn. Bài viết này sẽ khám phá cách yoga và thiền định mùa thu giúp cải thiện sức khỏe tinh thần, đồng thời hướng dẫn bạn cách kết hợp chúng vào cuộc sống hàng ngày để đạt được trạng thái cân bằng.

  • 23/01/2026

    Uống trà xanh với chanh ngon, tốt nhưng 3 nhóm người nên thận trọng

    Trà xanh pha với chanh là một thức uống ngon và sảng khoái. Tuy nhiên sự kết hợp này có thực sự có lợi cho sức khỏe tất cả mọi người không?

  • 23/01/2026

    Những thay đổi cơ thể khi lão hóa – và cách thích nghi thông minh

    Tuổi tác là điều không ai tránh khỏi, nhưng hiểu rõ những thay đổi tự nhiên của cơ thể sẽ giúp chúng ta chủ động chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Từ tim mạch, làn da, thị lực cho đến xương khớp và đời sống tinh thần – mỗi bộ phận đều có những dấu hiệu lão hóa riêng. Vậy đâu là những biểu hiện bình thường và đâu là dấu hiệu cần lưu ý? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ và gợi ý những cách đơn giản để thích nghi, giữ cơ thể khỏe mạnh và dẻo dai theo năm tháng.

  • 22/01/2026

    Những thói quen ban đêm âm thầm gây hại thận

    Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.

Xem thêm