Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chế độ ăn cho người gan nhiễm mỡ

Gan nhiễm mỡ là tình trạng mỡ tích tụ quá mức trong tế bào gan, lượng mỡ chiếm khoảng trên 5% trọng lượng gan. Chế độ ăn góp phần quan trọng trong điều trị bệnh gan nhiễm mỡ.

1. Gan nhiễm mỡ gia tăng và trẻ hóa: Cảnh báo từ lối sống hiện đại

Chế độ ăn cho người gan nhiễm mỡ- Ảnh 1.

TS.BS. Bùi Thị Thúy – Phụ trách khoa Khám và Tư vấn Dinh dưỡng người lớn, Viện Dinh dưỡng Quốc gia.

Gan nhiễm mỡ đang có xu hướng trẻ hóa và ngày càng gặp nhiều ở người trẻ, phổ biến ở độ tuổi 20-30, thậm chí trẻ hơn. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến lối sống chưa hợp lý, bao gồm chế độ ăn giàu năng lượng, tiêu thụ nhiều đồ ăn nhanh, đồ chế biến sẵn, đồ uống nhiều đường và ít hoạt động thể lực.

Ngoài ra, thói quen thức khuya, ngủ muộn cũng góp phần làm bệnh xuất hiện sớm hơn. Đây là bệnh lý nguy hiểm, có thể gây viêm gan, xơ gan nếu không có các biện pháp điều chỉnh kịp thời.

Gan nhiễm mỡ thường diễn biến âm thầm, nhiều trường hợp không có triệu chứng rõ ràng và chỉ được phát hiện khi siêu âm hoặc khám sức khỏe định kỳ.

Dựa vào nguyên nhân gây bệnh, gan nhiễm mỡ được chia thành hai nhóm chính và mỗi loại có cơ chế bệnh sinh và yếu tố nguy cơ khác nhau.

Chế độ ăn cho người gan nhiễm mỡ- Ảnh 2.

 

Hình ảnh gan nhiễm mỡ so với gan khỏe mạnh.

- Gan nhiễm mỡ do rượu (AFLD): Là tình trạng mỡ tích tụ trong tế bào gan do sử dụng rượu bia kéo dài hoặc với lượng lớn. Khi rượu được chuyển hóa tại gan, quá trình này làm tăng tổng hợp acid béo và giảm quá trình oxy hóa chất béo, dẫn đến tích lũy mỡ trong gan.

Bệnh thường gặp ở những người uống rượu bia thường xuyên trong thời gian dài. Trong những năm gần đây, tỷ lệ gan nhiễm mỡ do rượu có xu hướng gia tăng do mức tiêu thụ rượu bia trong cộng đồng ngày càng cao, đặc biệt ở nam giới và người trẻ.

- Gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD): Là tình trạng mỡ tích tụ trong gan nhưng không liên quan đến việc uống rượu bia, mà chủ yếu liên quan đến rối loạn chuyển hóa và lối sống. Bệnh thường gặp ở những người thừa cân, béo phì, ít vận động, mắc đái tháo đường type 2 hoặc rối loạn mỡ máu. Hiện nay, bệnh có xu hướng gia tăng nhanh do thay đổi lối sống hiện đại, đặc biệt là chế độ ăn giàu chất béo, cùng với việc tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn, đồ uống có đường. Bên cạnh đó, thói quen ít vận động, ngồi lâu và giảm hoạt động thể lực cũng góp phần làm tăng nguy cơ thừa cân và rối loạn chuyển hóa.

Hiện tại, vẫn chưa có phương pháp điều trị y khoa nào cho bệnh lý gan nhiễm mỡ. Điều này có nghĩa là tập trung thay đổi lối sống, bao gồm ăn uống lành mạnh, tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý và ngủ đủ giấc, là cách tốt nhất để ngăn ngừa tổn thương gan khởi phát khi bệnh ở giai đoạn đầu.

Chế độ ăn cho người gan nhiễm mỡ- Ảnh 3.

Hình ảnh gan nhiễm mỡ so với gan khỏe mạnh.

Đọc thêm tại bài viết sau: Những điều cần biết về bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu

 

2. Một số lưu ý trong ăn uống và sinh hoạt

 

Trong ăn uống người bệnh gan nhiễm mỡ nên hạn chế lượng chất béo do cung cấp lượng calo cao và tăng nguy cơ thừa cân, béo phì; thay thế chất béo bão hòa, bao gồm cả saturated fats và trans fats, bằng chất béo không bão hòa, đặc biệt là omega-3, có thể đồng thời làm giảm nguy cơ bệnh lý tim mạch; tăng cường các thực phẩm có chỉ số đường huyết thấp (glycemic index - GI) như rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, đậu đỗ và một số loại trái cây như lê, cam, táo, ổi, bưởi…; tránh các loại thực phẩm và đồ uống chứa nhiều đường đơn, đặc biệt là fructose. Fructose có trong nước ngọt có đường, đồ uống thể thao, trà có đường và các loại nước trái cây; tránh sử dụng rượu vì rượu có thể gây tổn thương thêm cho gan.

Thói quen thức khuya làm rối loạn nhịp sinh học, giảm chất lượng giấc ngủ, tăng nguy cơ các yếu tố viêm, từ đó gây ảnh hưởng tiêu cực tới tiến triển bệnh. Do đó, cần duy trì giấc ngủ đủ và đúng giờ là yếu tố quan trọng trong quản lý bệnh hiệu quả; duy trì giấc ngủ trung bình 7–8 giờ/ngày; tập thể dục đều đặn 30 phút mỗi ngày, ít nhất 5 ngày/tuần; uống đủ nước mỗi ngày (1,5–2 lít), hạn chế nước ngọt có gas; theo dõi men gan và tiến triển của bệnh lý định kỳ, tuân thủ điều trị của bác sĩ.

 

3. Thực đơn tham khảo cho người gan nhiễm mỡ (1.600 kcal)

 

Bữa ăn

Thực đơn 1

Thực đơn 2

Thực đơn 3

Bữa sáng

Bún thịt bò

Phở thịt nạc

Cơm gạo lứt: 1 bát lưng, 55g gạo

Bún tươi: 200g

Bánh phở: 150g

Thịt gà rim: 50 g

Thịt bò: 50g

Thịt lợn nạc: 50g

Bí luộc: 150g

Dầu ăn: 5g

Dầu ăn: 5g

Sữa chua: 1 hộp

Giá đỗ: 200g

Rau cải: 150g

Dầu ăn: 5g

Bữa trưa

Cơm gạo lứt: 2 lưng bát (100g gạo)

Tôm đồng rang: 50g

Thịt lợn rim: 70g

Cá rán: 50 g

Đậu phụ: 40g

Dầu ăn: 5g

Nem rán: 2 cái

Dầu ăn: 5g

Vừng: 20g

Dầu ăn: 5g

Su su luộc: 250g

Đỗ luộc: 200g

Rau luộc: 150g

Quả chín: 200g

Quả chín: 200g

Quả chín: 200g

Bữa tối

Cơm gạo lứt: 1bát đầy (70g gạo)

Cá kho: 50g

Thịt bò xào: 50g

Thịt lợn rim: 70g

Tôm rang: 30g

Trứng rán: 30g

Đỗ luộc: 200g

Bắp cải luộc: 200g

Đỗ luộc: 200g

Đậu phụ: 40g

Bữa phụ tối

Sữa chua: 1 hộp

Sữa tiểu đường 220ml

Bơ dầm sữa tươi không đường 100ml

Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM cung cấp các dịch vụ tư vấn, thăm khám dinh dưỡng cho trẻ  em và người lớn với cam kết hỗ trợ nâng cao sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và cải thiện các tình trạng như còi xương, suy dinh dưỡng, thừa cân,… Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline 0935.18.3939 / 024.3633.5678 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

TS.BS. Bùi Thị Thúy Phụ trách Khoa Khám và Tư vấn Dinh dưỡng người lớn, Viện Dinh dưỡng Quốc gia - Theo Sức khỏe và đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

  • 19/05/2026

    Giải pháp bổ sung Canxi cho trẻ không uống được sữa: Lựa chọn thông minh từ thực phẩm

    Sữa và các chế phẩm từ sữa vốn được coi là nguồn nguyên liệu tốt nhất để cung cấp canxi cho cơ thể. Tuy nhiên, với những trẻ bị dị ứng đạm sữa bò, bất dung nạp đường lactose hoặc đơn giản là không thích hương vị sữa, việc đảm bảo đủ 100% lượng canxi khuyến nghị hàng ngày trở thành một bài toán khiến nhiều phụ huynh lo lắng.

  • 19/05/2026

    Creatine là gì? Thời điểm tốt nhất để dùng Creatine nhằm tăng cơ

    Nếu bạn nghiêm túc xây dựng cơ bắp, hẳn bạn đã nghe về creatine – một trong những thực phẩm bổ sung được nghiên cứu nhiều nhất, có khả năng cải thiện sức mạnh, hiệu suất và tăng khối lượng cơ. Tuy nhiên, câu hỏi thường gặp là: Nên dùng creatine khi nào để tăng cơ hiệu quả nhất?

  • 18/05/2026

    5 lý do để ăn rau dền ngay hôm nay

    Rau dền không chỉ là món ăn quen thuộc mà còn chứa nhiều chất dinh dưỡng, hỗ trợ giải độc, bổ máu và bảo vệ hệ tim mạch một cách tự nhiên.

  • 18/05/2026

    Nhận biết các dấu hiệu ban đầu của bệnh viêm khớp ở bàn chân

    Viêm khớp có thể ảnh hưởng đến bất kỳ khớp nào của bạn, bao gồm cả khớp ở bàn chân. Tổn thương khớp do viêm khớp có thể gây đau, sưng và những thay đổi về mặt thể chất ở khớp.

  • 17/05/2026

    4 tác dụng phụ bất ngờ của dưa chuột

    Dưa chuột vốn được coi là 'siêu thực phẩm' cấp nước và làm đẹp da. Tuy nhiên, việc tiêu thụ quá mức hoặc không đúng cách loại quả này có thể dẫn đến những phản ứng tiêu cực cho sức khỏe mà ít người ngờ tới.

  • 17/05/2026

    Hệ thần kinh bị ảnh hưởng thế nào bởi thời tiết?

    Thưc ra, thời tiết tác động lên sức khỏe con người nhiều hơn bạn nghĩ. Với từng cá nhân, đặc biệt là những người có vấn đề về sức khỏe tâm lý, khi thời tiết đổi mùa, họ sẽ xuất hiện nhiều biểu hiện khó chịu như đau nửa đầu, mệt mỏi, vấn đề về thăng bằng, thậm chí là các cơn đau bùng phát khiến cuộc sống hàng ngày bị đảo lộn.

  • 16/05/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi ăn cà tím?

    Cà tím thuộc họ cà, có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, hấp dẫn và cung cấp các chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe. Vậy nếu thường xuyên ăn cà tím, điều gì sẽ xảy ra với cơ thể?

Xem thêm