Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chấy rận: Những điều bạn cần biết

Chấy là loài côn trùng sáu chân nhỏ xíu bám vào da đầu và cổ của bạn và hút máu người. Mỗi con chấy chỉ có kích thước bằng một hạt vừng, vì vậy chúng rất khó phát hiện.

Chủ yếu ảnh hưởng đến trẻ em

Chấy rận thường gặp nhất ở trẻ nhỏ đi nhà trẻ, trường mẫu giáo hoặc trường tiểu học. Trẻ em ở độ tuổi này thường chơi với nhau rất gần và tiếp xúc với tóc của nhau. Chúng cũng có thể dùng chung lược, mũ, kẹp tóc, v.v. Người lớn sống chung với trẻ em cũng có nguy cơ bị chấy rận cao hơn.

Lây lan qua tiếp xúc trực tiếp

Chấy thường bò từ tóc của người này sang tóc của người khác. Chúng cũng có thể sống sót trong một thời gian ngắn trên quần áo hoặc các vật dụng cá nhân khác, vì vậy, dùng chung lược chải đầu có thể giúp chấy tìm vật chủ mới. Chấy không thể nhảy hoặc bay từ người này sang người khác.

Dễ dàng để phát hiện

Mặc dù chấy và trứng chấy rất nhỏ, nhưng bạn có thể nhìn thấy chúng bằng mắt thường . Chúng có thể có màu trắng, nâu hoặc xám đen. Bạn có nhiều khả năng tìm thấy chúng ở tóc sau gáy hoặc sau tai. Trứng chấy là những đốm tròn hoặc hình bầu dục bám chặt vào tóc gần da đầu. Nếu bạn cố kéo chúng ra, chúng sẽ không nhúc nhích. Chải tóc ướt là một cách tuyệt vời để phát hiện ra tình trạng nhiễm chấy.

Đọc thêm tại bài viết dưới đây: Ủ tóc bằng maiyonaise có tốt không?

Có thể không gây ra triệu chứng

Phát hiện ra một con chấy hoặc ấu trùng chấy (một con chấy non) thường là dấu hiệu duy nhất của tình trạng nhiễm chấy rận. Chỉ nhìn thấy trứng chấy không xác nhận được sự nhiễm chấy. Chấy không phải lúc nào cũng gây khó chịu. Khi các triệu chứng xuất hiện, vấn đề phổ biến nhất là ngứa. Bạn có thể không bị ngứa cho đến vài tuần hoặc thậm chí vài tháng sau khi chấy xâm nhập.

Có thể gây dị ứng

Ngứa do chấy là do phản ứng dị ứng với vết cắn của rệp. Gãi nhiều có thể dẫn đến lở loét. Trường hợp này hiếm gặp, nhưng các vết loét liên quan đến việc gãi có thể bị nhiễm trùng. Hãy gọi cho bác sĩ ngay nếu bạn nhận thấy các dấu hiệu nhiễm trùng như da đỏ, sưng hoặc đau hoặc hạch bạch huyết ở cổ mềm.

Bạn phải điều trị

Chấy rận sẽ không tự khỏi. Nếu bạn nghĩ con bạn bị nhiễm chấy, có một số bước bạn nên thực hiện ngay. Thông báo cho nhà trẻ hoặc trường học của con bạn để các học sinh khác có thể được kiểm tra. Kiểm tra tất cả các thành viên khác trong gia đình để tìm dấu hiệu chấy. Cuối cùng, hãy điều trị cho tất cả những người bị nhiễm cùng một lúc.

Có nhiều phương pháp điều trị khác nhau

Các phương pháp điều trị diệt chấy không kê đơn được coi là an toàn, nhưng chúng có thể không tốt cho trẻ nhỏ. Các sản phẩm này diệt chấy nhưng không diệt được trứng chấy. Thực hiện theo hướng dẫn cẩn thận về thời gian để thuốc trên da và cách rửa sạch. Bạn có thể cần điều trị lần thứ hai sau 9 đến 10 ngày. Nếu hai lần điều trị không hiệu quả, hãy đến gặp bác sĩ để được kê đơn thuốc mạnh hơn.

Làm thế nào để loại bỏ chấy?

Chấy không sống lâu trên giường, nhưng tốt nhất là giặt ga trải giường của bất kỳ ai đang được điều trị chấy bằng nước nóng. Tương tự như vậy đối với quần áo đã mặc trong 48 giờ qua. Mặc dù đôi khi cha mẹ được yêu cầu vệ sinh và cách ly tất cả thú nhồi bông của trẻ, nhưng các chuyên gia cho biết điều này là không cần thiết. Nếu con bạn ngủ với một món đồ chơi nhồi bông yêu thích, hãy cho nó vào máy sấy nóng trong 20 phút hoặc bọc kín trong túi nhựa trong 2 tuần. Điều đó sẽ giết chết bất kỳ loài côn trùng nào.

Các biện pháp khắc phục tại nhà không thể gây hại

Một số phụ huynh cho rằng mayonnaise, giấm trắng, dầu ô liu hoặc dầu cây trà là những phương thuốc tự nhiên tốt để trị chấy. Người ta nói rằng mayonnaise có thể làm chấy ngạt thở nếu bạn thoa một lớp dày và để qua đêm dưới mũ tắm. Cũng có người cho rằng giấm có thể làm tan chất keo giữ chấy bám vào tóc. Mặc dù không có bằng chứng khoa học nào chứng minh cho những phương pháp chữa trị tại nhà này, nhưng các bác sĩ nhi khoa cho biết không có hại gì khi thử chúng, nhưng đừng sử dụng chúng làm phương pháp điều trị chính.

Sử dụng lược răng mịn (lược bí)

Lược răng mịn là một cách khác để loại bỏ chấy. Những chiếc lược này có răng đủ mịn để kéo chấy và trứng chấy ra. Nhược điểm là phải mất thời gian và kiên nhẫn để chải sạch từng con chấy. 

Những lầm tưởng về chấy rận

Chấy không phải là tai họa của tầng lớp thấp, hay dấu hiệu của vệ sinh kém. Chúng ảnh hưởng đến mọi người ở mọi mức thu nhập, tầng lớp xã hội và kể cả những người sạch sẽ nhất cũng có thể bị chấy. Những con rận có thể sống sót dưới nước tới 6 giờ, vì vậy ngay cả những người tắm thường xuyên cũng dễ bị tổn thương. Tin tốt là chấy không mang mầm bệnh​ truyền nhiễm.

Chấy rận ở trường học

Đừng để trẻ khỏe mạnh ở nhà vì chấy. Chỉ cần đảm bảo trẻ tránh tiếp xúc đầu với người khác. Sau khi điều trị, trứng chết có thể vẫn còn trong tóc của trẻ cho đến khi chúng được loại bỏ. Một số trường học có chính sách "không có chấy", nghĩa là bạn phải loại bỏ trứng trước khi trẻ quay lại lớp. Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ không khuyến khích chính sách này.

Phòng ngừa chấy rận

Nếu bạn có con nhỏ, bạn không thể làm gì nhiều để ngăn ngừa chấy rận. Trẻ em sẽ là trẻ em, và khi chúng chụm đầu lại hoặc dùng chung nơ buộc tóc, chấy sẽ bị lây lan. Phòng ngừa tốt nhất là kiểm tra tóc và da đầu trẻ thường xuyên để bạn có thể phát hiện sớm tình trạng nhiễm chấy. Điều trị nhanh chóng sẽ giúp ngăn ngừa chấy lây lan sang các thành viên khác trong gia đình.

Phạm Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 31/08/2025

    Thực phẩm tự nhiên giúp kiểm soát rối loạn mỡ máu

    Rối loạn mỡ máu không được kiểm soát là nguyên nhân dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm. Tình trạng này có liên quan trực tiếp đến chế độ ăn uống, đặc biệt là tiêu thụ quá nhiều chất béo không lành mạnh.

  • 31/08/2025

    Ảnh hưởng của mùa mưa tới hệ hô hấp

    Mùa mưa mang tới sự dễ chịu sau mùa hè oi bức, nhưng kèm theo những cơn mưa mát mẻ, nó cũng tìm tàng các mối nguy cơ về sức khỏe, đặc biệt là hệ hô hấp. Để bảo vệ sức khỏe của bạn, bạn cần hiểu rõ thời tiết trong mùa mưa và ngăn ngừa cái mối nguy cơ có thể ảnh hưởng tới sức khỏe của bạn

  • 30/08/2025

    Cảnh giác sốt xuất huyết và tay chân miệng vào mùa mưa

    Mùa mưa không chỉ mang đến không khí mát mẻ mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các bệnh truyền nhiễm phát triển. Trong đó sốt xuất huyết và tay chân miệng là 2 bệnh lý đáng lo ngại nhất do tốc độ lây lan nhanh và nguy cơ biến chứng nghiêm trọng. Việc nhận biết sớm các triệu chứng và áp dụng các biện pháp phòng bệnh là yếu tố then chốt để bảo vệ sức khỏe của trẻ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về hai căn bệnh này, từ nguyên nhân, triệu chứng đến cách phòng tránh, giúp các bậc phụ huynh chủ động hơn trong việc chăm sóc con em mình.

  • 30/08/2025

    5 lợi ích sức khỏe tuyệt vời của giá đỗ ít người biết

    Giá đỗ được biết đến là loại thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất, chất xơ tốt cho sức khỏe. Thường xuyên ăn giá đỗ không chỉ có ích cho sức khỏe mà còn hỗ trợ phòng ngừa một số loại ung thư.

  • 29/08/2025

    Giải pháp hiệu quả giúp kiểm soát cơn đau do viêm khớp trong mùa mưa

    Khi những cơn mưa đầu mùa bắt đầu rơi, nhiều người cảm thấy dễ chịu vì thời tiết mát mẻ hơn, giảm bớt cái nóng oi ả. Tuy nhiên, đối với những ai đang phải sống chung với viêm khớp, mùa mưa lại mang đến không ít khó khăn.

  • 29/08/2025

    4 tác dụng độc đáo của nước gừng đỗ đen rang

    Nước gừng và nước đỗ đen rang là hai loại thức uống quen thuộc trong dân gian, được biết đến với nhiều lợi ích sức khỏe. Khi kết hợp hai nguyên liệu này sẽ có một loại đồ uống thơm ngon và bổ dưỡng, mang lại những tác dụng tích cực cho cơ thể.

  • 29/08/2025

    Bệnh hen suyễn ở trẻ em

    Hen suyễn là một trong những bệnh lý hô hấp mãn tính rất phổ biến ở trẻ em, ảnh hưởng đến hàng triệu trẻ trên toàn thế giới, bao gồm cả Việt Nam. Bệnh gây ra những khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày, từ vui chơi, học tập đến giấc ngủ, và nếu không được kiểm soát tốt, có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng.

  • 28/08/2025

    Tác động của thời tiết ẩm ướt mùa mưa lũ đến sức khỏe da và cách chăm sóc

    Mùa mưa lũ không chỉ gây khó chịu bởi những cơn mưa kéo dài và không khí ẩm ướt mà còn là "kẻ thù" tiềm ẩn của làn da. Môi trường ẩm ướt, nguồn nước ô nhiễm và sự phát triển mạnh mẽ của vi sinh vật có hại tạo điều kiện thuận lợi cho hàng loạt vấn đề da liễu bùng phát.

Xem thêm