Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cách điều trị và ngăn ngừa da bị cháy nắng

Trong bài viết này, hãy tìm hiểu thêm về mức độ ảnh hưởng của cháy nắng đối với làn da, và cần phải làm gì khi da bị cháy nắng.

Cháy nắng là thuật ngữ chỉ những tổn thương da do tiếp xúc quá nhiều với tia UV từ mặt trời hoặc các nguồn khác, chẳng hạn như đèn chiếu nắng hoặc giường tắm nắng. Cháy nắng có thể từ nhẹ đến nặng. Cháy nắng có thể gây đau và bỏng rát, và theo một nghiên cứu năm 2005 cháy nắng có thể làm tăng nguy cơ gây ung thư da, nếp nhăn và tàn nhang. Da có thể bị sưng tấy và xuất hiện mụn nước. Với những người có làn da trắng hoặc sáng màu thì da sẽ thường chuyển sang màu hồng hoặc đỏ, nhưng với những người có là da sẫm màu thì da sẽ trở nên tối hơn. Mức độ nghiêm trọng của cháy nắng sẽ phụ thuộc vào loại da của mỗi người và mức độ tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.

Các triệu chứng của cháy nắng

Triệu chứng của cháy nắng liên quan đến các triệu chứng như ban đỏ (phát ban) và phù nề (sưng tấy) do tích tụ chất lỏng. Cháy nắng cũng có liên quan đến những thay đổi của tế bào da, gây kích thích sự phát triển của các tế bào cháy nắng, và từ đó trở thành tế bào ung thư và giảm các tế bào có chức năng miễn dịch.

Các triệu chứng của cháy nắng khác nhau giữa mọi người. Cháy nắng có thể ảnh hưởng đến bất kỳ ai, nhưng những người có làn da sáng màu sẽ dễ bị cháy nắng hơn. Sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, da có thể trở nên: Nóng, nhạy cảm, gây đau, ngứa, phồng rộp. Các triệu chứng nghiêm trọng hơn của cháy nắng có thể ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể, ví dụ như: Sốt, cảm thấy ớn lạnh, đau đầu, buồn nôn và nôn, cảm giác khó chịu bên trong cơ thể.

Trong những trường hợp nghiêm trọng, người bệnh có thể kiệt sức vì nóng hoặc say nắng. Các triệu chứng của say nắng gồm: hạ huyết áp, ngất xỉu, chóng mặt, mạch nhanh, cảm giác đau khắp cơ thể, mệt mỏi, thay đổi hành vi như cáu gắt, giảm khả năng tập trung và ghi nhớ hoặc ảo giác.

Những thời điểm quan trọng cần nhớ

Một số mốc thời gian mà mọi người cần nhớ sau khi bị cháy nắng gồm:

  • Ban đỏ thường xuất hiện từ 2-6 giờ sau khí tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
  • Cá triệu chứng trên da xuất hiện rầm rộ sau khoảng 12-24 giờ sau khi tiếp xúc với ánh nắng
  • Da bong tróc và bong ra sau 4-7 ngày.
Phương pháp điều trị cháy nắng

Nếu da bị cháy nắng, bạn nên làm theo những hướng dẫn sau:

  • Tránh nắng tốt nhất là đi vào bóng râm hoặc trong nhà
  • Tránh cho vết cháy nắng tiếp xúc với ánh nắng mặt trời
  • Làm mát da bằng khăn ẩm hoặc tắm nước mát
  • Bôi kem dưỡng ẩm sau khi tắm
  • Dùng một số thuốc chống viêm không steroid (NSAID) hoặc ibuprofen để giảm đau và giảm sưng
  • Bôi kem hydrocortisone để giảm viêm và ngứa
  • Uống nước để ngăn ngừa mất nước
  • Tránh chạm hoặc làm vỡ mụn nước để làm giảm nguy cơ nhiễm trùng
  • Không gãi hoặc loại bỏ da tróc
  • Mặc quần áo rộng rãi trong khi da lành lại

Trong trường hợp bị cháy nắng nghiêm trọng, bác sĩ có thể kê thuốc steroid đường uống để giúp giảm viêm. Hoặc đối với tình trạng mất nước nghiêm trọng, bác sĩ có thể truyền dịch qua đường tĩnh mạch để bù lại lượng nước đã mất.

Lưu ý không nên chườm đá lên vùng da bị cháy nắng vì điều này có thể làm cho da bị tổn thương nặng nề hơn.

Ngăn ngừa cháy nắng

Cách tốt nhất để tránh cháy nắng là hướng dẫn cách mọi người tiếp xúc với ánh nắng. Bằng cách:

  • Ngồi ở vị trí có bóng râm
  • Mặc quần áo dài để che chắn cơ thể
  • Đội mũ rộng vành
  • Bảo vệ mắt bằng kính râm
  • Tránh ra ngoài vào thời điểm nóng nhất trong ngày
  • Luôn mang kem chống nắng có chỉ số SPF trên 30 và thoa lại thường xuyên
  • Những yếu tố làm tăng nguy cơ bị cháy da

Một số người có nhiều khả năng bị cháy nắng hơn nếu họ gặp phải các tình trạng sau:

  • Bạch biến
  • Rụng tóc từng mảng
  • Bệnh bạch tạng
  • Da nhạy cảm do: Lupus ban đỏ, rối loạn chuyển hóa porphyrin, sử dụng một số loại thuốc như tetracyline, do di truyền

Nên sử dụng kem chống nắng nào?

Kem chống nắng là những chế phẩm thương mại có tác dụng ngăn chặn tia UV. Chỉ số SPF là chỉ số phản ánh khả năng ngăn ngừa ánh nắng mặt trời của kem chống nắng. Chỉ số SPF càng cao thì càng có nhiều khả năng bảo vệ khỏi tia UVA và UVB gây hại cho da. Theo khuyến nghị, mọi người nên sử dụng kem chống nắng với:

  • SPF trên 30
  • Bảo vệ da khổi tia UVA và UVB
  • Có khả năng không thấm nước

Cháy nắng có thể xảy ra nếu một người tiếp xúc quá lâu dưới ánh nắng mặt trời. Cháy nắng có thể gây bỏng da. Những người có làn da sáng thường dễ bị cháy nắng hơn, nhưng bất kỳ ai với bất kỳ loại da nào đều có thể bị cháy nắng. Các phương pháp điều trị tại nhà thường làm giảm cảm giác khó chịu, nhưng nếu một người bị sốt, ngất xỉu hoặc thay đổi ý thức, họ cần được chăm sóc y tế ngay lập tức.

Các cách giúp ngăn ngừa cháy nắng bao gồm hạn chế thời gian ở ngoài nắng và thực hiện các biện pháp bảo vệ, chẳng hạn như sử dụng kem chống nắng, ở trong bóng râm và mặc quần áo che kín cơ thể.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Môi bị cháy nắng

BS. Hoài Thu - Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM (medicalnewstoday) -
Bình luận
Tin mới
  • 04/12/2022

    Ăn trứng sống có tốt hơn trứng đã nấu chín?

    Nếu bạn đang tìm kiếm một cách để bổ sung protein và chất dinh dưỡng vào chế độ ăn của mình, trứng là một lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên, bạn có thể băn khoăn liệu ăn trứng sống có tốt hơn trứng đã nấu chín hay không?

  • 04/12/2022

    Tập thể dục cho mắt có giúp cải thiện độ cận thị

    Cận thị là một bệnh về mắt phổ biến trên toàn thế giới, ảnh hưởng đến khoảng 25% người Mỹ, theo Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ. Không có bằng chứng nào về các bài tập mắt có thể chữa khỏi hoặc giảm cận thị. Tuy nhiên, bác sĩ nhãn khoa cho rằng một số bài tập nhất định có thể làm giảm sự khó chịu và căng thẳng cho mắt do cận thị.

  • 03/12/2022

    Những thực phẩm giúp tăng cường khả năng sinh sản

    Chế độ dinh dưỡng lành mạnh và cân bằng sẽ cung cấp nhiều dưỡng chất đảm bảo cho cơ quan sinh sản của bạn hoạt động tốt, hormone ổn định, và cải thiện tuần hoàn tốt. Dưới đây là những thực phẩm hàng đầu giúp bạn có thể tăng khả năng sinh sản một cách tự nhiên.

  • 03/12/2022

    Chấn thương vùng đầu trong bóng đá

    Ở phút thứ 8 trong trận đấu tại World Cup bóng đá nam giữa đội tuyển Anh và đội tuyển Iran, thủ thành người Iran Alireza Beiranvand đã va chạm trực diện với một đồng đội. Va chạm khiến người thủ môn đổ máu, không đứng vững và dường như mất phương hướng — không thể tiếp tục thi đấu. Tuy nhiên sau khi đội ngũ y tế can thiệp tại chỗ, cầu thủ này lại đứng dậy và thi đấu tiếp nhưng chỉ trong vòng vài phút, trước khi tiếp tục ngã xuống sân và được đưa lên cáng để đưa đến bệnh viện. Sau tình huống này, nhiều câu hỏi được đặt ra đối với Liên đoàn bóng đá thế giới (Fifa) vì những thiếu sót trong công tác xử trí ban đầu và tính an toàn cũng như những ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của các cầu thủ trong ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh liệu có được đảm bảo?

  • 03/12/2022

    5 lưu ý giúp kiểm soát bệnh tim khi trời lạnh

    Thời tiết lạnh có thể làm tăng nguy cơ đau tim đặc biệt nếu bạn đang mắc bệnh tim. Tìm hiểu lý do cơn đau tim gia tăng trong mùa Đông để giúp bạn có biện pháp kiểm soát bệnh hiệu quả.

  • 03/12/2022

    7 thói quen buổi sáng có thể thay đổi cuộc sống của bạn

    Nếu bạn luôn cáu gắt, uể oải khi phải rời giường trong buổi sáng mùa Đông, hãy thử thực hiện một vài thói quen nhỏ sau để có ngày mới tỉnh táo, hoạt động hiệu quả hơn.

  • 03/12/2022

    Đi tìm chế độ ăn phù hợp với người bệnh vảy nến

    Bệnh vảy nến xuất phát từ nguyên nhân tự miễn, dẫn đến hiện tượng viêm mạn tính trong cơ thể. Chế độ ăn nền thực vật (plant-based diet) với nhiều rau củ quả là lựa chọn hợp lý cho người bệnh vảy nến.

  • 03/12/2022

    Người bị sốt xuất huyết ăn gì để tăng tiểu cầu?

    Biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh sốt xuất huyết chính là gây hạ tiểu cầu. Nếu không được phát hiện và xử trí sớm, bệnh có thể gây tử vong. Việc bổ sung dinh dưỡng hợp lý để tăng tiểu cầu cho người sốt xuất huyết là vô cùng quan trọng, giúp bệnh nhân nhanh chóng hồi phục sức khỏe và phòng tránh các biến chứng.

Xem thêm