Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bạn không thể nói dối nếu các nhà khoa học làm điều này

Các nhà khoa học đã tìm ra cách khiến cho con người thành thật hơn.

Bạn không thể nói dối nếu các nhà khoa học làm điều này

Theo các nhà nghiên cứu, quá trình suy xét giữa sự trung thực và lợi ích ích kỷ do vùng vỏ não trán trước lưng bên (right Dorsolateral prefrontal cortex - DLPFC) kiểm soát. Họ đã tiến hành thử nghiệm bằng cách tác động vào phần não này để xem xét về sự chân thật ở người.

Người tham gia được yêu cầu chơi một trò chơi, trong đó họ có thể gian lận để tăng thu nhập của mình. Các nhà nghiên cứu nhận thấy, gần như tất cả mọi người đều lừa dối khi chơi để kiếm được nhiều tiền hơn. Nhưng một số người tham gia lại khá chân thật.

Con người sẽ giảm dối trá và đấu tranh tư tưởng giữa nói thật và nói dối nếu bị kích thích điện vào đúng vùng não - (Ảnh: Shutterstock).

Giáo sư Michel Maréchal, đến từ Đại học Zurich, cho biết: "Hầu hết mọi người cân nhắc động cơ lợi ích cá nhân và sự trung thực tùy từng trường hợp cụ thể. Họ ăn gian nhưng không phải trong mọi dịp". Nhóm khoa học cũng tiết lộ thêm rằng, có 8% số người lừa dối trong tất cả các lần chơi, bất kể phần thưởng nhận được là gì.

Các nhà nghiên cứu sau đó đã kích thích não bộ tại khu vực rDLPFC của những người tham gia. Sự kích thích não không xâm lấn này được gọi là kích thích bằng dòng điện xuyên qua não (transcranial direct current stimulation - tDCS), dùng các điện cực để làm cho các tế bào não nhạy cảm hơn và hoạt động nhiều hơn.

Khi tác động kích thích điện như vậy trong suốt quá trình người tham gia thực hiện nhiệm vụ cho thấy, người chơi ít gian lận hơn. Nhưng số lượng người lừa đảo vẫn giữ nguyên. Giáo sư Christian Ruff nói: "Phát hiện này gợi ý rằng sự kích thích làm giảm mức độ gian lận của người tham gia - những người thực sự đối mặt với xung đột về đạo đức, nhưng không ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định ở những người đã cam kết tối đa hóa thu nhập của mình".

Nghiên cứu mới mở ra đường xác định quy trình hoạt động của não khiến con người hành xử chân thật - (Ảnh: Shutterstock).

Các nhà nghiên cứu thấy rằng, sự kích thích chỉ ảnh hưởng đến quá trình cân nhắc động cơ vật chất và động cơ đạo đức. Nhưng họ không thấy kích thích điện vô hại ấy ảnh hưởng đối với các loại xung đột khác không liên quan đến vấn đề đạo đức, bao gồm quyết định về tài chính liên quan đến rủi ro, sự mơ hồ, và phần thưởng.

Một thử nghiệm khác cho thấy kích thích cũng không ảnh hưởng đến hành vi trung thực khi gian lận để hoàn trả một khoản nợ cho người khác.

Theo các nhà nghiên cứu, phát hiện này là bước quan trọng đầu tiên trong việc xác định quy trình não khiến mọi người cư xử một cách trung thực. Các kết quả đặt ra câu hỏi là hành xử trung thực dựa trên khuynh hướng sinh học ở mức độ như thế nào.

Nghiên cứu được công bố trên Proceedings of the National Academy of Sciences.

Theo Khám Phá/ Khoa học TV
Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

Xem thêm