Bạn có từng đi ngoài ra máu?

Máu trong phân có thể đáng lo ngại, cho dù bạn phát hiện ra nó khi lau sau khi đi tiêu hay từ xét nghiệm do bác sĩ chỉ định. Mặc dù máu trong phân có thể báo hiệu một vấn đề nghiêm trọng nhưng không phải lúc nào cũng vậy. 

Nguyên nhân gây ra tình trạng có máu trong phân

Các nguyên nhân có thể gây ra máu trong phân bao gồm:

• Bệnh viêm ruột (IBD): Nếu bạn bị tiêu chảy ra máu và đau kéo dài hàng tuần, kèm theo sụt cân, thì nguyên nhân có thể là do bệnh viêm ruột. Tình trạng lâu dài này làm viêm các bộ phận trong đường tiêu hóa của bạn. Các chuyên gia không chắc chắn chính xác tại sao điều đó lại xảy ra. Có hai loại viêm ruột chính: viêm loét đại tràng và bệnh Crohn.
• Viêm đại tràng thiếu máu cục bộ: Đây là khi lưu lượng máu đến đại tràng của bạn chậm lại hoặc dừng lại. Việc thiếu oxy gây tổn thương cho ruột của bạn. Sự tắc nghẽn dòng máu có thể xảy ra từ từ theo thời gian, chẳng hạn như khi cholesterol tích tụ trong động mạch của bạn. Hoặc nó có thể xảy ra đột ngột do cục máu đông hoặc do huyết áp của bạn giảm nghiêm trọng. Nó có thể dẫn đến đi ngoài ra máu. Nó thường đi kèm với đau bụng có thể nghiêm trọng. Cơn đau thường trở nên tồi tệ hơn khi bạn ăn.
• Nhiễm khuẩn: đi ngoài ra máu do viêm ruột có thể kéo dài một thời gian nếu bạn không điều trị. Nếu là do nhiễm trùng do vi khuẩn, nó thường không kéo dài quá 2 tuần. Tình trạng này thường không tái phát trừ khi bạn bị nhiễm trùng lần nữa. Nhiễm vi khuẩn có thể gây tiêu chảy ra máu bao gồm E. coli., salmonella, shigella và campylobacter.
• Bệnh viêm túi thừa: Túi thừa là những túi nhỏ nhô ra từ thành đại tràng. Thông thường túi thừa không gây ra vấn đề gì, nhưng đôi khi chúng có thể chảy máu hoặc nhiễm trùng.
• Nứt hậu môn: Đây là một vết rách nhỏ ở mô lót hậu môn tương tự như các vết nứt xảy ra ở môi nứt nẻ. Các vết nứt thường do đi ngoài phân lớn, cứng và có thể gây đau.
• Bất thường vè các mạch máu trong đường tiêu hóa: Đây là tình trạng các mạch máu dễ vỡ, bất thường dẫn đến chảy máu.
• Loét dạ dày tá tràng: Đây là một vết loét hở ở niêm mạc dạ dày hoặc tá tràng, phần trên của ruột non. Nhiều vết loét dạ dày là do nhiễm một loại vi khuẩn có tên là Helicobacter pylori (H. pylori). Sử dụng lâu dài hoặc liều cao thuốc chống viêm như aspirin, ibuprofen và naproxen cũng có thể gây loét.
• Polyp hoặc ung thư: Polyp là khối u lành tính có thể phát triển, chảy máu và có thể trở thành ung thư. Ung thư đại trực tràng là loại ung thư phổ biến thứ tư ở Hoa Kỳ. Nó thường gây chảy máu mà không thể nhận thấy bằng mắt thường.
• Các vấn đề về thực quản: Giãn tĩnh mạch thực quản hoặc rách thực quản có thể dẫn đến mất máu nghiêm trọng.

Đọc thêm bài viết: 12 thực phẩm giàu probiotics tốt cho hệ tiêu hóa

Chẩn đoán máu trong phân

Điều quan trọng là phải nhờ bác sĩ đánh giá bất kỳ chảy máu nào trong phân. Bất kỳ chi tiết nào bạn có thể cung cấp về tình trạng chảy máu sẽ giúp bác sĩ xác định vị trí chảy máu. Ví dụ, phân đen, hắc ín có thể là do loét hoặc vấn đề khác ở phần trên của đường tiêu hóa. Máu đỏ tươi hoặc phân màu hạt dẻ thường chỉ ra một vấn đề ở phần dưới của đường tiêu hóa như bệnh trĩ hoặc viêm túi thừa.

Sau khi lấy tiền sử bệnh và khám sức khỏe, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm để xác định nguyên nhân chảy máu. Các xét nghiệm có thể bao gồm:

• Đặt ống thông mũi- dạ dày. Xét nghiệm này có thể cho bác sĩ biết chảy máu ở đường tiêu hóa trên hay dưới.
• Nội soi thực quản-dạ dày-tá tràng (EGD). Đây là một thủ thuật liên quan đến việc đưa một ống nội soi, hoặc ống dẻo có gắn camera nhỏ ở một đầu, qua miệng và đi xuống thực quản đến dạ dày và tá tràng. Bác sĩ có thể sử dụng thủ thuật này để tìm nguồn chảy máu. Nội soi cũng có thể được sử dụng để thu thập các mẫu mô sinh thiết để kiểm tra dưới kính hiển vi.
• Nội soi đại tràng. Được đưa qua trực tràng để xem đại tràng. Cũng như nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng, nội soi đại tràng có thể được sử dụng để thu thập các mẫu mô để sinh thiết.
• Soi ruột. Nội soi được sử dụng để kiểm tra ruột non. Trong một số trường hợp, thủ thuật này liên quan đến việc nuốt một viên nang có camera nhỏ bên trong truyền hình ảnh đến màn hình video khi nó đi qua đường tiêu hóa.
• Chụp X-quang bari. Quy trình này sử dụng một chất tương phản gọi là bari để làm cho đường tiêu hóa hiển thị trên tia X. Bari có thể được nuốt hoặc đưa vào trực tràng.
• Quét hạt nhân phóng xạ. Thủ tục này liên quan đến việc tiêm một lượng nhỏ chất phóng xạ vào tĩnh mạch và sau đó sử dụng một máy ảnh đặc biệt để xem hình ảnh lưu lượng máu trong đường tiêu hóa để phát hiện nơi chảy máu.
• Chụp động mạch. Một loại thuốc nhuộm đặc biệt được tiêm vào tĩnh mạch để làm cho các mạch máu có thể nhìn thấy được khi chụp X-quang hoặc CT. Quy trình phát hiện chảy máu khi thuốc nhuộm rò rỉ ra khỏi mạch máu tại vị trí chảy máu.
• Phẫu thuật. Đây là một thủ tục phẫu thuật trong đó bác sĩ mở và kiểm tra vùng bụng. Điều này có thể cần thiết nếu các xét nghiệm khác không tìm ra nguyên nhân chảy máu.
• Bác sĩ cũng sẽ yêu cầu xét nghiệm máu khi có máu trong phân. Các xét nghiệm này có thể tìm các vấn đề về đông máu, thiếu máu và nhiễm H. pylori.

Các triệu chứng liên quan

Ngoài việc có máu trong phân, cũng có thể gặp phải các dấu hiệu khác, ví dụ như đau bụng, nôn mửa, suy nhược, khó thở, tiêu chảy, đánh trống ngực, ngất xỉu và sụt cân tùy thuộc vào nguyên nhân, vị trí, thời gian và mức độ nghiêm trọng của chảy máu.

Đọc thêm bài viết: Sử dụng thực phẩm như thế nào để tốt cho hệ tiêu hóa?

Điều trị máu trong phân như thế nào?

Bác sĩ có thể sử dụng một trong nhiều kỹ thuật để cầm máu cấp tính. Thông thường, nội soi được sử dụng để tiêm hóa chất vào vị trí chảy máu, điều trị vị trí chảy máu bằng dòng điện hoặc tia laser, hoặc dùng băng hoặc kẹp để đóng mạch chảy máu. Nếu nội soi không kiểm soát chảy máu, bác sĩ có thể sử dụng phương pháp chụp động mạch để tiêm thuốc vào mạch máu để kiểm soát chảy máu.

Ngoài việc cầm máu ngay lập tức, nếu cần thiết, việc điều trị bao gồm giải quyết nguyên nhân chảy máu để ngăn không cho tình trạng chảy máu quay trở lại. Điều trị khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân và có thể bao gồm các loại thuốc như thuốc kháng sinh để điều trị H. pylori, thuốc ức chế axit trong dạ dày hoặc thuốc chống viêm để điều trị viêm đại tràng. Phẫu thuật có thể cần thiết để loại bỏ polyp hoặc các phần của đại tràng bị tổn thương do ung thư, viêm túi thừa hoặc bệnh viêm ruột.

Tuy nhiên, tùy thuộc vào nguyên nhân, việc điều trị có thể bao gồm những điều đơn giản mà bạn có thể tự làm. Chúng bao gồm ăn một chế độ ăn nhiều chất xơ để giảm táo bón có thể gây ra và làm trầm trọng thêm bệnh trĩ và vết nứt hậu môn, và tắm ngồi, có nghĩa là ngồi trong nước ấm để giảm vết nứt và bệnh trĩ. Bác sĩ sẽ kê đơn hoặc đề nghị điều trị dựa trên chẩn đoán.

Chế độ dinh dưỡng lành mạnh, khoa học, cân bằng là chìa khóa giúp hệ tiêu hóa của bạn hoạt động tốt nhất. Liên hệ đặt lịch TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935 18 3939 hoặc 024 3633 5678 để được khám, tư vấn dinh dưỡng cùng các chuyên gia đầu ngành tại Trung tâm Điều trị Béo phì và Hội chứng chuyển hóa VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tại sao phân có màu xanh?