Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 thuốc điều trị thường gây mất nước

Một số loại thuốc được sử dụng để điều trị các tình trạng bao gồm ung thư, tăng huyết áp và tiểu đường loại 2 có thể gây ra rối loạn về nước. Nếu bạn đang dùng bất kỳ loại thuốc nào trong số này, quan trọng là bạn cần theo dõi các dấu hiệu của việc cơ thể đang mất nước.

Thèm uống nhiều nước? Ngoài các tác dụng phụ như chóng mặt, đau đầu, táo bón khi bạn bắt đầu dùng thuốc mới, bạn cũng cần lưu ý một số loại thuốc có thể trực tiếp hoặc gián tiếp dẫn đến mất nước.

Một số loại thuốc nhất định có thể lấy nước từ cơ thể, tăng lượng nước tiểu, hoặc gây mất nước thông qua các tác dụng phụ như buồn nôn hoặc tiêu chảy. Nếu thuốc của bạn ghi mất nước là tác dụng phụ có thể xảy ra, bạn không nên ngừng uống thuốc. Hãy nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối lo nào và cách tốt nhất để xử lý nếu tình trạng mất nước xảy ra. Đa số thời gian, việc cố gắng uống thêm nước - nhưng không quá mức – rất quan trọng.

Các dấu hiệu và triệu chứng của tình trạng mất nước nghiêm trọng bao gồm run, yếu và thị lực mờ. Trong các trường hợp nghiêm trọng, tình trạng mất nước có thể gây tử vong, vì vậy luôn nhớ uống đủ nước, chú ý đến bất kỳ dấu hiệu và triệu chứng của tình trạng mất nước, và thông báo cho bác sĩ của bạn. Dưới đây là một số lời khuyên về tám loại thuốc có khả năng gây mất nước.

Thuốc nhuận tràng

Nếu bạn bị táo bón, thuốc nhuận tràng có thể giúp phục hồi lại nhu động ruột đều đặn. Thuốc nhuận tràng an toàn khi sử dụng trong một thời gian ngắn. Thuốc nhuận tràng có sẵn, dễ dàng mua không cần đơn, nhưng bạn cũng có thể được kê đơn thuốc, chẳng hạn như plecanatide (Trulance), điều trị cho hội chứng ruột kích thích (IBS) kèm táo bón. Bằng cách tăng tốc độ của việc di chuyển của thức ăn, thuốc nhuận tràng có thể làm cơ thể bạn thải ra quá nhiều nước. Điều này có thể khiến cơ thể trở nên mất nước do mất chất lỏng. Đó là lý do tại sao việc lạm dụng thuốc nhuận tràng là nguy hiểm. Hãy luôn sử dụng chúng theo chỉ định.

Thuốc điều trị tiểu đường loại 2

Nếu bạn mắc bệnh tiểu đường loại 2, bạn có thể sử dụng một chất ức chế co-transporter 2 natri-glucose (SGLT2), một viên nén uống có thể kiểm soát glucose và mức HbA1C và giúp ngăn ngừa các biến chứng liên quan đến tiểu đường. Các lựa chọn bao gồm canagliflozin (Invokana), dapagliflozin (Farxiga), và empagliflozin (Jardiance). Chất ức chế SGLT2 hoạt động trong thận, cuối cùng dẫn đến việc có nhiều đường hơn thoát ra vào nước tiểu. Kết quả là, thận sẽ lấy nước từ cơ thể để làm loãng nước tiểu. Hiệu ứng này có thể có điểm lợi: Nếu bạn bị tăng huyết áp, áp lực máu của bạn có thể giảm, và giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Metformin (Fortamet) là một loại thuốc uống phổ biến khác dành cho bệnh tiểu đường loại 2; nó liên quan đến rối loạn tiêu hóa và tiêu chảy, và có thể góp phần gây ra mất nước. Nguy cơ của tác dụng phụ này đặc biệt cao ở những người vừa bắt đầu sử dụng metformin, những người đang dùng liều cao, và những người dùng các hình thức không có tác dụng kéo dài.

Đọc thêm tại bài viết: 10 phản ứng phụ của các loại thuốc thường gặp

Thuốc điều trị đau nửa đầu

Excedrin là một loại thuốc giảm đau không kê đơn dành cho cơn đau nửa đầu, bao gồm một hỗn hợp của acetaminophen (Tylenol), aspirin, và caffeine. Caffeine được thiết kế để giảm đau khác và tăng cường hiệu quả của acetaminophen; nhưng nó cũng có thể có tác dụng lợi tiểu nhẹ. Điều quan trọng khi sử dụng thuốc này để chữa trị cơn đau nửa, là hãy nhớ bổ uống đủ nước khi dùng thuốc.

Thuốc lợi tiểu điều trị tăng huyết áp

Có một vài loại thuốc lợi tiểu khác nhau, bao gồm thuốc thuốc lợi tiểu thiazide và thuốc lợi tiểu chống kali. Cả hai loại thuốc lợi tiểu này là phương pháp điều trị phổ biến cho tình trạng tăng huyết áp. Thuốc lợi tiểu nói chung kích hoạt thận giải phóng natri trong nước tiểu, sau đó lấy nước từ máu, giúp bạn tiểu ra nước dư thừa. Với ít chất lỏng hơn trong các động mạch, huyết áp của bạn giảm. Do đó, chúng cũng có thể góp phần gây ra tình trạng mất nước. Tiếp tục uống nước bình thường để cân bằng mức độ hấp thụ nước (thay vì uống nước quá ít hoặc quá nhiều).

Thuốc điều trị bệnh vảy nến

Apremilast (Otezla) là một viên nén điều trị bệnh vẩy nến ở mức trung bình đến nặng bằng cách tập trung vào một enzyme cụ thể giảm viêm. Một trong những tác dụng phụ phổ biến nhất là tiêu chảy, có thể trở nên nghiêm trọng đến mức đủ làm cho bệnh nhân phải nhập viện. Trong các nghiên cứu lâm sàng, 17% bệnh nhân báo cáo tình trạng tiêu chảy so với 6% trong nhóm chứng. Tuy nhiên, tiêu chảy sẽ biến mất trong hai tuần đầu tiên. Hỏi bác sĩ của bạn nếu tác dụng phụ này xảy ra với bạn. Và nếu bạn có triệu chứng của tình trạng mất nước cộng với tiêu chảy, hãy trao đổi với bác sĩ về cách tốt nhất để bù nước lại.

Thuốc hóa trị điều trị ung thư

Thuốc hóa trị thường được sử dụng để điều trị ung thư, và những loại thuốc này đi kèm với nhiều tác dụng phụ, bao gồm buồn nôn và nôn mửa. Mức độ nôn mửa mà một số loại thuốc này gây ra có thể rất nghiêm trọng. Có rất nhiều yếu tố khác nhau xác định liệu phương pháp điều trị của bạn có dẫn đến những tác dụng phụ này hay không, bao gồm loại thuốc, cách thức bạn dùng thuốc, liều lượng, và nhiều yếu tố khác. Bạn có thể được kê đơn thuốc chống nôn, giúp kiểm soát cảm giác buồn nôn. Các chiến lược khác bao gồm việc duy trì một sổ tay theo dõi hấp thụ nước, ưu tiên thực phẩm giàu nước như súp, hoa quả, và rau tươi.

Đọc thêm tại bài viết: Mất nước và cách phòng tránh

Thuốc điều trị rối loạn lưỡng cực

Lithium (Lithobid) là một loại thuốc ổn định tâm trạng điều trị rối loạn lưỡng cực. Lithium có thể gây ra tăng tiểu tiện. Nếu bạn cảm thấy khát không ngừng và đang uống nhiều hơn bình thường, hãy thông báo cho bác sĩ của bạn. Loại thuốc này có thể dẫn đến bệnh đái tháo nhạt, một tình trạng hiếm gặp trong đó bạn tiểu ra một lượng lớn nước tiểu loãng. Một số loại thuốc có thể điều trị tình trạng này, nhưng bên cạnh đó bạn cũng cần uống đủ lượng nước để bù trừ việc tiểu tiện.

Bác sĩ Đoàn Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everyday Health
Bình luận
Tin mới
  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

  • 28/01/2026

    Hiểm họa từ thực phẩm ngâm "thủy tinh lỏng" Natri Silicate

    Thời gian gần đây, natri silicate bị lợi dụng nhờ đặc tính tạo màng và giữ nước để bảo quản thực phẩm. Khi ngâm thực phẩm vào dung dịch này, hóa chất thẩm thấu giúp tăng trọng lượng ảo, làm nguyên liệu trương nước và tạo vẻ ngoài bóng bẩy, tươi mới.

  • 28/01/2026

    Hen phế quản: Kiểm soát cơn hen, thở dễ dàng hơn

    Hen phế quản là một bệnh lý hô hấp mạn tính phổ biến, gây ra tình trạng viêm và co thắt đường thở, dẫn đến các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho và cảm giác nặng ngực. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng với sự hiểu biết đúng đắn và các biện pháp kiểm soát hiệu quả, người bệnh có thể sống khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các cơn hen cấp tính. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết, xử lý và kiểm soát hen phế quản.

  • 27/01/2026

    5 vị thuốc giúp ngủ ngon trong mùa đông

    Khi thời tiết lạnh, dương khí dễ bị tổn thương, huyết mạch lưu thông kém, tinh thần khó an định, từ đó sinh ra mất ngủ. Việc sử dụng các vị thuốc y học cổ truyền một cách hợp lý cũng là một cách hỗ trợ cải thiện giấc ngủ hiệu quả, an toàn.

  • 27/01/2026

    Những điều cần biết về virus Nipah

    Nipah là loại virus có tỷ lệ gây tử vong cao, chưa có vaccine và thuốc để điều trị. Virus Nipah được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây bệnh nguy cơ cao.

  • 27/01/2026

    Hiểu đúng về natri silicate và nguy cơ đối với sức khỏe

    Vụ việc phát hiện ốc bươu được ngâm trong hóa chất công nghiệp natri silicate (thủy tinh lỏng) vừa bị cơ quan chức năng triệt phá đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn thực phẩm. Natri silicate là chất gì, vì sao bị cấm trong chế biến thực phẩm và ăn phải có thể gây hại như thế nào cho sức khỏe? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu!

  • 27/01/2026

    Nhiễm khuẩn đường ruột do thực phẩm bẩn mùa lạnh

    Nhiễm khuẩn đường ruột là vấn đề sức khỏe phổ biến, nhất là trong mùa lạnh khi vi khuẩn dễ phát triển do môi trường ẩm ướt và thực phẩm không được bảo quản tốt.Thực phẩm ôi thiu, nước ô nhiễm hoặc thói quen ăn uống kém vệ sinh làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm và tiêu chảy. Việc hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa nhiễm khuẩn đường ruột trong thời tiết giao mùa là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Bài viết này sẽ đi sâu vào mối nguy hiểm, các triệu chứng cần lưu ý và các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

Xem thêm