Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 thuốc điều trị thường gây mất nước

Một số loại thuốc được sử dụng để điều trị các tình trạng bao gồm ung thư, tăng huyết áp và tiểu đường loại 2 có thể gây ra rối loạn về nước. Nếu bạn đang dùng bất kỳ loại thuốc nào trong số này, quan trọng là bạn cần theo dõi các dấu hiệu của việc cơ thể đang mất nước.

Thèm uống nhiều nước? Ngoài các tác dụng phụ như chóng mặt, đau đầu, táo bón khi bạn bắt đầu dùng thuốc mới, bạn cũng cần lưu ý một số loại thuốc có thể trực tiếp hoặc gián tiếp dẫn đến mất nước.

Một số loại thuốc nhất định có thể lấy nước từ cơ thể, tăng lượng nước tiểu, hoặc gây mất nước thông qua các tác dụng phụ như buồn nôn hoặc tiêu chảy. Nếu thuốc của bạn ghi mất nước là tác dụng phụ có thể xảy ra, bạn không nên ngừng uống thuốc. Hãy nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ mối lo nào và cách tốt nhất để xử lý nếu tình trạng mất nước xảy ra. Đa số thời gian, việc cố gắng uống thêm nước - nhưng không quá mức – rất quan trọng.

Các dấu hiệu và triệu chứng của tình trạng mất nước nghiêm trọng bao gồm run, yếu và thị lực mờ. Trong các trường hợp nghiêm trọng, tình trạng mất nước có thể gây tử vong, vì vậy luôn nhớ uống đủ nước, chú ý đến bất kỳ dấu hiệu và triệu chứng của tình trạng mất nước, và thông báo cho bác sĩ của bạn. Dưới đây là một số lời khuyên về tám loại thuốc có khả năng gây mất nước.

Thuốc nhuận tràng

Nếu bạn bị táo bón, thuốc nhuận tràng có thể giúp phục hồi lại nhu động ruột đều đặn. Thuốc nhuận tràng an toàn khi sử dụng trong một thời gian ngắn. Thuốc nhuận tràng có sẵn, dễ dàng mua không cần đơn, nhưng bạn cũng có thể được kê đơn thuốc, chẳng hạn như plecanatide (Trulance), điều trị cho hội chứng ruột kích thích (IBS) kèm táo bón. Bằng cách tăng tốc độ của việc di chuyển của thức ăn, thuốc nhuận tràng có thể làm cơ thể bạn thải ra quá nhiều nước. Điều này có thể khiến cơ thể trở nên mất nước do mất chất lỏng. Đó là lý do tại sao việc lạm dụng thuốc nhuận tràng là nguy hiểm. Hãy luôn sử dụng chúng theo chỉ định.

Thuốc điều trị tiểu đường loại 2

Nếu bạn mắc bệnh tiểu đường loại 2, bạn có thể sử dụng một chất ức chế co-transporter 2 natri-glucose (SGLT2), một viên nén uống có thể kiểm soát glucose và mức HbA1C và giúp ngăn ngừa các biến chứng liên quan đến tiểu đường. Các lựa chọn bao gồm canagliflozin (Invokana), dapagliflozin (Farxiga), và empagliflozin (Jardiance). Chất ức chế SGLT2 hoạt động trong thận, cuối cùng dẫn đến việc có nhiều đường hơn thoát ra vào nước tiểu. Kết quả là, thận sẽ lấy nước từ cơ thể để làm loãng nước tiểu. Hiệu ứng này có thể có điểm lợi: Nếu bạn bị tăng huyết áp, áp lực máu của bạn có thể giảm, và giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Metformin (Fortamet) là một loại thuốc uống phổ biến khác dành cho bệnh tiểu đường loại 2; nó liên quan đến rối loạn tiêu hóa và tiêu chảy, và có thể góp phần gây ra mất nước. Nguy cơ của tác dụng phụ này đặc biệt cao ở những người vừa bắt đầu sử dụng metformin, những người đang dùng liều cao, và những người dùng các hình thức không có tác dụng kéo dài.

Đọc thêm tại bài viết: 10 phản ứng phụ của các loại thuốc thường gặp

Thuốc điều trị đau nửa đầu

Excedrin là một loại thuốc giảm đau không kê đơn dành cho cơn đau nửa đầu, bao gồm một hỗn hợp của acetaminophen (Tylenol), aspirin, và caffeine. Caffeine được thiết kế để giảm đau khác và tăng cường hiệu quả của acetaminophen; nhưng nó cũng có thể có tác dụng lợi tiểu nhẹ. Điều quan trọng khi sử dụng thuốc này để chữa trị cơn đau nửa, là hãy nhớ bổ uống đủ nước khi dùng thuốc.

Thuốc lợi tiểu điều trị tăng huyết áp

Có một vài loại thuốc lợi tiểu khác nhau, bao gồm thuốc thuốc lợi tiểu thiazide và thuốc lợi tiểu chống kali. Cả hai loại thuốc lợi tiểu này là phương pháp điều trị phổ biến cho tình trạng tăng huyết áp. Thuốc lợi tiểu nói chung kích hoạt thận giải phóng natri trong nước tiểu, sau đó lấy nước từ máu, giúp bạn tiểu ra nước dư thừa. Với ít chất lỏng hơn trong các động mạch, huyết áp của bạn giảm. Do đó, chúng cũng có thể góp phần gây ra tình trạng mất nước. Tiếp tục uống nước bình thường để cân bằng mức độ hấp thụ nước (thay vì uống nước quá ít hoặc quá nhiều).

Thuốc điều trị bệnh vảy nến

Apremilast (Otezla) là một viên nén điều trị bệnh vẩy nến ở mức trung bình đến nặng bằng cách tập trung vào một enzyme cụ thể giảm viêm. Một trong những tác dụng phụ phổ biến nhất là tiêu chảy, có thể trở nên nghiêm trọng đến mức đủ làm cho bệnh nhân phải nhập viện. Trong các nghiên cứu lâm sàng, 17% bệnh nhân báo cáo tình trạng tiêu chảy so với 6% trong nhóm chứng. Tuy nhiên, tiêu chảy sẽ biến mất trong hai tuần đầu tiên. Hỏi bác sĩ của bạn nếu tác dụng phụ này xảy ra với bạn. Và nếu bạn có triệu chứng của tình trạng mất nước cộng với tiêu chảy, hãy trao đổi với bác sĩ về cách tốt nhất để bù nước lại.

Thuốc hóa trị điều trị ung thư

Thuốc hóa trị thường được sử dụng để điều trị ung thư, và những loại thuốc này đi kèm với nhiều tác dụng phụ, bao gồm buồn nôn và nôn mửa. Mức độ nôn mửa mà một số loại thuốc này gây ra có thể rất nghiêm trọng. Có rất nhiều yếu tố khác nhau xác định liệu phương pháp điều trị của bạn có dẫn đến những tác dụng phụ này hay không, bao gồm loại thuốc, cách thức bạn dùng thuốc, liều lượng, và nhiều yếu tố khác. Bạn có thể được kê đơn thuốc chống nôn, giúp kiểm soát cảm giác buồn nôn. Các chiến lược khác bao gồm việc duy trì một sổ tay theo dõi hấp thụ nước, ưu tiên thực phẩm giàu nước như súp, hoa quả, và rau tươi.

Đọc thêm tại bài viết: Mất nước và cách phòng tránh

Thuốc điều trị rối loạn lưỡng cực

Lithium (Lithobid) là một loại thuốc ổn định tâm trạng điều trị rối loạn lưỡng cực. Lithium có thể gây ra tăng tiểu tiện. Nếu bạn cảm thấy khát không ngừng và đang uống nhiều hơn bình thường, hãy thông báo cho bác sĩ của bạn. Loại thuốc này có thể dẫn đến bệnh đái tháo nhạt, một tình trạng hiếm gặp trong đó bạn tiểu ra một lượng lớn nước tiểu loãng. Một số loại thuốc có thể điều trị tình trạng này, nhưng bên cạnh đó bạn cũng cần uống đủ lượng nước để bù trừ việc tiểu tiện.

Bác sĩ Đoàn Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everyday Health
Bình luận
Tin mới
  • 14/04/2026

    Tránh sai lầm phổ biến khi bố mẹ hướng dẫn con ôn thi học kỳ tiểu học

    Kỳ thi học kỳ ở bậc tiểu học là cơ hội để trẻ rèn luyện kỹ năng tự học và quản lý thời gian, nhưng cũng mang lại áp lực không nhỏ từ lịch học và kỳ vọng gia đình. Nếu thiếu sự hỗ trợ đúng cách, học sinh dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự tự tin và niềm yêu thích học tập. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp phụ huynh nhận diện những sai lầm phổ biến để xây dựng phương pháp đồng hành hiệu quả

  • 14/04/2026

    6 thói quen hằng ngày giúp 'đốt mỡ' thừa hiệu quả

    Duy trì các thói quen lành mạnh mỗi ngày như ăn đủ protein, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn và kiểm soát căng thẳng giúp điều hòa chuyển hóa, tăng hiệu quả sử dụng năng lượng và hỗ trợ giảm mỡ bền vững.

  • 14/04/2026

    Khó ngủ, mất ngủ nên ăn uống thế nào?

    Khó ngủ, mất ngủ hoặc ngủ không sâu giấc thường liên quan đến thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hàng ngày. Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể giúp cơ thể điều chỉnh nhịp sinh học, cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.

  • 13/04/2026

    Lý do nên bỏ muối vào nước luộc trứng

    Nhiều người nghĩ là cho chút muối khi luộc trứng giúp dễ bóc vỏ hơn. Thực tế, nhúm muối nhỏ là một mẹo khoa học giúp luộc trứng hoàn hảo hơn cả.

  • 13/04/2026

    Bố mẹ nên làm gì để giúp con ôn thi học kỳ tiểu học hiệu quả

    Mỗi khi mùa thi học kỳ đến gần, không khí trong nhiều gia đình lại trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Với các bạn nhỏ tiểu học, lứa tuổi còn ham vui, dễ xao nhãng và chưa có kỹ năng tập trung kéo dài, kỳ thi không chỉ là thử thách với con mà còn là một cuộc chiến tâm lý đối với cả bố mẹ. Hiểu được những nỗi lo đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin để việc ôn thi học kỳ trở nên nhẹ nhàng hơn. Thay vì áp lực điểm số, sự đồng hành đúng cách của phụ huynh sẽ giúp trẻ vừa nắm vững kiến thức, vừa hình thành được thói quen tự học bền vững.

  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

  • 11/04/2026

    Mối liên quan giữa giấc ngủ và tăng trưởng ở trẻ từ 5 – 8 tuổi

    Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.

Xem thêm