Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 yếu tố gây bệnh vẩy nến

Vẩy nến là một rối loạn tự miễn dịch biểu hiện chủ yếu bằng các rối loạn về da. Bệnh vẩy nến chiếm 3-5% tổng số bệnh nhân đến khám da liễu tại Việt Nam.

10 yếu tố gây bệnh vẩy nến

Một nghiên cứu năm 2010 chỉ ra rằng, những người bị bệnh vẩy nến có nguy cơ trầm cảm, có suy nghĩ về việc tự tử và lo âu cao hơn. Mặc dù bệnh vẩy nến ảnh hưởng đến da, nhưng thực ra, nguồn gốc của bệnh lại là do hệ miễn dịch.  Nguyên nhân là do tế bào T – một loại tế bào bạch cầu. Những tế bào này có chức năng bảo vệ cơ thể khỏi nhiễm trùng và bệnh tật. Tuy nhiên, trong bệnh vẩy nến, chúng lại hoạt động bất thường và hình thành các phản ứng miễn dịch dẫn đến các triệu chứng của vẩy nến.

Triệu chứng của vẩy nến

Vẩy nến được đặc trưng bởi các thương tổn trên da, có thể xuất hiện từ nhẹ đến nặng, bao gồm:

  • Ngứa, xuất hiện từng mảng da dày, có ranh giới rõ, bên trên có đóng vảy trắng dễ bong như vảy nến
  • Những mảng da khô, nứt nẻ có thể dẫn đến chảy máu
  • Móng tay móng chân dày lên, bị rỗ hoặc cong lên
  • Khớp sưng và cứng, đau

Nguyên nhân của bệnh vẩy nến

Nguyên nhân chính xác của bệnh vẩy nến đến nay vẫn chưa rõ. Tuy nhiên, bệnh vẩy nến thường ảnh hưởng nhiều nhất đến người trưởng thành và thường xảy ra ở những người có tiền sử gia đình có các bệnh da liễu.

Các yếu tố gây bệnh vẩy nến

Triệu chứng của bệnh vẩy nến có thể xuất hiện rồi tự khỏi và hay tái phát. Có một số yếu tố phổ biến mà những người bị bệnh vẩy nến nên tránh:

Các yếu tố liên quan đến thực phẩm

Mặc dù không có thông tin khoa học nào xác định rõ ràng như thế nào là thay đổi chế độ ăn uống, nhưng theo Hiệp hội Vẩy nến Quốc gia Hoa Kỳ, những người bị bệnh vẩy nến nên tránh sữa tươi nguyên kem, các loại trái cây họ cam quýt, gluten và thức ăn chứa nhiều dầu mỡ.

Đồ uống có cồn

Một nghiên cứu năm 2010 chỉ ra rằng, những người bị bệnh vẩy nến sẽ có xu hướng sử dụng nhiều đồ uống có cồn hơn. Nhưng không may là, đồ uống có cồn lại là yếu tố dẫn đến bệnh vẩy nến ở nhiều người. Một nghiên cứu khác tại bệnh viện Brigham and Women’s chỉ ra rằng sẽ có sự cải thiện về bệnh vẩy nến ở những người uống bia không cồn hoặc giới hạn ở mức tối đa 2-3 cốc bia/tuần.

Quá nhiều ánh nắng mặt trời

Với những người bị vẩy nến, quá nhiều ánh sáng mặt trời có thể dẫn đến việc bùng phát bệnh. Mặc dù lượng ánh sáng mặt trời vừa đủ có thể làm giảm triệu chứng vẩy nến ở một số người, nhưng cháy nắng gần như là nguyên nhân chắc chắn dẫn đến việc bệnh vẩy nến bùng phát.

Thời tiết khô, lạnh

Khí hậu khô, lạnh có thể làm nặng hơn các triệu chứng của bệnh vẩy nến. Trong điều kiện thời tiết như vậy, không khí lạnh sẽ làm da mất đi độ ẩm. Các máy sưởi, lò sưởi thậm chí còn làm tình trạng nặng hơn. Cố gắng hạn chế thời gian tiếp xúc với các yếu tố đó trong những tháng lạnh nhất và đầu tư mua một chiếc máy làm ẩm không khí cho ngôi nhà của bạn.

Stress

Stress và bệnh vẩy nến thường đi cùng với nhau. Không may là, stress là một yếu tố lớn gây ra việc bùng phát bệnh vẩy nến. Việc cố gắng giảm stress trong cuộc sống càng nhiều càng tốt là vô cùng quan trọng. Tập yoga và thiền được chứng minh là có hiệu qủa trong việc giảm stress và có liên quan đến việc giảm nhiều chứng đau khác.

Béo phì

Béo phì có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh vẩy nến và làm các triệu chứng vẩy nến nặng hơn. Một nghiên cứu trên tạp chí JAMA Dermatology năm 2013 chỉ ra mối liên quan giữa một chết độ ăn ít calo và việc giảm các cơn bùng phát bệnh vẩy nến.

Hút thuốc

Tránh hút thuốc nếu bạn bị vẩy nến. Thuốc lá sẽ làm tăng nguy cơ bị vẩy nến và làm các triệu chứng của bạn nặng hơn.

Một số loại thuốc

Một số loại thuốc sẽ gây ra các đợt bệnh vẩy nến nghiêm trọng. Những loại thuốc này bao gồm thuốc chẹn beta (dùng cho bệnh nhân tăng huyết áp), thuốc steroid và các loại thuốc phòng sốt rét. Luôn luôn trao đổi với bác sỹ nếu bạn bị bệnh vẩy nến và được kê dùng các loại thuốc này.

Nhiễm trùng

Một số tình trạng nhiễm trùng phổ biến như viêm họng, tưa miệng và nhiễm trùng đường hô hấp trên có thể gây ra các đợt bệnh vẩy nến bùng phát. Nếu bạn nghi ngờ bạn bị nhiễm trùng bất cứ loại vi khuẩn nào, hãy để bác sỹ điều trị ngay lập tức.

Vết xước, vết cắn và các tổn thương trên da

Nếu bạn bị côn trùng đốt, hoặc cào hay bị bất cứ tổn thương ngoài da nào, bạn sẽ nhận thấy có thêm một vài vết vẩy nến mới xuất hiện gần vùng da bị tổn thương. Những tổn thương loại này thậm chí có thể xảy ra hàng ngày, trong khi bạn cạo râu hoặc làm vườn. Khi thực hiện bất cứ hoạt động nào có khả năng gây ra các tổn thương về da, bạn nên có những biện pháp tự bảo vệ mình, như mặc áo dài tay, đeo găng tay hoặc dùng bình xịt côn trùng.

Mặc dù không phải lúc nào bạn cũng tránh được các yếu tố gây nên bệnh vẩy nến, nhưng việc chuẩn bị kỹ càng có thể sẽ giúp bạn tránh được những cơn bệnh bùng phát. Mang theo mũ và kem chống nắng bên người mọi lúc mọi nơi. Nếu bạn biết được nguyên nhân của cá nhân bạn là gì, bạn thậm chí còn có thể  ngăn chặn và làm giảm tối đa các cơn bệnh bùng phát.

Điều trị

Chưa có cách chữa khỏi hoàn toàn bệnh vẩy nến. Tuy nhiên, có rất nhiều phương pháp điều trị hiệu quả

Thuốc bôi ngoài da

Thuốc bôi ngoài da có thể là ở dạng kem hoặc thuốc mỡ được bôi trực tiếp lên da và có rất nhiều tác dụng:
  • Giúp làm giảm viêm và giảm số lượng tế bào da bị tổn thương
  • Giảm các phản ứng miễn dịch
  • Giúp da bong là và làm thông thoáng lỗ chân lông
  • Làm dịu da

Trị liệu ánh sáng

Như đã nói ở trên, một lượng nhất định ánh sáng mặt trời sẽ làm giảm triệu chứng, nhưng quá nhiều  ánh nắng mặt trời  có thể sẽ làm các triệu chứng nặng hơn. Một lựa chọn khác là sử dụng tia cực tím nhân tạo để điều trị vẩy nến.

Trị liệu hệ thống

Trong các trường hợp nghiêm trọng, bác sỹ có thể kê các loại thuốc đường uống hoặc đường tiêm để điều trị vẩy nến. Những biện pháp can thiệp này được gọi là điều trị hệ thống.

Phối hợp nhiều biện pháp điều trị

Thông thường, bác sỹ sẽ phối hợp nhiều phương pháp điều trị khác nhau và dùng mỗi phương pháp điều trị sẽ dùng thuốc liều thấp.

Triển vọng

Các bác sỹ vẫn đang tiếp tục nghiên cứu về các phương pháp điều trị cũng như các yếu tố gây bệnh vẩy nến. Một số lĩnh vực rất hứa hẹn trong việc điều trị bệnh vẩy nến:

  • Trị liệu gen
  • Các phương pháp điều trị mới làm da không phản ứng lại với hệ miễn dịch
  • Tìm hiểu cơ chế của béo phì, tăng huyết áp và tiểu đường dẫn đến bệnh vẩy nến

Mặc dù chưa có phương pháp chữa khỏi bệnh vẩy nến, điều trị có thể sẽ giúp ích cho bạn. Hiểu được các yếu tố gây bệnh có thể sẽ giúp bạn tránh được các cơn bùng phát bệnh và kiểm soát được các triệu chứng. Trao đổi với với bác sỹ về các lựa chọn điều trị thích hợp nhất với bạn.

Khi nào thì triệu chứng bệnh vẩy nến là tình trạng cấp cứu?

Điều trị cấp cứu sẽ cần thiết khi hơn 80% diện tích bề mặt cơ thể bị bao phủ bởi lớp da đỏ, đóng vảy và bong tróc. Tình trạng này sẽ dẫn đến ngứa và đau rất nghiêm trọng, cần phải nhập viện để tránh nhiễm trùng da và tránh làm nặng thêm tình trạng bệnh.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bệnh vẩy nến: những điều chưa biết!

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

Xem thêm