Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vai trò của màng cầu chất béo sữa (MFGM) với sức khỏe xương

Màng cầu chất béo sữa (Milk Fat Globule Membrane - MFGM) hay còn gọi là lớp màng bảo vệ chất béo trong sữa, là một cấu trúc phức tạp bao quanh giọt chất béo trong sữa mẹ hoặc sữa động vật. Nó chứa các thành phần quý phospholipid, glycoprotein và bioactive peptide có hoạt tính sinh học cao.

Trong những năm gần đây, nhiều nghiên cứu đã cho thấy MFGM không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển chức năng thần kinh và miễn dịch mà còn góp phần đáng kể vào sức khỏe xương. Cơ chế tác động của MFGM bao gồm việc hỗ trợ hấp thu canxi, điều hòa chuyển hóa xương, giảm viêm và cải thiện chức năng tế bào xương. Bài viết này tổng hợp và phân tích các bằng chứng khoa học về vai trò của MFGM đối với sức khỏe xương, đồng thời đề xuất những tiềm năng ứng dụng trong dinh dưỡng cộng đồng và y tế lâm sàng.

Giới thiệu về MFGM

Nhiều bằng chứng khoa học cho thấy các thành phần sinh học trong sữa – đặc biệt là MFGM đóng vai trò quan trọng trong duy trì cấu trúc và chuyển hóa xương.

Màng cầu chất béo sữa (MFGM), Ảnh: Wikipedia

MFGM là lớp màng có 3  lớp bao quanh giọt chất béo sữa, thành phần bao gồm phospholipid, sphingomyelin, glycoprotein, cholesterol và các protein chức năng như butyrophilin, xanthine oxidase, mucin-1, và lactadherin. Những thành phần này tham gia vào nhiều quá trình sinh học như điều hòa viêm, biệt hóa tế bào, và cân bằng nội môi lipid, từ đó ảnh hưởng gián tiếp và trực tiếp đến chuyển hóa xương.

Đặc tính sinh học của MFGM

Thành phần chính của MFGM bao gồm:

  • Phospholipid (35–40%): chủ yếu là phosphatidylcholine, phosphatidylethanolamine, phosphatidylserine và sphingomyelin, đóng vai trò trong cấu trúc màng tế bào và truyền tín hiệu nội bào.
  • Protein màng (25–30%): bao gồm butyrophilin, mucin-1, lactadherin và xanthine oxidase – những protein có hoạt tính sinh học cao, giúp điều hòa phản ứng viêm và bảo vệ tế bào khỏi stress oxy hóa.
  • Glycoprotein và glycolipid: tham gia vào quá trình miễn dịch và kết dính tế bào, góp phần vào sự toàn vẹn mô.

Tham khảo thêm: Chế độ ăn để giữ xương chắc khỏe suốt đời

Cơ chế tác động của MFGM đến sức khỏe xương

1. Tác động đến chuyển hóa xương

Một số nghiên cứu in vitro và in vivo cho thấy MFGM và các thành phần lipid của chúng (đặc biệt là sphingomyelin và phosphatidylserine) có thể kích thích sự biệt hóa của tế bào tạo xương (osteoblasts) và ức chế tế bào hủy xương (osteoclasts).

Trong một nghiên cứu trên động vật, bổ sung MFGM trong khẩu phần của chuột bị mất xương do cắt buồng trứng giúp cải thiện mật độ khoáng xương (BMD) và giảm các chỉ dấu tiêu xương.

2. Tăng hấp thu và sử dụng canxi

Các phospholipid trong MFGM, đặc biệt là phosphatidylserinesphingomyelin, có khả năng tạo phức với ion Ca²⁺, giúp tăng độ hòa tan và hấp thu canxi ở ruột non.

Ngoài tác động trực tiếp lên niêm mạc ruột, các glycoprotein của MFGM như Mucin-1 và Lactadherin còn hỗ trợ duy trì hệ vi sinh đường ruột có lợi, làm giảm pH và tăng ion hóa canxi – điều kiện thuận lợi cho hấp thu khoáng chất.

Ở mô xương, một số thành phần phospholipid của MFGM được chứng minh giúp tăng hoạt tính enzyme alkaline phosphatase (ALP) và kích thích tế bào tạo xương, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng canxi trong khoáng hóa xương.

Tham khảo thêm: 6 dấu hiệu cảnh báo loãng xương dễ bị bỏ qua

3. Giảm viêm và giảm stress oxy hóa

Tình trạng viêm mạn tính và stress oxy hóa là những yếu tố làm tăng quá trình tiêu xương. Các protein và lipid hoạt tính sinh học trong MFGM có tác dụng kháng viêm thông qua việc điều hòa NF-κB và cytokine (IL-6, TNF-α). Điều này góp phần bảo vệ mô xương và giảm tốc độ mất xương do tuổi tác hoặc rối loạn nội tiết.

4. Cải thiện sức mạnh cơ – xương

Bên cạnh vai trò trực tiếp trong chuyển hóa xương, MFGM còn góp phần cải thiện sức mạnh cơ – xương thông qua tác động lên khối cơ và chức năng vận động. Nhiều nghiên cứu gần đây đã khẳng định rằng mối liên kết sinh học giữa cơ và xương – gọi là “đơn vị cơ – xương” (muscle–bone unit) – đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì cấu trúc và chức năng hệ vận động.

Thành phần phospholipid và Sphingomyelin trong MFGM giúp tối ưu hóa chức năng màng tế bào cơ, tăng cường truyền tín hiệu thần kinh – cơ, đồng thời cải thiện khả năng co cơ và phục hồi sau vận động.

Một số protein đặc hiệu trong MFGM như Butyrophilin và Lactadherin có tác dụng điều hòa phản ứng viêm và giảm tổn thương cơ do stress oxy hóa, từ đó hỗ trợ duy trì sức mạnh cơ trong dài hạn.

Tham khảo thêm: Điều gì xảy ra với xương của bạn khi bạn uống sữa thường xuyên?

Khuyến cáo của Chuyên gia dinh dưỡng VIAM

MFGM là một thành phần sinh học quý giá của sữa, không chỉ đóng vai trò trong phát triển não và hệ miễn dịch mà còn góp phần quan trọng vào duy trì và cải thiện sức khỏe xương. Thông qua các cơ chế tác động lên tế bào xương, tăng hấp thu canxi, điều hòa viêm và stress oxy hóa, MFGM mở ra triển vọng mới trong dinh dưỡng phòng ngừa loãng xương và hỗ trợ sức khỏe cơ – xương – khớp.

Anlene Gold là sữa dinh dưỡng dành cho người trên 40 tuổi, cung cấp canxi, vitamin D, collagen, đạm và màng cầu chất béo sữa MFGM giúp tăng cường sức khỏe xương, cơ và khớp.

MFGM là thành phần sinh học tự nhiên trong sữa, hỗ trợ duy trì cấu trúc cơ – khớp, cải thiện khả năng vận động và thăng bằng cơ thể.

 

Tài liệu tham khảo

  1. Yano M, Minegishi Y, Sugita S, Ota N. Milk fat globule membrane supplementation with voluntary running exercise attenuates age-related motor dysfunction by suppressing neuromuscular junction abnormalities in mice. Exp Gerontol. 2017 Oct 15;97:29-37. doi: 10.1016/j.exger.2017.07.012. Epub 2017 Jul 18. PMID: 28729214.
  2. Rogers, T.S., Demmer, E., Rivera, N. et al. The role of a dairy fraction rich in milk fat globule membrane in the suppression of postprandial inflammatory markers and bone turnover in obese and overweight adults: an exploratory study. Nutr Metab (Lond) 14, 36 (2017). https://doi.org/10.1186/s12986-017-0189-z
  3. HAN L, MAO X. Effects of Milk Fat Globule Membrane Supplementation to Rats During Pregnancy and Lactation on Bone Growth and Bone Health of Offspring. Journal of Food Science and Technology, 2024, 42(5): 33-40. https://doi.org/10.12301/spxb202200936.
Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam -
Bình luận
Tin mới
  • 27/01/2026

    5 vị thuốc giúp ngủ ngon trong mùa đông

    Khi thời tiết lạnh, dương khí dễ bị tổn thương, huyết mạch lưu thông kém, tinh thần khó an định, từ đó sinh ra mất ngủ. Việc sử dụng các vị thuốc y học cổ truyền một cách hợp lý cũng là một cách hỗ trợ cải thiện giấc ngủ hiệu quả, an toàn.

  • 27/01/2026

    Những điều cần biết về virus Nipah

    Nipah là loại virus có tỷ lệ gây tử vong cao, chưa có vaccine và thuốc để điều trị. Virus Nipah được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây bệnh nguy cơ cao.

  • 27/01/2026

    Hiểu đúng về natri silicate và nguy cơ đối với sức khỏe

    Vụ việc phát hiện ốc bươu được ngâm trong hóa chất công nghiệp natri silicate (thủy tinh lỏng) vừa bị cơ quan chức năng triệt phá đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn thực phẩm. Natri silicate là chất gì, vì sao bị cấm trong chế biến thực phẩm và ăn phải có thể gây hại như thế nào cho sức khỏe? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu!

  • 27/01/2026

    Nhiễm khuẩn đường ruột do thực phẩm bẩn mùa lạnh

    Nhiễm khuẩn đường ruột là vấn đề sức khỏe phổ biến, nhất là trong mùa lạnh khi vi khuẩn dễ phát triển do môi trường ẩm ướt và thực phẩm không được bảo quản tốt.Thực phẩm ôi thiu, nước ô nhiễm hoặc thói quen ăn uống kém vệ sinh làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm và tiêu chảy. Việc hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa nhiễm khuẩn đường ruột trong thời tiết giao mùa là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Bài viết này sẽ đi sâu vào mối nguy hiểm, các triệu chứng cần lưu ý và các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

  • 26/01/2026

    Chuyên gia dinh dưỡng gợi ý 7 món ăn tối tốt nhất giúp giảm mỡ và tăng cơ

    Bạn muốn giảm cân nhưng không biết nên ăn gì vào buổi tối? Hãy tham khảo những thực phẩm lý tưởng giúp giảm mỡ, tăng cơ, hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả.

  • 26/01/2026

    9 cách đã được chứng minh để ngăn ngừa phồng rộp chân khi chạy

    Phồng rộp chân có thể hình thành do ma sát quá mức khi bạn chạy. Giày không vừa chân, đổ mồ hôi quá nhiều, tập luyện quá sức, hoặc thậm chí cả tư thế chạy của bạn đều có thể góp phần gây phồng rộp. Tuy nhiên, có những biện pháp bạn có thể thực hiện để ngăn ngừa tình trạng này.

  • 25/01/2026

    Chăm sóc làn da quá mức có thể gây hậu quả gì?

    Việc chăm sóc làn da quá mức đôi khi mang lại tác dụng ngược, khiến làn da trở nên mệt mỏi và tổn thương. Bài viết này giúp bạn nhận diện sớm các dấu hiệu da bị quá tải và lộ trình phục hồi an toàn.

  • 25/01/2026

    Luteolin - chất chống oxy hóa tiềm năng và vai trò trong một số bệnh

    Luteolin là một flavonoid quý giá trong rau xanh và các thảo mộc truyền thống, nổi bật với khả năng chống viêm mạnh mẽ và bảo vệ thần kinh nhờ khả năng vượt qua hàng rào máu - não.

Xem thêm