Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vai trò của màng cầu chất béo sữa (MFGM) với sức khỏe xương

Màng cầu chất béo sữa (Milk Fat Globule Membrane - MFGM) hay còn gọi là lớp màng bảo vệ chất béo trong sữa, là một cấu trúc phức tạp bao quanh giọt chất béo trong sữa mẹ hoặc sữa động vật. Nó chứa các thành phần quý phospholipid, glycoprotein và bioactive peptide có hoạt tính sinh học cao.

Trong những năm gần đây, nhiều nghiên cứu đã cho thấy MFGM không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển chức năng thần kinh và miễn dịch mà còn góp phần đáng kể vào sức khỏe xương. Cơ chế tác động của MFGM bao gồm việc hỗ trợ hấp thu canxi, điều hòa chuyển hóa xương, giảm viêm và cải thiện chức năng tế bào xương. Bài viết này tổng hợp và phân tích các bằng chứng khoa học về vai trò của MFGM đối với sức khỏe xương, đồng thời đề xuất những tiềm năng ứng dụng trong dinh dưỡng cộng đồng và y tế lâm sàng.

Giới thiệu về MFGM

Nhiều bằng chứng khoa học cho thấy các thành phần sinh học trong sữa – đặc biệt là MFGM đóng vai trò quan trọng trong duy trì cấu trúc và chuyển hóa xương.

Màng cầu chất béo sữa (MFGM), Ảnh: Wikipedia

MFGM là lớp màng có 3  lớp bao quanh giọt chất béo sữa, thành phần bao gồm phospholipid, sphingomyelin, glycoprotein, cholesterol và các protein chức năng như butyrophilin, xanthine oxidase, mucin-1, và lactadherin. Những thành phần này tham gia vào nhiều quá trình sinh học như điều hòa viêm, biệt hóa tế bào, và cân bằng nội môi lipid, từ đó ảnh hưởng gián tiếp và trực tiếp đến chuyển hóa xương.

Đặc tính sinh học của MFGM

Thành phần chính của MFGM bao gồm:

  • Phospholipid (35–40%): chủ yếu là phosphatidylcholine, phosphatidylethanolamine, phosphatidylserine và sphingomyelin, đóng vai trò trong cấu trúc màng tế bào và truyền tín hiệu nội bào.
  • Protein màng (25–30%): bao gồm butyrophilin, mucin-1, lactadherin và xanthine oxidase – những protein có hoạt tính sinh học cao, giúp điều hòa phản ứng viêm và bảo vệ tế bào khỏi stress oxy hóa.
  • Glycoprotein và glycolipid: tham gia vào quá trình miễn dịch và kết dính tế bào, góp phần vào sự toàn vẹn mô.

Tham khảo thêm: Chế độ ăn để giữ xương chắc khỏe suốt đời

Cơ chế tác động của MFGM đến sức khỏe xương

1. Tác động đến chuyển hóa xương

Một số nghiên cứu in vitro và in vivo cho thấy MFGM và các thành phần lipid của chúng (đặc biệt là sphingomyelin và phosphatidylserine) có thể kích thích sự biệt hóa của tế bào tạo xương (osteoblasts) và ức chế tế bào hủy xương (osteoclasts).

Trong một nghiên cứu trên động vật, bổ sung MFGM trong khẩu phần của chuột bị mất xương do cắt buồng trứng giúp cải thiện mật độ khoáng xương (BMD) và giảm các chỉ dấu tiêu xương.

2. Tăng hấp thu và sử dụng canxi

Các phospholipid trong MFGM, đặc biệt là phosphatidylserinesphingomyelin, có khả năng tạo phức với ion Ca²⁺, giúp tăng độ hòa tan và hấp thu canxi ở ruột non.

Ngoài tác động trực tiếp lên niêm mạc ruột, các glycoprotein của MFGM như Mucin-1 và Lactadherin còn hỗ trợ duy trì hệ vi sinh đường ruột có lợi, làm giảm pH và tăng ion hóa canxi – điều kiện thuận lợi cho hấp thu khoáng chất.

Ở mô xương, một số thành phần phospholipid của MFGM được chứng minh giúp tăng hoạt tính enzyme alkaline phosphatase (ALP) và kích thích tế bào tạo xương, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng canxi trong khoáng hóa xương.

Tham khảo thêm: 6 dấu hiệu cảnh báo loãng xương dễ bị bỏ qua

3. Giảm viêm và giảm stress oxy hóa

Tình trạng viêm mạn tính và stress oxy hóa là những yếu tố làm tăng quá trình tiêu xương. Các protein và lipid hoạt tính sinh học trong MFGM có tác dụng kháng viêm thông qua việc điều hòa NF-κB và cytokine (IL-6, TNF-α). Điều này góp phần bảo vệ mô xương và giảm tốc độ mất xương do tuổi tác hoặc rối loạn nội tiết.

4. Cải thiện sức mạnh cơ – xương

Bên cạnh vai trò trực tiếp trong chuyển hóa xương, MFGM còn góp phần cải thiện sức mạnh cơ – xương thông qua tác động lên khối cơ và chức năng vận động. Nhiều nghiên cứu gần đây đã khẳng định rằng mối liên kết sinh học giữa cơ và xương – gọi là “đơn vị cơ – xương” (muscle–bone unit) – đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì cấu trúc và chức năng hệ vận động.

Thành phần phospholipid và Sphingomyelin trong MFGM giúp tối ưu hóa chức năng màng tế bào cơ, tăng cường truyền tín hiệu thần kinh – cơ, đồng thời cải thiện khả năng co cơ và phục hồi sau vận động.

Một số protein đặc hiệu trong MFGM như Butyrophilin và Lactadherin có tác dụng điều hòa phản ứng viêm và giảm tổn thương cơ do stress oxy hóa, từ đó hỗ trợ duy trì sức mạnh cơ trong dài hạn.

Tham khảo thêm: Điều gì xảy ra với xương của bạn khi bạn uống sữa thường xuyên?

Khuyến cáo của Chuyên gia dinh dưỡng VIAM

MFGM là một thành phần sinh học quý giá của sữa, không chỉ đóng vai trò trong phát triển não và hệ miễn dịch mà còn góp phần quan trọng vào duy trì và cải thiện sức khỏe xương. Thông qua các cơ chế tác động lên tế bào xương, tăng hấp thu canxi, điều hòa viêm và stress oxy hóa, MFGM mở ra triển vọng mới trong dinh dưỡng phòng ngừa loãng xương và hỗ trợ sức khỏe cơ – xương – khớp.

Anlene Gold là sữa dinh dưỡng dành cho người trên 40 tuổi, cung cấp canxi, vitamin D, collagen, đạm và màng cầu chất béo sữa MFGM giúp tăng cường sức khỏe xương, cơ và khớp.

MFGM là thành phần sinh học tự nhiên trong sữa, hỗ trợ duy trì cấu trúc cơ – khớp, cải thiện khả năng vận động và thăng bằng cơ thể.

 

Tài liệu tham khảo

  1. Yano M, Minegishi Y, Sugita S, Ota N. Milk fat globule membrane supplementation with voluntary running exercise attenuates age-related motor dysfunction by suppressing neuromuscular junction abnormalities in mice. Exp Gerontol. 2017 Oct 15;97:29-37. doi: 10.1016/j.exger.2017.07.012. Epub 2017 Jul 18. PMID: 28729214.
  2. Rogers, T.S., Demmer, E., Rivera, N. et al. The role of a dairy fraction rich in milk fat globule membrane in the suppression of postprandial inflammatory markers and bone turnover in obese and overweight adults: an exploratory study. Nutr Metab (Lond) 14, 36 (2017). https://doi.org/10.1186/s12986-017-0189-z
  3. HAN L, MAO X. Effects of Milk Fat Globule Membrane Supplementation to Rats During Pregnancy and Lactation on Bone Growth and Bone Health of Offspring. Journal of Food Science and Technology, 2024, 42(5): 33-40. https://doi.org/10.12301/spxb202200936.
Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam -
Bình luận
Tin mới
  • 15/06/2026

    4 thực phẩm màu tím giúp cơ thể tái tạo collagen

    Bạn có biết điều gì tạo nên sắc tím rực rỡ của các loại rau quả? Đó chính là chất chống oxy hóa anthocyanin. Anthocyanin và vitamin C giúp kích thích sản sinh collagen trong cơ thể.

  • 15/06/2026

    Thức đêm xem thể thao: Những hệ lụy từ việc thiếu ngủ và đảo lộn nhịp sinh học

    Việc theo dõi các trận cầu đỉnh cao vào khung giờ rạng sáng từ lâu đã trở thành thói quen cố hữu của người hâm mộ bóng đá Việt Nam. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học, việc ép cơ thể duy trì trạng thái kích thích thần kinh và vận động quá giờ sinh học tiềm ẩn nhiều hệ lụy nghiêm trọng đối với hệ tim mạch, chuyển hóa và suy giảm chức năng nhận thức.

  • 14/06/2026

    3 nhóm người cần hạn chế ăn ổi và 3 sai lầm cần tránh

    Quả ổi giàu vitamin C giúp tăng hệ miễn dịch, đẹp da, giữ dáng. Tuy nhiên, việc ăn ổi sai cách hoặc dùng sai đối tượng sẽ gây ra nhiều mối nguy hại cho sức khỏe.

  • 14/06/2026

    Những sàng lọc kiểm tra sức khỏe quan trọng khi bước sang tuổi 50

    Bước sang tuổi 50, cơ thể con người bắt đầu bước vào một giai đoạn chuyển đổi sinh học quan trọng, nơi những thay đổi âm thầm bên trong có thể quyết định chất lượng sống của những năm sau đó. Các chuyên gia cho rằng, thay vì lo lắng về quá trình lão hóa, việc chủ động thực hiện các cột mốc kiểm tra sức khỏe định kỳ chính là tấm khiên vững chắc nhất để bảo vệ bản thân.

  • 13/06/2026

    Cẩm nang chuẩn bị hành trình du lịch hè an toàn cho cả gia đình

    Mùa hè là khoảng thời gian lý tưởng để các gia đình cùng nhau tổ chức những chuyến đi chơi, gắn kết tình cảm và giải tỏa căng thẳng sau những ngày làm việc, học tập vất vả. Tuy nhiên, thời tiết nắng nóng gay gắt cùng sự thay đổi về môi trường sinh hoạt lại dễ gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, đặc biệt là với trẻ em, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi. Để chuyến đi trọn vẹn và hạn chế tối đa rủi ro, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin hữu ích giúp bạn chủ động chuẩn bị một hành trình du lịch hè an toàn cho cả nhà.

  • 13/06/2026

    Cho trẻ ăn mỡ lợn như thế nào là phù hợp?

    Thực tế hiện nay có nhiều phụ huynh lo ngại ăn mỡ lợn sẽ gây béo phì hoặc các bệnh tim mạch cho trẻ. Tuy nhiên mỡ lợn không hề xấu mà còn cần cho sự phát triển của trẻ nếu được sử dụng đúng cách.

  • 13/06/2026

    3 chiến lược giúp hạ huyết áp

    Huyết áp cao (tăng huyết áp) ảnh hưởng đến hàng triệu người trưởng thành ở Hoa Kỳ và làm tăng nguy cơ đau tim, đột quỵ và các bệnh lý khác.

  • 12/06/2026

    Lý do nên ăn bữa sáng giàu chất xơ

    Chất xơ cần thiết cho sức khỏe tiêu hóa và phòng ngừa bệnh tật. Theo một nghiên cứu mới cho thấy việc phân bổ thời điểm nạp chất xơ trong ngày có thể tối ưu hóa lợi ích mà nó mang lại cho cơ thể.

Xem thêm