Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vai trò của màng cầu chất béo sữa (MFGM) với sức khỏe xương

Màng cầu chất béo sữa (Milk Fat Globule Membrane - MFGM) hay còn gọi là lớp màng bảo vệ chất béo trong sữa, là một cấu trúc phức tạp bao quanh giọt chất béo trong sữa mẹ hoặc sữa động vật. Nó chứa các thành phần quý phospholipid, glycoprotein và bioactive peptide có hoạt tính sinh học cao.

Trong những năm gần đây, nhiều nghiên cứu đã cho thấy MFGM không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển chức năng thần kinh và miễn dịch mà còn góp phần đáng kể vào sức khỏe xương. Cơ chế tác động của MFGM bao gồm việc hỗ trợ hấp thu canxi, điều hòa chuyển hóa xương, giảm viêm và cải thiện chức năng tế bào xương. Bài viết này tổng hợp và phân tích các bằng chứng khoa học về vai trò của MFGM đối với sức khỏe xương, đồng thời đề xuất những tiềm năng ứng dụng trong dinh dưỡng cộng đồng và y tế lâm sàng.

Giới thiệu về MFGM

Nhiều bằng chứng khoa học cho thấy các thành phần sinh học trong sữa – đặc biệt là MFGM đóng vai trò quan trọng trong duy trì cấu trúc và chuyển hóa xương.

Màng cầu chất béo sữa (MFGM), Ảnh: Wikipedia

MFGM là lớp màng có 3  lớp bao quanh giọt chất béo sữa, thành phần bao gồm phospholipid, sphingomyelin, glycoprotein, cholesterol và các protein chức năng như butyrophilin, xanthine oxidase, mucin-1, và lactadherin. Những thành phần này tham gia vào nhiều quá trình sinh học như điều hòa viêm, biệt hóa tế bào, và cân bằng nội môi lipid, từ đó ảnh hưởng gián tiếp và trực tiếp đến chuyển hóa xương.

Đặc tính sinh học của MFGM

Thành phần chính của MFGM bao gồm:

  • Phospholipid (35–40%): chủ yếu là phosphatidylcholine, phosphatidylethanolamine, phosphatidylserine và sphingomyelin, đóng vai trò trong cấu trúc màng tế bào và truyền tín hiệu nội bào.
  • Protein màng (25–30%): bao gồm butyrophilin, mucin-1, lactadherin và xanthine oxidase – những protein có hoạt tính sinh học cao, giúp điều hòa phản ứng viêm và bảo vệ tế bào khỏi stress oxy hóa.
  • Glycoprotein và glycolipid: tham gia vào quá trình miễn dịch và kết dính tế bào, góp phần vào sự toàn vẹn mô.

Tham khảo thêm: Chế độ ăn để giữ xương chắc khỏe suốt đời

Cơ chế tác động của MFGM đến sức khỏe xương

1. Tác động đến chuyển hóa xương

Một số nghiên cứu in vitro và in vivo cho thấy MFGM và các thành phần lipid của chúng (đặc biệt là sphingomyelin và phosphatidylserine) có thể kích thích sự biệt hóa của tế bào tạo xương (osteoblasts) và ức chế tế bào hủy xương (osteoclasts).

Trong một nghiên cứu trên động vật, bổ sung MFGM trong khẩu phần của chuột bị mất xương do cắt buồng trứng giúp cải thiện mật độ khoáng xương (BMD) và giảm các chỉ dấu tiêu xương.

2. Tăng hấp thu và sử dụng canxi

Các phospholipid trong MFGM, đặc biệt là phosphatidylserinesphingomyelin, có khả năng tạo phức với ion Ca²⁺, giúp tăng độ hòa tan và hấp thu canxi ở ruột non.

Ngoài tác động trực tiếp lên niêm mạc ruột, các glycoprotein của MFGM như Mucin-1 và Lactadherin còn hỗ trợ duy trì hệ vi sinh đường ruột có lợi, làm giảm pH và tăng ion hóa canxi – điều kiện thuận lợi cho hấp thu khoáng chất.

Ở mô xương, một số thành phần phospholipid của MFGM được chứng minh giúp tăng hoạt tính enzyme alkaline phosphatase (ALP) và kích thích tế bào tạo xương, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng canxi trong khoáng hóa xương.

Tham khảo thêm: 6 dấu hiệu cảnh báo loãng xương dễ bị bỏ qua

3. Giảm viêm và giảm stress oxy hóa

Tình trạng viêm mạn tính và stress oxy hóa là những yếu tố làm tăng quá trình tiêu xương. Các protein và lipid hoạt tính sinh học trong MFGM có tác dụng kháng viêm thông qua việc điều hòa NF-κB và cytokine (IL-6, TNF-α). Điều này góp phần bảo vệ mô xương và giảm tốc độ mất xương do tuổi tác hoặc rối loạn nội tiết.

4. Cải thiện sức mạnh cơ – xương

Bên cạnh vai trò trực tiếp trong chuyển hóa xương, MFGM còn góp phần cải thiện sức mạnh cơ – xương thông qua tác động lên khối cơ và chức năng vận động. Nhiều nghiên cứu gần đây đã khẳng định rằng mối liên kết sinh học giữa cơ và xương – gọi là “đơn vị cơ – xương” (muscle–bone unit) – đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì cấu trúc và chức năng hệ vận động.

Thành phần phospholipid và Sphingomyelin trong MFGM giúp tối ưu hóa chức năng màng tế bào cơ, tăng cường truyền tín hiệu thần kinh – cơ, đồng thời cải thiện khả năng co cơ và phục hồi sau vận động.

Một số protein đặc hiệu trong MFGM như Butyrophilin và Lactadherin có tác dụng điều hòa phản ứng viêm và giảm tổn thương cơ do stress oxy hóa, từ đó hỗ trợ duy trì sức mạnh cơ trong dài hạn.

Tham khảo thêm: Điều gì xảy ra với xương của bạn khi bạn uống sữa thường xuyên?

Khuyến cáo của Chuyên gia dinh dưỡng VIAM

MFGM là một thành phần sinh học quý giá của sữa, không chỉ đóng vai trò trong phát triển não và hệ miễn dịch mà còn góp phần quan trọng vào duy trì và cải thiện sức khỏe xương. Thông qua các cơ chế tác động lên tế bào xương, tăng hấp thu canxi, điều hòa viêm và stress oxy hóa, MFGM mở ra triển vọng mới trong dinh dưỡng phòng ngừa loãng xương và hỗ trợ sức khỏe cơ – xương – khớp.

Anlene Gold là sữa dinh dưỡng dành cho người trên 40 tuổi, cung cấp canxi, vitamin D, collagen, đạm và màng cầu chất béo sữa MFGM giúp tăng cường sức khỏe xương, cơ và khớp.

MFGM là thành phần sinh học tự nhiên trong sữa, hỗ trợ duy trì cấu trúc cơ – khớp, cải thiện khả năng vận động và thăng bằng cơ thể.

 

Tài liệu tham khảo

  1. Yano M, Minegishi Y, Sugita S, Ota N. Milk fat globule membrane supplementation with voluntary running exercise attenuates age-related motor dysfunction by suppressing neuromuscular junction abnormalities in mice. Exp Gerontol. 2017 Oct 15;97:29-37. doi: 10.1016/j.exger.2017.07.012. Epub 2017 Jul 18. PMID: 28729214.
  2. Rogers, T.S., Demmer, E., Rivera, N. et al. The role of a dairy fraction rich in milk fat globule membrane in the suppression of postprandial inflammatory markers and bone turnover in obese and overweight adults: an exploratory study. Nutr Metab (Lond) 14, 36 (2017). https://doi.org/10.1186/s12986-017-0189-z
  3. HAN L, MAO X. Effects of Milk Fat Globule Membrane Supplementation to Rats During Pregnancy and Lactation on Bone Growth and Bone Health of Offspring. Journal of Food Science and Technology, 2024, 42(5): 33-40. https://doi.org/10.12301/spxb202200936.
Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam -
Bình luận
Tin mới
  • 10/05/2026

    8 cách giảm căng thẳng hiệu quả trước và trong mùa thi

    Vào mùa thi, áp lực từ khối lượng kiến thức lớn, kỳ vọng từ gia đình, thầy cô cùng nỗi lo về kết quả tương lai dễ khiến nhiều bạn rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài, thậm chí ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần và thể chất. Tuy nhiên, sự căng thẳng có thể được kiểm soát và tăng thêm động lực. Sau đây, viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về những kỹ thuật thư giãn và quản lý áp lực mùa thi hiệu quả.

  • 09/05/2026

    4 cách dùng bột sắn dây tốt cho người tăng huyết áp

    Sắn dây là thức uống giải nhiệt quen thuộc. Gần đây, một số nghiên cứu cho thấy dược liệu này có thể hỗ trợ kiểm soát huyết áp khi dùng đơn lẻ hoặc phối hợp, tuy nhiên cần sử dụng đúng cách và theo tư vấn chuyên môn.

  • 09/05/2026

    Điều gì xảy ra với huyết áp của bạn khi trời nóng?

    Nhiệt độ và huyết áp có mối quan hệ nghịch đảo, nghĩa là khi nhiệt độ tăng, huyết áp sẽ giảm.

  • 08/05/2026

    Công thức sữa chua Hy Lạp với cà phê có lợi nhất cho đường ruột

    Việc cho cà phê vào sữa chua là công thức kháng viêm tự nhiên, giàu protein, giàu lợi khuẩn tốt cho đường ruột. Đây là một cách đơn giản bạn có thể áp dụng để chủ động phòng bệnh đường ruột.

  • 08/05/2026

    Phương pháp tự nhiên thúc đẩy tăng trưởng chiều cao cho trẻ trong mùa hè

    Việc đẩy mạnh hoạt động thể thao mùa hè cho trẻ em là giải pháp khoa học nhằm thay thế thói quen sử dụng thiết bị điện tử và giảm áp lực học tập. Vận động ngoài trời không chỉ tăng cường sức bền mà còn kích thích hormone tăng trưởng, hỗ trợ phát triển hệ xương khớp tối ưu, đặc biệt là cải thiện chiều cao trong giai đoạn dậy thì.

  • 08/05/2026

    Epigenetic – Đột phá trong chăm sóc sức khỏe cá nhân

    Những thành tự nghiên cứu về Bộ gen người vào năm 2003 đã mở ra cánh cửa hiểu biết sâu rộng về di truyền con người. Tuy nhiên, bộ mã DNA không thể giải thích được toàn bộ sự phức tạp về sức khỏe và bệnh tật của từng cá nhân. Di truyền ngoại gen (hay còn gọi là Epigenetic) là một lĩnh vực nghiên cứu các thay đổi trong biểu hiện gen mà không làm thay đổi trình tự DNA. Đây hiện đang là một chủ đề được bàn tán nhiều trong những năm gần đây khi nhu cầu chăm sóc sức khỏe cá nhân ngày càng gia tăng.

  • 07/05/2026

    Tác dụng của nước ép bưởi và 5 lưu ý khi dùng

    Nước ép bưởi mang lại nhiều lợi ích như cấp nước, hỗ trợ tiêu hóa và giảm nguy cơ bệnh. Tuy nhiên, loại đồ uống này cũng tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt với một số đối tượng cần thận trọng khi sử dụng thường xuyên.

  • 07/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

Xem thêm