Ngày Đột quỵ Thế giới 29/10 – Mỗi gia đình là một “lá chắn”

Thay đổi "Bếp ăn gia đình" – Sạch mạch máu, khỏe con tim

Chế độ dinh dưỡng giữ vị trí trung tâm trong chiến lược phòng ngừa đột quỵ tại nhà. Nguyên tắc cốt lõi hàng đầu là kiểm soát nghiêm ngặt lượng natri tiêu thụ, bởi lượng muối dư thừa làm tăng huyết áp yếu tố nguy cơ đột quỵ. Các gia đình cần cắt giảm gia vị mặn, đồ đóng hộp và ưu tiên các món luộc, hấp thay vì kho hay chiên xào. 

Bổ sung các thực phẩm giàu chất xơ hòa tan như ngũ cốc nguyên hạt để giảm cholesterol xấu, cùng các loại rau quả giàu kali để hỗ trợ hạ huyết áp tự nhiên. Cần hạn chế tối đa chất béo chuyển hóa từ đồ chiên rán, hay mỡ động vật. Thay vào đó, hãy ưu tiên nguồn chất béo lành mạnh từ dầu ô liu, quả bơ, các loại hạt và duy trì ăn cá béo tối thiểu 2 lần/tuần để cung cấp Omega-3 giúp bảo vệ mạch máu.

Quản lý bệnh nền của người thân

Để phòng ngừa đột quỵ hiệu quả ngay tại nhà, việc kiểm soát tốt các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu hay bệnh tim mạch vô cùng quan trọng. Người bệnh nên chủ động theo dõi các chỉ số sức khỏe hàng ngày bằng máy đo huyết áp hoặc đường huyết tại nhà và ghi chép cẩn thận để hỗ trợ bác sĩ điều chỉnh phác đồ phù hợp. Không tự ý ngưng thuốc hay thay thế bằng các bài thuốc dân gian chưa kiểm chứng.

Người trên 45 tuổi hoặc có tiền sử bệnh tim mạch nên duy trì thói quen khám sức khỏe và tầm soát nguy cơ đột quỵ định kỳ từ 6 -12 tháng/ lần. Việc thăm khám chuyên sâu này giúp thực hiện các xét nghiệm cần thiết như siêu âm tim, đo xơ vữa động mạch để kịp thời phát hiện và can thiệp y khoa trước khi xảy ra các biến cố nguy hiểm.

Thay đổi lối sống

Thay đổi lối sống và từ bỏ những thói quen hại sức khỏe hằng ngày chính là chiếc lá chắn giúp chúng ta bảo vệ hệ mạch máu. Cả nhà nên cùng nhau xây dựng một không gian hoàn toàn không khói thuốc và động viên người thân cai thuốc lá, bởi khói thuốc dù chủ động hay thụ động đều gây tổn thương mạch máu một cách thầm lặng.

Các thành viên cần loại bỏ thói quen thức khuya, tránh làm việc quá sức và giảm thiểu căng thẳng kéo dài để ngăn chặn tình trạng tăng nhịp tim. Khuyến khích mọi người ngủ sớm, đủ 7–8 tiếng mỗi đêm và duy trì tinh thần lạc quan, vui vẻ chính là liều thuốc tự nhiên bảo vệ sức khỏe.

Cuối cùng, cả nhà nên cùng nhau xây dựng thói quen tập thể dục nhẹ nhàng như đi bộ hoặc đạp xe khoảng 30 phút mỗi ngày, duy trì 5 ngày mỗi tuần. Thói quen vận động này không chỉ giúp cải thiện tuần hoàn máu, kiểm soát tốt cân nặng mà còn đẩy lùi nguy cơ béo phì một cách hiệu quả.

Đọc thêm tại: 3 thay đổi thói quen ăn uống giúp tránh xa đột quỵ

"Tập huấn" cho mọi thành viên quy tắc cấp cứu khẩn cấp

Để bảo vệ người thân khỏi nguy cơ đột quỵ, mỗi gia đình cần nắm vững các kỹ năng ứng phó khẩn cấp nhằm tận dụng tối đa "thời gian vàng" cứu sống bệnh nhân. Việc nhận diện sớm bệnh được thực hiện qua quy tắc FAST, bao gồm các dấu hiệu: méo mặt, yếu liệt tay chân, nói ngọng hoặc khó nói và yêu cầu gọi cấp cứu ngay lập tức khi xuất hiện các triệu chứng này.

Khi phát hiện người bị đột quỵ, hành động quan trọng nhất là nhanh chóng gọi 115, thông báo rõ tình trạng để bệnh viện chủ động chuẩn bị tiếp nhận, đồng thời ghi lại thời điểm khởi phát cùng thông tin bệnh lý, thuốc đang dùng của bệnh nhân.

Trong lúc chờ xe cấp cứu, người nhà cần đặt bệnh nhân nằm nghiêng an toàn, kê cao đầu khoảng 30 độ, nới lỏng quần áo để giữ đường thở thông thoáng và thực hiện hồi sinh tim phổi nếu đã qua huấn luyện. Từng thao tác bình tĩnh và chính xác sẽ góp phần gia tăng cơ hội phục hồi tốt nhất cho người bệnh.

3 Điều TUYỆT ĐỐI KHÔNG NÊN LÀM

• Không tự ý cho uống bất kỳ loại thuốc nào: Tuyệt đối không cho người bệnh dùng thuốc Aspirin, thuốc hạ huyết áp hay các loại viên thuốc dân gian truyền miệng.
• Tuyệt đối không cho ăn hoặc uống nước: Người bị đột quỵ thường bị rối loạn nuốt, việc cho ăn uống rất dễ gây sặc vào đường thở, dẫn đến suy hô hấp cấp, viêm phổi và gây cản trở rất lớn cho quá trình cấp cứu.
• Tuyệt đối không tự chở bằng xe máy, không chờ tự hồi phục: Không chích máu ngón tay, cạo gió hay ngồi chờ xem người bệnh có tự tỉnh lại. 

Đọc thêm tại: Thời tiết nắng nóng cực đoan và nguy cơ đột quỵ: Những điều bạn cần biết

Lời khuyên của chuyên gia

Đột quỵ là một căn bệnh vô cùng nguy hiểm, nhưng chìa khóa phòng ngừa lại nằm chính ở ý thức và thói quen sinh hoạt hàng ngày của mỗi người ngay trong gia đình. Để bảo vệ những người thân yêu khỏi rủi ro này, chúng ta cần chủ động xây dựng lối sống lành mạnh thông qua 3 bước quan trọng: cải thiện chế độ ăn uống, kiểm soát các chỉ số bệnh lý nền và loại bỏ những thói quen sinh hoạt có hại.

Bên cạnh việc phòng bệnh, mỗi thành viên cũng cần chủ động học hỏi kiến thức để sớm nhận biết dấu hiệu đột quỵ, đồng thời nắm rõ quy trình sơ cứu khẩn cấp đúng chuẩn y tế nhằm xử lý kịp thời trong tình huống nguy kịch. Việc biến mỗi gia đình thành một lá chắn sức khỏe vững chắc sẽ giúp đẩy lùi nguy cơ đột quỵ, giữ gìn trọn vẹn hạnh phúc và cuộc sống an lành cho tương lai.

Nguồn tham khảo:

https://tamanhhospital.vn/che-do-an-uong-tot-cho-tim-mach

https://benhvienthucuc.vn/song-khoe/benh-he-than-kinh/kiem-soat-tot-cac-benh-ly-la-nguy-co-de-phong-ngua-dot-quy

https://bachmai.gov.vn/bai-viet/sau-dieu-can-lam-va-ba-dieu-nen-tranh-doi-voi-benh-nhan-dot-quy-?id=4b0ca98f-0a18-6a5c-22b1-cc6607fa3de9