Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

U nang hoạt dịch cột sống

U nang hoạt dịch cột sống là một khối u chứa đầy dịch phát triển dọc theo cột sống. Đó là hậu quả của việc thoái hóa các khớp cột sống của các đốt sống. Đa số các khối u nang hoạt dịch cột sống sẽ phát triển ở phần phía dưới cột sống hay còn gọi là cột sống thắt lưng.

Những khối u nang này là bất thường và trong rất nhiều trường hợp sẽ không gây ra triệu chứng gì. Những khối u nang này không gây tử vong hoặc ung thư, tuy nhiên, có thể sẽ gây ra các vấn đề với cột sống, ví dụ như hẹp cột sống. Áp lực có thể sẽ chèn ép vào cột sống hoặc các dây thần kinh bên trong cột sống. Triệu chứng bệnh sẽ tăng dần theo mức tăng áp lực lên cột sống. Triệu chứng của hẹp cột sống bao gồm đau và co thắt ở vùng lưng và chân. Cảm giác khó chịu thường sẽ diễn biến nặng hơn nếu bạn phải đứng trong một thời gian dài.

U nang hoạt dịch cột sống phát triển như thế nào?

Khi các khớp cột sống vỡ ra, chúng sẽ sản xuất ra nhiều dịch hơn các khớp cột sống thông thường. Lượng dịch này sẽ khiến các khớp bị tổn thương. Dịch sẽ làm tăng độ trơn và làm giảm hoạt động của các khớp, nhưng sẽ khiến các khối u nang hình thành để đáp ứng lại với lượng dịch thừa. Khi lượng dịch hình thành, nó có thể tích tụ lại trong màng hoạt dịch của khớp và có thể dẫn đến việc hình thành khối u nang. Dịch ở trong khối u nang không nguy hiển và sẽ không gây ra bất cứ vấn đề nào cho đến khi lượng dịch này chèn ép vào cột sống. Thậm chí kể cả những khối u nang rất lớn cũng hiếm khi gây ra vấn đề gì nếu không chèn ép vào cột sống.

Yếu tố nguy cơ của u nang hoạt dịch cột sống

U nang hoạt dịch cột sống thường phổ biến ở những người cao tuổi vì đó là hậu quả của việc thoái hóa cột sống. Rất hiếm khi những người dưới 50 tuổi phát triển các khối u nang hoạt dịch cột sống.

Triệu chứng

Khối u nang hoạt dịch cột sống rất hiếm khi gây ra những triệu chứng dễ nhận thấy, trừ khi chúng phát triển đủ lớn để chèn ép vào cột sống. Khi đó, khối u nang sẽ bắt đầu gây ra các triệu chứng hẹp cột sống. Các triệu chứng bao gồm:

  • Đau ở vùng thắt lưng
  • Đau ở một hoặc hai chân
  • Đau lan xuống vùng bụng chân và bàn chân
  • Chuột rút ở bụng chân
  • Tê bì hoặc ngứa râm ran ở một hoặc hai chân
  • Tăng cảm giác đau hoặc tăng các triệu chứng khi đứng và sẽ giảm đi khi ngồi.
  • Chẩn đoán u nang hoạt dịch cột sống

U nang hoạt dịch sẽ được nhìn thấy rõ nhất thông qua việc chụp cộng hưởng từ MRI. Kỹ thuật này sẽ giúp các bác sỹ nhìn thấy ở phần bên trong cột sống  và có thể tìm ra các khối u nang hoặc các nguyên nhân khác giải thích cho các triệu chứng của bạn. Các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh khác, ví dụ như chụp X quang hoặc siêu âm cũng có thể có khả năng phát hiện ra khối u.

Nếu bác sỹ tìm thấy khối u nang, thì bạn có thể sẽ cần phải tiến hành thêm một số xét nghiệm để kiểm tra mức độ tổn thương của cột sống và các đốt sống. Bác sỹ cũng có thể sẽ tìm ra thêm các vấn đề bất ổn khác của cột sống, và dựa vào đó để đưa ra quyết định về việc phẫu thuật cắt bỏ khối u nang.

Điều trị u nang hoạt dịch cột sống

Các lựa chọn điều trị không phẫu thuật cho tình trạng u nang hoạt dịch cột sống sẽ được thống kê ở phía dưới.

Các biện pháp giảm đau không cần kê đơn

Chườm nóng và chườm lạnh là một trong số những cách rất phổ biến để làm giảm cảm giác khó chịu và đau do các khối u nang gây ra. Các bài tập giãn cơ, khớp ở mức độ nhẹ cũng có thể sẽ giúp ích cho bạn, miễn là bạn phải được sự đồng ý của bác sỹ.

Thuốc giảm đau

Các loại thuốc giảm đau nhẹ như paracetamol và ibuprofen có thể làm giảm các cơn đau gây ra bởi khối u nang. Bác sỹ có thể kê một loại thuốc giảm đau mạnh hơn nếu cơn đau của bạn khiến bạn rất khó chịu.

Theo dõi

Bác sỹ cũng có thể sẽ khuyên bạn cứ để khối u nang đó nếu nó không gây ra vấn đề gì, bởi khối u có thể không phát triển đủ lớn để gây ra các triệu chứng. Nếu khối u phát triển, bạn có thể đi khám lại để điều trị.

Điều chỉnh các hoạt động

Nếu các triệu chứng của bạn chỉ xuất hiện khi bạn thực hiện một số hoạt động nhất định, như luyện tập thể thao hoặc công việc, bác sỹ có thể sẽ giúp bạn điều chỉnh lại các hoạt động này để làm giảm các triệu chứng.

Tiêm

Có hai loại tiêm được sử dụng để điều trị viêm cột sống dính khớp. Tiêm khớp cột sống có thể làm thoát dịch từ khối u nang ra khỏi khớp cột sống. Sau đó, bạn sẽ được tiêm steroid để làm giảm sưng và viêm. Một loại tiêm khác là tiêm steroid ngoài màng cứng, có thể được sử dụng để điều trị các cơn đau gây ra bởi khối u nang hoạt dịch cột sống. Phương pháp này không làm giảm kích thước khối u nang hoặc loại bỏ khối u nang. Nhưng thay vào đó, việc tiêm sẽ làm giảm cảm giác đau do khối u gây ra. Việc giảm đau này chỉ là tạm thời và bạn sẽ cần điều trị thêm để duy trì hiệu quả giảm đau này.

Nếu các lựa chọn điều trị không phẫu thuật ở trên không thích hợp với bạn, bác sỹ có thể khuyên bạn nên phẫu thuật cắt bỏ khối u. Đây là loại phẫu thuật không quá khó nhưng sẽ cần có một khoảng thời gian hồi phục nhất định. Các kỹ thuật phẫu thuật mới hiện này có thể hạn chế được kích thước vế mổ, do đó, làm giảm đau và giảm thời gian phục hồi.

U nang hoạt dịch cột sống có nguy hiểm không?

U nang hoạt dịch cột sống rất hiếm khi gây nguy hiểm. Trong một số trường hợp, chứng đuôi ngựa (equina syndrome) có thể sẽ phát triển do hậu quả của khối u nang hoạt dịch cột sống. Đây là hội chứng rất nguy hiểm và cần được chăm sóc cấp cứu.

Hội chứng này ảnh hưởng đến các rễ thần kinh ở cột sống thắt lưng. Bạn sẽ bị mất cảm giác và khả năng di chuyển nếu các rễ thần kinh này bị chèn ép. Hội chứng này cũng có thể ảnh hưởng đến các dây thần kinh khác, như những dây thần kinh nối ruột và bàng quang. Nếu không được điều trị kịp thời, tổn thương này có thể là vĩnh viễn. Việc hồi phục trở lại như lúc ban đầu là rất khó, nhưng có thể thực hiện được.

Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

Xem thêm