Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thở như thế nào mới đúng cách để cải thiện sức khỏe?

Hơi thở là một yếu tố cần thiết và bắt buộc để duy trì sự sống. Vậy thở như thế nào để có được một sức khỏe tốt nhất?

Tiến sĩ David Spiegel, giáo sư tâm thần học và khoa học hành vi, đồng thời là giám đốc Trung tâm Căng thẳng và Sức khỏe tại Trường Y Đại học Stanford, cho biết: “Nhiều người nghĩ hít thở sâu là cách để giảm căng thẳng, nhưng hóa ra thở ra từ từ mới là cách tốt hơn để giúp bản thân bình tĩnh lại”. 

Có bao nhiêu cách thở?

Một nhóm nghiên cứu đã sắp xếp 114 người thành bốn nhóm và yêu cầu họ thực hành thiền chánh niệm hoặc một bài tập thở - thở hộp, thở gấp theo chu kỳ hoặc thở dài theo chu kỳ - trong 5 phút mỗi ngày, thực hiện trong 28 ngày.

Thở hộp yêu cầu một người hít vào, giữ lại, thở ra và tạm dừng bằng nhau (giống như các cạnh của hộp) khi đếm đến bốn.

Thở gấp theo chu kỳ là một người hít vào sâu và thở ra nhanh chóng - thời gian hít vào dài hơn nhiều so với thời gian thở ra.

Trong thở dài theo chu kỳ, một người hít vào bằng mũi cho đến khi phổi đầy một nửa, sau đó tạm dừng một thời gian ngắn. Sau đó, phổi được lấp đầy hoàn toàn bằng một hơi thở khác, và sau đó hơi thở được thở ra từ từ bằng miệng.

Sau đó, nhóm nghiên cứu đã đánh giá tâm trạng, mức độ lo lắng và hành vi ngủ sau mỗi lần hít thở hoặc thiền định, cũng như sự thay đổi về hô hấp và nhịp tim. Nghiên cứu cho thấy giấc ngủ không bị ảnh hưởng. Tất cả các hình thức thở và thiền định đều làm tăng tâm trạng tích cực và cải thiện sự lo lắng. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy hơi thở hiệu quả hơn so với thiền định, với việc thở dài theo chu kỳ tạo ra sự khác biệt lớn nhất.

Thở dài theo chu kỳ là một cách khá nhanh để giúp bạn bình tĩnh lại. Nhiều người có thể làm điều đó khoảng ba lần liên tiếp và thấy giảm bớt cảm giác lo lắng và căng thẳng ngay lập tức.

Ảnh hưởng của hơi thở tới cơ thể

Một nhà nghiên cứu cho biết: Cố ý hít một hơi chậm, sâu, giữ lại rồi thở ra từ từ sẽ kích hoạt hệ thần kinh đối giao cảm, chịu trách nhiệm kiểm soát cơ thể nghỉ ngơi và tiêu hóa. Nhịp tim chậm lại, huyết áp giảm, tiêu hóa được cải thiện và tâm trí bắt đầu thư thái và thư giãn.

Ngược lại với một hơi thở mạnh mà bạn có thể xuất hiện khi sợ hãi hoặc gặp nguy hiểm. Điều đó kích hoạt hệ thống thần kinh giao cảm, chịu trách nhiệm giúp chúng ta sẵn sàng chiến đấu hoặc chạy trốn.

Hơi thở là một con đường để kiểm soát cơ thể và tâm trí. “Đó là một phần của cơ thể giống như hệ tiêu hóa và nhịp tim của bạn. Nhưng không giống như những chức năng cơ thể đó, bạn có thể dễ dàng điều chỉnh hơi thở để đảm bảo sức khỏe tốt nhất.

Nên thở như thế nào là đúng cách?

Các nhà nghiên cứu đã thử nhiều phương pháp khác nhau để xem phương pháp nào làm dịu cơ thể nhanh nhất, lâu nhất hoặc sâu nhất và phương pháp nào mang lại nhiều lợi ích nhất cho sức khỏe.

Nhiều phương pháp thở được vay mượn từ các bài tập yoga, võ thuật và thiền định cổ xưa. Ví dụ, phương pháp 4-7-8, trong đó bạn hít vào khi đếm đến bốn, giữ hơi thở khi đếm đến bảy và thở ra khi đếm đến tám, dựa trên pranayama, một hình thức điều hòa hơi thở cổ xưa được thực hành trong Ấn Độ giáo và Đạo Phật.

Phương pháp 4-4, trong đó bạn hít vào và thở ra khi đếm đến bốn.

Phương pháp 6-6, trong đó bạn hít vào và thở ra khi đếm đến sáu; luân phiên thở qua đường mũi.

Thở bằng cơ hoành, còn được gọi là thở bằng bụng, đã được thực hành hàng thiên niên kỷ bởi những người tập thái cực quyền và yoga. Nó đòi hỏi hơi thở phải được hít vào thật sâu để lấp đầy bụng — bạn có thể biết mình đang thực hiện đúng hay không bằng cách quan sát bụng phồng lên xẹp xuống.

Một phân tích tổng hợp năm 2020 cho thấy thở bằng cơ hoành đặc biệt có lợi cho bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD) và có thể hữu ích trong việc giảm căng thẳng, lo lắng, đồng thời điều trị táo bón, rối loạn ăn uống, huyết áp cao và chứng đau nửa đầu.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hướng dẫn tập thở bụng để cải thiện sức khỏe và thư giãn đầu óc.

Mai Linh - Theo vtv.vn
Bình luận
Tin mới
  • 13/02/2026

    Thuốc nhuộm tóc có gây ung thư?

    Thuốc nhuộm tóc được sử dụng rộng rãi để che tóc bạc và thay đổi diện mạo. Tuy nhiên, nhiều người lo ngại các hóa chất trong thuốc nhuộm có thể làm tăng nguy cơ ung thư. Vậy sự thật thế nào?

  • 13/02/2026

    Lợi ích của tình yêu và các hormone hạnh phúc đối với sức khỏe

    Tình yêu là một quá trình hoạt động tự nhiên của não bộ. Thay vì chỉ là cảm xúc đơn thuần, nó giống như một bộ máy điều khiển giúp cơ thể và tinh thần của chúng ta hoạt động tốt hơn. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ giải thích rõ hơn về cách hoạt động này để bạn thấy được tình yêu bảo vệ sức khỏe như thế nào. Việc tìm hiểu về các hoạt chất trong não không chỉ giải thích lý do chúng ta thấy vui vẻ, mà còn giúp giữ cho trái tim và trí óc luôn khỏe mạnh.

  • 12/02/2026

    Cẩm nang duy trì sức khỏe trong kỳ nghỉ Tết Nguyên Đán

    Kỳ nghỉ Tết thường đi kèm với sự thay đổi đột ngột trong chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt, gây áp lực trực tiếp lên hệ tiêu hóa, chuyển hóa và hệ thần kinh.

  • 12/02/2026

    Làm ca đêm kéo dài, nội tiết phụ nữ thay đổi ra sao?

    Làm việc ca đêm khiến nhịp sinh học đảo lộn, kéo theo rối loạn nội tiết ở phụ nữ. Tình trạng này ảnh hưởng đến kinh nguyệt, sinh sản và sức khỏe lâu dài nếu không được kiểm soát.

  • 11/02/2026

    Dấu hiệu nhận biết hở van tim và mức độ nguy hiểm

    Hở van tim là bệnh lý tim mạch có thể gặp ở mọi lứa tuổi, tiến triển âm thầm nhưng tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm. Nhận biết sớm các dấu hiệu của hở van tim và hiểu rõ mức độ nguy hiểm của bệnh giúp người bệnh chủ động thăm khám, điều trị kịp thời, hạn chế rủi ro cho sức khỏe.

  • 11/02/2026

    Sơ cứu vết thương do pháo nổ: Nên và không nên làm gì?

    Pháo hoa từ lâu đã là một phần của Tết cổ truyền trong văn hóa người Á Đông. Nhiều người tin rằng tiếng pháo nổ sẽ xua đuổi vận rủi và những điều tiêu cực, mở đường cho may mắn trong năm mới. Tuy nhiên, trong khi pháo hoa mang lại sự phấn khích và ý nghĩa cho đêm giao thừa, chúng cũng tiềm ẩn những rủi ro về an toàn cho mọi người xung quanh. Cùng tìm hiểu về những rủi ro có thể gặp phải khi đốt pháo và những bước xử trí đúng cách qua bài viết sau!

  • 10/02/2026

    Bí quyết trường thọ từ những thói quen nhỏ mỗi ngày

    Những thói quen đơn giản như ăn uống điều độ, vận động nhẹ, ngủ đủ, giữ tinh thần lạc quan và kết nối xã hội có thể giúp kéo dài tuổi thọ và tăng chất lượng cuộc sống.

  • 10/02/2026

    Dọn dẹp nhà cửa: Không chỉ sạch mà còn tốt cho sức khỏe

    Vào dịp cuối năm, khi không khí se lạnh, việc dọn nhà đón Tết Nguyên Đán là một hoạt động truyền thống quen thuộc, không chỉ giúp không gian sống gọn gàng, sạch sẽ mà còn có tác dụng tốt cho sức khỏe, môi trường và phòng bệnh.

Xem thêm