Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thở như thế nào mới đúng cách để cải thiện sức khỏe?

Hơi thở là một yếu tố cần thiết và bắt buộc để duy trì sự sống. Vậy thở như thế nào để có được một sức khỏe tốt nhất?

Tiến sĩ David Spiegel, giáo sư tâm thần học và khoa học hành vi, đồng thời là giám đốc Trung tâm Căng thẳng và Sức khỏe tại Trường Y Đại học Stanford, cho biết: “Nhiều người nghĩ hít thở sâu là cách để giảm căng thẳng, nhưng hóa ra thở ra từ từ mới là cách tốt hơn để giúp bản thân bình tĩnh lại”. 

Có bao nhiêu cách thở?

Một nhóm nghiên cứu đã sắp xếp 114 người thành bốn nhóm và yêu cầu họ thực hành thiền chánh niệm hoặc một bài tập thở - thở hộp, thở gấp theo chu kỳ hoặc thở dài theo chu kỳ - trong 5 phút mỗi ngày, thực hiện trong 28 ngày.

Thở hộp yêu cầu một người hít vào, giữ lại, thở ra và tạm dừng bằng nhau (giống như các cạnh của hộp) khi đếm đến bốn.

Thở gấp theo chu kỳ là một người hít vào sâu và thở ra nhanh chóng - thời gian hít vào dài hơn nhiều so với thời gian thở ra.

Trong thở dài theo chu kỳ, một người hít vào bằng mũi cho đến khi phổi đầy một nửa, sau đó tạm dừng một thời gian ngắn. Sau đó, phổi được lấp đầy hoàn toàn bằng một hơi thở khác, và sau đó hơi thở được thở ra từ từ bằng miệng.

Sau đó, nhóm nghiên cứu đã đánh giá tâm trạng, mức độ lo lắng và hành vi ngủ sau mỗi lần hít thở hoặc thiền định, cũng như sự thay đổi về hô hấp và nhịp tim. Nghiên cứu cho thấy giấc ngủ không bị ảnh hưởng. Tất cả các hình thức thở và thiền định đều làm tăng tâm trạng tích cực và cải thiện sự lo lắng. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy hơi thở hiệu quả hơn so với thiền định, với việc thở dài theo chu kỳ tạo ra sự khác biệt lớn nhất.

Thở dài theo chu kỳ là một cách khá nhanh để giúp bạn bình tĩnh lại. Nhiều người có thể làm điều đó khoảng ba lần liên tiếp và thấy giảm bớt cảm giác lo lắng và căng thẳng ngay lập tức.

Ảnh hưởng của hơi thở tới cơ thể

Một nhà nghiên cứu cho biết: Cố ý hít một hơi chậm, sâu, giữ lại rồi thở ra từ từ sẽ kích hoạt hệ thần kinh đối giao cảm, chịu trách nhiệm kiểm soát cơ thể nghỉ ngơi và tiêu hóa. Nhịp tim chậm lại, huyết áp giảm, tiêu hóa được cải thiện và tâm trí bắt đầu thư thái và thư giãn.

Ngược lại với một hơi thở mạnh mà bạn có thể xuất hiện khi sợ hãi hoặc gặp nguy hiểm. Điều đó kích hoạt hệ thống thần kinh giao cảm, chịu trách nhiệm giúp chúng ta sẵn sàng chiến đấu hoặc chạy trốn.

Hơi thở là một con đường để kiểm soát cơ thể và tâm trí. “Đó là một phần của cơ thể giống như hệ tiêu hóa và nhịp tim của bạn. Nhưng không giống như những chức năng cơ thể đó, bạn có thể dễ dàng điều chỉnh hơi thở để đảm bảo sức khỏe tốt nhất.

Nên thở như thế nào là đúng cách?

Các nhà nghiên cứu đã thử nhiều phương pháp khác nhau để xem phương pháp nào làm dịu cơ thể nhanh nhất, lâu nhất hoặc sâu nhất và phương pháp nào mang lại nhiều lợi ích nhất cho sức khỏe.

Nhiều phương pháp thở được vay mượn từ các bài tập yoga, võ thuật và thiền định cổ xưa. Ví dụ, phương pháp 4-7-8, trong đó bạn hít vào khi đếm đến bốn, giữ hơi thở khi đếm đến bảy và thở ra khi đếm đến tám, dựa trên pranayama, một hình thức điều hòa hơi thở cổ xưa được thực hành trong Ấn Độ giáo và Đạo Phật.

Phương pháp 4-4, trong đó bạn hít vào và thở ra khi đếm đến bốn.

Phương pháp 6-6, trong đó bạn hít vào và thở ra khi đếm đến sáu; luân phiên thở qua đường mũi.

Thở bằng cơ hoành, còn được gọi là thở bằng bụng, đã được thực hành hàng thiên niên kỷ bởi những người tập thái cực quyền và yoga. Nó đòi hỏi hơi thở phải được hít vào thật sâu để lấp đầy bụng — bạn có thể biết mình đang thực hiện đúng hay không bằng cách quan sát bụng phồng lên xẹp xuống.

Một phân tích tổng hợp năm 2020 cho thấy thở bằng cơ hoành đặc biệt có lợi cho bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD) và có thể hữu ích trong việc giảm căng thẳng, lo lắng, đồng thời điều trị táo bón, rối loạn ăn uống, huyết áp cao và chứng đau nửa đầu.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hướng dẫn tập thở bụng để cải thiện sức khỏe và thư giãn đầu óc.

Mai Linh - Theo vtv.vn
Bình luận
Tin mới
  • 08/06/2026

    6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

    Lá tía tô mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng phù hợp sử dụng. Một số đối tượng nếu dùng không đúng cách có thể gặp tác dụng không mong muốn, cần thận trọng khi đưa vào chế độ ăn.

  • 08/06/2026

    Ung thư đại trực tràng có gây đầy hơi và tăng cân không?

    Thông thường, khi nhắc đến ung thư, người ta thường nghĩ ngay đến tình trạng sụt cân nhanh chóng. Tuy nhiên, đối với ung thư đại trực tràng, thực tế lại có thể gây ra những biểu hiện ngược lại như đầy hơi và tăng cân.

  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

  • 07/06/2026

    Ăn nhiều nhãn, vải thiều có gây mụn nhọt, hại cho da không?

    Nhiều người cho rằng ăn nhiều nhãn, vải dễ gây 'nóng trong', nổi mụn hay nhiệt miệng. Thực tế, điều này có liên quan đến hàm lượng đường cao và cách cơ thể phản ứng với chế độ ăn, đặc biệt khi tiêu thụ quá mức.

  • 07/06/2026

    Bệnh hắc lào – Bệnh da liễu nguy hiểm

    Hắc lào là bệnh nhiễm trùng da do vi nấm nhóm Dermatophytes gây ra, biểu hiện bằng các mảng đỏ, ngứa, có vảy, hình vòng hoặc tròn như đồng tiền, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt (bẹn, kẽ chân, mông) và có thể lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp, đồ dùng cá nhân, động vật hoặc đất bẩn, phát triển mạnh trong thời tiết nóng ẩm

  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

  • 06/06/2026

    Bí quyết ngăn ngừa mất cơ ở tuổi già

    Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.

  • 05/06/2026

    3 lợi ích bất ngờ khi tăng số bước đi bộ mỗi ngày trong 3 tháng

    Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.

Xem thêm