Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tập thể dục thường xuyên giúp giảm nguy cơ mất trí nhớ

Tập thể dục không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tim mạch mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ não bộ khỏi nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tập thể dục thường xuyên có thể giúp cải thiện chức năng não và giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.

Tập thể dục và sức khỏe não bộ

Chứng mất trí nhớ là thuật ngữ chung để chỉ các bệnh lý gây suy giảm trí nhớ và nhận thức, trong đó bệnh Alzheimer là phổ biến nhất. Theo thống kê, cứ mỗi ba giây trên thế giới lại có một trường hợp mắc chứng mất trí mới, với số ca mắc dự kiến sẽ tăng gấp đôi vào năm 2060. Ngoài yếu tố tuổi tác, các nguyên nhân như tăng huyết áp, đường huyết cao và kháng insulin cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Chạy bộ vào buổi sáng mang lại lợi ích kép: không chỉ tốt cho tim mạch mà còn giúp bảo vệ não bộ khỏi nguy cơ suy giảm trí nhớ. Một nghiên cứu đã khám phá mối liên quan giữa tập thể dục và insulin trong não, cho thấy việc vận động thường xuyên giúp não điều chỉnh insulin, từ đó cải thiện chức năng nhận thức.

Cơ bắp cũng giống như một miếng bọt biển. Nếu không vận động, cơ bắp của chúng ta sẽ trở nên cứng, làm giảm hiệu quả của insulin. Ngược lại, khi tập thể dục, cơ bắp được kích hoạt, giúp cơ thể phản ứng tốt hơn với insulin, từ đó giảm nguy cơ mất trí nhớ. Vì vậy việc tìm cách để cơ thể giảm tình trạng kháng insulin chính là một phương pháp hữu hiệu để giúp bạn có thể ngăn ngừa chứng mất trí

Đọc thêm tại bài viết: Tập thể dục khi mang thai

Tại sao tập thể dục giúp giảm nguy cơ mắc chứng mất trí?

Nghiên cứu đã phát hiện rằng tập thể dục giúp não bộ điều chỉnh insulin, từ đó cải thiện trực tiếp chức năng nhận thức. Một nghiên cứu theo dõi 21 người lớn tuổi bị tiền tiểu đường cho thấy sau khi họ hoàn thành 12 buổi tập thể dục cường độ vừa đến cao trong hai tuần, não bộ của họ có sự thay đổi tích cực.

Phát hiện quan trọng từ nghiên cứu này là sự gia tăng đáng kể các túi ngoại bào có nguồn gốc từ não, mang theo protein liên quan đến insulin. Những túi ngoại bào này đóng vai trò quan trọng trong việc giúp các tế bào thần kinh giao tiếp và duy trì chức năng của não bộ.

Protein kinase B - Akt – yếu tố quan trọng trong quá trình truyền tín hiệu insulin – có vai trò then chốt đối với sức khỏe và sự phát triển của tế bào thần kinh.

Khả năng phản ứng kém với insulin có thể dẫn đến chứng mất trí. Do đó, việc tập thể dục có thể giúp ngăn ngừa tình trạng này bằng cách thúc đẩy tín hiệu insulin trong não. Sẽ cần thêm nhiều nghiên cứu hơn nữa để xác định được cơ chế chính xác, tuy nhiên những phát hiện này nhấn mạnh rằng hoạt động thể chất có thể là một phương pháp dễ tiếp cận và tiết kiệm chi phí để bảo vệ sức khỏe não bộ lâu dài.

Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu, các nhà khoa học sẽ sử dụng bình xịt insulin và chụp MRI để tìm hiểu sâu hơn về cách insulin ảnh hưởng đến chức năng não. Họ sẽ theo dõi lưu lượng máu trong não trước và sau khi sử dụng insulin để đánh giá tác động của insulin một cách rõ ràng hơn.

Đọc thêm tại bài viết: 7 lý do để tập thể dục ngoài trời và cách bắt đầu

Tại sao insulin quan trọng đối với não bộ?

Insulin không chỉ điều hòa đường huyết mà còn đóng vai trò quan trọng trong sức khỏe não bộ. Khi insulin liên kết với các thụ thể trong não, nó giúp các tế bào thần kinh giao tiếp và tăng cường kết nối synap, hỗ trợ trí nhớ và khả năng học tập. Tuy nhiên, khi tín hiệu insulin bị suy giảm - thường gặp ở bệnh nhân tiểu đường type2 - nguy cơ suy giảm nhận thức sẽ gia tăng.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng kháng insulin có thể góp phần vào sự tích tụ của mảng bám amyloid-beta và đám rối Tau - những đặc điểm chính của bệnh Alzheimer. Điều này có nghĩa là cải thiện độ nhạy insulin thông qua tập thể dục có thể giúp làm chậm hoặc ngăn ngừa sự suy giảm chức năng não.

Tập thể dục – giải pháp đơn giản để giảm nguy cơ mất trí nhớ

Bạn không cần tập luyện cường độ cao để bảo vệ não bộ. Đi bộ chỉ 4.000 bước mỗi ngày cũng có thể giúp giảm nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ. Ngoài ra, các bài tập aerobic như chạy bộ, đạp xe và bơi lội đều mang lại lợi ích đáng kể cho sức khỏe não bộ.

Theo các chuyên gia tập thể dục từ lâu đã được biết đến là có tác động tích cực đến sức khỏe não bộ. Bên cạnh đó, các thói quen như duy trì hoạt động xã hội, ngủ đủ giấc, chế độ ăn uống lành mạnh và kiểm soát căng thẳng cũng giúp tăng cường chức năng nhận thức.

Lời khuyên

Nếu bạn hoặc người thân có nguy cơ cao mắc chứng mất trí nhớ do tiền tiểu đường hoặc tiểu đường, tập thể dục thường xuyên có thể là giải pháp hiệu quả để giảm nguy cơ mắc bệnh. Ngoài ra, duy trì lối sống lành mạnh như ăn uống cân bằng và giảm căng thẳng cũng giúp bảo vệ não bộ lâu dài. Quan trọng nhất, hãy bắt đầu càng sớm càng tốt để tối ưu hóa lợi ích sức khỏe não bộ của bạn.

 

Bác sĩ Nguyễn Hoài Thu - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo verywell health
Bình luận
Tin mới
  • 16/07/2026

    Thức đêm xem thể thao ảnh hưởng thế nào đến cơ thể bạn?

    Mỗi mùa giải thể thao lớn khởi tranh, hàng triệu tín đồ của môn thể thao vua lại sẵn sàng hy sinh giấc ngủ để đồng hành cùng các trận cầu đỉnh cao. Việc thiết lập trạng thái "ăn bóng đá, ngủ bóng đá" tưởng chừng vô hại nhưng thực tế lại tiềm ẩn vô số hệ lụy khôn lường đối với cả thể chất lẫn tinh thần.

  • 15/07/2026

    Khi đội bóng yêu thích thất bại: Góc nhìn và giải pháp khoa học giúp kiểm soát cảm xúc

    Theo dõi các trận thi đấu thể thao là một trong những hình thức giải trí phổ biến nhất trên toàn thế giới để tìm kiếm niềm vui và sự gắn kết. Tuy nhiên, áp lực tâm lý từ những trận thua và thói quen để cảm xúc bị thao túng nghiêm ngặt theo kết quả trận đấu lại vô tình đẩy nhiều người hâm mộ vào những hệ lụy sức khỏe tinh thần trầm trọng.

  • 15/07/2026

    Cách chọn dầu gội đầu cho người tóc mỏng

    Tóc mỏng không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà còn phản ánh sức khỏe của da đầu, nội tiết tố hoặc dinh dưỡng đang mất cân bằng. Để chăm sóc mái tóc thưa yếu, bước đầu tiên là lựa chọn được một loại dầu gội phù hợp.

  • 15/07/2026

    Đừng để muỗi và côn trùng "phá bĩnh" chuyến camping mùa hè của bạn

    Mùa hè là thời điểm lý tưởng cho các hoạt động cắm trại và dã ngoại ngoài thiên nhiên để giải tỏa căng thẳng sau những ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, những chuyến đi này luôn tiềm ẩn nguy cơ bị các loài côn trùng tấn công, gây ra nhiều phiền toái. Nhằm giúp mọi người có một chuyến đi an toàn, suôn sẻ và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp những thông tin chi tiết và hữu ích về cách nhận diện, xử lý kịp thời cũng như các biện pháp phòng tránh hiệu quả những sự cố ngoài ý muốn này.

  • 14/07/2026

    Xem bóng đá đêm World Cup 2026

    Sự kiện giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 mang lại bầu không khí vô cùng cuồng nhiệt cho hàng triệu người hâm mộ bóng đá tại Việt Nam. T

  • 14/07/2026

    7 lợi ích sức khỏe tiềm năng khi ăn nấm

    Ăn nấm từ lâu đã là thói quen của nhiều người nhờ giá trị dinh dưỡng và lợi ích sức khỏe. Theo y học cổ truyền, đa số các loại nấm có vị ngọt, tính bình, giúp kiện tỳ, ích khí và hỗ trợ bồi bổ cơ thể.

  • 14/07/2026

    Tình trạng ngứa da do bệnh thận mạn tính

    Tình trạng ngứa da rất phổ biến ở những người mắc bệnh thận mạn tính (CKD). Đây có thể là một vấn đề nghiêm trọng đối với nhiều người và ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống của họ. Cùng tìm hiểu về tình trạng ngứa ở bệnh thận mạn tính qua bài viết sau đây!

  • 13/07/2026

    7 cách để tăng lượng protein hàng ngày

    Protein là dưỡng chất thiết yếu tham gia vào cấu trúc tế bào, enzyme, hormone và hệ miễn dịch giúp duy trì sự sống nhưng việc bổ sung đạm thế nào để tối ưu hóa sức khỏe chuyển hóa thì không phải ai cũng rõ.

Xem thêm