Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tác dụng của yoga với não bộ

Quên tên, mặt, và ngày tháng, sự kiện quan trọng là những dấu hiệu của việc suy giảm trí nhớ. Sự suy giảm từ từ trong bộ nhớ, suy nghĩ và khả năng lí luận khiến chúng ta dễ mắc các bệnh thoái hóa thần kinh liên quan đến tuổi tác, bao gồm suy giảm nhận thức và bệnh Alzheimer. Nhưng các nhà nghiên cứu cho rằng khả năng này có thể hồi phục được.

Một nghiên cứu gần đây được đăng tải trên Journal of Alzheimer's Disease cho thấy yoga và thiền có thể giảm thiểu những vấn đề nhận thức và cảm xúc liên quan đến bệnh Alzheimer và những loại khác của chứng mất trí nhiều hơn so với những bài tập rèn luyện trí nhớ như chơi ô chữ. Tập yoga và thiền được cho là cung cấp lợi ích rộng hơn rèn luyện trí nhớ bởi vì nó cũng giúp cải thiện tâm trạng, sự lo lắng và kĩ năng bắt chước.

Bài tập “Tập thể dục cho não bộ” do Chương trình đào tạo Luminosity quảng bá để giúp ngăn chặn sự suy giảm nhận thức do tuổi tác. Chương trình Luminosity đã sáng tạo ra hơn 40 trò chơi để cải thiện khả năng nhận thức, bao gồm trí nhớ, sự tập trung và giải quyết vấn đề. Những thành viên được động viên chơi các trò chơi trong vòng 15 phút, 3 đến 4 lần mỗi tuần.Tuy nhiên trò chơi này và những chương trình rèn luyện trí nhớ khác không được công nhận bởi các nhà khoa học bởi vì nếu quá chú trọng vào các trò chơi này, người cao tuổi sẽ mất đi sự bảo vệ thật sự cho khả năng nhận thức - đó một lối sống lành mạnh, tích cực tham gia hoạt động.

Lavretsky cùng cộng sự đã tìm hiểu để so sánh ảnh hưởng của yoga và thiền tới những bài tập rèn luyện trí nhớ hoặc chức năng của não bộ trong một nhóm 25 người tham gia trong độ tuổi trên 55 mắc các vấn đề về trí nhớ. Những vấn đề này bao gồm xu hướng quên tên, mặt và các cuộc hẹn hoặc đặt đồ vật nhầm chỗ. Những người tham gia thực hiện bài kiểm tra trí nhớ và chụp não vào đầu và cuối nghiên cứu.

Những người tham gia được chia thành 2 nhóm: 11 người nhận 1 giờ mỗi tuần với bài tập nâng cao trí nhớ và dành 20 phút mỗi ngày để thực hiện bài tập trí nhớ, ví dụ như liên hệ bằng lời nói và hình ảnh để nhớ tên, mặt và danh sách, và một số thú khác để cải thiện trí nhớ. 14 người khác tham gia 1 giờ mỗi tuần ở phòng tập yoga (loại yoga tập trung và sự tỉnh táo để kích hoạt năng lượng trung tâm đến toàn bộ cơ thể) và tập thiền Kirtan Kriya (tụng kinh, động tác tay và nhìn ánh sáng) ở trong phòng 20 phút mỗi ngày. Theo như Lavretsky, Kirtan Kriya đã được tập hàng trăm năm ở Ấn Độ như một cách ngăn chặn suy giảm nhận thức ở người già.

Kết quả cho thấy sau 12 tuần có sự cải thiện tương tự nhau giữa 2 nhóm trong kĩ năng trí nhớ ngôn ngữ- việc đó rất hữu ích trong việc gợi nhớ lại vị trí và định hướng trong khi đi bộ hoặc lái xe. Tuy nhiên, nhóm yoga- thiền ở trong tình trạng tốt hơn khi nó làm giảm cảm giác trầm cảm và lo lắng, và cải thiện khả năng bắt chước và giải phóng khỏi căng thẳng. Điều này rất quan trọng bởi vì suy giảm nhận thức có thể là một vấn đề về mặt cảm xúc khó để kiểm soát ở người già.

Khi bạn mất trí nhớ, bạn có thể cảm thấy lo sợ về điều đó và nó có thể dẫn đến trầm cảm.

Cải thiện trí nhớ đi cùng với sự thay đổi trong hoạt đông của não bộ. Những người tham gia ở các nhóm có sự thay đổi trong hoạt động liên kết của não bộ, những những thay đổi trong nhóm tập yoga rất đáng kinh ngạc. Những bài tập tĩnh tâm giảm căng thẳng và sự nhiễm trùng, cải thiện tâm trạng và khả năng phục hồi, và tăng cường việc sản xuất các yếu tố tăng trưởng thần kinh của não bộ- một loại protein kích thích liên kết giữa các nơ-ron và khởi động hoạt động của telomerase. Đây là một quá trình thay thế những nguyên liệu di truyền đã bị mất hoặc hư hại.

Một nghiên cứu tương tự vào năm 2013 cho thấy tập thiền tĩnh tâm dẫn đến ít bị thu hẹp vùng hồi hải mã- vùng não thuộc hệ viền và chủ yếu liên hệ với trí nhớ và chuyển hướng trong không gian. Hơn thế nữa các nhà nghiên cứu cho biết người già tập thiền có hoạt động liên kết trong não bộ tốt hơn những người không tập thiền. Điều này đã được chỉ ra trong việc cải thiện trí nhớ.

Yoga cũng điều chỉnh dây thần kinh lang thang, một trong những phần quan trọng nhất nhưng ít được biết đến của có thể đối mặt với tâm trạng và mức độ stress của chúng ta.

Yoga làm được điều này bằng cách kích thích và tăng cường hoạt động của những chất dẫn truyền thần kinh ngăn stress.

Thêm vào đó, sự thở thư giãn ở yoga kích thích hệ phó giao cảm- hệ nghỉ ngơi -ăn uống giúp làm chậm nhịp tim và thư giãn cơ- để làm giảm huyết áp và giảm nhịp tim khi sử dụng để ngăn ngừa stress cấp tính và lo lắng. Nó đặc biệt hữu ích cho bênh nhân lớn tuổi trải qua những vấn đề về mặt cảm xúc do cuộc đấy tranh tinh thần của họ.

Nhóm nghiên cứu yêu cầu bác sĩ quan sát những liệu pháp thay thế yoga như chỉ ra những vấn đề về nhận thức thông thường và cảm xúc có thể đi kèm với bệnh suy giảm thần kinh.

Alzheimer là một trong những dạng phổ biến nhất của chứng mất trí và một trong sáu nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở Mỹ. Gần đây, chưa có phương pháp chữa trị bệnh Alzheimer, nhưng những nghiên cứu trong quá khứ và hiện tại cho rằng yoga và thiền có thể đóng một vai trò thiết yếu trong ngăn chặn và cải thiện triệu chứng của bệnh.

Nếu bạn hoặc người thân của mình đang cố gắng cải thiện trí nhớ hoặc làm giảm nguy cơ tiến triển mất trí nhớ, một bài tập yoga và thiền thường xuyên có thể là một giải pháp đơn giản, an toàn và giá thành rẻ để cải thiện sức khỏe của bộ não.

Dành 20 phút mỗi ngày để tập thể và thiền có thể bảo vệ hoặc giữ cho tâm trí bạn minh mẫn vào cuối đời.

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medical Daily
Bình luận
Tin mới
  • 12/03/2026

    Những ai nên tránh ăn rau cải bẹ xanh?

    Dù có nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng rau cải bẹ xanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ có hại cho sức khỏe với một số người. Nếu ăn uống thiếu kiến thức, loại rau này có thể khiến bệnh tình trở nên tồi tệ hơn.

  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

Xem thêm