Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Stress có gây ra trào ngược dạ dày thực quản không?

Bạn có cảm thấy rằng các triệu chứng của trào ngược axit hay trào ngược dạ dày thực quản thường trở nên tệ hơn vào những thời điểm quan trọng, ví dụ như trước một cuộc phỏng vấn xin việc hoặc trước đám cưới của con gái bạn?

Đa số những người hay bị ợ nóng sẽ tránh xa những đồ ăn cay mặn và không uống nước cam vào bữa sáng. Nhưng thường không ai để ý rằng, các sự kiện quan trọng, như lần đầu tiên ra mắt bố mẹ vợ/chồng hoặc thuyết trình trước đám đông cũng có thể ảnh hưởng đến các triệu chứng của họ.

Theo một số nghiên cứu, stress có thể là một nguyên nhân gây nên ợ nóng. Đó sẽ là một tin xấu với những người thường xuyên bị stress trong cuộc sống. Nhưng chỉ với vài kỹ năng đơn giản, bạn hoàn toàn có thể kiểm soát được các triệu chứng này trong những khoảng thời gian tưởng chùng khó vượt qua nhất.

Mối liên quan giữa stress và ợ nóng

Các yếu tố về lối sống có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc một căn bệnh ảnh hưởng đến bạn như thế nào.

Một nghiên cứu năm 2010 trên 40.000 người Na Uy cho thấy, những người thường xuyên bị stress trong công việc sẽ có nguy cơ bị các triệu chứng của trào ngược dạ dày thực quản cao hơn. Những người nói rằng họ không hài lòng với công việc hiện tại sẽ có nguy cơ bị các triệu chứng này cao hơn gấp 2 lần so với những người hài lòng với công việc hiện tại.

Một nghiên cứu gần đây hơn, được công bố trên tạp chí Internal Medicine phỏng vấn 12.653 người bị trào ngược dạ dày thực quản và thấy rằng gần một nửa trong số đó nhận thấy stress là yếu tố lớn nhất làm các triệu chứng trở nên nặng hơn, kể cả khi họ đang dùng thuốc.

Stress có thực sự làm triệu chứng nặng hơn không?

Vẫn còn đang có rất nhiều tranh cãi quanh việc liệu stress có thực sự làm tăng việc sản xuất axit dạ dày không hay chỉ làm nặng hơn các triệu chứng về mặt thể chất. Gần đây, các nhà khoa học tin rằng khi bạn bị stress, bạn sẽ trở nên nhạy cảm hơn, cho dù lượng axit trong thực quản của bạn rất nhỏ.

Năm  1993, các nghiên cứu xuất bản trên tạp chí American Journal of Gastroenterology cho thấy, các bệnh nhân bị trào ngược mà thường xuyên lo lắng và stress thì sẽ xuất hiện các triệu chứng đau liên quan đến trào ngược axit nhiều hơn, nhưng không có bệnh nhân nào khi xét nghiệm có lượng axit dạ dày tăng lên. Nói cách khác, cho dù những người này cảm thấy khó chịu thường xuyên hơn nhưng các nhà khoa học không thấy sự tăng sản xuất axit dạ dày. 

Một nghiên cứu khác vào năm 2008 đã cung cấp thêm bằng chứng cho kết luận này. Ở những người bị trào ngược axit, stress làm các triệu chứng tăng nặng lên bằng cách khiến đường tiêu hóa của họ nhạy cảm hơn khi tiếp xúc với axit dạ dày.

Như vậy, tất cả triệu chứng là nằm trong đầu?

Những kết luận trên có nghĩa là tất cả các triệu chứng đều ở trong đầu bạn không? Không hẳn như vậy. Các nhà nghiên cứu cho rằng, stress sẽ gây ra các thay đổi trong não và làm kích hoạt các thụ thể đau (pain receptor), từ đó làm bạn nhạy cảm hơn với axit hơn là việc chỉ tăng một lượng nhỏ axit. Stress cũng có thể làm giảm sản xuất progtaglandin – chất bảo vệ dạ dày khỏi tác dụng của axit. Điều này có thể làm tăng cảm giác khó chịu của bạn.

Stress cùng với kiệt sức có thể tạo ra những thay đổi lớn trong cơ thể, dẫn đến tăng hiện tượng trào ngược axit. Nhưng cho có chuyện gì xảy ra trong não và trong cơ thể đi nữa, những người bị trào ngược axit đều biết rằng, stress làm họ cảm thấy khó chịu và thay đổi các yếu tố về lối sống là rất quan trọng. Giảm strees và những hậu quả do nó gây ra sẽ giúp bạn giảm rất nhiều khó chịu, trong đó có trào ngược axits và ợ nóng.

Bạn có thể làm những gì?

Áp dụng các kỹ năng đối phó với căng thẳng trong cuộc sống có thể giúp bạn giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đột quỵ, béo phì, hội chứng ruột kích thích và trầm cảm. Bạn càng đối phó với stress tốt, bạn càng cảm thấy dễ chịu.

Tập thể thao: Luyện tập giúp bạn thư giãn các cơ bắp bị căng, giúp bạn tránh xa môi trường ở cơ quan hoặc những môi trường căng thẳng và giúp bạn giải phóng ra các hoocmôn tự nhiên, giúp bạn cảm thấy khỏe hơn. Luyện tập cũng có thể giúp bạn giảm cân, từ đó giảm áp lực lên dạ dày của bạn.

Thận trọng với chế độ ăn: Điều này là đặc biệt quan trọng nếu bạn đang bị căng thẳng và nếu bạn trở nên nhạy cảm hơn khi bạn ăn các loại đồ ăn có thể là nguyên nhân của chứng trào ngược như socola, caffeine, hoa quả họ cam quýt, cà chua, đồ ăn cay nóng và thức ăn có nhiều chất béo.

Ngủ đủ giấc: Căng thẳng và giấc ngủ thường là một vòng tròn luẩn quẩn. Ngủ đủ giấc là cách tự nhiên để giảm stress và ít căng thẳng sẽ giúp bạn ngủ tốt hơn. Để tránh các triệu chứng ợ nóng khi bạn ngáy, hãy luôn giữ đầu của bạn nâng cao hơn.

Luyện tập các kỹ năng thư giãn: Hãy thử tập yoga, thái cực quyền hoặc nghe nhạc để thư giãn hơn.

Học cách nói “không”: Hãy nói không với những người hoặc những thứ không nằm trong danh sách ưu tiên của bạn.

Cười: Xem một bộ phim hài, đến rạp xem hài kịch hoặc ra ngoài chơi với bạn bè. Cười là một trong những cách tự nhiên nhất để giảm stress.

Dành thời gian cho thú cưng của bạn: Nếu bạn không có thú cưng, hãy cân nhắc về việc nhận nuôi một chú chó hoặc mèo. Thú cưng có thể làm bạn bình tĩnh và trẻ trung hơn.

Đi mát xa: Mát xa sẽ làm thư giãn các cơ của bạn và có thể củng cố hoạt động của não bộ.

Đọc thêm các thông tin cần biết trong bài viết: Ung thư thực quản và chứng trào ngược dạ dày thực quản

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

Xem thêm