Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những sự thật thú vị về lưỡi

Hàng ngày, chúng ta đều sử dụng lưỡi trong mọi việc, từ ăn, nói chuyện đến nuốt, nhưng đã bao giờ bạn tò mò về chiếc lưỡi của mình hay chưa? Bài viết này sẽ chia sẻ cùng bạn một vài thông tin vô cùng thú vị về cơ quan tuyệt vời này của cơ thể.

Chiều dài trung bình của lưỡi là khoảng 8cm

Chiều dài của lưỡi được đo từ tiểu thiệt (một vạt sụn trong miệng, nằm ở sau cùng của lưỡi) đến đầu lưỡi. Một nam giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình khoảng 8.5cm, trong khi nữ giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình vào khoảng 7.9cm. Theo Tổ chứ Kỷ lục Thế giới, kỷ lục về chiếc lưỡi dài nhất thế giới hiện này thuộc về một nam giới người Mỹ tên là  Nick Stoeberl, với chiều dài lưỡi của anh này là 10.1cm!

Lưỡi có khoảng 2000-4000 nụ vị giác

Một người trưởng thành trung bình có tổng cộng khoảng 2000 – 4000 nụ vị giác. Các tế bào cảm giác ở các nụ vị giác sẽ chịu trách nhiệm cho việc cảm nhận mùi vị ở lưỡi và những tế bào này sẽ được thay thế hàng tuần. Khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là lưỡi rất nhạy cảm bởi họ rất nhạy cảm với hương vị, đặc biệt là với vị đắng. Và khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là những người có lưỡi “vô cảm” bởi lưỡi của họ rất kém nhạy cảm và không thể phát hiện ra vị đắng trong thực phẩm.

Bạn không thể nhìn thấy các nụ vị giác

Bằng mắt thường, không thê nhìn thấy các nụ vị giác. Những nhú nhỏ màu hồng mà bạn nhìn thấy trên lưỡi thực ra là các nhú lưỡi (gai lưỡi), có cấu trúc giống như các sợi tóc, và nụ vị giác nằm ở trên đỉnh của các gai lưỡi này. Mỗi gai lưỡi có trung bình khoảng 6 nụ vị giác trên bề mặt mô.

Có 3 loại gai lưỡi: gai hình nấm, gai dạng vòng và gai dạng lá. Gai lưỡi dạng hình nấm là dạng phổ biến nhất, chủ yếu nằm ở phần đầu lưỡi và 2 bên cạnh lưỡi. Gai hình nấm là loại gai lưỡi không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Hai loại gai lưỡi còn lại ít phổ biến hơn, nhưng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường. Gai dạng vòng thường rộng và nằm theo hình chữ V ở gốc lưỡi, gần họng. Chỉ có khoảng 7-12 gai lưỡi dạng vòng. Chúng ta có khoảng 20 gai lưỡi dạng lá nằm ở cạnh phía sau của lưỡi, và cũng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường.

Các nụ vị giác có thể xuất hiện cả ở những vị trí khác, ngoài lưỡi

Đúng là đa số các nụ vị giác sẽ nằm trên lưỡi, nhưng cũng có một vài tế bào cảm nhận vị giác ở phía sau họng, ở tiểu thiệt, ở mũi, trong các xoang và nằm rải rác từ họng cho đến phần trên của thực quản. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thậm chí còn có nhiều tế bào cảm nhận vị giác ở lớp màng lót bên trong môi và má. Tất cả những tế bào này sẽ nhận và gửi tín hiệu đến não, và não sẽ chuyển những tín hiệu đó thành vị giác của chúng ta.

Không phải mỗi vị sẽ được cảm nhận ở một vùng khác nhau trên lưỡi

Rất nhiều người cho rằng, trên lưỡi có 4 vùng để cảm nhận 4 hương vị khác nhau là vị ngọt, vị chua, vị mặn và vị đắng, nhưng điều này không đúng. Tất cả 4 vị này, cùng với vị thứ 5 (vị umami) có thể được cảm nhận trên toàn bộ lưỡi. Phần cạnh lưỡi là phần lưỡi nhạy cảm nhất, nhạy cảm hơn phần giữa lưỡi, và phần cuối của lưỡi thì sẽ nhạy cảm hơn với vị đắng.

Cơ lưỡi là cơ khỏe nhất trong cơ thể

Lưỡi được cấu tạo hoàn toàn từ cơ, nhưng không phải là 1 cơ, mà là từ 8 cơ khác nhau, và những cơ này xen kẽ vào nhau, tạo thành một ma trận đàn hồi. Và cơ ở lưỡi là cơ duy nhất trên cơ thể hoạt động độc lập, không cần sự hỗ trợ của xương. Cơ lưỡi là cơ có khả năng chịu đựng rất tốt và thường xuyên làm việc cả ngày mà không biết mệt mỏi.

Các nụ vị giác giúp chúng ta sống sót

Các nụ vị giác là bộ phận giúp chúng ta phát triển được thành con người như ngày nay. Vào những buổi đầu phát triển, cảm nhận về hương vị giúp chúng ta nếm được những loại thức ăn mà ta ăn: vị đắng và vị chua có thể cho thấy rằng đó là loại cây có độc hoặc là rễ của cây. Phần sau của lưỡi rất nhạy cảm với vị đắng do vậy chúng ta có thể sẽ nôn ra thực phẩm có độc trước khi nuốt chúng. Vị ngọt và vị mặn cho chúng ta thấy loại thực phẩm đó rất giàu dinh dưỡng.

Lưỡi của bạn cũng có thể … béo lên

Nếu bạn béo lên, thì lưỡi của bạn cũng có thể béo lên. Lưỡi của con người có hàm lượng chất béo rất lớn, và có một mối liên quan giữa lượng chất béo trong lưỡi và tình trạng béo phì. Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Sleep chỉ ra rằng, có một chiếc lưỡi lớn cùng với lượng chất béo trong lưỡi cao có thể là một yếu tố nguy cơ cho hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ ở những người béo phì.

Lưỡi của bạn là duy nhất, cũng giống như vân tay vậy

Lưỡi của mỗi người đều khác nhau, và giống như vân tay, vân lưỡi cũng có thể được sử dụng để nhận dạng. Lưỡi được bảo vệ trong khoang miêng và rất khó để làm giả được lưỡi. Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu để biến lưỡi trở thành một công cụ nhận dạng con người về mặt sinh học.

Lưỡi có thể tiết lộ rất nhiều điều về sức khỏe của bạn.

Lưỡi của bạn có thể là một dấu hiệu cho thấy rất nhiều vấn đề về sức khỏe.

  • Lưỡi màu đỏ tươi có thể là dấu hiệu của thiếu axit folic hoặc thiếu vitamin B12, sốt tinh hồng nhiệt hoặc bệnh Kawasaki (một bệnh rất nguy hiểm ở trẻ nhỏ)
  • Lưỡi có đốm trắng hoặc có một lớp trắng phủ trên lưỡi có thể là dấu hiệu cho thấy tình trạng tưa miệng (một loại nhiễm nấm), hoặc là dấu hiệu của bệnh bạch sản – leukoplakia (một tình trạng tiền ung thư).
  • Lưỡi đen, có lông có thể là dấu hiệu cho thấy vi khuẩn phát triển quá mức và có thể xảy ra ở những người bị bệnh tiểu đường hoặc những người đang sử dụng kháng sinh hoặc đang điều trị hóa trị.
  • Nốt phồng rộp, đau đớn trên lưỡi có thể là dấu hiệu của tình trạng viêm loét miệng hoặc ung thư miệng.

Nếu bạn xuất hiện bất cứ triệu chứng nào trên đây hoặc bạn cảm thấy lưỡi của mình có vẻ ngoài bất thường, hãy đến gặp bác sỹ.

Thông tin thêm về lưỡi trong bài viết: Nguyên nhân khiến lưỡi của bạn có màu trắng

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medicinenet
Bình luận
Tin mới
  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

  • 12/11/2026

    Hội chứng dị ứng miệng (OAS) khi ăn trái cây sống

    Nhiều người thường cảm thấy ngứa rát môi, sưng nhẹ lưỡi hoặc ngứa cổ họng ngay khi cắn một miếng táo, đào, dưa hấu hay dưa chuột sống. Đây không phải là ngộ độc thực phẩm mà là biểu hiện của Hội chứng dị ứng miệng (OAS) - một phản ứng chéo kỳ lạ giữa phấn hoa và thực phẩm.

  • 12/11/2026

    Những điều cần biết về bệnh lao

    Bệnh lao (hay còn gọi là tuberculosis) là một bệnh truyền nhiễm do vi trùng lao gây nên. Nếu vi trùng lao thâm nhập vào một cơ quan nào đó trong cơ thể, chúng sẽ sinh sôi và khi cơ thể không thể chống lại, nó sẽ trở thành bệnh lao.

  • 11/11/2026

    Chiều dài cổ tử cung: Tại sao yếu tố này lại quan trọng trong thai kỳ?

    Trong thai kỳ, cổ tử cung có thể bị ngắn lại quá sớm. Tình trạng này làm tăng nguy cơ chuyển dạ sớm và sinh non. Chuyển dạ sinh non thường xảy ra trong khoảng thời gian từ tuần thứ 20 đến tuần thứ 37 của thai kỳ. Sinh non càng sớm thì nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của em bé càng cao.

  • 11/11/2026

    Thể dục trong mùa đông giúp cải thiện hệ miễn dịch

    Mùa đông không chỉ mang theo cái lạnh mà còn khiến cơ thể dễ mệt mỏi, cảm cúm và suy giảm sức đề kháng. Tuy nhiên, thay vì “ngủ đông”, việc duy trì vận động nhẹ như đi bộ, chạy chậm hay tập yoga lại là cách tự nhiên giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn. Tập thể dục đều đặn giúp tăng tuần hoàn, kích hoạt tế bào bảo vệ và giảm viêm – từ đó giúp cơ thể chống lại virus, giữ năng lượng và tinh thần khỏe mạnh suốt mùa lạnh.

Xem thêm