Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những sự thật thú vị về lưỡi

Hàng ngày, chúng ta đều sử dụng lưỡi trong mọi việc, từ ăn, nói chuyện đến nuốt, nhưng đã bao giờ bạn tò mò về chiếc lưỡi của mình hay chưa? Bài viết này sẽ chia sẻ cùng bạn một vài thông tin vô cùng thú vị về cơ quan tuyệt vời này của cơ thể.

Chiều dài trung bình của lưỡi là khoảng 8cm

Chiều dài của lưỡi được đo từ tiểu thiệt (một vạt sụn trong miệng, nằm ở sau cùng của lưỡi) đến đầu lưỡi. Một nam giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình khoảng 8.5cm, trong khi nữ giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình vào khoảng 7.9cm. Theo Tổ chứ Kỷ lục Thế giới, kỷ lục về chiếc lưỡi dài nhất thế giới hiện này thuộc về một nam giới người Mỹ tên là  Nick Stoeberl, với chiều dài lưỡi của anh này là 10.1cm!

Lưỡi có khoảng 2000-4000 nụ vị giác

Một người trưởng thành trung bình có tổng cộng khoảng 2000 – 4000 nụ vị giác. Các tế bào cảm giác ở các nụ vị giác sẽ chịu trách nhiệm cho việc cảm nhận mùi vị ở lưỡi và những tế bào này sẽ được thay thế hàng tuần. Khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là lưỡi rất nhạy cảm bởi họ rất nhạy cảm với hương vị, đặc biệt là với vị đắng. Và khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là những người có lưỡi “vô cảm” bởi lưỡi của họ rất kém nhạy cảm và không thể phát hiện ra vị đắng trong thực phẩm.

Bạn không thể nhìn thấy các nụ vị giác

Bằng mắt thường, không thê nhìn thấy các nụ vị giác. Những nhú nhỏ màu hồng mà bạn nhìn thấy trên lưỡi thực ra là các nhú lưỡi (gai lưỡi), có cấu trúc giống như các sợi tóc, và nụ vị giác nằm ở trên đỉnh của các gai lưỡi này. Mỗi gai lưỡi có trung bình khoảng 6 nụ vị giác trên bề mặt mô.

Có 3 loại gai lưỡi: gai hình nấm, gai dạng vòng và gai dạng lá. Gai lưỡi dạng hình nấm là dạng phổ biến nhất, chủ yếu nằm ở phần đầu lưỡi và 2 bên cạnh lưỡi. Gai hình nấm là loại gai lưỡi không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Hai loại gai lưỡi còn lại ít phổ biến hơn, nhưng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường. Gai dạng vòng thường rộng và nằm theo hình chữ V ở gốc lưỡi, gần họng. Chỉ có khoảng 7-12 gai lưỡi dạng vòng. Chúng ta có khoảng 20 gai lưỡi dạng lá nằm ở cạnh phía sau của lưỡi, và cũng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường.

Các nụ vị giác có thể xuất hiện cả ở những vị trí khác, ngoài lưỡi

Đúng là đa số các nụ vị giác sẽ nằm trên lưỡi, nhưng cũng có một vài tế bào cảm nhận vị giác ở phía sau họng, ở tiểu thiệt, ở mũi, trong các xoang và nằm rải rác từ họng cho đến phần trên của thực quản. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thậm chí còn có nhiều tế bào cảm nhận vị giác ở lớp màng lót bên trong môi và má. Tất cả những tế bào này sẽ nhận và gửi tín hiệu đến não, và não sẽ chuyển những tín hiệu đó thành vị giác của chúng ta.

Không phải mỗi vị sẽ được cảm nhận ở một vùng khác nhau trên lưỡi

Rất nhiều người cho rằng, trên lưỡi có 4 vùng để cảm nhận 4 hương vị khác nhau là vị ngọt, vị chua, vị mặn và vị đắng, nhưng điều này không đúng. Tất cả 4 vị này, cùng với vị thứ 5 (vị umami) có thể được cảm nhận trên toàn bộ lưỡi. Phần cạnh lưỡi là phần lưỡi nhạy cảm nhất, nhạy cảm hơn phần giữa lưỡi, và phần cuối của lưỡi thì sẽ nhạy cảm hơn với vị đắng.

Cơ lưỡi là cơ khỏe nhất trong cơ thể

Lưỡi được cấu tạo hoàn toàn từ cơ, nhưng không phải là 1 cơ, mà là từ 8 cơ khác nhau, và những cơ này xen kẽ vào nhau, tạo thành một ma trận đàn hồi. Và cơ ở lưỡi là cơ duy nhất trên cơ thể hoạt động độc lập, không cần sự hỗ trợ của xương. Cơ lưỡi là cơ có khả năng chịu đựng rất tốt và thường xuyên làm việc cả ngày mà không biết mệt mỏi.

Các nụ vị giác giúp chúng ta sống sót

Các nụ vị giác là bộ phận giúp chúng ta phát triển được thành con người như ngày nay. Vào những buổi đầu phát triển, cảm nhận về hương vị giúp chúng ta nếm được những loại thức ăn mà ta ăn: vị đắng và vị chua có thể cho thấy rằng đó là loại cây có độc hoặc là rễ của cây. Phần sau của lưỡi rất nhạy cảm với vị đắng do vậy chúng ta có thể sẽ nôn ra thực phẩm có độc trước khi nuốt chúng. Vị ngọt và vị mặn cho chúng ta thấy loại thực phẩm đó rất giàu dinh dưỡng.

Lưỡi của bạn cũng có thể … béo lên

Nếu bạn béo lên, thì lưỡi của bạn cũng có thể béo lên. Lưỡi của con người có hàm lượng chất béo rất lớn, và có một mối liên quan giữa lượng chất béo trong lưỡi và tình trạng béo phì. Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Sleep chỉ ra rằng, có một chiếc lưỡi lớn cùng với lượng chất béo trong lưỡi cao có thể là một yếu tố nguy cơ cho hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ ở những người béo phì.

Lưỡi của bạn là duy nhất, cũng giống như vân tay vậy

Lưỡi của mỗi người đều khác nhau, và giống như vân tay, vân lưỡi cũng có thể được sử dụng để nhận dạng. Lưỡi được bảo vệ trong khoang miêng và rất khó để làm giả được lưỡi. Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu để biến lưỡi trở thành một công cụ nhận dạng con người về mặt sinh học.

Lưỡi có thể tiết lộ rất nhiều điều về sức khỏe của bạn.

Lưỡi của bạn có thể là một dấu hiệu cho thấy rất nhiều vấn đề về sức khỏe.

  • Lưỡi màu đỏ tươi có thể là dấu hiệu của thiếu axit folic hoặc thiếu vitamin B12, sốt tinh hồng nhiệt hoặc bệnh Kawasaki (một bệnh rất nguy hiểm ở trẻ nhỏ)
  • Lưỡi có đốm trắng hoặc có một lớp trắng phủ trên lưỡi có thể là dấu hiệu cho thấy tình trạng tưa miệng (một loại nhiễm nấm), hoặc là dấu hiệu của bệnh bạch sản – leukoplakia (một tình trạng tiền ung thư).
  • Lưỡi đen, có lông có thể là dấu hiệu cho thấy vi khuẩn phát triển quá mức và có thể xảy ra ở những người bị bệnh tiểu đường hoặc những người đang sử dụng kháng sinh hoặc đang điều trị hóa trị.
  • Nốt phồng rộp, đau đớn trên lưỡi có thể là dấu hiệu của tình trạng viêm loét miệng hoặc ung thư miệng.

Nếu bạn xuất hiện bất cứ triệu chứng nào trên đây hoặc bạn cảm thấy lưỡi của mình có vẻ ngoài bất thường, hãy đến gặp bác sỹ.

Thông tin thêm về lưỡi trong bài viết: Nguyên nhân khiến lưỡi của bạn có màu trắng

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medicinenet
Bình luận
Tin mới
  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

  • 09/10/2026

    5 yếu tố giúp sống thọ khỏe mạnh

    Sống thọ không chỉ là kéo những năm sống mà còn cần duy trì sức khỏe, khả năng vận động, sự độc lập và chất lượng cuộc sống

  • 09/10/2026

    Hội chứng kiệt sức ở học sinh cuối cấp 3 và cách phòng tránh

    Học sinh cuối cấp 3 đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp quan trọng nhất trong hành trình học tập, nơi áp lực thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học dồn nén mạnh mẽ. Nhiều em rơi vào trạng thái kiệt sức tinh thần và thể chất, hay còn gọi là hội chứng burnout. Đây không chỉ là cảm giác mệt mỏi tạm thời mà là một phản ứng sinh lý và tâm lý nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hiệu suất học tập, sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Việc nhận biết sớm hội chứng này cùng với các biện pháp phòng tránh khoa học sẽ giúp học sinh duy trì động lực và đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi quan trọng.

  • 08/10/2026

    Hướng dẫn bổ sung vitamin và khoáng chất trong mùa đông

    Để thực sự khỏe mạnh và duy trì năng lượng tích cực, việc bổ sung các loại vitamin và khoáng chất thiết yếu đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

  • 08/10/2026

    3 cách dùng quả bơ tốt cho sức khỏe

    Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.

Xem thêm