Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những sự thật thú vị về lưỡi

Hàng ngày, chúng ta đều sử dụng lưỡi trong mọi việc, từ ăn, nói chuyện đến nuốt, nhưng đã bao giờ bạn tò mò về chiếc lưỡi của mình hay chưa? Bài viết này sẽ chia sẻ cùng bạn một vài thông tin vô cùng thú vị về cơ quan tuyệt vời này của cơ thể.

Chiều dài trung bình của lưỡi là khoảng 8cm

Chiều dài của lưỡi được đo từ tiểu thiệt (một vạt sụn trong miệng, nằm ở sau cùng của lưỡi) đến đầu lưỡi. Một nam giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình khoảng 8.5cm, trong khi nữ giới trưởng thành có chiều dài lưỡi trung bình vào khoảng 7.9cm. Theo Tổ chứ Kỷ lục Thế giới, kỷ lục về chiếc lưỡi dài nhất thế giới hiện này thuộc về một nam giới người Mỹ tên là  Nick Stoeberl, với chiều dài lưỡi của anh này là 10.1cm!

Lưỡi có khoảng 2000-4000 nụ vị giác

Một người trưởng thành trung bình có tổng cộng khoảng 2000 – 4000 nụ vị giác. Các tế bào cảm giác ở các nụ vị giác sẽ chịu trách nhiệm cho việc cảm nhận mùi vị ở lưỡi và những tế bào này sẽ được thay thế hàng tuần. Khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là lưỡi rất nhạy cảm bởi họ rất nhạy cảm với hương vị, đặc biệt là với vị đắng. Và khoảng ¼ số người trên thế giới được coi là những người có lưỡi “vô cảm” bởi lưỡi của họ rất kém nhạy cảm và không thể phát hiện ra vị đắng trong thực phẩm.

Bạn không thể nhìn thấy các nụ vị giác

Bằng mắt thường, không thê nhìn thấy các nụ vị giác. Những nhú nhỏ màu hồng mà bạn nhìn thấy trên lưỡi thực ra là các nhú lưỡi (gai lưỡi), có cấu trúc giống như các sợi tóc, và nụ vị giác nằm ở trên đỉnh của các gai lưỡi này. Mỗi gai lưỡi có trung bình khoảng 6 nụ vị giác trên bề mặt mô.

Có 3 loại gai lưỡi: gai hình nấm, gai dạng vòng và gai dạng lá. Gai lưỡi dạng hình nấm là dạng phổ biến nhất, chủ yếu nằm ở phần đầu lưỡi và 2 bên cạnh lưỡi. Gai hình nấm là loại gai lưỡi không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Hai loại gai lưỡi còn lại ít phổ biến hơn, nhưng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường. Gai dạng vòng thường rộng và nằm theo hình chữ V ở gốc lưỡi, gần họng. Chỉ có khoảng 7-12 gai lưỡi dạng vòng. Chúng ta có khoảng 20 gai lưỡi dạng lá nằm ở cạnh phía sau của lưỡi, và cũng có thể nhìn thấy được bằng mắt thường.

Các nụ vị giác có thể xuất hiện cả ở những vị trí khác, ngoài lưỡi

Đúng là đa số các nụ vị giác sẽ nằm trên lưỡi, nhưng cũng có một vài tế bào cảm nhận vị giác ở phía sau họng, ở tiểu thiệt, ở mũi, trong các xoang và nằm rải rác từ họng cho đến phần trên của thực quản. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thậm chí còn có nhiều tế bào cảm nhận vị giác ở lớp màng lót bên trong môi và má. Tất cả những tế bào này sẽ nhận và gửi tín hiệu đến não, và não sẽ chuyển những tín hiệu đó thành vị giác của chúng ta.

Không phải mỗi vị sẽ được cảm nhận ở một vùng khác nhau trên lưỡi

Rất nhiều người cho rằng, trên lưỡi có 4 vùng để cảm nhận 4 hương vị khác nhau là vị ngọt, vị chua, vị mặn và vị đắng, nhưng điều này không đúng. Tất cả 4 vị này, cùng với vị thứ 5 (vị umami) có thể được cảm nhận trên toàn bộ lưỡi. Phần cạnh lưỡi là phần lưỡi nhạy cảm nhất, nhạy cảm hơn phần giữa lưỡi, và phần cuối của lưỡi thì sẽ nhạy cảm hơn với vị đắng.

Cơ lưỡi là cơ khỏe nhất trong cơ thể

Lưỡi được cấu tạo hoàn toàn từ cơ, nhưng không phải là 1 cơ, mà là từ 8 cơ khác nhau, và những cơ này xen kẽ vào nhau, tạo thành một ma trận đàn hồi. Và cơ ở lưỡi là cơ duy nhất trên cơ thể hoạt động độc lập, không cần sự hỗ trợ của xương. Cơ lưỡi là cơ có khả năng chịu đựng rất tốt và thường xuyên làm việc cả ngày mà không biết mệt mỏi.

Các nụ vị giác giúp chúng ta sống sót

Các nụ vị giác là bộ phận giúp chúng ta phát triển được thành con người như ngày nay. Vào những buổi đầu phát triển, cảm nhận về hương vị giúp chúng ta nếm được những loại thức ăn mà ta ăn: vị đắng và vị chua có thể cho thấy rằng đó là loại cây có độc hoặc là rễ của cây. Phần sau của lưỡi rất nhạy cảm với vị đắng do vậy chúng ta có thể sẽ nôn ra thực phẩm có độc trước khi nuốt chúng. Vị ngọt và vị mặn cho chúng ta thấy loại thực phẩm đó rất giàu dinh dưỡng.

Lưỡi của bạn cũng có thể … béo lên

Nếu bạn béo lên, thì lưỡi của bạn cũng có thể béo lên. Lưỡi của con người có hàm lượng chất béo rất lớn, và có một mối liên quan giữa lượng chất béo trong lưỡi và tình trạng béo phì. Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Sleep chỉ ra rằng, có một chiếc lưỡi lớn cùng với lượng chất béo trong lưỡi cao có thể là một yếu tố nguy cơ cho hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ ở những người béo phì.

Lưỡi của bạn là duy nhất, cũng giống như vân tay vậy

Lưỡi của mỗi người đều khác nhau, và giống như vân tay, vân lưỡi cũng có thể được sử dụng để nhận dạng. Lưỡi được bảo vệ trong khoang miêng và rất khó để làm giả được lưỡi. Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu để biến lưỡi trở thành một công cụ nhận dạng con người về mặt sinh học.

Lưỡi có thể tiết lộ rất nhiều điều về sức khỏe của bạn.

Lưỡi của bạn có thể là một dấu hiệu cho thấy rất nhiều vấn đề về sức khỏe.

  • Lưỡi màu đỏ tươi có thể là dấu hiệu của thiếu axit folic hoặc thiếu vitamin B12, sốt tinh hồng nhiệt hoặc bệnh Kawasaki (một bệnh rất nguy hiểm ở trẻ nhỏ)
  • Lưỡi có đốm trắng hoặc có một lớp trắng phủ trên lưỡi có thể là dấu hiệu cho thấy tình trạng tưa miệng (một loại nhiễm nấm), hoặc là dấu hiệu của bệnh bạch sản – leukoplakia (một tình trạng tiền ung thư).
  • Lưỡi đen, có lông có thể là dấu hiệu cho thấy vi khuẩn phát triển quá mức và có thể xảy ra ở những người bị bệnh tiểu đường hoặc những người đang sử dụng kháng sinh hoặc đang điều trị hóa trị.
  • Nốt phồng rộp, đau đớn trên lưỡi có thể là dấu hiệu của tình trạng viêm loét miệng hoặc ung thư miệng.

Nếu bạn xuất hiện bất cứ triệu chứng nào trên đây hoặc bạn cảm thấy lưỡi của mình có vẻ ngoài bất thường, hãy đến gặp bác sỹ.

Thông tin thêm về lưỡi trong bài viết: Nguyên nhân khiến lưỡi của bạn có màu trắng

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medicinenet
Bình luận
Tin mới
  • 27/01/2026

    5 vị thuốc giúp ngủ ngon trong mùa đông

    Khi thời tiết lạnh, dương khí dễ bị tổn thương, huyết mạch lưu thông kém, tinh thần khó an định, từ đó sinh ra mất ngủ. Việc sử dụng các vị thuốc y học cổ truyền một cách hợp lý cũng là một cách hỗ trợ cải thiện giấc ngủ hiệu quả, an toàn.

  • 27/01/2026

    Những điều cần biết về virus Nipah

    Nipah là loại virus có tỷ lệ gây tử vong cao, chưa có vaccine và thuốc để điều trị. Virus Nipah được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây bệnh nguy cơ cao.

  • 27/01/2026

    Hiểu đúng về natri silicate và nguy cơ đối với sức khỏe

    Vụ việc phát hiện ốc bươu được ngâm trong hóa chất công nghiệp natri silicate (thủy tinh lỏng) vừa bị cơ quan chức năng triệt phá đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn thực phẩm. Natri silicate là chất gì, vì sao bị cấm trong chế biến thực phẩm và ăn phải có thể gây hại như thế nào cho sức khỏe? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu!

  • 27/01/2026

    Nhiễm khuẩn đường ruột do thực phẩm bẩn mùa lạnh

    Nhiễm khuẩn đường ruột là vấn đề sức khỏe phổ biến, nhất là trong mùa lạnh khi vi khuẩn dễ phát triển do môi trường ẩm ướt và thực phẩm không được bảo quản tốt.Thực phẩm ôi thiu, nước ô nhiễm hoặc thói quen ăn uống kém vệ sinh làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm và tiêu chảy. Việc hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa nhiễm khuẩn đường ruột trong thời tiết giao mùa là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Bài viết này sẽ đi sâu vào mối nguy hiểm, các triệu chứng cần lưu ý và các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

  • 26/01/2026

    Chuyên gia dinh dưỡng gợi ý 7 món ăn tối tốt nhất giúp giảm mỡ và tăng cơ

    Bạn muốn giảm cân nhưng không biết nên ăn gì vào buổi tối? Hãy tham khảo những thực phẩm lý tưởng giúp giảm mỡ, tăng cơ, hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả.

  • 26/01/2026

    9 cách đã được chứng minh để ngăn ngừa phồng rộp chân khi chạy

    Phồng rộp chân có thể hình thành do ma sát quá mức khi bạn chạy. Giày không vừa chân, đổ mồ hôi quá nhiều, tập luyện quá sức, hoặc thậm chí cả tư thế chạy của bạn đều có thể góp phần gây phồng rộp. Tuy nhiên, có những biện pháp bạn có thể thực hiện để ngăn ngừa tình trạng này.

  • 25/01/2026

    Chăm sóc làn da quá mức có thể gây hậu quả gì?

    Việc chăm sóc làn da quá mức đôi khi mang lại tác dụng ngược, khiến làn da trở nên mệt mỏi và tổn thương. Bài viết này giúp bạn nhận diện sớm các dấu hiệu da bị quá tải và lộ trình phục hồi an toàn.

  • 25/01/2026

    Luteolin - chất chống oxy hóa tiềm năng và vai trò trong một số bệnh

    Luteolin là một flavonoid quý giá trong rau xanh và các thảo mộc truyền thống, nổi bật với khả năng chống viêm mạnh mẽ và bảo vệ thần kinh nhờ khả năng vượt qua hàng rào máu - não.

Xem thêm