Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Não mini nhân tạo có thể tự sản sinh mạch máu

Đúng là một phát minh kì vĩ của con người khi ngày nay não mini nhân tạo có thể tự sản sinh ra mạch máu!

Năm 2015, các nhà khoa học tại Đại học Brown đã phát triển thành công một loại"não mini" từ mô hình được tạo ra từ việc cấy ghép 3D các tế bào thần kinh sống. Mục đích ban đầu của các nhà khoa học là tạo ra loại vật mẫu thí nghiệm mới có thể giúp giảm thiểu sự phụ thuộc của con người vào thử nghiệm ở động vật trong việc tìm kiếm và nghiên cứu ảnh hưởng của các loại thuốc, phương pháp điều trị và thương tích trên não. Thử nghiệm lâm sàn trên não mini này có thể làm cho kết quả thu được chính xác hơn.

Nhưng gần đây, các nhà khoa học đã phát hiện ra một điều mới mẻ đầy bất ngờ về những não mini này: các tế bào thần kinh đang phát triển các mạch máu của mình. Điều này là một thành tựu ngoài mong đợi cho các nhà khoa học. Họ không thể đoán trước việc các tế bào thần kinh đang hoạt động bằng điện, sản sinh ra một số loại tế bào thần kinh não và tự sắp xếp chúng theo một cấu trúc ba chiều tự nhiên.

Tuy nhiên chỉ sản sinh ra tế bào thần kinh thôi vẫn chưa đủ. Một bộ não còn cần thêm các mạch máu để làm "hệ thống giao thông" vận chuyển máu nuôi sống nó. Nhưng khi các nhà nghiên cứu tiếp tục làm việc với các mô hình này, họ nhận thấy rằng khoảng hai phần ba não mini đã phát triển các mạch máu.

"Thật thú vị bởi vì bộ não thực sự cũng có mạch máu", Diane Hoffman-Kim - tác giả chính của nghiên cứu này cho biết. "Chúng tôi đang tìm hiểu chuyên sâu về nó. Các tế bào thần kinh của chúng tôi đã tự thực hiện nhiệm vụ của chúng. Những gì chúng tạo ra rất gần với một số mạch máu. Nếu chúng ta tiếp tục nghiên cứu mô hình phòng thí nghiệm của bộ não, chúng ta sẽ thu được nhiều điều bất ngờ hơn bằng cách nuôi những não mini này để tự chúng cũng có thể sở hữu mạch máu riêng cho mình".

Lát cắt ngang của não mini nhân tạo.

Bằng cách chụp ảnh các mạch máu nhỏ của não mini, các nhà nghiên cứu đã có thể xác định được các tế bào và protein như những gì có thể tìm thấy được ở mạch máu của người bình thường. Với việc nghiên cứu một lát cắt ngang dưới kính hiển vi điện tử, họ tiết lộ rằng các ống mạch có cấu trúc phù hợp để đảm nhiệm nhiệm vụ vận chuyển máu đi nuôi não. Hệ thống này không dày đặc như trong một bộ não thực sự và chúng có xu hướng chỉ duy trì được trong một hoặc hai tuần. Nhưng phát hiện này đã làm tăng thêm tính hữu dụng của mini-não.

"Chúng ta có thể nghiên cứu một loạt các điều kiện thương tích với nhiều loại thuốc đang được thử nghiệm và một số căn bệnh quái ác - chẳng hạn như đột quỵ và tiểu đường - về mức độ phù hợp giữa chúng với nhau", Hoffman-Kim đề cập thêm.

Việc não mini tự tạo ra mạch máu mở ra cánh cửa mới cho việc nghiên cứu tốt hơn về đột quỵ, bệnh Alzheimer và các loại chấn động thần kinh chỉ nhờ vào não mini thay vì các động vật như trước. Nghiên cứu được công bố trên The Journal of Neuroscience Methods. Nhóm các nhà khoa học thuộc Đại học Brown đã minh họa phát hiện của họ trong video dưới đây.


Video minh họa phát hiện mới về não mini của các nhà khoa học Đại học Brown

Theo Khoa học TV/Trí Thức Trẻ
Bình luận
Tin mới
  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

Xem thêm