Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân của chứng bốc hỏa không do mãn kinh

Mọi người thường nghĩ khái niệm “bốc hỏa” chỉ liên quan đến một điều duy nhất: mãn kinh ở phụ nữ. Nhưng chứng bốc hỏa có thể do rất nhiều nguyên nhân khác, ngoài việc phụ nữ kết thúc chu kỳ kinh nguyệt.

Nguyên nhân của chứng bốc hỏa không do mãn kinh

Hiểu rõ các nguyên nhân khác này sẽ giúp bạn xác định được liệu bốc hỏa có phải là dấu hiệu bạn sắp đến thời kỳ mãn kinh hay không.

Bạn sẽ trải qua cảm giác gần giống với cảm giác bốc hỏa khi thân nhiệt của bạn tăng cao. Đắp chăn quá nóng, uống nước nóng hoặc thậm chí chỉ là việc giữ nhiệt độ phòng quá cao cũng có thể gây ra cảm giác này. Bạn sẽ cảm thấy nóng bừng mặt và dễ lầm tưởng đó là dấu hiệu của chứng bốc hỏa. Tắm bằng nước mát có thể giúp bạn hạ thân nhiệt và đưa cơ thể bạn về mức nhiệt độ dễ chịu hơn.

Tác dụng không mong muốn của thuốc hoặc thực phẩm bạn ăn

Bốc hỏa có thể là tác dụng không mong muốn của một số loại thuốc kê đơn. Raloxifene (Evista) là loại thuốc thường được kê cho người bị loãng xương và tamoxifen (Tamoxifen và Nolvadex) là loại thuốc dùng để điều trị ung thư vú, có thể làm da bạn nóng bừng và bạn sẽ cảm thấy bốc hỏa trong người. Bốc hỏa cũng có thể là tác dụng không mong muốn của hóa trị. Bạn có thể cảm thấy nóng bừng sau khi uống tramadol – một loại thuốc giảm đau cần được kê đơn. Tuy nhiên, những tác dụng không mong muốn này thường rất hiếm gặp.

Một số loại thuốc không kê đơn khác có thể gây ra các triệu chứng rất giống với chứng bốc hỏa do mãn kinh. Kiểm tra nhãn thuốc và đọc tờ hướng dẫn sử dụng của tất cả các loại thuốc bạn đang dùng. Và, bạn cũng nên trao đổi với bác sỹ về các triệu chứng mà mình gặp phải.

Một số loại đồ ăn cay nóng, đặc biệt là ớt cay, cũng có thể gây ra tình trạng này. Thực phẩm đóng gói sẵn có thể tạo ra một sức nóng rất lớn, có thể làm giãn các mạch máu và kích thích phần cuối của các dây thần kinh. Việc thay đổi sinh học này tạo ra một cảm giác cực đoan về sức nóng.

Uống rượu, với một số người, có thể tạo ra cảm giác giống với bốc hỏa. Phản ứng này có thể xảy ra bất cứ khi nào trong đời.

Căng thẳng và các nguyên nhân thuộc về cảm xúc

Cơ thể bạn có thể tiết ra các hormone stress như hormone epinephrine và norepinephrine khi bạn bị căng thẳng, lo lắng hoặc buồn rầu. Những hormone này làm tăng lưu lượng máu và tạo ra cảm giác nóng khắp người. Cũng giống như đỏ mặt, nóng bừng mặt cũng có thể là kết quả của rất nhiều các yếu tố, như căng thẳng, tổn thương tủy sống và chứng đau nửa đầu. Nóng bừng cũng có thể làm cho cả cơ thể chuyển sang màu đỏ và bạn sẽ có cảm giác rất nóng.

Đôi khi, nóng bừng chỉ đơn thuần là các phản ứng dị ứng của da với một số loại thực phẩm hoặc các tác nhân của môi trường, không liên quan đến stress.

Các nguyên nhân sức khỏe liên quan đến bốc hỏa

Bốc hỏa có thể liên quan đến hormone, cho dù có liên quan đến mãn kinh hay không. Các bác sỹ cho rằng vùng dưới đồi là nguyên nhân chính của hiện tượng bốc hỏa. Vùng dưới đồi là một phần của não bộ có chức năng điều chỉnh nhiệt độ cơ thể. Việc suy giảm estrogen một cách tự nhiên khi phụ nữ lớn tuổi có thể làm cho vùng dưới đồi hoạt động kém hiệu quả. Các rối loạn liên quan đến ăn uống, chấn thương vùng đầu và các rối loạn về gen là các nguyên nhân khác có thể dẫn đến bốc hỏa. Rối loạn chức năng vùng dưới đồi có thể được điều trị bằng liệu pháp thay thế hormone.

Cảm giác quá nóng cũng có thể là triệu chứng của bệnh cường giáp. Bệnh cường giáp còn được gọi là tuyến giáp tăng hoạt động, thường xảy ra khi tuyến giáp sản xuất ra quá nhiều hormone thyroid (hormone tuyến giáp). Bệnh cường giáp có thể có có rất nhiều nguyên nhân, bao gồm bệnh Grave và viêm tuyến giáp. Bệnh cường giáp thường được nhận ra bởi các triệu chứng khác, như sụt cân bất ngờ hoặc thay đổi về nhu động ruột.

Điều trị cường giáp thường phải phụ thuộc vào nguyên nhân. Thông thường, các loại thuốc chẹn beta hoặc các loại thuốc dùng cho tuyến giáp sẽ được sử dụng để làm giảm các triệu chứng. Phẫu thuật có thể sẽ càn thiết trong những trường hợp rất nặng, để loại bỏ vùng bị rối loạn hoạt động của tuyến giáp.

Kết luận

Mãn kinh thường xảy ra khi phụ nữ bước vào tuổi 50 nhưng giai đoạn tiền mãn kinh có thể xảy ra trước đó 10 năm. Điều này có nghĩa là bạn sẽ phải trải qua cảm giác bốc hỏa rất nhiều năm trước khi chu kỳ kinh nguyệt của bạn hoàn toàn chấm dứt. Bác sỹ sẽ cân nhắc dựa vào các triệu chứng, tuổi tác, tiền sử gia đình và thói quen lối sống của bạ, trước khi đưa ra chẩn đoán.

Ghi lại nhật ký bốc hỏa để giúp bác sỹ chẩn đoán triệu chứng. Ghi lại thật chi tiết mỗi lần bốc hỏa, bao gồm cả những gì bạn đã ăn trước khi bị bốc hỏa. Danh sách triệu chứng dạng như vậy có thể giúp xác định được những thói quen nào bạn nên thay đổi và cũng có thể giúp bạn tránh được các nguyên nhân và giảm các triệu chứng cùng một lúc.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Cách khắc phục những cơn bốc hỏa ở thời kỳ tiền mãn kinh

Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

Xem thêm