Nang giả tụy

Cấu trúc giả nang cũng giống như nang nhưng nó được cấu tạo từ các mô khác nhau hơn so với nang thực sự. Nang thực sự có khả năng ung thư hóa cao hơn giả nang.

Nang giả tụy thường không nguy hiểm trừ khi bị vỡ ra. Vỡ nang giả tụy là một tình trạng đe dọa tính mạng. Hãy đến gặp bác sĩ ngay lập tức nếu bạn có bất kì triệu chứng này dưới đây:

• Sốt cao, dai dẳng
• Đau mức độ nặng ở vùng thương vị, lan ra sau lưng
• Ngất không giải thích được nguyên nhân
• Nôn ra máu
• Yếu, tim đập nhanh

Bạn cũng nên chú ý đến những triệu chứng này nếu bạn hoặc bất kì ai trong gia đình đã từng bị viêm tụy.

Nguyên nhân

Nang giả tụy thường gặp nhất sau viêm tụy. Viêm tụy là một bệnh nghiêm trọng và gây đau. Các men tụy giúp tiêu hóa chất béo và đường, tăng hoạt động quá mức và bắt đầu tiêu hóa chính những mô tụy; gây ra sưng, chảy máu và tổn thương các mô, mạch máu trong tụy. Nang thường xuất hiện khi các ống dẫn dịch tụy xuống ruột bị tắc nghẽn.

Viêm tụy có thể cấp tính hoặc mạn tính. Viêm tụy cấp khởi phát đột ngột và có thể tự khỏi mà không cần điều trị. Viêm tụy mạn kéo dài và cần được điều trị.

Viêm tụy có thể là một biến chứng sau phẫu thuật hoặc do một số rối loạn miễn dịch. Nghiện rượu là nguyên nhân thường gặp nhất gây ra cả viêm tụy cấp và mạn. Bên cạnh đó, nghiện rượu có thể làm tăng nồng độ một số chất béo hoặc triglycerid trong máu. Tụy giúp cơ thể tiêu hóa chất béo nhưng quá nhiều chất béo có thể gây tổn thương tụy.

Viêm tụy cũng có thể do sỏi mật. Sỏi mật có thể có kích thước nhỏ hoặc lớn. Trong một số trường hợp, sỏi có thể gây tắc nghẽn ống tụy và dẫn đến viêm tụy.

Triệu chứng

Bạn có thể bị nang giả tụy mà không có triệu chứng gì. Đôi khi, bệnh có thể tự khỏi. Theo Mayo Clinic, các bác sĩ có thể tình cờ phát hiện được nang giả tụy khi chụp cắt lớp vi tính hoặc cộng hưởng từ để chẩn đoán bệnh khác.

Tuy nhiện, bạn cũng nên theo dõi các triệu chứng đặc biệt là nếu bạn bị viêm tụy hoặc chấn thương bụng gần đây:

• Buồn nôn và nôn
• Đau bụng vùng thượng vị và có thể lan ra sau lưng
• Sờ thấy khối ở vùng thượng vị
• Khó tiêu

Những triệu chứng trên cũng có thể gặp ở các bệnh khác như nang tụy hoặc các khối u ác tính. Bạn cần kể hết tất cả các triệu chứng với bác sĩ.

Vỡ nang giả tụy có thể xuất hiện nhưng triệu chứng khác như:

• Nôn ra máu
• Ngất
• Yếu, tim đập nhanh
• Đau bụng dữ dội
• Tri giác giảm

Nếu bạn xuất hiện bất kì triệu chứng nào kể trên, hãy đến phòng cấp cứu ngay lập tức hoặc gọi 115. Vỡ nang có thể gây chảy máu dữ dội, viêm phúc mạc và thậm chí là tử vong.

Chẩn đoán

Nếu bác sĩ nghĩ bạn có nang giả tụy, họ sẽ chỉ định các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh để quan sát rõ hơn cấu trúc của tụy và tìm thêm những thông tin về nang.

Bác sĩ cũng có thể siêu âm nội soi và lấy một lượng dịch nhỏ để xác định xem có phải là ung thư không.

Bạn cũng có thể được hỏi các câu hỏi về:

• Tiền sử gia đình bị viêm tụy
• Lượng rượu mà bạn uống
• Bạn có bị tai nạn gần đây không
• Bạn có bị sỏi mật không

Điều trị

Nếu bác sĩ xác định bạn có nang giả tụy mà bạn không có bất kì triệu chứng nào, họ có thể khuyên bạn nên chờ đợi để nang tự biến mất và xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh để theo dõi sự phát triển hoặc co nhỏ lại của nang.

Khi nang giả tụy đè ép vào các cơ quan khác, bác sĩ sẽ cần dẫn lưu để giảm bớt kích thước của nang. Dẫn lưu cũng cần thực hiện nếu nang có kích thước quá lớn và có thể vỡ. Dẫn lưu nang giả tụy là một phẫu thuật được thực hiện dưới gây mê.

Phẫu thuật có thể sử dụng một đường rạch nhỏ để dẫn lưu nang bằng kim dưới hướng dẫn của siêu âm hoặc nội soi. Mặt khác, bác sĩ có thể sử dụng đường rạch lớn hơn để quan sát trực tiếp nang.

Bác sĩ sẽ dẫn lưu hoặc hút dịch nang giả tụy và gửi mẫu bệnh phẩm làm xét nghiệm tìm vi khuẩn hoặc dấu hiệu của ung thư. Bạn sẽ được dùng kháng sinh ngay cả khi bạn không bị nhiễm trùng để phòng ngừa.

Phòng bệnh

Viêm tụy là nguyên nhân thường gặp nhất gây ra nang giả tụy, vì vậy cách tốt nhất để phòng bệnh là tránh bị viêm tụy. Nếu bạn uống rượu thường xuyên hoặc bị nghiện rượu, bạn cần tìm giải pháp để bỏ rượu, đặc biệt là nếu bạn có tiền sử gia đình bị nghiện rượu hoặc viêm tụy.

Chế độ ăn giảm tinh bột và cholesterol, nhiều rau củ, hoa quả và thịt nạc có thể giúp phòng ngừa phát triển nang giả tụy.

Tiên lượng

Tiên lượng của người bị nang giả tụy thường tốt nếu không bị vỡ. Phẫu thuật để dẫn lưu nang có tỉ lệ phục hồi cao.