Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Hiện nay ngày càng có nhiều trẻ bị dậy thì sớm, độ tuổi dậy thì không còn ở mức 8-16 tuổi mà nó tụt xuống có khi <6 tuổi đã thấy có biểu hiện của dậy thì. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng dậy thì sớm ngày càng phổ biến ở trẻ. Trong số đó, có những nguyên nhân chủ quan mà bố mẹ cần biết để ngăn ngừa.

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Theo các chuyên gia dinh dưỡng của Hiệp Hội Dinh Dưỡng Anh và Mỹ: Dậy thì sớm có liên quan đến chế độ dinh dưỡng và cân nặng của các bé trong giai đoạn từ 0 - 10 tuổi.

Bên cạnh đó là do sự phơi nhiễm với các chất hóa học liên quan đến biến đổi estrogen trong thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích thích tăng trưởng, chất tẩy rửa, hóa mỹ phẩm; các chất hóa nhựa tổng hợp như BPA và Phthalate trong các vật dụng nhựa không an toàn...

Chế độ dinh dưỡng

Hàm lượng chất béo động vật cao làm tăng yếu tố tăng trưởng giống insulin, dẫn tới dậy thì sớm. Đồ ăn vặt, thức ăn đóng hộp, nhiều dầu mỡ: Đồ ăn vặt là một trong những nguyên nhân chính gây béo phì ở trẻ. Bên cạnh đó, các loại đồ hộp chứa nhiều chất bảo quản, chất tạo màu (phtalanats) - những loại hóa chất này đều tương tự như hormone giới tính và gây ra hiện tượng dậy thì sớm.

Chú ý quá nhiều đến việc tẩm bổ nhiều chất dinh dưỡng: nhân sâm, sữa ong chúa, hay tổ yến… bé dưới 5 tuổi thì không nên bổ sung những thực phẩm này. Vì quá nhiều chất dinh dưỡng sẽ có tác dụng làm tăng hormone hoặc nội tiết tố có thể dẫn đến việc dậy thì sớm của trẻ nhỏ.

Khi trẻ chậm lớn, gầy ốm chú trọng sản phẩm kích thích tăng trưởng: thuốc bổ, thuốc kích thích ăn nhanh, tăng chiều cao, thực phẩm chức năng và thậm chí là các loại sữa có chứa thành phần chất kích thích tăng trưởng… Những thực phẩm này đều chứa chất kích thích tăng trưởng rất mạnh, chứa hormone tăng trưởng gây mất cân bằng môi trường nội tiết của cơ thể.

Các loại hoa quả trái mùa thường chứa nhiều hóa chất: hầu như các loại rau quả trái mùa thường phải sử dụng nhiều thuốc trừ sâu, thuốc kích thích tăng trưởng… rất gây hại cho trẻ nhỏ. Đây cũng là một nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Lâm – Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Trung ương, cho biết, trẻ ăn nhiều thức ăn có nguồn gốc được chăn nuôi công nghiệp sẽ có nguy cơ dậy thì sớm, nguyên nhân là do trong sự chăn nuôi công nghiệp người ta thường kích thích tăng trưởng bằng hormon tăng trưởng điều này khiến ảnh hưởng tới trẻ và làm trẻ dậy thì sớm.

Dùng nhiều nước có ga: Các nhà nghiên cứu Đại học Harvard, Mỹ đã phát hiện ra rằng, nước ngọt cũng có thể gây dậy thì sớm ở trẻ. Đây là kết luận khi theo dõi 5.600 bé gái 9-14 tuổi từ năm 1996 đến 2001. Bởi những loại nước ngọt này chứa nhiều đường có chỉ số glycemic cao, làm tăng nồng độ insulin trong cơ thể, có thể kéo theo sự tăng nồng độ hormone tình dục, gây dậy thì sớm.

Phim ảnh người lớn, mạng xã hội

Cuộc sống xã hội ngày càng phát triển, sự bùng nổ công nghệ thông tin và sự phát triển của các phương tiện thông tin đại chúng mạng xã hội đã trở thành con dao hai lưỡi. Sự tiếp xúc của trẻ với thế giới bên ngoài sẽ lớn hơn, trẻ có thể tiếp cận tới những hình ảnh nóng, phim người lớn … Đây cũng là tác nhân kích thích thần kinh, đẩy nhanh quá trình chín ở hệ viền của não – vùng quyết định sự dậy thì của trẻ. Vì thế khi trẻ vào mạng, xem phim mà không có sự quản lí quan tâm của gia đình sẽ dễ dàng khiến trẻ vào mạng, chơi game, xem đĩa phim người lớn và những hình ảnh tươi mát khiến trẻ dậy thì sớm.

Nhiều ông bố bà mẹ khá chủ quan trong việc thay quần áo hay tắm rửa để lộ những vùng nhạy cảm trước mặt trẻ mà không biết những hình ảnh ấy sẽ gây tò mò về giới tính đối với trẻ.

Ảnh minh họa.

Các hóa chất môi trường

Trên thực tế, có nhiều nghiên cứu cho thấy phơi nhiễm với BPA là một trong những nguyên nhân chính gây dậy thì ở bé gái. Dùng đồ nhựa đựng thức ăn nóng: trong hộp nhựa có chất BPA có thể ngấm vào thực phẩm và gây tàn phá cơ thể..

rong những sản phẩm như: mỹ phẩm, chất khử mùi, keo xịt tóc, son, phấn hay đồ trang điểm, kem dưỡng da… nhiều bà mẹ thích cho con gái ăn diện nên thoa cho bé một chút son hay chải chuốt quá đà vô tình hình thành tính cách cho trẻ. Trong các sản phẩm này có chứa Phthalates và Oestrogen 1 chất làm phát triển ngực sớm ở các bé gái.

Tình trạng cân nặng của trẻ không được kiểm soát

Bé được tẩm bổ quá nhiều, hay không kiểm soát chế độ ăn uống của trẻ gây lên tình trạng béo phì, thừa cân. Nếu biểu đồ tăng trưởng của trẻ cho thấy phát triển cân nặng chênh lệch so với chiều cao, đó là dấu hiệu đáng lo đầu tiên, thêm vào đó là những nguy hại của béo phì. Dư thừa mỡ hoặc mô mỡ trong cơ thể làm thay đổi hàm lượng estrogen, insulin và leptin - điều này làm tăng nguy cơ dậy thì sớm.

Với những trẻ không ăn nhiều và kén ăn, cha mẹ hay để chúng ăn uống tự do những thực phẩm nhiều đường và chất béo. Những trẻ bị thiếu hụt chất dinh dưỡng vẫn có nguy cơ dậy thì sớm do thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết. Đây là thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết của trẻ.

Từ những nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm phía trên, chúng ta cần có biện pháp phòng và bảo vệ trẻ tránh khỏi những tác động xấu và cần có chế độ dinh dưỡng nghỉ ngơi, chăm sóc trẻ quan tâm trẻ nhiều hơn, dạy trẻ những bài học giới tính để trẻ có thể có sự phát triển toàn diện và khỏe mạnh hơn.

Bảo Ngọc - Theo Sức khỏe và Môi trường
Bình luận
Tin mới
  • 07/01/2026

    Bộ Y tế: 2 đối tượng được tăng mức hưởng khám chữa bệnh BHYT lên 100% từ năm 2026

    Bộ Y tế cho biết, Nghị quyết số 261/2025/QH15 quy định: "Người tham gia BHYT thuộc hộ gia đình cận nghèo, người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội được áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT..." Bộ Y tế ngày 6/1 đã có văn bản hoả tốc gửi Bảo hiểm xã hội Việt Nam (Bộ Tài chính); Các Sở Y tế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong toàn quốc về việc chuyển đổi mã quyền lợi đối tượng tham gia BHYT theo Nghị quyết số 261/2025/QH15.

  • 07/01/2026

    Thu hồi sữa Nestlé ở nước ngoài, Cục An toàn thực phẩm vào cuộc kiểm soát tại Việt Nam

    Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết tập đoàn thực phẩm Nestlé thông báo thu hồi mang tính phòng ngừa một số lô sữa bột dành cho trẻ sơ sinh mang nhãn hiệu Beba và Alfamino được bán tại Đức, do phát hiện khả năng tồn tại Cereulid, một độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra có thể gây hại cho trẻ nhỏ...

  • 07/01/2026

    Cách uống nước đậu đen rang giảm cân an toàn và hiệu quả

    Nước đậu đen rang là một thức uống có lợi cho sức khỏe và hỗ trợ tốt cho việc giảm cân. Để đạt được hiệu quả tối ưu và giảm cân an toàn cần hiểu rõ về liều lượng, cách chế biến và thành phần dinh dưỡng.

  • 07/01/2026

    Những lợi ích bất ngờ của mùa đông với sức khỏe

    Khi những cơn gió mùa đông bắc tràn về, mang theo cái se lạnh đặc trưng của miền Bắc Việt Nam, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt, những căn bệnh giao mùa và cảm giác uể oải. Chúng ta thường gắn mùa đông với hình ảnh của những chiếc lò sưởi ấm cúng, ly ca cao nóng hổi và những buổi tối cuộn mình trong chăn ấm đọc sách. Tuy nhiên, trái với suy nghĩ thông thường, mùa đông không chỉ là mùa của sự nghỉ ngơi mà còn là một giai đoạn mang lại nhiều lợi ích đáng kinh ngạc cho sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Mùa đông là thời điểm để cơ thể chúng ta có cơ hội "ngủ đông" theo một cách riêng, làm chậm lại nhịp sống hối hả và tự phục hồi. Đây cũng là mùa của lễ hội, của những khoảnh khắc sum vầy ấm áp. Thay vì chỉ nhìn vào những mặt tiêu cực, hãy cùng khám phá những lý do tại sao chúng ta nên yêu mến và tận hưởng mùa đông.

  • 06/01/2026

    7 lợi ích sức khỏe của thực phẩm bổ sung vitamin A

    Vitamin A là loại vitamin tan trong chất béo, một trong những chất dinh dưỡng thiết yếu, nghĩa là cơ thể bạn không thể tự tổng hợp đủ mà phải bổ sung từ chế độ ăn uống.

  • 06/01/2026

    Những mối nguy hại tới sức khoẻ từ nhà vệ sinh công cộng

    Chắc hẳn ai trong chúng ta cũng đã từng phải sử dụng nhà vệ sinh công cộng, tuy nhiên, đa số nhà vệ sinh công cộng trông không được sạch sẽ lắm, liệu bạn có can đảm ngồi lên bệ ngồi ở những nhà vệ sinh này không? Còn nếu trông nó khá sạch sẽ, bạn có thể vẫn sẽ lo lắng rằng việc ngồi lên bệ ngồi có thể khiến bạn bị mắc những vấn đề về sức khoẻ. Những lo lắng này của bạn hoàn toàn là có căn cứ, cùng tìmg hiểu qua bài viết sau đây!

  • 05/01/2026

    Bộ Y tế quy định mới nhất những bệnh truyền nhiễm, đối tượng phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm bắt buộc

    Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương vừa ký ban hành Thông tư số 52/2025/TT-BYT quy định danh mục bệnh truyền nhiễm, đối tượng và phạm vi phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm y tế bắt buộc.

  • 05/01/2026

    6 loại trà hỗ trợ giảm cân và giảm mỡ bụng

    Uống trà không phải là giải pháp giảm cân nhanh chóng nhưng nếu biết chọn loại trà và sử dụng đúng cách có thể hỗ trợ giảm cân, giảm mỡ bụng theo thời gian.

Xem thêm