Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Hiện nay ngày càng có nhiều trẻ bị dậy thì sớm, độ tuổi dậy thì không còn ở mức 8-16 tuổi mà nó tụt xuống có khi <6 tuổi đã thấy có biểu hiện của dậy thì. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng dậy thì sớm ngày càng phổ biến ở trẻ. Trong số đó, có những nguyên nhân chủ quan mà bố mẹ cần biết để ngăn ngừa.

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Theo các chuyên gia dinh dưỡng của Hiệp Hội Dinh Dưỡng Anh và Mỹ: Dậy thì sớm có liên quan đến chế độ dinh dưỡng và cân nặng của các bé trong giai đoạn từ 0 - 10 tuổi.

Bên cạnh đó là do sự phơi nhiễm với các chất hóa học liên quan đến biến đổi estrogen trong thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích thích tăng trưởng, chất tẩy rửa, hóa mỹ phẩm; các chất hóa nhựa tổng hợp như BPA và Phthalate trong các vật dụng nhựa không an toàn...

Chế độ dinh dưỡng

Hàm lượng chất béo động vật cao làm tăng yếu tố tăng trưởng giống insulin, dẫn tới dậy thì sớm. Đồ ăn vặt, thức ăn đóng hộp, nhiều dầu mỡ: Đồ ăn vặt là một trong những nguyên nhân chính gây béo phì ở trẻ. Bên cạnh đó, các loại đồ hộp chứa nhiều chất bảo quản, chất tạo màu (phtalanats) - những loại hóa chất này đều tương tự như hormone giới tính và gây ra hiện tượng dậy thì sớm.

Chú ý quá nhiều đến việc tẩm bổ nhiều chất dinh dưỡng: nhân sâm, sữa ong chúa, hay tổ yến… bé dưới 5 tuổi thì không nên bổ sung những thực phẩm này. Vì quá nhiều chất dinh dưỡng sẽ có tác dụng làm tăng hormone hoặc nội tiết tố có thể dẫn đến việc dậy thì sớm của trẻ nhỏ.

Khi trẻ chậm lớn, gầy ốm chú trọng sản phẩm kích thích tăng trưởng: thuốc bổ, thuốc kích thích ăn nhanh, tăng chiều cao, thực phẩm chức năng và thậm chí là các loại sữa có chứa thành phần chất kích thích tăng trưởng… Những thực phẩm này đều chứa chất kích thích tăng trưởng rất mạnh, chứa hormone tăng trưởng gây mất cân bằng môi trường nội tiết của cơ thể.

Các loại hoa quả trái mùa thường chứa nhiều hóa chất: hầu như các loại rau quả trái mùa thường phải sử dụng nhiều thuốc trừ sâu, thuốc kích thích tăng trưởng… rất gây hại cho trẻ nhỏ. Đây cũng là một nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Lâm – Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Trung ương, cho biết, trẻ ăn nhiều thức ăn có nguồn gốc được chăn nuôi công nghiệp sẽ có nguy cơ dậy thì sớm, nguyên nhân là do trong sự chăn nuôi công nghiệp người ta thường kích thích tăng trưởng bằng hormon tăng trưởng điều này khiến ảnh hưởng tới trẻ và làm trẻ dậy thì sớm.

Dùng nhiều nước có ga: Các nhà nghiên cứu Đại học Harvard, Mỹ đã phát hiện ra rằng, nước ngọt cũng có thể gây dậy thì sớm ở trẻ. Đây là kết luận khi theo dõi 5.600 bé gái 9-14 tuổi từ năm 1996 đến 2001. Bởi những loại nước ngọt này chứa nhiều đường có chỉ số glycemic cao, làm tăng nồng độ insulin trong cơ thể, có thể kéo theo sự tăng nồng độ hormone tình dục, gây dậy thì sớm.

Phim ảnh người lớn, mạng xã hội

Cuộc sống xã hội ngày càng phát triển, sự bùng nổ công nghệ thông tin và sự phát triển của các phương tiện thông tin đại chúng mạng xã hội đã trở thành con dao hai lưỡi. Sự tiếp xúc của trẻ với thế giới bên ngoài sẽ lớn hơn, trẻ có thể tiếp cận tới những hình ảnh nóng, phim người lớn … Đây cũng là tác nhân kích thích thần kinh, đẩy nhanh quá trình chín ở hệ viền của não – vùng quyết định sự dậy thì của trẻ. Vì thế khi trẻ vào mạng, xem phim mà không có sự quản lí quan tâm của gia đình sẽ dễ dàng khiến trẻ vào mạng, chơi game, xem đĩa phim người lớn và những hình ảnh tươi mát khiến trẻ dậy thì sớm.

Nhiều ông bố bà mẹ khá chủ quan trong việc thay quần áo hay tắm rửa để lộ những vùng nhạy cảm trước mặt trẻ mà không biết những hình ảnh ấy sẽ gây tò mò về giới tính đối với trẻ.

Ảnh minh họa.

Các hóa chất môi trường

Trên thực tế, có nhiều nghiên cứu cho thấy phơi nhiễm với BPA là một trong những nguyên nhân chính gây dậy thì ở bé gái. Dùng đồ nhựa đựng thức ăn nóng: trong hộp nhựa có chất BPA có thể ngấm vào thực phẩm và gây tàn phá cơ thể..

rong những sản phẩm như: mỹ phẩm, chất khử mùi, keo xịt tóc, son, phấn hay đồ trang điểm, kem dưỡng da… nhiều bà mẹ thích cho con gái ăn diện nên thoa cho bé một chút son hay chải chuốt quá đà vô tình hình thành tính cách cho trẻ. Trong các sản phẩm này có chứa Phthalates và Oestrogen 1 chất làm phát triển ngực sớm ở các bé gái.

Tình trạng cân nặng của trẻ không được kiểm soát

Bé được tẩm bổ quá nhiều, hay không kiểm soát chế độ ăn uống của trẻ gây lên tình trạng béo phì, thừa cân. Nếu biểu đồ tăng trưởng của trẻ cho thấy phát triển cân nặng chênh lệch so với chiều cao, đó là dấu hiệu đáng lo đầu tiên, thêm vào đó là những nguy hại của béo phì. Dư thừa mỡ hoặc mô mỡ trong cơ thể làm thay đổi hàm lượng estrogen, insulin và leptin - điều này làm tăng nguy cơ dậy thì sớm.

Với những trẻ không ăn nhiều và kén ăn, cha mẹ hay để chúng ăn uống tự do những thực phẩm nhiều đường và chất béo. Những trẻ bị thiếu hụt chất dinh dưỡng vẫn có nguy cơ dậy thì sớm do thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết. Đây là thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết của trẻ.

Từ những nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm phía trên, chúng ta cần có biện pháp phòng và bảo vệ trẻ tránh khỏi những tác động xấu và cần có chế độ dinh dưỡng nghỉ ngơi, chăm sóc trẻ quan tâm trẻ nhiều hơn, dạy trẻ những bài học giới tính để trẻ có thể có sự phát triển toàn diện và khỏe mạnh hơn.

Bảo Ngọc - Theo Sức khỏe và Môi trường
Bình luận
Tin mới
  • 21/07/2026

    Uống nước lá đinh lăng, lạc tiên có tác dụng gì?

    Nước lá đinh lăng, lạc tiên là sự kết hợp giữa hai loại thảo dược phổ biến trong y học cổ truyền Việt Nam, bao gồm lá đinh lăng và lạc tiên. Cả hai loại thảo dược này đều có nhiều công dụng cho sức khỏe.

  • 21/07/2026

    Sai lầm thường gặp của cha mẹ khiến trẻ “bỏ lỡ” tăng trưởng mùa hè

    Mùa hè chính là "giai đoạn vàng" để trẻ bứt phá chiều cao nhờ quỹ thời gian thoải mái, giúp dễ dàng thiết lập các thói quen tốt.

  • 20/07/2026

    Phụ nữ mang thai có nên ăn gạo lứt?

    Tỷ lệ rối loạn đường huyết và đái tháo đường thai kỳ ở Việt Nam tăng lên, khiến nhiều phụ nữ mang thai lo lắng. Vì vậy, nhiều mẹ bầu lựa chọn gạo lứt thay thế gạo trắng trong bữa ăn. Điều này có thực sự tốt cho thai kỳ?

  • 20/07/2026

    Những dấu hiệu trẻ mắc bệnh tay chân miệng nặng mà bố mẹ không nên bỏ qua

    Bệnh tay, chân, miệng có thể gặp ở bất cứ trẻ nào với những triệu chứng phổ biến như sốt nhẹ, loét miệng, phát ban trên da và hoàn toàn có thể tự chăm sóc ở nhà. Tuy nhiên, bệnh tay chân miệng có thể trở nặng nhanh chóng và gây nguy hiểm cho trẻ. Có một số dấu hiệu mà bố mẹ cần chú ý để biết trẻ đang trở nặng và cần chăm sóc y tế ngay. Cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 19/07/2026

    8 tác nhân gây hen suyễn bất ngờ mà bạn có thể tiếp xúc mỗi ngày

    Hen suyễn là một bệnh mãn tính gây viêm đường hô hấp và có thể khiến việc thở trở nên khó khăn. Tránh cả những tác nhân gây bệnh phổ biến (mạt bụi và phấn hoa) và những tác nhân bất ngờ (căng thẳng, nước hoa và côn trùng cắn) có thể giúp giảm các cơn hen và kiểm soát triệu chứng tốt hơn.

  • 18/07/2026

    Bí quyết ngủ bù khoa học cho người "cày" thể thao đêm

    Việc thức khuya liên tục để theo dõi các giải đấu thể thao lớn thường làm đảo lộn đồng hồ sinh học, khiến các cơ quan trong cơ thể phải hoạt động quá sức, từ đó dẫn đến suy nhược thể chất và giảm sức đề kháng. Để có thể tiếp tục duy trì niềm đam mê thể thao một cách bền vững mà không gây tổn hại đến cơ thể, việc ngủ bù để hồi phục năng lượng là điều vô cùng cần thiết và quan trọng. Thấu hiểu điều đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam cung cấp những thông tin khoa học hữu ích giúp người hâm mộ nắm vững phương pháp hồi phục sức khỏe hiệu quả sau những đêm mất ngủ.

  • 17/07/2026

    Sống chung với chó khi bạn bị hen suyễn

    Nếu bạn bị hen suyễn, chó có thể gây ra các triệu chứng của bạn nhưng không phải ai mắc bệnh này cũng có phản ứng giống nhau với những con vật có lông này. Nghiên cứu cho thấy khoảng 33% người bị hen suyễn cũng nhạy cảm với các chất gây dị ứng từ chó.

  • 16/07/2026

    Mỗi tuần nên ăn bao nhiêu quả trứng gà để tốt cho sức khỏe?

    Trứng gà là thực phẩm giàu dinh dưỡng, giá thành rẻ, dễ chế biến và phù hợp với nhiều lứa tuổi. Tuy nhiên, không ít người lo ngại ăn nhiều trứng sẽ làm tăng cholesterol máu, gây mỡ máu cao hoặc ảnh hưởng tim mạch.

Xem thêm