Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Hiện nay ngày càng có nhiều trẻ bị dậy thì sớm, độ tuổi dậy thì không còn ở mức 8-16 tuổi mà nó tụt xuống có khi <6 tuổi đã thấy có biểu hiện của dậy thì. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng dậy thì sớm ngày càng phổ biến ở trẻ. Trong số đó, có những nguyên nhân chủ quan mà bố mẹ cần biết để ngăn ngừa.

Một số nguyên nhân chủ quan khiến trẻ dậy thì sớm

Theo các chuyên gia dinh dưỡng của Hiệp Hội Dinh Dưỡng Anh và Mỹ: Dậy thì sớm có liên quan đến chế độ dinh dưỡng và cân nặng của các bé trong giai đoạn từ 0 - 10 tuổi.

Bên cạnh đó là do sự phơi nhiễm với các chất hóa học liên quan đến biến đổi estrogen trong thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích thích tăng trưởng, chất tẩy rửa, hóa mỹ phẩm; các chất hóa nhựa tổng hợp như BPA và Phthalate trong các vật dụng nhựa không an toàn...

Chế độ dinh dưỡng

Hàm lượng chất béo động vật cao làm tăng yếu tố tăng trưởng giống insulin, dẫn tới dậy thì sớm. Đồ ăn vặt, thức ăn đóng hộp, nhiều dầu mỡ: Đồ ăn vặt là một trong những nguyên nhân chính gây béo phì ở trẻ. Bên cạnh đó, các loại đồ hộp chứa nhiều chất bảo quản, chất tạo màu (phtalanats) - những loại hóa chất này đều tương tự như hormone giới tính và gây ra hiện tượng dậy thì sớm.

Chú ý quá nhiều đến việc tẩm bổ nhiều chất dinh dưỡng: nhân sâm, sữa ong chúa, hay tổ yến… bé dưới 5 tuổi thì không nên bổ sung những thực phẩm này. Vì quá nhiều chất dinh dưỡng sẽ có tác dụng làm tăng hormone hoặc nội tiết tố có thể dẫn đến việc dậy thì sớm của trẻ nhỏ.

Khi trẻ chậm lớn, gầy ốm chú trọng sản phẩm kích thích tăng trưởng: thuốc bổ, thuốc kích thích ăn nhanh, tăng chiều cao, thực phẩm chức năng và thậm chí là các loại sữa có chứa thành phần chất kích thích tăng trưởng… Những thực phẩm này đều chứa chất kích thích tăng trưởng rất mạnh, chứa hormone tăng trưởng gây mất cân bằng môi trường nội tiết của cơ thể.

Các loại hoa quả trái mùa thường chứa nhiều hóa chất: hầu như các loại rau quả trái mùa thường phải sử dụng nhiều thuốc trừ sâu, thuốc kích thích tăng trưởng… rất gây hại cho trẻ nhỏ. Đây cũng là một nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Lâm – Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Trung ương, cho biết, trẻ ăn nhiều thức ăn có nguồn gốc được chăn nuôi công nghiệp sẽ có nguy cơ dậy thì sớm, nguyên nhân là do trong sự chăn nuôi công nghiệp người ta thường kích thích tăng trưởng bằng hormon tăng trưởng điều này khiến ảnh hưởng tới trẻ và làm trẻ dậy thì sớm.

Dùng nhiều nước có ga: Các nhà nghiên cứu Đại học Harvard, Mỹ đã phát hiện ra rằng, nước ngọt cũng có thể gây dậy thì sớm ở trẻ. Đây là kết luận khi theo dõi 5.600 bé gái 9-14 tuổi từ năm 1996 đến 2001. Bởi những loại nước ngọt này chứa nhiều đường có chỉ số glycemic cao, làm tăng nồng độ insulin trong cơ thể, có thể kéo theo sự tăng nồng độ hormone tình dục, gây dậy thì sớm.

Phim ảnh người lớn, mạng xã hội

Cuộc sống xã hội ngày càng phát triển, sự bùng nổ công nghệ thông tin và sự phát triển của các phương tiện thông tin đại chúng mạng xã hội đã trở thành con dao hai lưỡi. Sự tiếp xúc của trẻ với thế giới bên ngoài sẽ lớn hơn, trẻ có thể tiếp cận tới những hình ảnh nóng, phim người lớn … Đây cũng là tác nhân kích thích thần kinh, đẩy nhanh quá trình chín ở hệ viền của não – vùng quyết định sự dậy thì của trẻ. Vì thế khi trẻ vào mạng, xem phim mà không có sự quản lí quan tâm của gia đình sẽ dễ dàng khiến trẻ vào mạng, chơi game, xem đĩa phim người lớn và những hình ảnh tươi mát khiến trẻ dậy thì sớm.

Nhiều ông bố bà mẹ khá chủ quan trong việc thay quần áo hay tắm rửa để lộ những vùng nhạy cảm trước mặt trẻ mà không biết những hình ảnh ấy sẽ gây tò mò về giới tính đối với trẻ.

Ảnh minh họa.

Các hóa chất môi trường

Trên thực tế, có nhiều nghiên cứu cho thấy phơi nhiễm với BPA là một trong những nguyên nhân chính gây dậy thì ở bé gái. Dùng đồ nhựa đựng thức ăn nóng: trong hộp nhựa có chất BPA có thể ngấm vào thực phẩm và gây tàn phá cơ thể..

rong những sản phẩm như: mỹ phẩm, chất khử mùi, keo xịt tóc, son, phấn hay đồ trang điểm, kem dưỡng da… nhiều bà mẹ thích cho con gái ăn diện nên thoa cho bé một chút son hay chải chuốt quá đà vô tình hình thành tính cách cho trẻ. Trong các sản phẩm này có chứa Phthalates và Oestrogen 1 chất làm phát triển ngực sớm ở các bé gái.

Tình trạng cân nặng của trẻ không được kiểm soát

Bé được tẩm bổ quá nhiều, hay không kiểm soát chế độ ăn uống của trẻ gây lên tình trạng béo phì, thừa cân. Nếu biểu đồ tăng trưởng của trẻ cho thấy phát triển cân nặng chênh lệch so với chiều cao, đó là dấu hiệu đáng lo đầu tiên, thêm vào đó là những nguy hại của béo phì. Dư thừa mỡ hoặc mô mỡ trong cơ thể làm thay đổi hàm lượng estrogen, insulin và leptin - điều này làm tăng nguy cơ dậy thì sớm.

Với những trẻ không ăn nhiều và kén ăn, cha mẹ hay để chúng ăn uống tự do những thực phẩm nhiều đường và chất béo. Những trẻ bị thiếu hụt chất dinh dưỡng vẫn có nguy cơ dậy thì sớm do thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết. Đây là thói quen ăn uống sai lầm làm gián đoạn chu kỳ nội tiết của trẻ.

Từ những nguyên nhân khiến trẻ dậy thì sớm phía trên, chúng ta cần có biện pháp phòng và bảo vệ trẻ tránh khỏi những tác động xấu và cần có chế độ dinh dưỡng nghỉ ngơi, chăm sóc trẻ quan tâm trẻ nhiều hơn, dạy trẻ những bài học giới tính để trẻ có thể có sự phát triển toàn diện và khỏe mạnh hơn.

Bảo Ngọc - Theo Sức khỏe và Môi trường
Bình luận
Tin mới
  • 11/11/2026

    Thể dục trong mùa đông giúp cải thiện hệ miễn dịch

    Mùa đông không chỉ mang theo cái lạnh mà còn khiến cơ thể dễ mệt mỏi, cảm cúm và suy giảm sức đề kháng. Tuy nhiên, thay vì “ngủ đông”, việc duy trì vận động nhẹ như đi bộ, chạy chậm hay tập yoga lại là cách tự nhiên giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn. Tập thể dục đều đặn giúp tăng tuần hoàn, kích hoạt tế bào bảo vệ và giảm viêm – từ đó giúp cơ thể chống lại virus, giữ năng lượng và tinh thần khỏe mạnh suốt mùa lạnh.

  • 10/11/2026

    Bí mật hormone hạnh phúc và sợi dây kết nối tình yêu đôi lứa

    Tình yêu đôi lứa không chỉ mang lại những rung cảm diệu kỳ mà còn ẩn chứa những biến chuyển bên trong cơ thể. Cảm giác say mê thăng hoa, sự gắn kết bền chặt hay niềm bình yên khi ở bên người bạn đời đều chịu sự chi phối mạnh mẽ từ hệ thống nội tiết và các tín hiệu thần kinh. Việc thấu hiểu cơ chế kỳ diệu này giúp chúng ta biết cách trân trọng, chủ động vun đắp và bảo vệ mối quan hệ lứa đôi luôn thắm thiết, bền vững theo thời gian. Nhằm mang đến cái nhìn sâu sắc và toàn diện hơn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những thông tin chi tiết cùng các góc nhìn chuyên môn ngay sau đây.

  • 10/11/2026

    Ung thư hắc tố da

    Ung thư hắc tố là một dạng ung thư da nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến bất kỳ ai, bất kể mùa nào. Bệnh bắt nguồn từ các tế bào sản xuất sắc tố của da, được gọi là tế bào hắc tố. Quan niệm sai lầm cho rằng nguy cơ mắc ung thư hắc tố giảm đáng kể vào mùa đông là hoàn toàn sai lầm, vì tia UV - nguyên nhân chính gây ung thư - vẫn còn hiện hữu trong mùa đông.

  • 09/11/2026

    Chứng vẽ da là gì?

    Chứng vẽ da (tên khoa học là dermatographia) là một tình trạng gây ra các vết nổi gồ lên trên da. Phản ứng này xuất hiện khi da bị gãi, cọ xát hoặc chịu áp lực. Các vết này thường tự biến mất trong vòng 30 phút mà không cần điều trị. Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau!

  • 09/11/2026

    Vì sao mùa đông dễ gây đột quỵ và nhồi máu cơ tim?

    Khi thời tiết chuyển lạnh, không chỉ làn da và hệ hô hấp chịu ảnh hưởng mà tim mạch cũng phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mùa đông là thời điểm tỷ lệ đột quỵ và nhồi máu cơ tim tăng cao nhất trong năm.

  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

Xem thêm