Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lượng ánh sáng trong phòng ngủ có thể làm tăng nguy cơ béo phì

Người già tiếp xúc nhiều với ánh sáng vào buổi chiều, và ít ánh sáng vào buổi sáng có xu hướng tăng cân, và nếu làm ngược lại có thể khuyến khích giảm cân, theo như các nhà nghiên cứu Nhật Bản cho biết.

Qua 2 năm, nghiên cứu cho thấy sự tiếp xúc với ánh sáng có liên hệ chặt chẽ với tăng mỡ bụng, ngoại trừ các nguyên nhân khác như lượng calo nạp vào, tập luyện và thời gian đi ngủ và thức dậy.

“Kết quả của chúng tôi khá hợp lí do con người tiến hóa dưới điều kiện ánh sáng ban ngày và ít hơn vào ban đêm” theo như bác sĩ Kenji Obayashi thuộc trường đại học y Nara cho biết. Đây là bằng chứng đầu tiên ở con người cho thấy làm gián đoạn nhịp sinh học (đồng hồ bên trong cơ thể) với một một mô hình khác của sự tiếp xúc với ánh sáng liên quan đến nguy cơ béo phì. “Ngoài ra, kết quả của chúng tôi bổ sung chi tiết vào hiểu biết trước đây về liên hệ giữa ca làm việc và nguy cơ béo phì”

Các nhà nghiên cứu đo trực tiếp sự tiếp xúc với ánh sáng xung quanh với dụng cụ đo ánh sáng ở cổ tay trong thời gian 2 ngày ở 1.110 người tham gia nghiên cứu với độ tuổi trung bình là 72. Họ cũng đo chu vi vòng bụng, chiều cao và cân nặng cơ thể và bộ câu hỏi đánh giá hút thuốc, uống rượu và địa vị kinh tế xã hội. Những sự đánh giá này được lặp lại trung bình sau 21 tháng.

Tại thời điểm bắt đầu nghiên cứu, 138 người bị béo bụng được các nhà nghiên cứu định nghĩa là có tỉ lệ vòng bụng và chiều cao là 0,6 hoặc cao hơn. 972 người còn lại không mắc béo bụng.

Nhóm nghiên cứu đo lượng ánh sáng tiếp xúc theo đơn vị Lux, một đơn vị dựa trên sự nhận thức của cơ thể với độ chói sáng. Ví dụ, lượng ánh sáng ngoài trời trong một ngày quang trời là khoảng 11.000 lux trong khi đó vào lúc hoàng hôn chúng chỉ khoảng 11 lux. Trong nhà, ngay cạnh của sổ vào một ngày quang đãng, lượng ánh sáng có thể khoảng 1.000 lux trong khi khu vực bên trong nhà cách xa cửa sổ chỉ khoảng 25-50 lux.

Dựa vào sự đo lượng ánh sáng tiếp xúc trong ngày và đêm và so sánh với những người tham gia không bị béo bụng, các nhà nghiên cứu cho thấy những người có vòng bụng lớn tại thời điểm bắt đầu nghiên cứu có xu hướng tiếp xúc với ánh sáng cường độ yếu hơn trong thời gian thời gian từ chiều và ánh sáng cường độ cao sau đó.

Những người tiếp xúc với ánh sáng ở mức độ 3 lux hoặc hơn vào chiều muộn và trong suốt buổi tối có xu hướng tăng kích thước vòng bụng. Ngược lại, những người dành nhiều thời gian tiếp xúc với ánh sáng 500 lux hoặc nhiều hơn vào buổi sáng có xu hướng giảm vòng bụng.

Sự tăng chỉ số khối lượng cơ thể BMI, một chỉ số đánh giá mối liên hệ giữa cân nặng và chiều cao, cũng liên quan với sự tiếp xúc vào buổi chiều và tối với ánh sáng cường độ cao, theo như kết quả của Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism

“Sự tiếp xúc với ánh sáng nhân tạo trong suốt buổi tối liên quan đến tăng nguy cơ béo phì” Bác sĩ Charles Czeisler cho biết.

Tiếp xúc với ánh sáng trong suốt giờ đầu tiên và cuối cùng của giấc ngủ liên quan chặt chẽ với việc tăng cân, trong khi nhiều ánh sáng mặt trời ban ngày liên quan đến việc giảm cân.

Nghiên cứu mới chỉ thu thập dữ liệu ánh sáng trong 2 ngày, có thể không thể đại diện cho tất cả mọi người, và có thể  rằng những người bật đèn sáng cả đêm có những biểu hiện này do họ đang ăn, nhưng kết quả vẫn rất thú vị.

Tiếp xúc với ánh sáng không hợp lí có thể thay đổi mô hình tiết melatonin, một loại hormone liên quan đến sự tiêu thụ năng lượng.

“Từ quan điểm nhịp không thẳng hàng, nguồn ánh sáng với bước sóng ngắn (ánh sáng xanh) có ảnh hưởng nhiều hơn đến nhịp sinh học của con người. Chính vì thể sử dụng những nguồn ánh sáng này vào buổi chiều/tối có thể làm tăng khả năng béo phì.”

Những người trẻ thường nhạy cảm hơn với ánh sáng xung quanh hơn người già, chính vì thế nó có nhiều ảnh hưởng lên họ hơn.

Cố gắng để tiếp xúc nhiều hơn với ánh sáng ban ngày và giảm lượng ánh sáng nhân tạo từ tivi, điện thoại và đèn phòng ngủ có thể giúp phòng ngừa béo phì.

Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm