Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Để cứu con, bạn hãy hỏi bác sĩ: "Hồng cầu của em có nhỏ không?"

Sự ảnh hưởng nghiêm trọng của bệnh Thalassemia được ví như một quả bom nguyên tử đã phát nổ nhưng không có tiếng động nên nhiều người còn thờ ơ, chưa quan tâm thích đáng. Hãy tự bảo vệ giống nòi của bạn bằng câu hỏi "Hồng cầu của em có nhỏ không?"

 
Trẻ bị bệnh đang điều trị tại viện Huyết học và truyền máu trung ương.

Nỗi ám ảnh mang tên gen bệnh

Anh Đỗ Minh Cường sống tại Hà Nội có con trai 4 tuổi đang bị bệnh Thalassemia cho biết, hai vợ chồng anh biết nhau từ nhỏ vì gia đình ở gần, yêu nhau 10 năm mới kết hôn. Khi sinh được cậu con trai vợ chồng anh rất hạnh phúc. Căn bệnh tan máu bẩm sinh (Thalassemia) nó ở quá xa với anh chị, cái tên chưa bao giờ anh chị nghe đến.
 
Tuy nhiên, khi bé được 4 tháng tuổi bắt đầu xuất hiện các biểu hiện ốm, vàng da và lách to. Lúc này anh chị cho con đi khám bệnh thì phát hiện bé bị bệnh tan máu bẩm sinh. Để duy trì sự sống, cháu phải truyền máu và thải độc sắt đến hết đời. Anh chị lần đầu nghe về bệnh tật của con đã sốc vô cùng. 
 
Hơn 3 năm nay cùng con đương đầu với Thalassemia, anh Cường cảm nhận được sự thiệt thòi của con khi sống liền với các đợt truyền máu. Đặc biệt, nỗi lo sinh những đứa con không khoẻ mạnh cứ đè nặng lên tâm trí của anh chị. Được bác sĩ tư vấn, năm ngoái anh chị đã sinh thêm một bé trai nữa. Lần mang thai này, anh chị đã cố gắng nghe tư vấn của bác sĩ để có thể phát hiện được gen bệnh sớm nhất. Thật may mắn, cháu khoẻ mạnh.
 
Thalassemia ở Việt Nam thực sự là quả bom nguyên tử đã nổ và mọi người đều không nghe thấy tiếng nổ của nó. Mỗi năm có thêm 2.000 trẻ mới sinh ra mắc bệnh và hiện có khoảng 20 nghìn người đang phải điều trị bệnh. Bệnh nhân cần máu để truyền và thải sắt. Mỗi năm sử dụng hết khoảng 480.000 đơn vị máu, bằng gần nửa số lượng máu cả năm của các bệnh viện.
 
Biến chứng của bệnh vô cùng nguy hiểm, với các biểu hiện nổi bật là thiếu máu và ứ sắt trong cơ thể. Người bệnh Thalassemia thường chậm phát triển thể chất, có nhiều biến chứng do tình trạng thiếu máu và quá tải sắt gây ra. Họ phải chịu nhiều thiệt thòi do bệnh gây ra, ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, đến gia đình và toàn xã hội.
 
Thalassemia là căn bệnh về máu di truyền, bệnh để lại gánh nặng cho xã hội và gia đình. Một bệnh nhân bị Thalassemia điều trị đến năm 30 tuổi mất khoảng 3 tỷ đồng. Mỗi năm tại Việt Nam phải chi 2000 tỷ đồng để điều trị bệnh này.
 
Trong khi đó, theo các chuyên gia, nếu phòng ngừa được thì chi phí phòng ngừa chỉ bằng 1/8 chi phí điều trị. Điều khó khăn nhất, căn bệnh này lại chủ yếu ở các nước đang phát triển và chậm phát triển.

Xét nghiệm máu để xác định gen bệnh

Hiện nay, Trung tâm Thalassemia, Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương đang chăm sóc và điều trị khoảng 1.800 bệnh nhân Thalassemia, đến từ hơn 20 tỉnh/thành phố khu vực phía Bắc. Hằng năm, trung tâm đón tiếp và tư vấn cho hơn 5.000 lượt người từ khắp nơi trên cả nước. Nhiều phụ nữ mang thai đã được tư vấn về Thalassemia.

Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Hà – Phó Giám đốc Trung tâm Thalassemia – Viện Huyết học và truyền máu Trung ương cho biết, hiện nay tại Việt Nam có 10 triệu người mang gen bệnh. Với những người mang gen bệnh nếu họ kết hôn với một người cũng mang gen bệnh thì tỷ lệ sinh con mắc bệnh là 25%, 50% đứa trẻ mang gen bệnh, 25% đứa trẻ khoẻ mạnh. Và cách để chấm dứt gen bệnh đó là làm xét nghiệm để biết mình có mang gen bệnh không. Nếu mang gen bệnh bác sĩ sẽ tư vấn đề sinh con không còn mang bệnh và gen bệnh.
 
Bác sĩ Hà tư vấn: "Để biết mình có mang gen bệnh hay không, để loại bỏ được gen bệnh ra khỏi dòng họ mình những người khoẻ mạnh chỉ cần làm xét nghiệm máu tổng hợp. Xét nghiệm này có thể làm ở bất cứ cơ sở y tế nào. Khi làm xét nghiệm chỉ cần hỏi bác sĩ “hồng cầu của em có nhỏ không?”. Hồng cầu nhỏ là một trong những yếu tố có thể mang gen bệnh. Một thao tác nhỏ này, chúng ta có thể biết mình mang gen hay không và có thể loại bỏ được gen bệnh không truyền lại cho đời sau.
 
Ở Việt Nam nằm trong vùng trũng về căn bệnh này. Đặc biệt là ở các tỉnh miền núi phía bắc, số người mang gen bệnh lên đến 40 – 49%. Ở các thành phố và tỉnh đồng bằng thì thấp hơn.

GS.TS Nguyễn Anh Trí, Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương - Chủ tịch Hội tan máu bẩm sinh Việt Nam nhận định: "Thalassemia là vấn đề của toàn xã hội, ảnh hưởng nghiêm trọng đến kinh tế, đời sống và tương lai của giống nòi. 

Sự ảnh hưởng nghiêm trọng của Thalassemia được ví như một quả bom nguyên tử đã phát nổ nhưng không có tiếng động nên nhiều người còn thờ ơ, chưa quan tâm thích đáng. Để từng bước ngăn chặn Thalassemia, sự quan tâm và vào cuộc của các cấp, các bộ, ban, ngành là vô cùng quan trọng. 

Trong đó, việc triển khai chương trình Thalassemia quốc gia đóng vai trò then chốt hạn chế trẻ em sinh ra bị bệnh, cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh và bảo vệ tương lai cho dân tộc Việt, nòi giống Việt”.

Phương Thúy - Theo Infonet
Bình luận
Tin mới
  • 09/06/2026

    5 bài thuốc từ vỏ quýt khô hỗ trợ sức khỏe

    Vỏ quýt khô là dược liệu quen thuộc hỗ trợ tiêu hóa, giảm đờm... Tuy nhiên, khi kết hợp đúng cách với các vị thuốc khác, có thể giúp cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp trong giai đoạn giao mùa.

  • 09/06/2026

    Làm thế nào để xem World Cup tại nhà thoải mái hơn?

    Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 sẽ chính thức khởi tranh vào ngày 11/6/2026. Với người hâm mộ bóng đá, đây là khoảng thời gian kéo dài hàng tháng với những trận cầu liên tục, các buổi xem đêm khuya và nhiều giờ liền ngồi trước màn hình TV.

  • 08/06/2026

    6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

    Lá tía tô mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng phù hợp sử dụng. Một số đối tượng nếu dùng không đúng cách có thể gặp tác dụng không mong muốn, cần thận trọng khi đưa vào chế độ ăn.

  • 08/06/2026

    Ung thư đại trực tràng có gây đầy hơi và tăng cân không?

    Thông thường, khi nhắc đến ung thư, người ta thường nghĩ ngay đến tình trạng sụt cân nhanh chóng. Tuy nhiên, đối với ung thư đại trực tràng, thực tế lại có thể gây ra những biểu hiện ngược lại như đầy hơi và tăng cân.

  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

  • 07/06/2026

    Ăn nhiều nhãn, vải thiều có gây mụn nhọt, hại cho da không?

    Nhiều người cho rằng ăn nhiều nhãn, vải dễ gây 'nóng trong', nổi mụn hay nhiệt miệng. Thực tế, điều này có liên quan đến hàm lượng đường cao và cách cơ thể phản ứng với chế độ ăn, đặc biệt khi tiêu thụ quá mức.

  • 07/06/2026

    Bệnh hắc lào – Bệnh da liễu nguy hiểm

    Hắc lào là bệnh nhiễm trùng da do vi nấm nhóm Dermatophytes gây ra, biểu hiện bằng các mảng đỏ, ngứa, có vảy, hình vòng hoặc tròn như đồng tiền, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt (bẹn, kẽ chân, mông) và có thể lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp, đồ dùng cá nhân, động vật hoặc đất bẩn, phát triển mạnh trong thời tiết nóng ẩm

  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

Xem thêm