Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cải thiện tuần hoàn máu kém

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ước tính đến năm 2020, bệnh tim mạch chiếm khoảng 40% tỷ lệ người chết vì bệnh trên thế giới. Nguyên nhân chủ yếu gây ra các bệnh tim mạch chính là những rắc rối trong việc tuần hoàn máu. Những trở ngại trong quá trình tuần hoàn máu ở các động mạch và tĩnh mạch sẽ làm cho các cơ quan và tế bào trong cơ thể bị thiếu hụt nguồn cung cấp oxy cũng như chất dinh dưỡng.

Hệ thống tuần hoàn của cơ thể bao gồm tim, một hệ thống mạch có áp suất cao giữ nhiệm vụ phân phối (các động mạch), các mạch trao đổi và tập hợp những mạch có áp suất thấp giữ nhiệm vụ chuyển hồi (các tĩnh mạch). Hệ thống tuần hoàn có chức năng điều chỉnh và hợp nhất các chức năng trong cơ thể thành một khối thống nhất, cung cấp nguồn dinh dưỡng và oxy liên tục cho các bộ phận khác nhau trong cơ thể. Chúng còn đóng góp vào việc loại thải các chất độc (những sản phẩm phụ của hệ tiêu hóa). Chính vì vậy, nếu máu không được lưu thông tốt, tình trạng nhẹ nhất mà chúng ta gặp phải sẽ là cảm giác tê cóng và ngứa ran ở các ngón tay, chân. Ở mức độ nặng nhất, chúng có thể gây đau tim hoặc đột quỵ do thiếu hụt oxy trong máu, khiến máu không đến được các cơ quan quan trọng. Lưu thông kém có thể khiến bàn chân bị lạnh, đổi màu hoặc tê. Đôi khi, nó là triệu chứng của một tình trạng tiềm ẩn.

Cơ thể vận chuyển máu, oxy và chất dinh dưỡng đến các tế bào xung quanh cơ thể thông qua hệ thống tuần hoàn. Nếu các mạch máu ở một khu vực đóng lại hoặc thu hẹp, một người có thể bị giảm tuần hoàn. Trong bài viết này, chúng ta sẽ xem xét các triệu chứng của tuần hoàn kém, nguyên nhân tiềm ẩn, cách điều trị và kỹ thuật tự chăm sóc.

Dấu hiệu và triệu chứng

Những người có tuần hoàn máu kém có thể nhận thấy bàn chân, các đầu ngón tay của họ cảm thấy lạnh hoặc tê. Họ cũng có thể nhận thấy sự đổi màu. Vùng da chuyển sang màu đỏ, xanh, tím hoặc trắng. Các triệu chứng này có thể trở nên tồi tệ hơn trong một số trường hợp nhất định, chẳng hạn như khi một người ngồi yên trong thời gian dài hoặc đi ra ngoài trời lạnh. Tuy nhiên, đối với một số người, các triệu chứng này có thể liên tục hoặc bùng phát do một bệnh lý khác. Các triệu chứng khác của tuần hoàn kém có thể bao gồm:

  • Da khô hoặc nứt nẻ
  • Rụng lông ở chân
  • Móng chân, móng tay yếu
  • Vết thương chậm lành

Nguyên nhân cơ bản

Dưới đây là một số bệnh cơ bản có thể gây ra giảm lưu thông máu:

Bệnh Raynaud

Hội chứng bệnh Raynaud khiến các mạch máu thu hẹp khi ai đó bị lạnh hoặc đôi khi là căng thẳng. Điều này hạn chế lượng máu chảy đến các ngón tay và ngón chân. Các triệu chứng bao gồm:

  • Ngón tay hoặc ngón chân chuyển sang màu trắng hoặc xanh lam
  • Chi lạnh
  • Đau đớn
  • Tê dại
  • Ngứa ran
  • Cảm giác nóng bỏng

Các triệu chứng này có thể kéo dài ít nhất 1 phút hoặc lâu nhất là vài giờ.

Không có cách chữa khỏi bệnh Raynaud’s, nhưng có thể làm giảm các triệu chứng và có khả năng giảm tần suất các cơn tê chi với sự trợ giúp của điều trị y tế và thay đổi lối sống.

Acrocyanosis

Acrocyanosis là một tình trạng khiến các chi, chẳng hạn như ngón chân, chuyển sang màu xanh lam. Điều này xảy ra khi các mạch máu co lại, ngăn cản lưu lượng máu và oxy di chuyển qua phần chi dưới của cơ thể. Đó là một tình trạng tương tự như hiện tượng Raynaud. Các triệu chứng chính bao gồm:

  • Ngón tay hoặc ngón chân nhuốm màu xanh
  • Da lạnh
  • Sưng tấy

Như với Raynaud’s, có hai loại acrocyanosis: sơ cấp và thứ phát. Acrocyanosis nguyên phát tự xảy ra và thường ảnh hưởng đến cả hai bên của cơ thể, ví dụ, cả hai bàn chân. Các nhà khoa học không chắc chắn nguyên nhân gây ra nó hoặc cách tốt nhất để điều trị. Acrocyanosis thứ phát thường chỉ ảnh hưởng đến một bên của cơ thể và có thể là kết quả của nhiều tình trạng, bao gồm rối loạn ăn uống, rối loạn máu và các tình trạng di truyền.

Bệnh tiểu đường

Nếu một người mắc bệnh tiểu đường, họ có nguy cơ bị tổn thương các mạch máu. Điều này có thể xảy ra nếu họ có mức đường huyết cao trong thời gian dài. Nếu một người mắc bệnh tiểu đường không được điều trị, họ có thể bị giảm tuần hoàn ở bàn chân, cũng như các vết loét ở chân không lành. Kiểm soát bệnh tiểu đường hiệu quả có thể giúp ngăn ngừa các vấn đề về chân. Những người bị bệnh tiểu đường nên được kiểm tra bàn chân hàng năm để đảm bảo rằng họ không phát triển tuần hoàn kém, loét hoặc bệnh thần kinh.

Làm thế nào để cải thiện lưu thông máu tốt hơn

Cách tốt nhất để cải thiện lưu thông ở bàn chân là điều trị bất kỳ tình trạng tiềm ẩn nào có thể gây ra nó. Tuy nhiên, nếu bác sĩ không thể xác định nguyên nhân, một số chiến lược tự chăm sóc có thể hữu ích. Dưới đây là một số cách đã được chuyên gia khuyến nghị:

  • Di chuyển nhiều hơn: Một nghiên cứu năm 2020 cho thấy thực hiện các động tác duỗi chân đơn giản có thể giúp cải thiện chức năng mạch máu sau 12 tuần. Chế độ kéo giãn làm cho các động mạch bớt cứng hơn, giúp chúng giãn ra. Nếu ngồi trong một thời gian dài, hãy đặt lời nhắc đứng dậy và đi lại
  • Xoa bóp: Xoa bóp bàn chân có thể kích thích tuần hoàn. Những người có Raynaud’s cũng có thể thấy rằng nó giúp ngăn chặn hoặc rút ngắn các cơn tê bì
  • Kỹ thuật thư giãn: Các bài tập thở, thiền, yoga và thái cực quyền có thể giúp kiểm soát căng thẳng
  • Tránh caffeine, nicotine và rượu: Caffeine và rượu có thể làm co mạch máu và làm trầm trọng thêm bệnh Raynaud’s. Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch
  • Mang vớ nén: Vớ nén tạo áp lực lên chân và bàn chân, buộc máu phải đi ngược về tim
  • Giữ ấm: Nếu các vấn đề về tuần hoàn trở nên tồi tệ hơn trong điều kiện lạnh giá, hãy giữ nhà ở nhiệt độ thoải mái và quấn nhiều lớp. Sử dụng máy làm ấm tay hoặc chân khi cần thiết

Lưu thông kém có thể xảy ra vì nhiều lý do. Đôi khi, đó là do một căn bệnh cần điều trị. Tuy nhiên, nó cũng có thể tự xảy ra do một tình trạng như bệnh Raynaud’s. Giữ ấm và tăng cường vận động, mang vớ nén và kiểm soát căng thẳng có thể giúp mọi người giảm các triệu chứng của tuần hoàn kém ở bàn chân. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải tìm kiếm sự hướng dẫn của bác sĩ để họ có thể loại trừ các bệnh lý tiềm ẩn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bài tập giúp tăng cường máu não, ngăn ngừa chóng mặt

 

Bình luận
Tin mới
  • 07/03/2026

    Sức khỏe phụ nữ Việt Nam: những vấn đề cần quan tâm

    Sức khỏe phụ nữ là nền tảng quan trọng cho hạnh phúc gia đình và sự phát triển bền vững của xã hội. Người phụ nữ hiện đại không chỉ đảm đương vai trò kinh tế mà còn gánh vác trách nhiệm chăm sóc gia đình, điều này vô tình tạo ra những áp lực lớn lên cả thể chất lẫn tinh thần. Việc trang bị kiến thức về các vấn đề sức khỏe thường gặp là bước đi tiên quyết để chị em chủ động bảo vệ bản thân, nâng cao chất lượng cuộc sống và kéo dài tuổi thọ. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chi tiết giúp chị em có cái nhìn tổng quan và khoa học nhất về vấn đề này.

  • 06/03/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể nếu thường xuyên ăn tỏi sống?

    Điều gì thực sự diễn ra bên trong cơ thể khi chúng ta kiên trì ăn tỏi sống mỗi ngày? Liệu thói quen này có phải là 'chìa khóa' giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ sức khỏe tim mạch không?

  • 06/03/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và thức uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng mật ong, trà sả, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 06/03/2026

    Sức khỏe đường ruột: Chìa khóa của một hệ miễn dịch khỏe mạnh

    Hệ tiêu hóa, đặc biệt là đường ruột, không chỉ đảm nhận vai trò tiêu hóa thức ăn mà còn là trung tâm của hơn 70% hệ miễn dịch của cơ thể. Được ví như “bộ não thứ hai”, đường ruột đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể, ảnh hưởng đến cả thể chất và tinh thần. Một hệ vi sinh đường ruột cân bằng giúp cơ thể hấp thụ dinh dưỡng hiệu quả, chống lại các tác nhân gây bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Trong bài viết này, chúng ta sẽ khám phá vai trò của sức khỏe đường ruột, mối liên hệ với hệ miễn dịch và các biện pháp thiết thực để duy trì đường ruột khỏe mạnh.

  • 05/03/2026

    Trục gan – ruột – miễn dịch: Nền tảng sinh học của sức khỏe và vai trò hỗ trợ từ thảo mộc

    Sự rối loạn của trục gan – ruột – miễn dịch không chỉ ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa mà còn liên quan đến nhiều bệnh mạn tính như gan nhiễm mỡ, đái tháo đường type 2, bệnh tim mạch, rối loạn miễn dịch và một số bệnh thoái hóa thần kinh.

  • 05/03/2026

    6 điều bạn nên làm để giảm mỡ nội tạng hiệu quả, bền vững

    Mỡ nội tạng là loại mỡ ‘ẩn’ nhưng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và nguy cơ bệnh mạn tính. Tuy nhiên có thể giảm mỡ nội tạng nếu duy trì những thay đổi đúng đắn về ăn uống và lối sống.

  • 05/03/2026

    Những dấu hiệu ung thư vú ít ai ngờ tới

    Khi nhắc đến ung thư vú, đa số phụ nữ thường nghĩ ngay đến khối u bất thường.

  • 04/03/2026

    Cách sử dụng dưa chuột hỗ trợ hạ mỡ máu

    Dưa chuột được xem là thực phẩm có lợi cho người mỡ máu cao nhờ thành phần giàu nước và chất xơ. Tuy nhiên, để hỗ trợ kiểm soát mỡ máu hiệu quả, việc sử dụng dưa chuột đúng cách và hợp lý là điều không phải ai cũng nắm rõ.

Xem thêm