Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cải thiện tuần hoàn máu kém

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ước tính đến năm 2020, bệnh tim mạch chiếm khoảng 40% tỷ lệ người chết vì bệnh trên thế giới. Nguyên nhân chủ yếu gây ra các bệnh tim mạch chính là những rắc rối trong việc tuần hoàn máu. Những trở ngại trong quá trình tuần hoàn máu ở các động mạch và tĩnh mạch sẽ làm cho các cơ quan và tế bào trong cơ thể bị thiếu hụt nguồn cung cấp oxy cũng như chất dinh dưỡng.

Hệ thống tuần hoàn của cơ thể bao gồm tim, một hệ thống mạch có áp suất cao giữ nhiệm vụ phân phối (các động mạch), các mạch trao đổi và tập hợp những mạch có áp suất thấp giữ nhiệm vụ chuyển hồi (các tĩnh mạch). Hệ thống tuần hoàn có chức năng điều chỉnh và hợp nhất các chức năng trong cơ thể thành một khối thống nhất, cung cấp nguồn dinh dưỡng và oxy liên tục cho các bộ phận khác nhau trong cơ thể. Chúng còn đóng góp vào việc loại thải các chất độc (những sản phẩm phụ của hệ tiêu hóa). Chính vì vậy, nếu máu không được lưu thông tốt, tình trạng nhẹ nhất mà chúng ta gặp phải sẽ là cảm giác tê cóng và ngứa ran ở các ngón tay, chân. Ở mức độ nặng nhất, chúng có thể gây đau tim hoặc đột quỵ do thiếu hụt oxy trong máu, khiến máu không đến được các cơ quan quan trọng. Lưu thông kém có thể khiến bàn chân bị lạnh, đổi màu hoặc tê. Đôi khi, nó là triệu chứng của một tình trạng tiềm ẩn.

Cơ thể vận chuyển máu, oxy và chất dinh dưỡng đến các tế bào xung quanh cơ thể thông qua hệ thống tuần hoàn. Nếu các mạch máu ở một khu vực đóng lại hoặc thu hẹp, một người có thể bị giảm tuần hoàn. Trong bài viết này, chúng ta sẽ xem xét các triệu chứng của tuần hoàn kém, nguyên nhân tiềm ẩn, cách điều trị và kỹ thuật tự chăm sóc.

Dấu hiệu và triệu chứng

Những người có tuần hoàn máu kém có thể nhận thấy bàn chân, các đầu ngón tay của họ cảm thấy lạnh hoặc tê. Họ cũng có thể nhận thấy sự đổi màu. Vùng da chuyển sang màu đỏ, xanh, tím hoặc trắng. Các triệu chứng này có thể trở nên tồi tệ hơn trong một số trường hợp nhất định, chẳng hạn như khi một người ngồi yên trong thời gian dài hoặc đi ra ngoài trời lạnh. Tuy nhiên, đối với một số người, các triệu chứng này có thể liên tục hoặc bùng phát do một bệnh lý khác. Các triệu chứng khác của tuần hoàn kém có thể bao gồm:

  • Da khô hoặc nứt nẻ
  • Rụng lông ở chân
  • Móng chân, móng tay yếu
  • Vết thương chậm lành

Nguyên nhân cơ bản

Dưới đây là một số bệnh cơ bản có thể gây ra giảm lưu thông máu:

Bệnh Raynaud

Hội chứng bệnh Raynaud khiến các mạch máu thu hẹp khi ai đó bị lạnh hoặc đôi khi là căng thẳng. Điều này hạn chế lượng máu chảy đến các ngón tay và ngón chân. Các triệu chứng bao gồm:

  • Ngón tay hoặc ngón chân chuyển sang màu trắng hoặc xanh lam
  • Chi lạnh
  • Đau đớn
  • Tê dại
  • Ngứa ran
  • Cảm giác nóng bỏng

Các triệu chứng này có thể kéo dài ít nhất 1 phút hoặc lâu nhất là vài giờ.

Không có cách chữa khỏi bệnh Raynaud’s, nhưng có thể làm giảm các triệu chứng và có khả năng giảm tần suất các cơn tê chi với sự trợ giúp của điều trị y tế và thay đổi lối sống.

Acrocyanosis

Acrocyanosis là một tình trạng khiến các chi, chẳng hạn như ngón chân, chuyển sang màu xanh lam. Điều này xảy ra khi các mạch máu co lại, ngăn cản lưu lượng máu và oxy di chuyển qua phần chi dưới của cơ thể. Đó là một tình trạng tương tự như hiện tượng Raynaud. Các triệu chứng chính bao gồm:

  • Ngón tay hoặc ngón chân nhuốm màu xanh
  • Da lạnh
  • Sưng tấy

Như với Raynaud’s, có hai loại acrocyanosis: sơ cấp và thứ phát. Acrocyanosis nguyên phát tự xảy ra và thường ảnh hưởng đến cả hai bên của cơ thể, ví dụ, cả hai bàn chân. Các nhà khoa học không chắc chắn nguyên nhân gây ra nó hoặc cách tốt nhất để điều trị. Acrocyanosis thứ phát thường chỉ ảnh hưởng đến một bên của cơ thể và có thể là kết quả của nhiều tình trạng, bao gồm rối loạn ăn uống, rối loạn máu và các tình trạng di truyền.

Bệnh tiểu đường

Nếu một người mắc bệnh tiểu đường, họ có nguy cơ bị tổn thương các mạch máu. Điều này có thể xảy ra nếu họ có mức đường huyết cao trong thời gian dài. Nếu một người mắc bệnh tiểu đường không được điều trị, họ có thể bị giảm tuần hoàn ở bàn chân, cũng như các vết loét ở chân không lành. Kiểm soát bệnh tiểu đường hiệu quả có thể giúp ngăn ngừa các vấn đề về chân. Những người bị bệnh tiểu đường nên được kiểm tra bàn chân hàng năm để đảm bảo rằng họ không phát triển tuần hoàn kém, loét hoặc bệnh thần kinh.

Làm thế nào để cải thiện lưu thông máu tốt hơn

Cách tốt nhất để cải thiện lưu thông ở bàn chân là điều trị bất kỳ tình trạng tiềm ẩn nào có thể gây ra nó. Tuy nhiên, nếu bác sĩ không thể xác định nguyên nhân, một số chiến lược tự chăm sóc có thể hữu ích. Dưới đây là một số cách đã được chuyên gia khuyến nghị:

  • Di chuyển nhiều hơn: Một nghiên cứu năm 2020 cho thấy thực hiện các động tác duỗi chân đơn giản có thể giúp cải thiện chức năng mạch máu sau 12 tuần. Chế độ kéo giãn làm cho các động mạch bớt cứng hơn, giúp chúng giãn ra. Nếu ngồi trong một thời gian dài, hãy đặt lời nhắc đứng dậy và đi lại
  • Xoa bóp: Xoa bóp bàn chân có thể kích thích tuần hoàn. Những người có Raynaud’s cũng có thể thấy rằng nó giúp ngăn chặn hoặc rút ngắn các cơn tê bì
  • Kỹ thuật thư giãn: Các bài tập thở, thiền, yoga và thái cực quyền có thể giúp kiểm soát căng thẳng
  • Tránh caffeine, nicotine và rượu: Caffeine và rượu có thể làm co mạch máu và làm trầm trọng thêm bệnh Raynaud’s. Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch
  • Mang vớ nén: Vớ nén tạo áp lực lên chân và bàn chân, buộc máu phải đi ngược về tim
  • Giữ ấm: Nếu các vấn đề về tuần hoàn trở nên tồi tệ hơn trong điều kiện lạnh giá, hãy giữ nhà ở nhiệt độ thoải mái và quấn nhiều lớp. Sử dụng máy làm ấm tay hoặc chân khi cần thiết

Lưu thông kém có thể xảy ra vì nhiều lý do. Đôi khi, đó là do một căn bệnh cần điều trị. Tuy nhiên, nó cũng có thể tự xảy ra do một tình trạng như bệnh Raynaud’s. Giữ ấm và tăng cường vận động, mang vớ nén và kiểm soát căng thẳng có thể giúp mọi người giảm các triệu chứng của tuần hoàn kém ở bàn chân. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải tìm kiếm sự hướng dẫn của bác sĩ để họ có thể loại trừ các bệnh lý tiềm ẩn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bài tập giúp tăng cường máu não, ngăn ngừa chóng mặt

 

Bình luận
Tin mới
  • 04/11/2026

    Bí quyết giữ ấm mùa đông chuẩn phong cách nhật bản dành cho gia đình Việt

    Mùa đông ở miền Bắc nước ta thường mang theo cái lạnh thấu xương, kèm theo độ ẩm cao khiến nhiều gia đình, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ, dễ bị nhiễm lạnh và mắc bệnh. Ở một đất nước có mùa đông giá rét và tuyết rơi dày đặc như Nhật Bản, người dân nơi đây từ lâu đã đúc kết được những phương pháp giữ ấm vô cùng độc đáo, kết hợp giữa truyền thống và các sản phẩm hiện đại. Những bí quyết này không chỉ giúp cơ thể luôn ấm áp, phòng tránh bệnh tật mà còn rất tiết kiệm và dễ dàng áp dụng. Dưới đây là những mẹo giữ ấm chuẩn phong cách Nhật Bản mà các bậc cha mẹ Việt có thể học hỏi và áp dụng ngay cho tổ ấm của mình.

  • 04/11/2026

    Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

    Một nghiên cứu mới công bố cho thấy chỉ cần ngửi mùi socola đen trước và trong khi tập luyện cũng có thể giúp cải thiện hiệu suất tập gym, đồng thời làm giảm cảm giác đói bụng sau buổi tập.

  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

Xem thêm