Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân gây chảy máu hậu môn là gì?

Rò hậu môn là một vết rách hoặc vết nứt ở niêm mạc của ống hậu môn, có thể kéo dài từ hậu môn vào ống hậu môn. Nó có thể gây đau trong và sau khi đi đại tiện và có thể gây có máu trong phân. Hầu hết các đường rò hậu môn đều có chiều ngang dưới 1 cm, nhưng hậu môn là bộ phận rất nhạy cảm trên cơ thể. Do đó, cơn đau ở vùng này có thể khá nghiêm trọng, thậm chí chỉ với một vết rách nhỏ. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ đề cập đến các triệu chứng, chẩn đoán và điều trị rò hậu môn cũng như cách phòng ngừa chúng,

Nguyên nhân
Rò hậu môn có thể xảy ra vì một số lý do.

  • Táo bón - phân lớn và cứng có nhiều khả năng dẫn đến tổn thương ở vùng hậu môn khi đi đại tiện hơn so với phân mềm và nhỏ hơn.
  • Tiêu chảy - tiêu chảy nhiều lần có thể gây ra vết nứt hậu môn.
  • Co thắt cơ - các chuyên gia tin rằng co thắt cơ vòng hậu môn có thể làm tăng nguy cơ rò hậu môn. Co thắt là một chuyển động cơ giật ngắn, tự động, khi cơ có thể đột ngột thắt lại. Co thắt cơ cũng có thể làm suy yếu quá trình chữa bệnh.
  • Mang thai và sinh con - phụ nữ mang thai có nguy cơ cao bị nứt hậu môn vào cuối thai kỳ. Lớp niêm mạc của hậu môn cũng có thể bị rách trong quá trình sinh nở.
  • STIs (nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục) - còn được gọi là STDs (bệnh lây truyền qua đường tình dục) có liên quan đến nguy cơ cao bị nứt hậu môn. Ví dụ như bệnh giang mai, HIV, HPV (virus u nhú ở người), mụn rộp và Chlamydia.
  • Các bệnh lý cơ bản - một số bệnh lý tiềm ẩn, chẳng hạn như bệnh Crohn, viêm loét đại tràng và các bệnh viêm ruột khác có thể gây ra các vết loét hình thành ở vùng hậu môn.
  • Quan hệ tình dục qua đường hậu môn - trong một số trường hợp hiếm hoi có thể gây ra vết nứt hậu môn.

Hai vòng cơ (cơ vòng) điều khiển hậu môn - vòng ngoài được điều khiển một cách có ý thức; vòng trong thì không. Cơ vòng bên trong chịu áp lực không đổi. Các chuyên gia tin rằng, nếu áp lực quá lớn, cơ vòng bên trong có thể bị co thắt, làm giảm lưu lượng máu, làm tăng nguy cơ bị nứt.

Triệu chứng 

Các dấu hiệu và triệu chứng chính của nứt hậu môn bao gồm:

  • Đau - đặc biệt là khi đi ngoài. Khi đi đại tiện, cảm giác đau buốt, và sau đó có thể có cảm giác bỏng rát sâu lâu hơn. Sợ đau có thể khiến một số bệnh nhân không đi vệ sinh, làm tăng nguy cơ bị táo bón.
  • Nếu người thường trì hoãn việc đi vệ sinh, điều này có thể làm cho cơn đau và vết rách trở nên tồi tệ hơn, vì phân sẽ cứng hơn và lớn hơn. Một số người có thể cảm thấy đau nhói khi lau hậu môn bằng giấy vệ sinh.
  • Máu - vì máu tươi, nó sẽ có màu đỏ tươi và có thể nhận thấy trên phân hoặc giấy vệ sinh. Rò hậu môn ở trẻ sơ sinh thường chảy máu.
  • Ngứa - ở vùng hậu môn. Cảm giác có thể không liên tục hoặc dai dẳng.
  • Khó tiểu - khó chịu khi đi tiểu (ít gặp hơn). Một số bệnh nhân có thể đi tiểu thường xuyên hơn.

Các yếu tố rủi ro
Rò hậu môn có thể ảnh hưởng đến mọi người ở mọi lứa tuổi hoặc giới tính như nhau. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất gây chảy máu trực tràng ở trẻ sơ sinh và trẻ em. Một số trẻ có thể thấy buồn phiền khi nhìn thấy máu đỏ tươi trong phân và giấy vệ sinh. Trong hầu hết các trường hợp, rò hậu môn tự khỏi mà không cần điều trị y tế hoặc phẫu thuật. Kem bôi, thuốc đạn hoặc cả hai và thuốc giảm đau không kê đơn có thể giúp giảm các triệu chứng. Tuy nhiên, một số người có thể gặp các vấn đề mãn tính nếu tổn thương không được chữa lành đúng cách. Một vết nứt hậu môn kéo dài dưới 6 tuần được gọi là rò hậu môn cấp tính. Rò hậu môn mãn tính có các triệu chứng kéo dài hơn 6 tuần. Rò hậu môn nguyên phát không có nguyên nhân xác định được, trong khi rò hậu môn thứ phát có nguyên nhân xác định được.

Phòng ngừa
Sau đây là các mẹo để ngăn ngừa nứt hậu môn:

  • Giữ phân mềm - ăn một chế độ ăn uống cân bằng với nhiều chất xơ. Đảm bảo lượng chất lỏng ăn hoặc uống vào đủ - hãy nhớ rằng nước là chất lỏng tốt nhất.
  • Đừng trì hoãn việc đi vệ sinh - chờ đợi sẽ làm cho phân to hơn và cứng hơn.
  • Trẻ sơ sinh - thay tã thường xuyên có thể làm giảm nguy cơ phát triển các vết nứt hậu môn ở trẻ sơ sinh.
  • Thực phẩm “sắc nhọn” - tránh thực phẩm có thể không được tiêu hóa tốt, chẳng hạn như các loại hạt và bỏng ngô.
  • Tập thể dục - tập thể dục thường xuyên có thể làm giảm nguy cơ phát triển táo bón, dẫn đến ít nguy cơ nứt hậu môn hơn. Giữ đủ nước trong và sau khi tập thể dục.
  • Căng thẳng - tránh rặn và ngồi lâu trên bồn cầu.

Khám trực tràng bao gồm việc đưa ngón tay đeo găng tay hoặc dụng cụ nhỏ vào trực tràng. Tuy nhiên, thông thường, bác sĩ sẽ không làm điều này vì nó có thể gây ra quá nhiều đau đớn. Bác sĩ chuyên khoa có thể gây tê vùng này trước khi khám trực tràng. Nếu bác sĩ nghi ngờ có thể có điều gì đó nghiêm trọng hơn, bệnh nhân sẽ được chuyển đến bác sĩ chuyên khoa.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Máu trong phân của trẻ có nguy hiểm không?

 

Bình luận
Tin mới
  • 28/05/2026

    5 nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50

    Sau tuổi 50, hệ tiêu hóa và khả năng hấp thụ không còn tốt như thời trẻ. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50 đóng vai trò là ‘liều thuốc’ tự nhiên giúp sửa chữa cơ thể và nâng cao chất lượng cuộc sống.

  • 28/05/2026

    Bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời trong mùa hè

    Mùa hè đến mang theo những ngày nắng rực rỡ, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn cho làn da của bạn. Ánh nắng mặt trời, dù cần thiết để tổng hợp vitamin D và mang lại cảm giác ấm áp, lại chứa tia cực tím (UV) có khả năng gây tổn thương da nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách.

  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

Xem thêm