Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Caffeine và bệnh viêm ruột mạn tính (IBD)

Một chất kích thích trong nhiều loại thực phẩm và đồ uống khác nhau – caffeine - ảnh hưởng đến cơ thể theo nhiều cách.

Hầu hết mọi người biết rằng caffeine trong cà phê, chè, cola, nhưng nó cũng có thể ở trong sôcôla, kem vị cà phê, sữa chua, nước uống năng lượng và một số thuốc (đặc biệt là các thuốc giảm đau không theo đơn). Có khoảng 80% số người trưởng thành tại Mỹ tiêu thụ caffein như một thói quen hàng ngày. Trên toàn thế giới, tỉ lệ người sử dụng caffeine lên đến  90%

Những người mắc bệnh viêm ruột cũng sử dụng caffeine, nhưng câu hỏi đặt ra là sử dụng caffeine có an toàn cho những bệnh nhân mắc bệnh đường tiêu hóa mạn tính hay không?

Caffeine cũng có những ảnh hưởng lên sức khỏe, nhưng cách thức vận chuyển cũng khá quan trọng. Thức ăn và đồ uống chứa caffeine có ảnh hưởng lớn tới triệu chứng của bệnh viêm ruột. Với hầu hết những thứ liên quan đến chế độ ăn thì vừa đủ là yếu tố quan trọng, và sử dụng caffeine cũng không ngoại lệ.

Ảnh hưởng của caffeine lên cơ thể

Caffeine có xu hướng tích cực, do chúng có thể làm tăng sự tỉnh táo, tạo sự thể hiện tốt hơn ở trường và trong công việc. Caffein cũng kích thích chuyển hóa và giảm lo lắng ở một số người. Tuy nhiên, nó cũng có những tác dụng phụ, ví dụ làm giảm chất lượng giấc ngủ.

Giấc ngủ đặc biệt quan trọng với những bệnh nhân bị bệnh viêm ruột, và họ cần được chăm sóc  để giảm ảnh hưởng của caffeine lên giấc ngủ.

Caffeine và hệ tiêu hóa

Khi nói đến hệ tiêu hóa, thực phẩm và đồ uống chứa caffeine thường gây nên nhiều vấn đề. Cà phê chứa khoảng 80-130 mg caffeine, và có liên quan đến bệnh trào ngược dạ dày-thực quản.

Một số người uống cà phê vào buổi sáng để kích thích nhu động ruột. Caffein thường được cho là có tác dụng kích thích ruột, nhưng đó thường là do những chất hóa học khác có trong cà phê. Với những bệnh nhân bị bệnh viêm ruột, nhu động ruột quá thường xuyên sẽ gây ra vấn đề đặc biêt nếu người bệnh thường xuyên bị tiêu chảy mạn.

Caffeine và trẻ em

Trẻ mắc bệnh viêm ruột có nguy cơ biến chứng, đặc biệt do thiếu dinh dưỡng. Caffein có thể làm giảm cảm giác ngon miệng, và ở trẻ em vốn đã bị bệnh viêm ruột và chán ăn, thì caffeine có thể gây nên vấn đề. Trẻ nhỏ và người lớn mắc bệnh viêm ruột bị thiếu cân nên được chăm sóc để đảm bảo họ không bị chán ăn dẫn đến thiếu hụt năng lượng hằng ngày để duy trì cân nặng.

Caffeine có gây mất nước

Caffeine là chất lợi tiểu, nó khiến mọi người đi tiểu nhiều hơn. Vẫn chưa rõ liệu ảnh hưởng này của caffein có thể góp phần gây mất nước hay không. Tuy nhiên mất nước cũng khiến phân cứng hơn, gây táo bón. Bất kì ai có nguy cơ bị táo bón cũng nên uống đủ nước để làm giảm nhẹ hoặc tránh mắc phải tình trạng này.

Caffeine và giấc ngủ              

Ảnh hưởng của caffeine lên cơ thể cao nhất vào khoảng 1 giờ sau khi được tiêu hóa. Caffeine không được dự trữ trong cơ thể và bị đào thải qua nước tiểu, nhưng nó có thể tiếp tục có ảnh hưởng kéo dài từ 4-6 giờ. Ăn hoặc uống caffeine vài giờ trước khi đi ngủ có thể gây gián đoạn giấc ngủ. Những người mắc bệnh viêm ruột mạn tính vốn đã có nguy cơ mắc phải các vấn đề về giấc ngủ, đặc biệt là việc tiểu đêm, nên càng phải hạn chế sử dụng caffein trước khi đi ngủ.

Caffeine và thuốc

Nhiều người quên rằng, caffeine cũng là một loại thuốc và có thể tương tác với thuốc kê đơn và thuốc tự mua. Một số thuốc có thể tương tác với caffeine bao gồm kháng sinh, thuốc chống đông, thuốc ức chế monoamine oxidase (MAOIs hay thuốc ức chế MAO), Tagamet (cimetidine). Bệnh nhân bị bệnh viêm ruột nên nói chuyện với bác sĩ về việc sử dụng caffeine và tương tac của nó với các thuốc khác.

Caffeine trong nên văn hóa của chúng ta

Ở Mỹ, sử dụng caffein được xem như một phong tục. Khoảng một nửa người dân Mỹ uống cà phê vào buổi sáng. Caffeine đắng và thường được làm dịu đi bằng các chất phụ gia làm ngọt, tất cả đều từ đường và sữa. Trong khi một số người uống cà phê buổi sáng ở nhà, thì một số thường đến quán cà phê hoặc cửa hàng ăn nhanh để uống cà phê. Cà phê và trà cũng được phục vụ vào bữa tối với đồ tráng miệng hoặc buổi chiều để chống lại mệt mỏi. Những người thường xuyên sử dụng cà phê hoặc trà thường sẽ bị phụ thuộc và caffeine. Sự phụ thuộc vào caffein có thể là vấn đề lớn và việc phá bỏ vòng tròn phụ thuộc vào caffein thường rất khó

Kết luận

Trong khi hầu hết những người uống cà phê buổi sáng nên cân nhắc cẩn thận thì những  bệnh nhân bị bệnh viêm ruột có thể có những ảnh hưởng cả tích cực và tiêu cực từ việc sử dụng caffeine. Sử dụng caffein bao nhiêu trong ngày nên được tư vấn bởi bác sĩ tiêu hóa để không có những tương tác thuôc và biến chứng tiềm ẩn.

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 27/02/2026

    Phòng ngừa các bệnh đường hô hấp phổ biến khi thời tiết nồm ẩm

    Độ ẩm không khí tăng cao là "nỗi ám ảnh" đối với sức khỏe của nhiều gia đình tại miền Bắc. Đây là thời điểm mà nhiệt độ thay đổi thất thường, không khí trong nhà luôn trong tình trạng bí bách không chỉ gây bất tiện trong sinh hoạt mà còn là tác nhân hàng đầu khiến các ca bệnh đường hô hấp bùng phát mạnh mẽ. Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn nhận diện sớm các nguy cơ và cách chăm sóc sức khỏe cho cả gia đình.

  • 26/02/2026

    Tiềm năng hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch từ trà thảo mộc

    Hệ miễn dịch chỉ hoạt động hiệu quả khi duy trì được trạng thái cân bằng nội môi, tránh tình trạng viêm quá mức gây tổn thương mô. Các nghiên cứu hiện đại đã chứng minh rằng các hợp chất thực vật như Flavonoid, Catechin và Mogroside có trong các loại trà thảo mộc có khả năng can thiệp tích cực vào quá trình bảo vệ niêm mạc và điều hòa miễn dịch.

  • 26/02/2026

    Mặt nạ dưỡng da phù hợp cho mùa đông

    Cái lạnh thường khiến chúng ta ngại chạm tay vào những miếng mặt nạ mát lạnh. Tham khảo những loại mặt nạ phù hợp cho mùa đông và bí quyết để duy trì thói quen dưỡng da ngay cả trong những ngày giá rét nhất.

  • 26/02/2026

    Đau tăng trưởng (Growing pain) ở trẻ

    Đau nhức do phát triển là những cơn đau âm ỉ hoặc đau nhói kiểu chuột rút mà trẻ em có thể gặp phải và thường gặp nhất là ở chân. Những cơn đau này thường xảy ra vào cuối ngày hoặc ban đêm, đau ở cả hai chân và tình trạng sẽ đỡ hơn khi trẻ nghỉ ngơi. Vậy nguyên nhân gây ra các cơn đau này ở trẻ là gì? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 25/02/2026

    Ăn trứng mỗi ngày có tốt không?

    Trứng là nguồn thực phẩm giá rẻ và giàu dinh dưỡng nhưng hàm lượng cholesterol trong trứng luôn là vấn đề gây băn khoăn. Liệu việc duy trì thói quen ăn trứng hàng ngày có ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tim mạch như nhiều người lo ngại?

  • 25/02/2026

    8 loại gia vị nên dùng khi bạn đang hạn chế lượng muối

    Natri có trong muối ăn và nhiều loại gia vị khác nhau; chúng cần được kiểm soát trong các bệnh thận, tăng huyết áp và các vấn đề về tim mạch. Kiểm soát nước sốt và gia vị giúp duy trì lượng natri dưới mức giới hạn 2.300 miligam (mg) mỗi ngày, tương đương khoảng một thìa cà phê muối theo các khuyến nghị Y tế.

  • 24/02/2026

    Một số thảo dược chống viêm tiềm năng

    Phản ứng viêm là một quá trình sinh học đa bước, đòi hỏi sự can thiệp từ nhiều nhóm hợp chất khác nhau để đạt được hiệu quả điều hòa tối ưu. Từ khả năng làm giảm giải phóng histamine của La hán quả đến tác động ức chế nitric oxide của Hạ khô thảo và đặc tính chống oxy hóa mạnh mẽ của Curcumin trong Nghệ, các thảo dược đang chứng minh vai trò quan trọng trong việc duy trì ổn định nội môi.

  • 24/02/2026

    Mất ngủ khi mang thai: Bí quyết giúp mẹ bầu ngủ ngon và an toàn cho thai nhi

    Mất ngủ khi mang thai không chỉ là nỗi lo về sức khỏe mà còn làm giảm chất lượng cuộc sống của mẹ bầu. Hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng đúng các giải pháp hỗ trợ sẽ giúp mẹ cải thiện giấc ngủ nhanh chóng.

Xem thêm