Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Biến chứng của khô mắt

Khô mắt xảy ra khi mắt không đủ chất bôi trơn, do tuyến lệ không sản xuất đủ nước mắt hoặc do nước mắt hình thành bay hơi quá nhanh.

Nhiều sản phẩm không kê đơn và kê đơn có thể được sử dụng để điều trị khô mắt nhưng nếu không được điều trị hoặc quản lý kém, bệnh khô mắt có thể dẫn đến một số biến chứng từ nhẹ đến nặng và dẫn đến tổn thương thực thể ở các bộ phận của mắt. Một số trường hợp mất thị lực tạm thời và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Biến chứng khô mắt thường không dẫn đến mất thị lực vĩnh viễn.

Biến chứng vật lý của khô mắt

Tình trạng khô quá mức và thiếu chất bôi trơn trên bề mặt mắt do khô mắt có thể làm tổn thương trực tiếp giác mạc của bạn - lớp trong suốt ngoài cùng của mắt. Nếu các tế bào biểu mô giác mạc (lớp bề mặt giác mạc) bị tổn thương, chúng có thể bị trầy xước hoặc bào mòn.

Trầy xước giác mạc

Trầy xước giác mạc khiến tầm nhìn của bạn bị mờ và mắt bạn đỏ, đau và chảy nước. Các vết xước thường tự lành nhưng bạn nên đến gặp bác sĩ nhãn khoa nếu có triệu chứng trầy xước giác mạc.

Trầy xước có thể để lại sẹo giác mạc, đôi khi nghiêm trọng hoặc sâu đến mức bạn cần phải ghép giác mạc.

Điều trị trầy xước giác mạc tập trung vào việc ngăn ngừa chúng trở nên trầm trọng hơn, chẳng hạn như sử dụng miếng che mắt theo chỉ định của bác sĩ, thuốc nhỏ mắt dưỡng ẩm hoặc kháng sinh nếu cần thiết.

Xói mòn giác mạc

Mặt khác, xói mòn giác mạc xảy ra khi các tế bào biểu mô bị bong ra khỏi các lớp tế bào bên dưới, gây đau và nhìn mờ.

Điều trị giai đoạn đầu của tình trạng xói mòn giác mạc cũng giống như đối với tình trạng xước giác mạc. Đối với tình trạng xói mòn giác mạc tái phát, điều trị có thể bao gồm bôi thuốc mỡ nhãn khoa, sử dụng natri clorua 5% hoặc phẫu thuật để loại bỏ mô giác mạc hoặc liên kết biểu mô với lớp bên dưới.

Bất cứ ai có triệu chứng xói mòn giác mạc nên đến gặp bác sĩ nhãn khoa để được chẩn đoán và điều trị chính xác.

Viêm giác mạc và loét

Khô mắt có thể gây viêm hoặc kích ứng giác mạc, gọi là viêm giác mạc. Kính áp tròng, đặc biệt khi đeo quá lâu hoặc qua đêm, là một nguyên nhân phổ biến khác gây viêm giác mạc.

Viêm giác mạc, cũng như trầy xước giác mạc, có thể gây ra vết loét hở trên giác mạc. Những vết loét này có thể to ra, sâu hơn và bị nhiễm trùng, làm hỏng nhãn cầu của bạn và dẫn đến mù một phần hoặc toàn bộ nếu không được điều trị.

Điều trị viêm giác mạc bao gồm thuốc nhỏ mắt có chứa steroid hoặc thuốc chống viêm có thể dùng sau thuốc nhỏ mắt kháng sinh, kháng nấm hoặc kháng virus nếu có nhiễm trùng. Bác sĩ nhãn khoa có thể kê đơn các phương pháp điều trị phù hợp theo đúng thứ tự.

Ở những người đeo kính áp tròng, việc điều trị cũng bao gồm tháo kính cho đến khi mắt lành lại và các triệu chứng viêm giác mạc đã hết.

Trong trường hợp đã xảy ra sẹo giác mạc, có thể cần phải phẫu thuật ghép giác mạc.

Viêm kết mạc

Thuốc nhỏ mắt kháng sinh cho bệnh viêm kết mạc ở trẻ sơ sinh

Theo thời gian, khô mắt có thể ảnh hưởng đến kết mạc, lớp mô trong suốt bao phủ phần trắng của mắt và bề mặt bên trong mí mắt của bạn. Kết mạc của bạn có thể bị viêm, dẫn đến viêm kết mạc hoặc đau mắt đỏ. Các triệu chứng khác của viêm kết mạc bao gồm ngứa và chảy nước mắt.

Điều trị tập trung vào việc làm giảm các triệu chứng bằng cách sử dụng nước mắt nhân tạo, chườm lạnh hoặc ấm lên mí mắt và lau mí mắt bằng khăn sạch, mặc dù có thể cần dùng thuốc nhỏ mắt kháng khuẩn nếu bạn cũng bị nhiễm trùng.

Biến chứng mí mắt

Viêm do khô mắt cũng có thể ảnh hưởng đến mí mắt của bạn, khiến các mảng viêm tích tụ lại nhiều hơn ở lông mi, lông mi bị co kéo và hướng vào trong mắt, gây nên các dấu hiệu bệnh của bệnh lông quặm.

Khi đó lông mi của bạn có thể cọ xát vào giác mạc, gây trầy xước giác mạc hoặc thậm chí loét giác mạc. Điều trị thường bao gồm việc loại bỏ những sợi lông mi gây khó chịu bằng kẹp, tại phòng khám của bác sĩ hoặc bằng phẫu thuật.

Tác động đến chất lượng cuộc sống

Khô mắt có thể tác động tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của bạn bằng cách ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tâm lý, sự độc lập và lối sống của bạn.

Đau và rối loạn thị giác. Những người bị khô mắt thường gặp nhiều khó chịu ở mắt, bao gồm đau nhói hoặc đau âm ỉ, cảm giác nóng rát, đỏ mắt và cảm giác có vật gì đó trong mắt. Những triệu chứng này có thể dẫn đến chảy nước mắt, chất nhầy dạng sợi, mỏi mắt và nhạy cảm với ánh sáng.

Mọi người thường bị mờ mắt không liên tục hoặc dao động do chất lượng nước mắt kém và một số người cũng nhìn thấy ánh sáng chói hoặc quầng sáng xung quanh đèn vào ban đêm.

Chất lượng giấc ngủ và sức khỏe tâm thần

Hơn nữa, khô mắt có thể liên quan đến rối loạn giấc ngủ. Một nghiên cứu cho thấy 45% người tham gia bị khô mắt cho biết chất lượng giấc ngủ kém so với 34% người tham gia không mắc hội chứng này.

Chất lượng giấc ngủ kém từ lâu đã có liên quan đến các vấn đề về sức khỏe tâm thần, chẳng hạn như gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng trầm cảm và làm tăng nguy cơ  tự tử. Khô mắt có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tâm lý theo những cách khác.

Tham khảo thêm tại bài viết: 12 cách giảm mỏi mắt khi dùng máy tính

Ví dụ, đỏ mắt ảnh hưởng đến ngoại hình của bạn, có thể gây tổn hại đến lòng tự trọng và hình ảnh cơ thể, đôi khi dẫn đến lo lắng và ám ảnh sợ xã hội. Cảm giác đó có thể còn mãnh liệt hơn đối với những người đồng thời mắc các bệnh khác gây đỏ mắt.

Những người mắc hội chứng khô mắt có nhiều khả năng bị lo lắng và trầm cảm hơn so với dân số nói chung. Một đánh giá tài liệu xuất bản năm 2021 cho thấy những người bị khô mắt có tỷ lệ mắc chứng trầm cảm và lo lắng cao hơn, cũng như các triệu chứng trầm cảm và lo lắng nghiêm trọng hơn.

Và cơn đau mãn tính do khô mắt có thể làm suy giảm chức năng nhận thức, làm gián đoạn giấc ngủ, làm chậm khả năng đọc và tập trung, ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và công việc hàng ngày.

Khi nào cần liên hệ với bác sĩ?

Điều quan trọng là phải điều trị khô mắt trước khi các biến chứng phát triển hoặc trầm trọng hơn. Liên hệ với bác sĩ của bạn ngay lập tức nếu bạn gặp phải các dấu hiệu sau:

  • Mắt đỏ và đau
  • Bong tróc, chảy mủ hoặc đau ở mắt hoặc mí mắt của bạn
  • Chấn thương ở mắt của bạn
  • Mắt lồi hoặc mí mắt sụp xuống
  • Các vấn đề về khớp (đau, sưng hoặc cứng khớp) và khô miệng cùng với các triệu chứng khô mắt, có thể là dấu hiệu của hội chứng Sjögren, một bệnh tự miễn mãn tính.
  • Các triệu chứng không cải thiện khi tự chăm sóc (chẳng hạn như sử dụng nước mắt nhân tạo thường xuyên) trong vòng vài ngày

Kết luận

Bệnh khô mắt là một tình trạng mãn tính, cần thời gian và sự chú ý hàng ngày để kiểm soát. Hậu quả của việc không chú ý có thể nghiêm trọng và thậm chí có thể đe dọa tầm nhìn của bạn. Nếu những gì bạn đang làm để điều trị chứng khô mắt không cải thiện được các triệu chứng, hãy nói chuyện với bác sĩ nhãn khoa về những bước khác mà bạn có thể thực hiện để giảm bớt sự khó chịu và cải thiện sức khỏe của mắt.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm