Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Biến chứng của khô mắt

Khô mắt xảy ra khi mắt không đủ chất bôi trơn, do tuyến lệ không sản xuất đủ nước mắt hoặc do nước mắt hình thành bay hơi quá nhanh.

Nhiều sản phẩm không kê đơn và kê đơn có thể được sử dụng để điều trị khô mắt nhưng nếu không được điều trị hoặc quản lý kém, bệnh khô mắt có thể dẫn đến một số biến chứng từ nhẹ đến nặng và dẫn đến tổn thương thực thể ở các bộ phận của mắt. Một số trường hợp mất thị lực tạm thời và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Biến chứng khô mắt thường không dẫn đến mất thị lực vĩnh viễn.

Biến chứng vật lý của khô mắt

Tình trạng khô quá mức và thiếu chất bôi trơn trên bề mặt mắt do khô mắt có thể làm tổn thương trực tiếp giác mạc của bạn - lớp trong suốt ngoài cùng của mắt. Nếu các tế bào biểu mô giác mạc (lớp bề mặt giác mạc) bị tổn thương, chúng có thể bị trầy xước hoặc bào mòn.

Trầy xước giác mạc

Trầy xước giác mạc khiến tầm nhìn của bạn bị mờ và mắt bạn đỏ, đau và chảy nước. Các vết xước thường tự lành nhưng bạn nên đến gặp bác sĩ nhãn khoa nếu có triệu chứng trầy xước giác mạc.

Trầy xước có thể để lại sẹo giác mạc, đôi khi nghiêm trọng hoặc sâu đến mức bạn cần phải ghép giác mạc.

Điều trị trầy xước giác mạc tập trung vào việc ngăn ngừa chúng trở nên trầm trọng hơn, chẳng hạn như sử dụng miếng che mắt theo chỉ định của bác sĩ, thuốc nhỏ mắt dưỡng ẩm hoặc kháng sinh nếu cần thiết.

Xói mòn giác mạc

Mặt khác, xói mòn giác mạc xảy ra khi các tế bào biểu mô bị bong ra khỏi các lớp tế bào bên dưới, gây đau và nhìn mờ.

Điều trị giai đoạn đầu của tình trạng xói mòn giác mạc cũng giống như đối với tình trạng xước giác mạc. Đối với tình trạng xói mòn giác mạc tái phát, điều trị có thể bao gồm bôi thuốc mỡ nhãn khoa, sử dụng natri clorua 5% hoặc phẫu thuật để loại bỏ mô giác mạc hoặc liên kết biểu mô với lớp bên dưới.

Bất cứ ai có triệu chứng xói mòn giác mạc nên đến gặp bác sĩ nhãn khoa để được chẩn đoán và điều trị chính xác.

Viêm giác mạc và loét

Khô mắt có thể gây viêm hoặc kích ứng giác mạc, gọi là viêm giác mạc. Kính áp tròng, đặc biệt khi đeo quá lâu hoặc qua đêm, là một nguyên nhân phổ biến khác gây viêm giác mạc.

Viêm giác mạc, cũng như trầy xước giác mạc, có thể gây ra vết loét hở trên giác mạc. Những vết loét này có thể to ra, sâu hơn và bị nhiễm trùng, làm hỏng nhãn cầu của bạn và dẫn đến mù một phần hoặc toàn bộ nếu không được điều trị.

Điều trị viêm giác mạc bao gồm thuốc nhỏ mắt có chứa steroid hoặc thuốc chống viêm có thể dùng sau thuốc nhỏ mắt kháng sinh, kháng nấm hoặc kháng virus nếu có nhiễm trùng. Bác sĩ nhãn khoa có thể kê đơn các phương pháp điều trị phù hợp theo đúng thứ tự.

Ở những người đeo kính áp tròng, việc điều trị cũng bao gồm tháo kính cho đến khi mắt lành lại và các triệu chứng viêm giác mạc đã hết.

Trong trường hợp đã xảy ra sẹo giác mạc, có thể cần phải phẫu thuật ghép giác mạc.

Viêm kết mạc

Thuốc nhỏ mắt kháng sinh cho bệnh viêm kết mạc ở trẻ sơ sinh

Theo thời gian, khô mắt có thể ảnh hưởng đến kết mạc, lớp mô trong suốt bao phủ phần trắng của mắt và bề mặt bên trong mí mắt của bạn. Kết mạc của bạn có thể bị viêm, dẫn đến viêm kết mạc hoặc đau mắt đỏ. Các triệu chứng khác của viêm kết mạc bao gồm ngứa và chảy nước mắt.

Điều trị tập trung vào việc làm giảm các triệu chứng bằng cách sử dụng nước mắt nhân tạo, chườm lạnh hoặc ấm lên mí mắt và lau mí mắt bằng khăn sạch, mặc dù có thể cần dùng thuốc nhỏ mắt kháng khuẩn nếu bạn cũng bị nhiễm trùng.

Biến chứng mí mắt

Viêm do khô mắt cũng có thể ảnh hưởng đến mí mắt của bạn, khiến các mảng viêm tích tụ lại nhiều hơn ở lông mi, lông mi bị co kéo và hướng vào trong mắt, gây nên các dấu hiệu bệnh của bệnh lông quặm.

Khi đó lông mi của bạn có thể cọ xát vào giác mạc, gây trầy xước giác mạc hoặc thậm chí loét giác mạc. Điều trị thường bao gồm việc loại bỏ những sợi lông mi gây khó chịu bằng kẹp, tại phòng khám của bác sĩ hoặc bằng phẫu thuật.

Tác động đến chất lượng cuộc sống

Khô mắt có thể tác động tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của bạn bằng cách ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tâm lý, sự độc lập và lối sống của bạn.

Đau và rối loạn thị giác. Những người bị khô mắt thường gặp nhiều khó chịu ở mắt, bao gồm đau nhói hoặc đau âm ỉ, cảm giác nóng rát, đỏ mắt và cảm giác có vật gì đó trong mắt. Những triệu chứng này có thể dẫn đến chảy nước mắt, chất nhầy dạng sợi, mỏi mắt và nhạy cảm với ánh sáng.

Mọi người thường bị mờ mắt không liên tục hoặc dao động do chất lượng nước mắt kém và một số người cũng nhìn thấy ánh sáng chói hoặc quầng sáng xung quanh đèn vào ban đêm.

Chất lượng giấc ngủ và sức khỏe tâm thần

Hơn nữa, khô mắt có thể liên quan đến rối loạn giấc ngủ. Một nghiên cứu cho thấy 45% người tham gia bị khô mắt cho biết chất lượng giấc ngủ kém so với 34% người tham gia không mắc hội chứng này.

Chất lượng giấc ngủ kém từ lâu đã có liên quan đến các vấn đề về sức khỏe tâm thần, chẳng hạn như gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng trầm cảm và làm tăng nguy cơ  tự tử. Khô mắt có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tâm lý theo những cách khác.

Tham khảo thêm tại bài viết: 12 cách giảm mỏi mắt khi dùng máy tính

Ví dụ, đỏ mắt ảnh hưởng đến ngoại hình của bạn, có thể gây tổn hại đến lòng tự trọng và hình ảnh cơ thể, đôi khi dẫn đến lo lắng và ám ảnh sợ xã hội. Cảm giác đó có thể còn mãnh liệt hơn đối với những người đồng thời mắc các bệnh khác gây đỏ mắt.

Những người mắc hội chứng khô mắt có nhiều khả năng bị lo lắng và trầm cảm hơn so với dân số nói chung. Một đánh giá tài liệu xuất bản năm 2021 cho thấy những người bị khô mắt có tỷ lệ mắc chứng trầm cảm và lo lắng cao hơn, cũng như các triệu chứng trầm cảm và lo lắng nghiêm trọng hơn.

Và cơn đau mãn tính do khô mắt có thể làm suy giảm chức năng nhận thức, làm gián đoạn giấc ngủ, làm chậm khả năng đọc và tập trung, ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và công việc hàng ngày.

Khi nào cần liên hệ với bác sĩ?

Điều quan trọng là phải điều trị khô mắt trước khi các biến chứng phát triển hoặc trầm trọng hơn. Liên hệ với bác sĩ của bạn ngay lập tức nếu bạn gặp phải các dấu hiệu sau:

  • Mắt đỏ và đau
  • Bong tróc, chảy mủ hoặc đau ở mắt hoặc mí mắt của bạn
  • Chấn thương ở mắt của bạn
  • Mắt lồi hoặc mí mắt sụp xuống
  • Các vấn đề về khớp (đau, sưng hoặc cứng khớp) và khô miệng cùng với các triệu chứng khô mắt, có thể là dấu hiệu của hội chứng Sjögren, một bệnh tự miễn mãn tính.
  • Các triệu chứng không cải thiện khi tự chăm sóc (chẳng hạn như sử dụng nước mắt nhân tạo thường xuyên) trong vòng vài ngày

Kết luận

Bệnh khô mắt là một tình trạng mãn tính, cần thời gian và sự chú ý hàng ngày để kiểm soát. Hậu quả của việc không chú ý có thể nghiêm trọng và thậm chí có thể đe dọa tầm nhìn của bạn. Nếu những gì bạn đang làm để điều trị chứng khô mắt không cải thiện được các triệu chứng, hãy nói chuyện với bác sĩ nhãn khoa về những bước khác mà bạn có thể thực hiện để giảm bớt sự khó chịu và cải thiện sức khỏe của mắt.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 01/08/2026

    Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân

    Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?

  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

Xem thêm