Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Báo cáo khoa học: ảnh hưởng của COVID-19 trên sức khỏe thần kinh và tâm thần sau 6 tháng ở các bệnh nhân đã hồi phục

Các di chứng thần kinh và tâm thần của COVID-19 đã được báo cáo trong nhiều nghiên cứu, tuy nhiên vẫn cần thêm nhiều dữ liệu để đánh giá đầy đủ ảnh hưởng của bệnh đối với sức khỏe não bộ.

Nghiên cứu về ảnh hưởng trên thần kinh và tâm thần

Nghiên cứu thu thập dữ liệu từ mạng lưới hồ sơ sức khỏe điện tử (hơn 81 triệu ca bệnh) với 3 nhóm chính: nhóm được chẩn đoán mắc COVID-19, nhóm đối chứng với những bệnh nhân được chẩn đoán cúm và nhóm đối chứng thứ 2 được chẩn đoán nhiễm trùng hô hấp bao gồm cả cúm trùng thời điểm (loại trừ các bệnh nhân nhóm chẩn đoán mắc COVID-19). Tất cả đều trên 10 tuổi. Theo kết quả, có 14 ảnh hưởng thần kinh và tâm thần nổi bật được nhìn thấy sau 6 tháng hồi phục bao gồm:

  • Xuất huyết nội sọ
  • Đột quỵ do thiếu máu cục bộ
  • Bệnh parkinson
  • Hội chứng Guillain Barre;
  • Rối loạn thần kinh, rễ thần kinh và đám rối thần kinh;
  • Bệnh về khớp nối thần kinh và bệnh cơ;
  • Viêm não;
  • Chứng mất trí nhớ;
  • Rối loạn tâm thần, tâm lý và lo âu;
  • Rối loạn sử dụng chất gây nghiện;
  • Mất ngủ

Các nhà khoa học so sánh tỷ lệ mắc bệnh trên những bệnh nhân mắc bệnh cúm hoặc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp khác trong các nhóm bệnh nhân bị cúm, hoặc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, cũng như so sánh tỉ lệ mắc bệnh ở những bệnh nhân của các nhóm. Việc điều tra cũng đánh giá xem những ước tính này bị ảnh hưởng như thế nào bởi bởi mức độ nghiêm trọng của COVID-19, như dự đoán khi nhập viện, nhập viện điều trị tích cực và bệnh não (mê sảng và các rối loạn liên quan).

Ảnh: Global Times

Kết quả cụ thể

  • Trong số 236.379 bệnh nhân được chẩn đoán COVID-19, tỷ lệ ước tính được chẩn đoán gặp phải vấn đề về thần kinh hoặc tâm thần trong 6 tháng sau hồi phục là khoảng 33,62% (KTC 95%; 33,17–34,07), với 12,84% (12,36–13,33) được chẩn đoán là lần đầu tiên gặp phải các vấn đề này.
  • Đối với những bệnh nhân phải nhập viện và điều trị tích cực, tỷ lệ ước tính gặp phải các vấn đề thần kinh và tâm thần là là 46,42% (44,78–48,09) và được chẩn đoán là lần đầu tiên mắc phải là 25,79% (23,50–28,25).

Về các chẩn đoán riêng lẻ của kết quả nghiên cứu, toàn bộ nhóm được chẩn đoán mắc COVID-19 có tỷ lệ gặp phải các vấn đề về thần kinh và tâm thần ước tính là:

  • 0,56% (0,50–0,63) đối với xuất huyết nội sọ
  • 2,1% (1,97–2,23) đối với thiếu máu cục bộ gây đột quỵ
  • 0,11% (0,08–0,14) đối với bệnh parkinson
  • 0,67% (0,59–0,75) đối với chứng mất trí
  • 17,39% (17,04–17,74) đối với rối loạn lo âu
  • 1,4% (1,3–1,51) cho chứng rối loạn tâm thần

Trong nhóm nhập viện và điều trị đặc biệt, tỷ lệ mắc ước tính là:

  • 2,66% (2,24–3,16) đối với xuất huyết nội sọ
  • 6,92% (6,17–7,76) đối với đột quỵ do thiếu máu cục bộ
  • 0,26% (0,15–0,45) đối với bệnh parkinson
  • 1,74% (1,31–2,30) cho chứng mất trí
  • 19,15% (17,90–20,48) cho chứng rối loạn lo âu
  • 2,77% (2,31–3,33) đối với chứng rối loạn tâm thần.

Hầu hết các chẩn đoán gặp phải vấn đề về thần kinh và tâm thần phổ biến hơn ở những bệnh nhân bị COVID-19 nếu so với những người thuộc các nhóm đối chứng (nhóm bị cúm) (tỷ lệ nguy cơ [HR] 1,44 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; [HR] 1,78 đối với bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên nào). Xét trên nhóm những người bị nhiễm trùng đường hô hấp khác ([HR] 1,16 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; [HR] 1,32 đối với bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên). Đối với tỷ lệ mắc bệnh, nhịp tim cao hơn được nhìn thấy ở những bệnh nhân mắc COVID-19 nghiêm trọng (ví dụ: những người điều trị đặc biệt so với những người không cần điều trị đặc biệt: 1,58 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; 2,87 cho bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên nào).

Kết luận

Nghiên cứu cung cấp thêm các bằng chứng về tỉ lệ gặp phải các vấn đề về thần kinh và tâm thần đáng kể trong 6 tháng sau hồi phục COVID-19. Tỉ lệ gặp phải các rủi ro ở các bệnh nhân chủ yếu ở những người mắc COVID-19 mức độ nặng. Nghiên cứu được viện Nghiên cứu Y tế Quốc gia (NIHR) - Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Oxford tài trợ.

Tham khảo thêm thông tin tại: Những điều cần biết về tác dụng phụ sau khi tiêm vaccine COVID-19

Bình luận
Tin mới
  • 13/10/2026

    Nguy cơ khi hiến tế bào gốc từ máu và tủy xương bạn cần biết

    Hiến tặng tế bào gốc tủy xương đòi hỏi phải đồng ý cho phép lấy tế bào gốc từ máu hoặc tủy xương của bạn để truyền cho người khác. Quá trình này được gọi là cấy ghép tế bào gốc, cấy ghép tủy xương hoặc cấy ghép tế bào gốc tạo máu. Cùng tìm hiểu về quy trình và những nguy cơ bạn có thể gặp phải khi hiến tế bào gốc qua bài viết sau!

  • 12/10/2026

    Chăm sóc và phục hồi làn da bị cước, nẻ gót tay chân ở trẻ nhỏ

    Mùa đông tới mang theo không khí khô lạnh khiến làn da vốn mỏng manh của trẻ nhỏ phải đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe. Hiện tượng nẻ gót, bong tróc hay cước tay chân ở trẻ nhỏ là nỗi trăn trở hàng đầu của nhiều bậc phụ huynh. Những vết bong nẻ không chỉ làm bé đau rát, ngứa ngáy mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, giấc ngủ và sự phát triển toàn diện của trẻ. Việc nhận biết rõ nguyên nhân, dấu hiệu và nắm chắc quy trình chăm sóc da chuẩn khoa học sẽ giúp cha mẹ chủ động bảo vệ toàn diện cho bé trong những ngày giá rét.

  • 12/10/2026

    Cách giúp đậu dễ ​​tiêu hóa hơn

    Mọi người thường tránh ăn đậu vì chúng được biết là gây đầy hơi và chướng bụng. Điều này xảy ra vì đậu chứa một loại đường phức tạp gọi là galacto-oligosaccharide (GOS), một dạng carbohydrate mà các enzyme tiêu hóa của con người không thể phân giải hoàn toàn. Thay vào đó, GOS được vi khuẩn trong ruột già lên men, và sinh ra sản phẩm phụ là khí, gây đầy hơi. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng đầy hơi do đậu gây ra, nhưng việc kết hợp đậu với một số loại thực phẩm cụ thể có thể cải thiện tiêu hóa.

  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

Xem thêm