Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Báo cáo khoa học: ảnh hưởng của COVID-19 trên sức khỏe thần kinh và tâm thần sau 6 tháng ở các bệnh nhân đã hồi phục

Các di chứng thần kinh và tâm thần của COVID-19 đã được báo cáo trong nhiều nghiên cứu, tuy nhiên vẫn cần thêm nhiều dữ liệu để đánh giá đầy đủ ảnh hưởng của bệnh đối với sức khỏe não bộ.

Nghiên cứu về ảnh hưởng trên thần kinh và tâm thần

Nghiên cứu thu thập dữ liệu từ mạng lưới hồ sơ sức khỏe điện tử (hơn 81 triệu ca bệnh) với 3 nhóm chính: nhóm được chẩn đoán mắc COVID-19, nhóm đối chứng với những bệnh nhân được chẩn đoán cúm và nhóm đối chứng thứ 2 được chẩn đoán nhiễm trùng hô hấp bao gồm cả cúm trùng thời điểm (loại trừ các bệnh nhân nhóm chẩn đoán mắc COVID-19). Tất cả đều trên 10 tuổi. Theo kết quả, có 14 ảnh hưởng thần kinh và tâm thần nổi bật được nhìn thấy sau 6 tháng hồi phục bao gồm:

  • Xuất huyết nội sọ
  • Đột quỵ do thiếu máu cục bộ
  • Bệnh parkinson
  • Hội chứng Guillain Barre;
  • Rối loạn thần kinh, rễ thần kinh và đám rối thần kinh;
  • Bệnh về khớp nối thần kinh và bệnh cơ;
  • Viêm não;
  • Chứng mất trí nhớ;
  • Rối loạn tâm thần, tâm lý và lo âu;
  • Rối loạn sử dụng chất gây nghiện;
  • Mất ngủ

Các nhà khoa học so sánh tỷ lệ mắc bệnh trên những bệnh nhân mắc bệnh cúm hoặc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp khác trong các nhóm bệnh nhân bị cúm, hoặc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, cũng như so sánh tỉ lệ mắc bệnh ở những bệnh nhân của các nhóm. Việc điều tra cũng đánh giá xem những ước tính này bị ảnh hưởng như thế nào bởi bởi mức độ nghiêm trọng của COVID-19, như dự đoán khi nhập viện, nhập viện điều trị tích cực và bệnh não (mê sảng và các rối loạn liên quan).

Ảnh: Global Times

Kết quả cụ thể

  • Trong số 236.379 bệnh nhân được chẩn đoán COVID-19, tỷ lệ ước tính được chẩn đoán gặp phải vấn đề về thần kinh hoặc tâm thần trong 6 tháng sau hồi phục là khoảng 33,62% (KTC 95%; 33,17–34,07), với 12,84% (12,36–13,33) được chẩn đoán là lần đầu tiên gặp phải các vấn đề này.
  • Đối với những bệnh nhân phải nhập viện và điều trị tích cực, tỷ lệ ước tính gặp phải các vấn đề thần kinh và tâm thần là là 46,42% (44,78–48,09) và được chẩn đoán là lần đầu tiên mắc phải là 25,79% (23,50–28,25).

Về các chẩn đoán riêng lẻ của kết quả nghiên cứu, toàn bộ nhóm được chẩn đoán mắc COVID-19 có tỷ lệ gặp phải các vấn đề về thần kinh và tâm thần ước tính là:

  • 0,56% (0,50–0,63) đối với xuất huyết nội sọ
  • 2,1% (1,97–2,23) đối với thiếu máu cục bộ gây đột quỵ
  • 0,11% (0,08–0,14) đối với bệnh parkinson
  • 0,67% (0,59–0,75) đối với chứng mất trí
  • 17,39% (17,04–17,74) đối với rối loạn lo âu
  • 1,4% (1,3–1,51) cho chứng rối loạn tâm thần

Trong nhóm nhập viện và điều trị đặc biệt, tỷ lệ mắc ước tính là:

  • 2,66% (2,24–3,16) đối với xuất huyết nội sọ
  • 6,92% (6,17–7,76) đối với đột quỵ do thiếu máu cục bộ
  • 0,26% (0,15–0,45) đối với bệnh parkinson
  • 1,74% (1,31–2,30) cho chứng mất trí
  • 19,15% (17,90–20,48) cho chứng rối loạn lo âu
  • 2,77% (2,31–3,33) đối với chứng rối loạn tâm thần.

Hầu hết các chẩn đoán gặp phải vấn đề về thần kinh và tâm thần phổ biến hơn ở những bệnh nhân bị COVID-19 nếu so với những người thuộc các nhóm đối chứng (nhóm bị cúm) (tỷ lệ nguy cơ [HR] 1,44 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; [HR] 1,78 đối với bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên nào). Xét trên nhóm những người bị nhiễm trùng đường hô hấp khác ([HR] 1,16 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; [HR] 1,32 đối với bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên). Đối với tỷ lệ mắc bệnh, nhịp tim cao hơn được nhìn thấy ở những bệnh nhân mắc COVID-19 nghiêm trọng (ví dụ: những người điều trị đặc biệt so với những người không cần điều trị đặc biệt: 1,58 đối với bất kỳ chẩn đoán nào; 2,87 cho bất kỳ chẩn đoán lần đầu tiên nào).

Kết luận

Nghiên cứu cung cấp thêm các bằng chứng về tỉ lệ gặp phải các vấn đề về thần kinh và tâm thần đáng kể trong 6 tháng sau hồi phục COVID-19. Tỉ lệ gặp phải các rủi ro ở các bệnh nhân chủ yếu ở những người mắc COVID-19 mức độ nặng. Nghiên cứu được viện Nghiên cứu Y tế Quốc gia (NIHR) - Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Oxford tài trợ.

Tham khảo thêm thông tin tại: Những điều cần biết về tác dụng phụ sau khi tiêm vaccine COVID-19

Bình luận
Tin mới
  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

Xem thêm