Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ánh sáng xanh gây cận thị

Ánh sáng xanh nguy hại có bước sóng ngắn, năng lượng cao vì vậy khi đến võng mạc chúng sẽ gây hại, làm tổn thương, đặc biệt là ảnh hưởng đến tế bào biểu mô sắc tố võng mạc, gây rối loạn điều tiết mắt, suy giảm thị lực và tăng nguy cơ mù lòa.

Ánh sáng xanh gây cận thị - Ảnh 1.

Ánh sáng xanh là gì?

Ánh sáng mặt trời được tạo thành từ dải quang phổ bao gồm: ánh sáng đỏ, cam, vàng, lục, lam, chàm và tím. Khi kết hợp, nó trở thành ánh sáng trắng mà chúng ta nhìn thấy. Mỗi dải quang phổ có năng lượng và bước sóng khác nhau. Dải màu đỏ có bước sóng dài nhất trong trong ánh sáng nhìn thấy (700-1.000nm) và ít năng lượng.

Mặt khác, ánh sáng màu xanh ánh sáng xanh có bước sóng từ 380 – 500 nm nên mắt chúng ta có thể nhìn thấy và cảm nhận được nó. 

Có 2 loại ánh sáng xanh:

  • Ánh sáng xanh ngọc (Blue Turquoise) có lợi, với bước sóng 380 – 450nm: giúp mắt nhận thức vật thể, điều hoá giấc ngủ và tăng cường trí nhớ.
  • Ánh sáng xanh tím (Blue Violet) có hại với bước sóng 450-500nm: gây tổn thương võng mạc, làm khô mắt, mỏi mắt, chết tế bào thị giác nếu tiết xúc lâu dài.

Nguồn phát ánh sáng xanh ở đâu?

Mọi người thường nhầm rằng ánh sáng xanh chỉ có ở nguồn sáng nhân tạo như màn hình máy tính, điện thoại... Nhưng thực chất, ánh sáng xanh từ các nguồn sáng nhân tạo chỉ bằng 1/10000 ánh sáng xanh từ mặt trời. Nếu bạn thường xuyên ở ngoài trời thì tỷ lệ tổn thương mắt bởi ánh sáng xanh tím cũng rất cao.

Mặt trời có thể phát ra cả ánh sáng xanh ngọc và ánh sáng xanh tím. Ngoài ra, còn có nhiều nguồn khác nhau như: đèn huỳnh quang, đèn huỳnh quang compact, đèn LED, TV màn hình phẳng, màn hình máy tính, điện thoại thông minh và màn hình máy tính bảng...

Theo nhiều nghiên cứu, mắt trẻ em hấp thụ ánh sáng xanh nhiều hơn người lớn từ màn hình thiết bị kỹ thuật số do thể thủy tinh người lớn có khả năng lọc được ánh sáng xanh tốt hơn.

photo-1673511095567

Ánh sáng xanh ảnh hưởng đến mắt như thế nào?

Ánh sáng xanh tác động lên mắt như thế nào?

Hầu như tất cả ánh sáng xanh có thể nhìn thấy đi qua giác mạc, thể thủy tinh, dịch kính rồi được hấp thụ tại võng mạc. Ánh sáng này có thể ảnh hưởng đến thị lực và có thể làm lão hóa mắt sớm. Nghiên cứu ban đầu cho thấy việc tiếp xúc quá nhiều với ánh sáng xanh có thể dẫn đến:

Mỏi mắt

Ánh sáng xanh từ màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số có thể làm giảm độ tương phản dẫn đến mỏi mắt, biểu hiện các triệu chứng như đau nhức mắt hoặc bị kích thích, nhìn đôi và khó tập trung dẫn đến ảnh hưởng đến công việc cũng như học tập.

Khô mắt

Ánh sáng xanh từ các thiết bị điện tử tác động lên lớp phim nước mắt và giảm tần số chớp mắt dẫn đến tình trạng khô mắt.

Giác mạc

Ánh sáng xanh giảm giảm tuổi thọ lớp tế bào biểu mô, dẫn đến tình trạng mắt bị kích thích, nhìn mờ.

Thể thủy tinh

Thể thủy tinh chứa protein cấu trúc, enzyme và chất chuyển hóa protein hấp thụ ánh sáng sóng ngắn. Các chất và dẫn xuất này được thêm vào protein của thể thủy tinh để tạo ra các sắc tố màu.

Thể thủy tinh hấp thụ một lượng đáng kể ánh sáng xanh để bảo vệ tế bào võng mạc Tuy nhiên, khi nó phát huy tác dụng bảo vệ thì nó phải trải qua sự giảm độ trong suốt hoặc thay đổi màu sắc. Do đó, dẫn đến hình thành đục thể thủy tinh.

Tổn thương võng mạc

Các nghiên cứu cho thấy việc tiếp xúc với ánh sáng xanh theo thời gian có thể dẫn đến các tế bào võng mạc bị tổn thương. Điều này có thể gây ra các vấn đề về thị lực như thoái hóa hoàng điểm tuổi già.

Ảnh hưởng đến sự phát triển khúc xạ

Nhiều nghiên cứu cho thấy việc đọc màn hình điện tử có thể dẫn đến sự xuất hiện và phát triển thị lực kém ở trẻ em, và tỷ lệ cận thị cao hơn, tương quan với sự gia tăng thời gian đọc màn hình.

Từ sự khác biệt giữa đọc màn hình điện tử và các hoạt động ngoài trời, chúng ta thấy rằng các hoạt động ngoài trời được tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên làm giảm xuất hiện và tiến triển cận thị ở trẻ em.

photo-1673511100368

Trẻ em tiếp xúc nhiêu với các thiết bị điện tử tạo ra ánh sáng xanh gây hại cho mắt.

Bảo vệ mắt khỏi tác động bởi ánh sáng xanh như thế nào?

Nếu công việc của bạn bắt buộc phải tiếp xúc liên tục với điện thoại thông minh, máy tính bảng và màn hình máy tính thì sau đây có một số giải pháp giảm tiếp xúc với ánh sáng xanh:

Thời gian trên màn hình

Cố gắng giảm lượng thời gian sử dụng trước các màn hình này và / hoặc nghỉ giải lao thường xuyên để cho mắt bạn nghỉ ngơi theo quy tắc 20-20-20 (cứ 20 phút làm việc trên máy tính thì thư giãn mắt trong 20 giây bằng cách nhìn vào vật nào bất kỳ ở khoảng cách 20 feet - 6 mét).

Sử dụng bộ lọc

Bộ lọc màn hình có sẵn cho điện thoại thông minh, máy tính bảng và màn hình máy tính. Chúng làm giảm lượng ánh sáng xanh phát ra từ các thiết bị này.

Đeo kính khi sử dụng máy tính

Loại kính có mắt kính lọc ánh sáng xanh, mắt kính này hiện có bán nhiều trên thị trường. Tuy nhiên, bạn nên đến các cơ sở có uy tín và có bác sĩ chuyên khoa mắt để được tư vấn.

Ống kính chống phản chiếu

Ống kính chống phản chiếu làm giảm độ chói và tăng độ tương phản và cũng chặn ánh sáng xanh từ mặt trời và các thiết bị kỹ thuật số.

Thủy tinh thể nhân tạo (IOL)

Hiện nay, đa số thủy tinh thể nhân tạo được các nhà sản xuất vừa có chức năng lọc ánh sáng xanh đồng thời lọc được tia cực tím. Do vậy, sau phẫu thuật thay thủy tinh thể, võng mạc chúng ta đã được bảo vệ khỏi ánh sáng xanh.

Bảo vệ mắt khỏi ánh sáng xanh tím gây hại, gia tăng thời gian hoạt động ngoài trời tiếp xúc ánh sáng xanh ngọc cũng là biện pháp kiểm soát cận thị cần thiết.

Bên cạnh đó, hãy luôn nhớ kiểm tra mắt định kỳ 3-6 tháng/ lần để đánh giá tình trạng sức khỏe mắt của trẻ sau khoảng thời gian học tập và tiếp xúc các thiết bị điện tử.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Có cần thiết trang bị kính lọc ánh sáng xanh cho trẻ hay không?​

Theo Sức Khỏe & Đời Sống
Bình luận
Tin mới
  • 04/11/2026

    Bí quyết giữ ấm mùa đông chuẩn phong cách nhật bản dành cho gia đình Việt

    Mùa đông ở miền Bắc nước ta thường mang theo cái lạnh thấu xương, kèm theo độ ẩm cao khiến nhiều gia đình, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ, dễ bị nhiễm lạnh và mắc bệnh. Ở một đất nước có mùa đông giá rét và tuyết rơi dày đặc như Nhật Bản, người dân nơi đây từ lâu đã đúc kết được những phương pháp giữ ấm vô cùng độc đáo, kết hợp giữa truyền thống và các sản phẩm hiện đại. Những bí quyết này không chỉ giúp cơ thể luôn ấm áp, phòng tránh bệnh tật mà còn rất tiết kiệm và dễ dàng áp dụng. Dưới đây là những mẹo giữ ấm chuẩn phong cách Nhật Bản mà các bậc cha mẹ Việt có thể học hỏi và áp dụng ngay cho tổ ấm của mình.

  • 04/11/2026

    Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

    Một nghiên cứu mới công bố cho thấy chỉ cần ngửi mùi socola đen trước và trong khi tập luyện cũng có thể giúp cải thiện hiệu suất tập gym, đồng thời làm giảm cảm giác đói bụng sau buổi tập.

  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

Xem thêm