Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ánh sáng xanh gây cận thị

Ánh sáng xanh nguy hại có bước sóng ngắn, năng lượng cao vì vậy khi đến võng mạc chúng sẽ gây hại, làm tổn thương, đặc biệt là ảnh hưởng đến tế bào biểu mô sắc tố võng mạc, gây rối loạn điều tiết mắt, suy giảm thị lực và tăng nguy cơ mù lòa.

Ánh sáng xanh gây cận thị - Ảnh 1.

Ánh sáng xanh là gì?

Ánh sáng mặt trời được tạo thành từ dải quang phổ bao gồm: ánh sáng đỏ, cam, vàng, lục, lam, chàm và tím. Khi kết hợp, nó trở thành ánh sáng trắng mà chúng ta nhìn thấy. Mỗi dải quang phổ có năng lượng và bước sóng khác nhau. Dải màu đỏ có bước sóng dài nhất trong trong ánh sáng nhìn thấy (700-1.000nm) và ít năng lượng.

Mặt khác, ánh sáng màu xanh ánh sáng xanh có bước sóng từ 380 – 500 nm nên mắt chúng ta có thể nhìn thấy và cảm nhận được nó. 

Có 2 loại ánh sáng xanh:

  • Ánh sáng xanh ngọc (Blue Turquoise) có lợi, với bước sóng 380 – 450nm: giúp mắt nhận thức vật thể, điều hoá giấc ngủ và tăng cường trí nhớ.
  • Ánh sáng xanh tím (Blue Violet) có hại với bước sóng 450-500nm: gây tổn thương võng mạc, làm khô mắt, mỏi mắt, chết tế bào thị giác nếu tiết xúc lâu dài.

Nguồn phát ánh sáng xanh ở đâu?

Mọi người thường nhầm rằng ánh sáng xanh chỉ có ở nguồn sáng nhân tạo như màn hình máy tính, điện thoại... Nhưng thực chất, ánh sáng xanh từ các nguồn sáng nhân tạo chỉ bằng 1/10000 ánh sáng xanh từ mặt trời. Nếu bạn thường xuyên ở ngoài trời thì tỷ lệ tổn thương mắt bởi ánh sáng xanh tím cũng rất cao.

Mặt trời có thể phát ra cả ánh sáng xanh ngọc và ánh sáng xanh tím. Ngoài ra, còn có nhiều nguồn khác nhau như: đèn huỳnh quang, đèn huỳnh quang compact, đèn LED, TV màn hình phẳng, màn hình máy tính, điện thoại thông minh và màn hình máy tính bảng...

Theo nhiều nghiên cứu, mắt trẻ em hấp thụ ánh sáng xanh nhiều hơn người lớn từ màn hình thiết bị kỹ thuật số do thể thủy tinh người lớn có khả năng lọc được ánh sáng xanh tốt hơn.

photo-1673511095567

Ánh sáng xanh ảnh hưởng đến mắt như thế nào?

Ánh sáng xanh tác động lên mắt như thế nào?

Hầu như tất cả ánh sáng xanh có thể nhìn thấy đi qua giác mạc, thể thủy tinh, dịch kính rồi được hấp thụ tại võng mạc. Ánh sáng này có thể ảnh hưởng đến thị lực và có thể làm lão hóa mắt sớm. Nghiên cứu ban đầu cho thấy việc tiếp xúc quá nhiều với ánh sáng xanh có thể dẫn đến:

Mỏi mắt

Ánh sáng xanh từ màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số có thể làm giảm độ tương phản dẫn đến mỏi mắt, biểu hiện các triệu chứng như đau nhức mắt hoặc bị kích thích, nhìn đôi và khó tập trung dẫn đến ảnh hưởng đến công việc cũng như học tập.

Khô mắt

Ánh sáng xanh từ các thiết bị điện tử tác động lên lớp phim nước mắt và giảm tần số chớp mắt dẫn đến tình trạng khô mắt.

Giác mạc

Ánh sáng xanh giảm giảm tuổi thọ lớp tế bào biểu mô, dẫn đến tình trạng mắt bị kích thích, nhìn mờ.

Thể thủy tinh

Thể thủy tinh chứa protein cấu trúc, enzyme và chất chuyển hóa protein hấp thụ ánh sáng sóng ngắn. Các chất và dẫn xuất này được thêm vào protein của thể thủy tinh để tạo ra các sắc tố màu.

Thể thủy tinh hấp thụ một lượng đáng kể ánh sáng xanh để bảo vệ tế bào võng mạc Tuy nhiên, khi nó phát huy tác dụng bảo vệ thì nó phải trải qua sự giảm độ trong suốt hoặc thay đổi màu sắc. Do đó, dẫn đến hình thành đục thể thủy tinh.

Tổn thương võng mạc

Các nghiên cứu cho thấy việc tiếp xúc với ánh sáng xanh theo thời gian có thể dẫn đến các tế bào võng mạc bị tổn thương. Điều này có thể gây ra các vấn đề về thị lực như thoái hóa hoàng điểm tuổi già.

Ảnh hưởng đến sự phát triển khúc xạ

Nhiều nghiên cứu cho thấy việc đọc màn hình điện tử có thể dẫn đến sự xuất hiện và phát triển thị lực kém ở trẻ em, và tỷ lệ cận thị cao hơn, tương quan với sự gia tăng thời gian đọc màn hình.

Từ sự khác biệt giữa đọc màn hình điện tử và các hoạt động ngoài trời, chúng ta thấy rằng các hoạt động ngoài trời được tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên làm giảm xuất hiện và tiến triển cận thị ở trẻ em.

photo-1673511100368

Trẻ em tiếp xúc nhiêu với các thiết bị điện tử tạo ra ánh sáng xanh gây hại cho mắt.

Bảo vệ mắt khỏi tác động bởi ánh sáng xanh như thế nào?

Nếu công việc của bạn bắt buộc phải tiếp xúc liên tục với điện thoại thông minh, máy tính bảng và màn hình máy tính thì sau đây có một số giải pháp giảm tiếp xúc với ánh sáng xanh:

Thời gian trên màn hình

Cố gắng giảm lượng thời gian sử dụng trước các màn hình này và / hoặc nghỉ giải lao thường xuyên để cho mắt bạn nghỉ ngơi theo quy tắc 20-20-20 (cứ 20 phút làm việc trên máy tính thì thư giãn mắt trong 20 giây bằng cách nhìn vào vật nào bất kỳ ở khoảng cách 20 feet - 6 mét).

Sử dụng bộ lọc

Bộ lọc màn hình có sẵn cho điện thoại thông minh, máy tính bảng và màn hình máy tính. Chúng làm giảm lượng ánh sáng xanh phát ra từ các thiết bị này.

Đeo kính khi sử dụng máy tính

Loại kính có mắt kính lọc ánh sáng xanh, mắt kính này hiện có bán nhiều trên thị trường. Tuy nhiên, bạn nên đến các cơ sở có uy tín và có bác sĩ chuyên khoa mắt để được tư vấn.

Ống kính chống phản chiếu

Ống kính chống phản chiếu làm giảm độ chói và tăng độ tương phản và cũng chặn ánh sáng xanh từ mặt trời và các thiết bị kỹ thuật số.

Thủy tinh thể nhân tạo (IOL)

Hiện nay, đa số thủy tinh thể nhân tạo được các nhà sản xuất vừa có chức năng lọc ánh sáng xanh đồng thời lọc được tia cực tím. Do vậy, sau phẫu thuật thay thủy tinh thể, võng mạc chúng ta đã được bảo vệ khỏi ánh sáng xanh.

Bảo vệ mắt khỏi ánh sáng xanh tím gây hại, gia tăng thời gian hoạt động ngoài trời tiếp xúc ánh sáng xanh ngọc cũng là biện pháp kiểm soát cận thị cần thiết.

Bên cạnh đó, hãy luôn nhớ kiểm tra mắt định kỳ 3-6 tháng/ lần để đánh giá tình trạng sức khỏe mắt của trẻ sau khoảng thời gian học tập và tiếp xúc các thiết bị điện tử.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Có cần thiết trang bị kính lọc ánh sáng xanh cho trẻ hay không?​

Theo Sức Khỏe & Đời Sống
Bình luận
Tin mới
  • 12/08/2026

    8 mẹo để tránh ngộ độc thực phẩm trong chuyến du lịch của bạn

    Nếu bạn sắp có một chuyến đi, có lẽ ngộ độc thực phẩm không nằm trong danh sách những điều bạn muốn trải nghiệm. Tuy nhiên, ước tính có khoảng 30-70% người sẽ bị " tiêu chảy khi đi du lịch ", một dấu hiệu của ngộ độc thực phẩm, trong hoặc ngay sau chuyến đi của họ. Dưới đây là một số bước bạn có thể thực hiện để giảm nguy cơ gặp rủi ro, đồng thời vẫn tận hưởng được văn hóa và ẩm thực địa phương.

  • 11/08/2026

    Bí quyết giúp bé đánh bay rôm sảy, dịu mát suốt mùa hè

    Trong mùa hè nóng ẩm, trẻ nhỏ rất dễ đối mặt với tình trạng rôm sảy kèm theo các nốt mẩn đỏ gây ngứa ngáy và khó chịu trên da. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, những dấu hiệu này có thể chuyển biến nặng thành viêm da, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cũng như quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.

  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

Xem thêm