Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Kính chắn ánh sáng xanh có hiệu quả không?

Ánh sáng xanh lam là một loại ánh sáng cụ thể có bước sóng ngắn. Loại ánh sáng này được phát ra từ màn hình máy tính, thiết bị di động, tivi màn hình phẳng và nhiều thiết bị khác có màn hình.

Mức độ tiếp xúc với ánh sáng xanh của người bình thường đã tăng theo cấp số nhân trong những năm gần đây khi điện thoại thông minh và máy tính xách tay trở nên phổ biến hơn trong cuộc sống hàng ngày. Nhưng các bác sĩ đang quan sát thấy rằng tiếp xúc với ánh sáng xanh thực sự có thể gây hại cho mắt của chúng ta, theo một đánh giá nghiên cứu năm 2018. Để giúp giảm tác hại của ánh sáng xanh, các loại kính có khả năng chắn ánh sáng xanh đã được ra đời. Những điều này có thể giúp hạn chế lượng ánh sáng xanh mà mắt bạn tiếp xúc hàng ngày.

Các nhà nghiên cứu vẫn đang làm việc để tìm hiểu những gì ánh sáng xanh có thể gây ra cho mắt của bạn theo thời gian. Trong khi đó, bằng chứng cho thấy rằng những loại thấu kính này, cùng với một số lựa chọn lối sống nhất định, có thể giúp điều trị các triệu chứng liên quan đến ánh sáng xanh như khô mắt và mỏi mắt. Đọc để tìm hiểu những điều chúng ta biết về kính ánh sáng xanh, cũng như những gì bạn có thể làm để giúp ngăn ngừa các tác dụng phụ tiêu cực từ loại ánh sáng này.

Tại sao ánh sáng xanh lại quan trọng?

Ánh sáng xanh lam là một loại ánh sáng nhìn thấy được trên quang phổ ánh sáng. Nó có bước sóng tương đối ngắn từ 415 đến 455 nanomet. Do vậy, tia sáng xanh chứa nhiều năng lượng hơn nhiều loại ánh sáng khác. Ánh sáng xanh không chỉ được tạo ra bởi các nguồn nhân tạo. Chúng ta nhìn thấy ánh sáng xanh một cách tự nhiên mỗi khi chúng ta nhìn lên bầu trời xanh. Trong hàng ngàn năm, con người chỉ tiếp xúc với ánh sáng xanh trong những giờ mặt trời mọc. Vì vậy, não bộ của chúng ta được đào tạo để giải thích ánh sáng xanh như một tín hiệu để bạn tỉnh táo, tràn đầy năng lượng và giữ cho cơ thể chúng ta sẵn sàng hoạt động. Đó là lý do tại sao việc tiếp xúc với ánh sáng xanh từ một thiết bị có thể khiến cơ thể bạn bối rối. Chu kỳ thức và ngủ của bạn có thể bị ảnh hưởng bởi mức độ tiếp xúc ánh sáng xanh cao - ví dụ: từ nguồn nhân tạo (như điện thoại thông minh của bạn) trong một môi trường tối. Và nếu bạn tiếp xúc với quá nhiều ánh sáng xanh trong ngày, đôi mắt của bạn có thể bị mỏi. Khô mắt cũng là một tác dụng phụ của việc tiếp xúc quá nhiều với ánh sáng xanh. Bạn có thể sử dụng thiết bị của mình hơn 10 giờ mỗi ngày, cả ở nhà và tại nơi làm việc - vì vậy, bạn có thể đã quá quen thuộc với các triệu chứng này.

Những loại kính chống ánh sáng xanh có tác dụng lọc ánh sáng xanh khi sóng ánh sáng truyền vào mắt bạn. Điều này sẽ cho phép bạn sử dụng các nguồn ánh sáng xanh, như điện thoại thông minh và máy tính xách tay, với các tác dụng phụ tối thiểu.

Kính chắn ánh sáng xanh có hoạt động hiệu quả không?

Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ hiện không khuyến nghị loại kính lọc ánh sáng xanh đặc biệt để sử dụng khi bạn làm việc với máy tính. Nhưng nói chung, các bằng chứng về việc đeo kính ánh sáng xanh như một biện pháp phòng ngừa để giảm tiếp xúc với ánh sáng xanh vẫn còn lẫn lộn. Một nghiên cứu khác vào năm 2017 khẳng định rằng kính chắn ánh sáng xanh làm giảm độ chói và cải thiện thị lực trong thời gian họ nhìn vào màn hình. Cũng cần lưu ý rằng nghiên cứu này được tài trợ bởi nhà bán lẻ thấu kính chặn ánh sáng xanh Swiss Lens Laboratory Ltd.

Có lời khuyên nào về lối sống để giảm tiếp xúc với ánh sáng xanh không?

Bạn không cần phải mua kính chắn ánh sáng xanh để giảm tiếp xúc với ánh sáng tia xanh. Bảo vệ đôi mắt của bạn khỏi mỏi mắt và mệt mỏi bằng cách áp dụng một số thói quen có lợi cho sức khỏe của mắt, bao gồm:

  • Hãy "nghỉ ngơi" khỏi màn hình của bạn. Bạn có thể làm điều này bằng cách đi dạo bên ngoài vào ban ngày. Tránh kiểm tra điện thoại của bạn trong những giờ nghỉ trưa và tối trước khi đi ngủ. Bạn cũng có thể bổ sung vitamin D trong thời gian ở ngoài trời và kết nối với thế giới tự nhiên, cả hai đều có thể làm giảm căng thẳng.
  • Giảm độ sáng của đèn trong nhà hoặc không gian làm việc của bạn. Cân nhắc sử dụng ánh sáng đỏ thay vì bóng đèn LED làm đèn ngủ trong phòng ngủ của bạn. Ánh sáng đỏ ít có khả năng làm gián đoạn nhịp sinh học của bạn vì bước sóng màu đỏ ngắn hơn.
  • Thực hiện các sở thích không liên quan đến màn hình. Thời gian không sử dụng màn hình - có thể dành cho việc đọc sách, đan móc hoặc nấu nướng - có thể giúp giảm tiếp xúc với ánh sáng xanh của bạn.
  • Xem xét việc lắp đặt bóng đèn “không có màu xanh”. Bạn có thể thiết lập các thiết bị này trong nhà của mình và chúng sẽ phát ra mức độ ánh sáng xanh lam thấp hơn.
  • Đặt ra quy tắc không có màn hình cho phòng ngủ của bạn. Cố gắng tránh màn hình trong 2 đến 3 giờ trước khi bạn đi ngủ vào ban đêm.
  • Tạo không gian không có màn hình trong nhà của bạn. Bạn có thể lui tới những điểm này để tạm dừng tiếp xúc với ánh sáng xanh.

Các tác dụng phụ của việc tiếp xúc với ánh sáng xanh là gì?

Theo một đánh giá năm 2016, hội chứng thị giác máy tính, một tập hợp các triệu chứng liên quan đến thời gian sử dụng thiết bị, có tới 90% người dùng máy tính gặp phải. Các triệu chứng của hội chứng thị giác máy tính bao gồm:

  • mỏi mắt và mệt mỏi
  • khô mắt
  • mờ mắt
  • đau đầu

Các tín hiệu mà ánh sáng xanh gửi đến não của bạn cũng có thể làm gián đoạn việc sản xuất hormone giấc ngủ melatonin của cơ thể. Điều này có thể khiến bạn khó ngủ và khó ngủ sau khi sử dụng thiết bị vào ban đêm. Và ngoài chất lượng giấc ngủ, sự gián đoạn melatonin làm mất cân bằng toàn bộ hormone trong cơ thể bạn. Chất lượng giấc ngủ kém cũng có thể thay đổi cách cơ thể bạn cảm thấy căng thẳng. Khi bạn không ngủ được giấc ngủ REM, tâm trí của bạn sẽ không thể thư giãn hoàn toàn.

Khi nào tôi nên nói chuyện với bác sĩ?

Tiếp xúc với ánh sáng xanh có thể đã khiến bạn có các triệu chứng như mỏi mắt và khô mắt. Nếu những triệu chứng này không giải quyết được bằng cách thay đổi lối sống và các chiến lược tự chăm sóc, hãy nói chuyện với bác sĩ nhãn khoa về chúng. Bạn cũng nên đặt lịch hẹn với bác sĩ nhãn khoa nếu bạn gặp những trường hợp sau:

  • thường xuyên bị mỏi mắt
  • mỏi mắt kéo dài nhiều ngày
  • các triệu chứng khô mắt kéo dài, thường xuyên
  • giảm chất lượng thị lực của bạn
  • mờ mắt

Kết luận, theo các nghiên cứu, kính chắn ánh sáng xanh làm giảm đáng kể mức độ tiếp xúc của bạn với ánh sáng xanh và các triệu chứng liên quan khi tiếp xúc. Nhưng hạn chế tiếp xúc với ánh sáng xanh, áp dụng các thói quen để chăm sóc mắt tốt hơn và nghỉ ngơi trước màn hình mới là những liệu pháp tốt nhất.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ánh sáng xanh có gây đau đầu không?

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

  • 24/06/2026

    Ung thư phổi và những mối nguy hại đến hệ hô hấp của người cao tuổi

    Ung thư phổi chủ yếu là một căn bệnh của tuổi già, với độ tuổi chẩn đoán trung bình vào khoảng 70, và hơn 70% số ca mắc xảy ra ở những bệnh nhân trên 65 tuổi. Mặc dù việc chẩn đoán ở giai đoạn sớm thực tế lại phổ biến hơn ở người cao tuổi, nhưng họ thường phải đối mặt với tình trạng điều trị không đầy đủ do các bệnh lý nền đi kèm hoặc do thể trạng yếu.

  • 23/06/2026

    Bênh gút- Mối nguy hiểm không báo trước

    Khám phá ngay các biện pháp kiểm soát axit uric hiệu quả để xoa dịu cơn đau và ngăn ngừa bệnh tái phát, giúp bạn lấy lại nhịp sống năng động thường ngày

Xem thêm