Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

7 điều bạn nên làm để bảo vệ mình khỏi nhiễm HIV

Những người có nguy cơ cao nhiễm virus gây suy giảm miễn dịch ở người (HIV) nên biết cách tự bảo vệ mình khỏi virus.

Theo các chuyên gia, những người đặc biệt có nguy cơ cao nhiễm HIV bao gồm:

  • Đàn ông quan hệ tình dục đồng giới
  • Các cặp vợ chồng có quan hệ tình trạng ngoài hôn nhân trong đó một người nhiễm HIV và một người âm tính với HIV
  • Những người không sử dụng biện pháp bảo vệ khi quan hệ tình dục
  • Người tiêm chích ma túy

Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể có mối quan hệ lành mạnh (và đời sống tình dục bình thường) với người nhiễm HIV mà không phơi nhiễm với virus này. Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy rằng khi người nhiễm HIV thực hiện một số bước nhất định, nguy cơ họ truyền virus sang người khác có thể cực kỳ thấp.

  1. Sử dụng thuốc PrEP (hoặc PEP)

Theo CDC, PrEP (viết tắt của “điều trị dự phòng trước phơi nhiễm”) là loại thuốc có thể làm giảm khoảng 99% nguy cơ nhiễm HIV khi dùng theo chỉ định. PrEP có thể được dùng dưới dạng thuốc viên mỗi ngày một lần; như một phác đồ “theo yêu cầu” gồm ba viên thuốc (2 đến 24 giờ trước khi quan hệ tình dục, 24 giờ sau liều đầu tiên và 24 giờ sau liều thứ hai); và dưới dạng tiêm.

Nếu bạn (hoặc bạn tình của bạn) thường xuyên quan hệ tình dục với người nhiễm HIV, quan hệ tình dục mà không sử dụng bao cao su hoặc dùng chung kim tiêm với người khác, PrEP có thể là một công cụ mạnh mẽ để ngăn ngừa sự lây lan của HIV.

Ngoài ra, nếu bạn tin rằng mình đã bị phơi nhiễm HIV khi quan hệ tình dục - ví dụ: nếu bạn tình gần đây được chẩn đoán nhiễm HIV - bạn có thể dùng thuốc khẩn cấp gọi là PEP (viết tắt của “điều trị dự phòng sau phơi nhiễm”). Theo các chuyên gia, cần phải thực hiện một đợt dùng thuốc kéo dài 28 ngày, điều trị PEP trong vòng ba ngày sau khi có khả năng bị nhiễm virus để giúp ngăn chặn virus bén rễ trong cơ thể bạn.

  1. Nếu đối tác của bạn dương tính với HIV, hãy nói về liệu pháp kháng virus

Liệu pháp kháng virus, hay ART, có thể làm giảm lượng virus HIV trong máu xuống mức không thể phát hiện được, tức là dưới 200 bản sao virus trên mỗi mililit máu. Theo CDC, nếu đối tác của bạn đang dùng ART và duy trì tải lượng virus ở mức không thể phát hiện được thì nguy cơ họ truyền virus sang bạn khi quan hệ tình dục có thể hầu như không tồn tại. Nếu bạn biết bạn tình của mình dương tính với HIV, hãy cố gắng nói chuyện với họ về ART nếu họ chưa sử dụng phương pháp điều trị này.

  1. Hiểu về tải lượng virus

Để ART có hiệu quả, người bệnh phải dùng thuốc hàng ngày, vào cùng một thời điểm mỗi ngày. Việc bỏ liều có thể khiến virus nhân lên mà không được kiểm soát và có thể biến đổi thành dạng kháng thuốc. Nếu điều đó xảy ra, số lượng virus có thể tăng lên, làm tăng khả năng virus có thể truyền sang người khác khi quan hệ tình dục.

Nếu bạn hoặc bạn tình của bạn dương tính với HIV và đang điều trị ARV, các bác sĩ khuyên bạn nên xét nghiệm tải lượng vi-rút ít nhất hai lần một năm, nếu không muốn nói là thường xuyên hơn. Nếu kết quả cho thấy mức độ HIV không thể phát hiện được, bạn có thể quan hệ tình dục thoải mái hơn mà không lo lây lan virus HIV.

  1. Sử dụng bao cao su

CDC khuyến cáo bao cao su tiếp tục là một phương pháp quan trọng và có hiệu quả cao để ngăn ngừa nhiễm HIV. Ngay cả khi số lượng viurs của bạn tình không thể phát hiện được thì vẫn có rất nhiều lý do để sử dụng bao cao su. Chúng không chỉ giúp ngăn ngừa mang thai ngoài ý muốn mà còn bảo vệ chống lại các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác - chẳng hạn như bệnh giang mai, lậu và nhiễm chlamydia - một số trong đó có thể làm tăng tình trạng viêm và tăng nguy cơ nhiễm HIV.

  1. Nếu bạn tiêm chích ma túy, tránh dùng chung bơm kim tiêm

Đừng tiêm chích ma túy - Nhưng nếu bạn làm vậy, cũng đừng dùng chung bơm kim tiêm với người khác. Bất cứ khi nào bạn dùng chung kim tiêm với ai đó, cho dù bạn đang tiêm steroid, hormone hay ma túy, bạn đều có nguy cơ bị nhiễm HIV và các bệnh nhiễm trùng máu khác. Và không chỉ kim tiêm mới có thể truyền virus; bạn cũng có thể bị nhiễm HIV khi dùng chung nước được dùng để làm sạch kim tiêm hoặc tái sử dụng bộ lọc và các vật chứa khác. Đó là vì thiết bị hoặc nước có thể chứa máu và do đó chứa cả virus.

Điều tốt nhất bạn có thể làm nếu sử dụng ma túy là tìm cách điều trị. Ví dụ: nếu bạn sử dụng heroin, việc tham gia chương trình methadone có thể giúp bạn kiểm soát cơn nghiện mà không cần sử dụng kim tiêm, giảm nguy cơ nhiễm HIV.

  1. Được xét nghiệm HIV thường xuyên

Nếu hiện tại bạn âm tính với HIV, điều quan trọng là bạn phải được xét nghiệm xem có bất kỳ thay đổi nào về tình trạng của bạn hay không. Theo CDC, nếu xét nghiệm cho thấy bạn đã nhiễm virus, thì nguy cơ lây lan virus sang người khác của bạn là cao nhất trong giai đoạn cấp tính hoặc hai đến bốn tuần đầu tiên sau khi bị nhiễm bệnh. Trong thời gian đó, tải lượng virus tăng đột biến, làm tăng khả năng bạn sẽ truyền virus. Theo CDC, mặc dù một số người gặp các triệu chứng giống như cúm trong giai đoạn cấp tính, nhưng nhiều người không biết rằng họ bị nhiễm bệnh vì họ không cảm thấy ốm chút nào.

  1. Nếu bạn đang thực hiện đầy đủ các bước trên, hãy thư giãn và tận hưởng bản thân

Virus chỉ lây truyền theo những cách cụ thể: chủ yếu qua quan hệ tình dục qua đường hậu môn/âm đạo hoặc dùng chung kim tiêm. Có rất nhiều cách để HIV không lây lan, bạn có thể làm mọi điều với người thân như hôn, ôm hoặc dùng chung dụng cụ ăn uống mà không lo nhiễm virus.

Và nếu bạn biết rằng đối tác dương tính với HIV của mình đang điều trị ARV và tải lượng virus của họ không thể phát hiện được, hãy cố gắng quên đi HIV khi quan hệ tình dục một cách thoải mái. Đó sẽ là một trải nghiệm đầy thú vị!

Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo EverydayHealth
Bình luận
Tin mới
  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

Xem thêm