Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

6 biện pháp giúp kiểm soát triệu chứng cúm khi giao mùa

Thời điểm giao mùa là khi tiết trời chuyển từ nóng sang mát, hoặc từ se lạnh sang hanh khô, do vậy, luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe, đặc biệt là hệ hô hấp. Trong giai đoạn này, các ca nhiễm cúm theo mùa có xu hướng gia tăng rõ rệt, đặc biệt ở nhóm người có hệ miễn dịch suy yếu như trẻ em, người cao tuổi và người mắc bệnh nền. Triệu chứng cúm có thể khởi phát đột ngột và gây mệt mỏi kéo dài, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày.

Tuy cúm mùa thường không gây biến chứng nghiêm trọng, nhưng nếu không được chăm sóc đúng cách, các triệu chứng như sốt cao, ho kéo dài, sổ mũi, nghẹt mũi hoặc đau đầu có thể kéo dài trong nhiều ngày. Dưới đây là 6 biện pháp hỗ trợ kiểm soát triệu chứng cúm theo mùa, giúp cơ thể phục hồi nhanh chóng và hạn chế khó chịu trong quá trình mắc bệnh.

1. Súc miệng bằng nước muối 

Đau họng là một trong những dấu hiệu đầu tiên của bệnh cúm. Súc miệng bằng nước muối ấm giúp sát khuẩn vùng họng, làm dịu cảm giác rát và tiêu diệt vi khuẩn trú ngụ tại khoang miệng và cổ họng. Ngoài ra, nước muối còn hỗ trợ làm loãng chất nhầy và loại bỏ bụi bẩn hoặc dị nguyên từ không khí.

Khuyến nghị nên súc miệng 2–3 lần mỗi ngày, đặc biệt vào buổi sáng và trước khi đi ngủ. Nước muối nên pha loãng theo tỷ lệ phù hợp (khoảng ½ thìa cà phê muối/250ml nước ấm), tránh pha quá mặn gây kích ứng niêm mạc.

2. Uống đủ nước – Cải thiện quá trình thải độc và làm loãng dịch tiết

Khi cơ thể sốt hoặc ho kéo dài, lượng nước mất qua mồ hôi, hơi thở và quá trình viêm sẽ gia tăng đáng kể. Bổ sung đủ nước là yếu tố then chốt giúp duy trì độ ẩm cho các niêm mạc hô hấp, làm loãng đờm, hỗ trợ cơ thể đào thải virus và làm dịu cổ họng.

Lượng nước cần bổ sung trung bình khoảng 2–2,5 lít mỗi ngày, có thể linh hoạt kết hợp giữa nước lọc, nước ấm, nước ép trái cây ít đường, trà thảo mộc hoặc canh rau củ. Nước dừa và nước điện giải tự nhiên cũng là lựa chọn tốt để bù khoáng trong trường hợp có sốt nhẹ.

3. Xông hơi – Giảm nghẹt mũi và đau đầu hiệu quả

Xông hơi là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả giúp làm thông đường thở, hỗ trợ tống đẩy chất nhầy ra ngoài và giảm triệu chứng nghẹt mũi, đau đầu do sung huyết xoang. Hơi nước nóng giúp làm loãng dịch nhầy và làm dịu các mô bị viêm tại vùng hô hấp trên.

Có thể sử dụng nồi nước xông truyền thống với vài lát gừng, lá bạch đàn hoặc tinh dầu khuynh diệp. Khi xông hơi, cần trùm khăn và ngồi cách nguồn hơi ở khoảng cách an toàn (30–40 cm), tránh bị bỏng hơi. Thời gian xông hợp lý là 5–10 phút/lần, 1–2 lần mỗi ngày.

4. Tận dụng tinh dầu thiên nhiên – Hỗ trợ kháng virus

Một số loại tinh dầu thiên nhiên đã được nghiên cứu cho thấy có khả năng ức chế hoạt động của virus và hỗ trợ giảm viêm đường hô hấp. Trong đó, tinh dầu tràm trà (tea tree oil) có đặc tính kháng khuẩn, kháng nấm và kháng virus mạnh mẽ. Có thể nhỏ vài giọt tinh dầu vào nước xông, máy khuếch tán hoặc nhỏ lên khăn giấy đặt gần nơi ngủ.

Lưu ý: tinh dầu cần sử dụng với liều lượng hợp lý, đặc biệt không dùng cho trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hoặc người có cơ địa dị ứng mà không có tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa. Tinh dầu nên được kiểm định chất lượng và pha loãng theo hướng dẫn trước khi dùng.

5. Bổ sung kẽm – Tăng cường chức năng miễn dịch

Kẽm là vi chất cần thiết để cơ thể sản xuất tế bào bạch cầu – hàng rào bảo vệ đầu tiên trong hệ miễn dịch. Việc bổ sung kẽm trong giai đoạn mắc cúm có thể giúp rút ngắn thời gian bệnh và làm giảm mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng. Ngoài ra, kẽm còn có tác dụng chống oxy hóa và hỗ trợ tái tạo mô tổn thương.

Một số thực phẩm giàu kẽm nên đưa vào chế độ ăn bao gồm:

  • Hải sản (hàu, tôm, cua)
  • Các loại hạt (hạt bí, hạt chia, hạt lanh)
  • Ngũ cốc nguyên cám
  • Thịt đỏ nạc và trứng

Nếu cần bổ sung kẽm từ thực phẩm chức năng, nên tham khảo ý kiến chuyên gia dinh dưỡng để lựa chọn liều lượng phù hợp, tránh dư thừa gây rối loạn tiêu hóa.

6. Uống trà thảo mộc – Làm dịu cổ họng và hỗ trợ hô hấp

Một số loại trà thảo mộc có khả năng kháng viêm, kháng virus và làm ấm cơ thể trong thời điểm giao mùa, đặc biệt có lợi cho người đang bị cúm. Trà gừng, trà nghệ, trà đinh hương hoặc trà tía tô đều giúp làm dịu niêm mạc họng, giảm ho, giảm tắc nghẽn mũi xoang và tăng tuần hoàn máu.

Có thể pha trà bằng cách đun sôi các nguyên liệu tươi (gừng, nghệ) trong 5–10 phút, thêm chút mật ong hoặc chanh để tăng hiệu quả. Trà nên dùng ấm, uống vào buổi sáng hoặc sau bữa ăn, tránh dùng trà quá đặc hoặc thêm đường tinh luyện.

Kết luận

Cúm mùa là hiện tượng phổ biến trong thời điểm giao mùa, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu áp dụng đúng các phương pháp hỗ trợ phù hợp. Việc kết hợp giữa nghỉ ngơi đầy đủ, chế độ ăn uống khoa học, duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh và sử dụng các biện pháp chăm sóc không dùng thuốc như xông hơi, súc miệng nước muối, uống trà thảo mộc… sẽ giúp rút ngắn thời gian phục hồi và giảm mức độ khó chịu đáng kể.

Đối với những trường hợp sốt cao không hạ, ho kéo dài trên 5 ngày, đau ngực hoặc khó thở, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời. Khuyến nghị theo dõi sát các dấu hiệu bất thường, đồng thời nâng cao miễn dịch bằng dinh dưỡng đầy đủ – đặc biệt trong thời điểm giao mùa khi bệnh dễ lây nhiễm.

Đọc thêm tại bài viết6 thắc mắc về cúm bạn cần biết 

Ngọc Ánh - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 12/06/2026

    Lý do nên ăn bữa sáng giàu chất xơ

    Chất xơ cần thiết cho sức khỏe tiêu hóa và phòng ngừa bệnh tật. Theo một nghiên cứu mới cho thấy việc phân bổ thời điểm nạp chất xơ trong ngày có thể tối ưu hóa lợi ích mà nó mang lại cho cơ thể.

  • 12/06/2026

    Quản lý bệnh tiểu đường khi bạn đi du lịch

    Việc đi du lịch khi bạn đang mắc tiểu đường có thể đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, nhưng điều đó không nên ngăn cản việc bạn tận hưởng các chuyến đi. Hãy làm theo những hướng dẫn sau đây và cùng tạo nên những kỷ niệm đẹp với mỗi chuyến đi!

  • 11/06/2026

    Lý do bạn không nên bỏ phí lõi dứa

    Khi ăn dứa, đa số mọi người thường có thói quen gọt bỏ phần lõi vì nó cứng, ít ngọt và đôi khi gây cảm giác rát lưỡi. Thực ra là chúng ta đang vô tình lãng phí phần rất giá trị của quả dứa.

  • 11/06/2026

    Hành trình xây dựng lối sống lành mạnh để kéo dài tuổi thọ

    Lối sống và thói quen hằng ngày là nhân tố then chốt quyết định tuổi thọ của con người. Từ việc ưu tiên thực phẩm thực vật, duy trì vận động đến việc chăm sóc sức khỏe tinh thần và giấc ngủ, những thay đổi nhỏ ngay từ hôm nay chính là chìa khóa vàng giúp bạn mở ra một tương lai khỏe mạnh và trường thọ.

  • 10/06/2026

    Một ngày nên ăn bao nhiêu khoai lang để giảm cân hiệu quả?

    Khoai lang là thực phẩm phổ biến trong nhiều thực đơn ăn kiêng giảm cân. Tuy nhiên, không phải cứ ăn thay cơm là sẽ gầy. Việc ăn sai liều lượng hoặc sai thời điểm có thể khiến nỗ lực giảm cân thất bại.

  • 10/06/2026

    Thải độc đại tràng (Colon Detox): Liệu có thực sự tốt cho sức khỏe?

    Nhiều người tin rằng việc làm sạch đại tràng giúp cơ thể "tống khứ" độc tố và cải thiện sức khỏe toàn diện. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học, phương pháp này tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn là lợi ích nếu không có chỉ định y khoa.

  • 09/06/2026

    5 bài thuốc từ vỏ quýt khô hỗ trợ sức khỏe

    Vỏ quýt khô là dược liệu quen thuộc hỗ trợ tiêu hóa, giảm đờm... Tuy nhiên, khi kết hợp đúng cách với các vị thuốc khác, có thể giúp cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp trong giai đoạn giao mùa.

  • 09/06/2026

    Làm thế nào để xem World Cup tại nhà thoải mái hơn?

    Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 sẽ chính thức khởi tranh vào ngày 11/6/2026. Với người hâm mộ bóng đá, đây là khoảng thời gian kéo dài hàng tháng với những trận cầu liên tục, các buổi xem đêm khuya và nhiều giờ liền ngồi trước màn hình TV.

Xem thêm