Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

11 loại vitamin và chất bổ sung giúp tăng cường năng lượng

Ăn một chế độ ăn uống cân bằng, tập thể dục thường xuyên và ngủ đủ giấc là những cách tốt nhất để duy trì mức năng lượng tự nhiên của bạn. Nhưng không phải lúc nào những điều này cũng có thể thực hiện được, nhất là trong cuộc sống bận rộn yêu cầu bạn phải biết cân bằng nhiều việc cùng lúc. May mắn thay, có rất nhiều chất bổ sung mà bạn có thể sử dụng để tăng cường năng lượng.

Dưới đây là 11 loại vitamin và chất bổ sung tự nhiên có thể tăng cường năng lượng cho bạn.

Nhân sâm Ấn Độ (Ashwagandha)

Nhân sâm Ấn Độ là một trong những loại dược liệu quan trọng nhất trong nền y học cổ truyền của Ấn Độ, cũng là một trong những hệ thống dược liệu lâu đời nhất trên thế giới. Nhân sâm Ấn Độ được cho là có thể tăng cường năng lượng bằng cách tăng cường khả năng phục hồi của cơ thể bạn đối với căng thẳng về thể chất và tinh thần.

Trong một nghiên cứu, những người được cho dùng nhân sâm Ấn Độ cho thấy những cải thiện đáng kể về kiểm soát căng thẳng và lo lắng, so với những người được cho dùng giả dược. Họ cũng có mức cortisol thấp hơn 28%, một loại hormone tăng phản ứng với căng thẳng.

Tất cả các nghiên cứu cho thấy rằng những người dùng chiết xuất nhân sâm Ấn Độ đạt điểm cao hơn trong các bài kiểm tra đo lường căng thẳng, lo lắng và mệt mỏi. Ngoài việc cải thiện tình trạng mệt mỏi và căng thẳng về tinh thần, nghiên cứu cũng cho thấy nhân sâm Ấn Độ  có thể làm giảm bớt mệt mỏi liên quan đến tập thể dục.

Một nghiên cứu về những vận động viên đạp xe cho thấy những người dùng nhân sâm Ấn Độ có thể đạp xe lâu hơn 7% so với những người được cho dùng giả dược.

Cây rễ vàng

Cây rễ vàng là một loại thảo mộc mọc ở một số vùng núi lạnh giá. Nó được sử dụng rộng rãi như một chất thích ứng, một chất tự nhiên giúp tăng cường khả năng đối phó với căng thẳng của cơ thể bạn.Trong một nghiên cứu, các nhà nghiên cứu đã kết hợp và phân tích kết quả của 11 nghiên cứu đã kiểm tra tác động của cây rễ vàng đối với sự mệt mỏi về thể chất và tinh thần ở hơn 500 người. Trong số 11 nghiên cứu, 8 nghiên cứu đã tìm thấy bằng chứng cho thấy cây rễ vàng có thể tăng cường hoạt động thể chất và giảm bớt sự mệt mỏi về tinh thần.

Vitamin B12

Cùng với các vitamin B khác, vitamin B12 giúp chuyển hóa thức ăn bạn ăn thành năng lượng mà tế bào có thể sử dụng. Nó cũng giữ cho các dây thần kinh và tế bào máu của cơ thể bạn khỏe mạnh, đồng thời giúp ngăn ngừa một loại bệnh thiếu máu có thể khiến bạn yếu và mệt mỏi. Vitamin B12 được tìm thấy tự nhiên trong nhiều loại protein động vật, chẳng hạn như thịt, cá và các sản phẩm từ sữa.

Sắt

Cơ thể cần sắt để tạo ra hemoglobin, một loại protein trong tế bào hồng cầu giúp vận chuyển oxy từ phổi đến các cơ quan và mô khắp cơ thể. Nếu không có đủ lượng sắt, các tế bào hồng cầu của bạn không thể vận chuyển oxy đến các mô của cơ thể một cách hiệu quả. Điều này dẫn đến thiếu máu do thiếu sắt, khiến bạn cảm thấy mệt mỏi và yếu ớt.

Melatonin

Melatonin là một loại hormone tự nhiên có vai trò đối với giấc ngủ. Nó được sản xuất và phân phối tùy thuộc vào thời gian trong ngày - tăng vào buổi tối và giảm vào buổi sáng. Bổ sung melatonin có thể là một cách hiệu quả để giảm bớt chứng mất ngủ, một chứng rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng đến khoảng 30% người trưởng thành trên khắp thế giới. Mất ngủ kinh niên có thể khiến bạn thường xuyên mệt mỏi và ít năng lượng. Các triệu chứng bao gồm khó đi vào giấc ngủ hoặc ngủ không sâu, thức dậy quá sớm và chất lượng giấc ngủ kém.

CoQ10

CoQ10, viết tắt của coenzyme Q10, được tạo ra tự nhiên trong cơ thể. CoQ10 có một số dạng, bao gồm ubiquinone và ubiquinol. Chúng có mặt khắp nơi trong cơ thể, nghĩa là chúng được tìm thấy trong tất cả các tế bào.

Tất cả các tế bào đều chứa CoQ10, mặc dù tim, thận và gan có hàm lượng cao nhất. Các tế bào sử dụng CoQ10 để tạo ra năng lượng và tự bảo vệ khỏi tác hại của quá trình oxy  hóa. Khi mức CoQ10 suy giảm, các tế bào của cơ thể bạn không thể sản xuất năng lượng cần thiết để phát triển và khỏe mạnh, điều này có thể dẫn đến mệt mỏi. Cá, thịt và các loại hạt có chứa CoQ10, nhưng không đủ lớn để làm tăng đáng kể mức độ trong cơ thể bạn. Do đó, bổ sung CoQ10 có thể là một giải pháp tốt hơn để giảm mệt mỏi ở những người suy giảm hoặc thấp.

Creatine

Creatine là một hợp chất được tìm thấy tự nhiên trong thịt đỏ, thịt lợn, thịt gia cầm và cá. Nó hoạt động như một nguồn cung cấp năng lượng nhanh chóng trong cơ thể bạn. Adenosine triphosphate (ATP) là đơn vị năng lượng cơ bản của sự sống. Khi cơ thể bạn sử dụng ATP để làm năng lượng, nó sẽ mất một nhóm photphat và trở thành adenosine diphosphat. Do đó, khi cơ thể bạn cần một nguồn năng lượng nhanh chóng, creatine sẽ chuyển photphat của nó thành ADP và trở thành ATP.

Citrulline

Tên “citrulline” bắt nguồn từ Citrullus vulgaris, từ tiếng Latinh có nghĩa là dưa hấu, từ đó nó lần đầu tiên được phân lập. Citrulline có tác dụng tăng oxit nitric trong cơ thể. Nitric oxide hoạt động như một chất giãn mạch, làm cho các cơ bên trong của các mạch máu mở rộng và do đó tăng cường lưu thông. Điều này cho phép máu, oxy và chất dinh dưỡng đi đến tất cả các khu vực của cơ thể. Nhưng khi khả năng sản xuất oxit nitric bị hạn chế, tình trạng suy nhược cơ thể và thiếu năng lượng có thể xảy ra. Do đó, là tiền chất của oxit nitric, các chất bổ sung citrulline có thể hỗ trợ mức năng lượng bằng cách tăng khả năng cung cấp oxy và chất dinh dưỡng cho các tế bào của cơ thể.

Citrulline cũng đóng một vai trò trong chu trình urê, giúp loại bỏ amoniac khỏi cơ thể. Sản xuất amoniac là nguyên nhân chính gây ra mệt mỏi do tập thể dục cường độ cao. Do đó, citrulline có thể làm giảm mệt mỏi liên quan đến tập thể dục cường độ cao, cho phép bạn tập thể dục lâu hơn.

Bột củ dền

Bột củ dền được làm từ củ dền tươi và chứa một lượng nitrat cao. Tương tự như L-citrulline, nitrat tạo ra oxit nitric trong cơ thể, giúp thư giãn các mạch máu và tăng lưu lượng máu và cung cấp oxy. Điều này cho phép cơ thể bạn sản xuất năng lượng hiệu quả hơn, đặc biệt là liên quan đến việc tập thể dục.

Một số phân tích nghiên cứu cho thấy rằng việc bổ sung củ dền sẽ làm tăng thời gian để các vận động viên mệt mỏi trong quá trình tập luyện. Trong một số trường hợp, bổ sung củ dền cho phép mọi người tập thể dục lâu hơn 25% so với dùng giả dược. Điều này là do nitrat có trong củ dền làm giảm lượng oxy cần thiết để tập thể dục ở các cường độ khác nhau. Bạn càng cần ít oxy để tập thể dục, bạn sẽ càng cảm thấy ít mệt mỏi hơn và bạn sẽ có thể tập luyện được lâu hơn. Ngoài ra, vì nitrat làm tăng sản xuất oxit nitric trong cơ thể của bạn, bổ sung củ dền cũng có thể làm giảm huyết áp cao.

Tyrosine

Tyrosine là một axit amin được cơ thể bạn sản xuất một cách tự nhiên. Nó được tìm thấy trong hầu hết các loại thực phẩm giàu protein, bao gồm thịt gà, trứng và các sản phẩm từ sữa. Tyrosine rất quan trọng để sản xuất chất dẫn truyền thần kinh, là chất hóa học truyền thông điệp trong não của bạn. Những chất dẫn truyền thần kinh này được cho là suy giảm với các hoạt động đòi hỏi tinh thần và thể chất, có thể ảnh hưởng tiêu cực đến mức độ tập trung và năng lượng. Trong nhiều nghiên cứu, chất bổ sung tyrosine đã được tìm thấy để giúp tăng mức độ tỉnh táo và năng lượng. Chúng cũng có thể giúp khôi phục trí nhớ và sự minh mẫn ở những người thiếu ngủ.

Caffeine với L-Theanine

Caffeine thường được tiêu thụ vì các đặc tính tăng cường năng lượng của nó ở dạng cà phê, trà, đồ uống có ca cao, nước tăng lực và nước sô-đa. Tuy nhiên, nhiều người hạn chế hoặc tránh hoàn toàn caffeine vì nó có thể dẫn đến cáu kỉnh, lo lắng, bồn chồn và suy sụp sau khi tăng cường năng lượng ban đầu. Nhưng kết hợp L-theanine với caffeine như một chất bổ sung có thể là một cách dễ dàng để ngăn ngừa những tác dụng phụ này. L-theanine là một axit amin được tìm thấy tự nhiên trong trà và một số loại nấm. Nó được cho là thúc đẩy sự thư giãn mà không làm tăng tình trạng buồn ngủ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 7 loại thực phẩm tăng cường năng lượng cho cơ thể

 

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm