Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm phúc mạc

Viêm phúc mạc là một tình trạng nặng, cần được điều trị tích cực càng sớm càng tốt. Vì vậy, những hiểu biết về bệnh là hết sức quan trọng giúp phòng bệnh cũng như phát hiện sớm để đạt hiệu quả điều trị cao nhất.

Viêm phúc mạc

Phúc mạc (màng bụng) là lớp mô mỏng bao phủ bên trong ổ bụng và bề mặt của hầu hết các tạng. Viêm phúc mạc có thể gây ra bởi nấm hoặc vi khuẩn do những chấn thương bụng, bệnh lí hoặc các thiết bị y tế phục vụ điều trị như catheter để lọc màng bụng ở những bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối…

Viêm phúc mạc là một tình trạng nặng cần được điều trị ngay lập tức. Kháng sinh đường tĩnh mạch cần được sử dụng để điều trị nhiễm trùng. Phẫu thuật thường được chỉ định để cắt bỏ mô nhiễm trùng. Nếu không được điều trị kịp thời, nhiễm trùng có thể lan ra các cơ quan khác, đe dọa tính mạng bệnh nhân.

Nguyên nhân

Có 2 loại viêm phúc mạc.

Viêm phúc mạc nguyên phát do vi khuẩn gây nhiễm trùng dịch ở khoang màng bụng. Bệnh lí suy gan hoặc suy thận có thể gây ra tình trạng này. Đặc biệt là ở những người cần lọc màng bụng do suy thận giai đoạn cuối.

Viêm phúc mạc thứ phát thường do nhiễm trùng các cơ quan khác trong ống tiêu hóa lan truyền tới.

Một số bệnh lí có thể gây ra viêm phúc mạc như:

  • Chấn thương hoặc vết thương bụng
  • Viêm ruột thừa vỡ
  • Loét dạ dày
  • Thủng ruột
  • Viêm túi thừa đại tràng
  • Viêm tụy
  • Xơ gan hoặc các bệnh lí về gan khác
  • Nhiễm trùng túi mật, ruột hoặc nhiễm trùng máu
  • Viêm vùng chậu (viêm nhiễm các cơ quan sinh dục ở nữ)
  • Bệnh Crohn (là một loại viêm ruột)
  • Các thủ thuật xâm lấn sử dụng trong phẫu thuật, điều trị suy thận…

Triệu chứng

Các triệu chứng có thể khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra nhiễm trùng. Những triệu chứng thường gặp của bệnh bao gồm:

  • Chướng bụng
  • Đau bụng tăng lên khi chạm vào hoặc khi đi vệ sinh
  • Nôn hoặc buồn nôn
  • Tiêu chảy
  • Táo bón hoặc không trung tiện (xì hơi) được
  • Tiểu ít
  • Chán ăn
  • Khát nhiều
  • Mệt mỏi
  • Sốt kèm theo rét run

Nếu bạn đang phải lọc màng bụng, bạn có thể thấy dịch lọc xuất hiện vẩn đục hoặc cặn màu trắng; tấy đỏ hoặc đau vùng bụng xung quanh catheter.

Chẩn đoán

Nếu bạn có các triệu chứng của viêm phúc mạc thì việc điều trị cần được tiến hành ngay lập tức. Việc trì hoãn chỉ làm cho tính mạng của bạn bị đe dọa.

Bác sĩ sẽ hỏi bệnh, thăm khám. Việc khám bụng (sờ, nắn) sẽ có thể khiến bạn cảm thấy khó chịu, tăng cảm giác đau.

Một số xét nghiệm được sử dụng để chẩn đoán như:

  • Xét nghiệm máu để đánh giá số lượng bạch cầu. Số lượng bạch cầu tăng cao thường là dấu hiệu của viêm hay nhiễm trùng. Công thức máu còn có thể giúp xác định loại vi khuẩn gây viêm.
  • Nếu bạn có dịch trong ổ bụng, bác sĩ có thể lấy kim chọc dịch và làm xét nghiệm tìm vi khuẩn.
  • Các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh như chụp Xquang, cắt lớp vi tính có thể chỉ ra được những vị trí thủng ở ruột hoặc phúc mạc…

Nếu bạn đang lọc màng bụng, bác sĩ có thể chẩn đoán dựa trên sự xuất hiện của vẩn đục trong dịch lọc.

Điều trị

Bước đầu tiên của việc điều trị là cần xác định nguyên nhân gây bệnh. Bệnh nhân thường được sử dụng thuốc giảm đau và kháng sinh để chống nhiễm khuẩn.

Nếu bạn bị viêm ruột, áp xe (một khối chứa mủ), hoặc viêm ruột thừa vỡ thì phẫu thuật cần được thực hiện để lấy bỏ tổ chức nhiễm trùng.

Nếu bạn đang lọc màng bụng và bị viêm phúc mạc, bạn có thể cần chờ đến tận khi điều trị khỏi nhiễm trùng để tiếp tục sử dụng lọc màng bụng. Trong quá trình đó, bạn cần sử dụng một phương pháp lọc máu khác, ví dụ như chạy thận nhân tạo.

Việc điều trị phải được tiến hành kịp thời để tránh các biến chứng nguy hiểm, có thể gây tử vong.

Biến chứng

Nếu không được điều trị kịp thời, nhiễm trùng có thể đi vào máu và gây ra sốc, tổn thương các cơ quan khác. Bệnh có thể gây tử vong.

Những biến chứng có thể gặp của viêm phúc mạc tiên phát bao gồm:

  • Hội chứng não gan (mất chức năng não xảy ra khi gan không còn loại bỏ được các chất độc trong máu)
  • Hội chứng gan thận (là một tiến triển của suy thận)
  • Sốc nhiễm khuẩn (là một phản ứng nặng của cơ thể xảy ra khi vi khuẩn xâm nhập vào máu)
  • Những biến chứng của viêm phúc mạc thứ phát bao gồm:
    • Áp xe ổ bụng
    • Hoại tử ruột (gây chết các mô ruột)
    • Dính ruột (các mô xơ trong ổ bụng gây dính các nội tạng và có thể dẫn đến tắc ruột)
    • Sốc nhiễm khuẩn (đặc trưng bởi tình trạng mạch nhanh, huyết áp hạ)

Phòng bệnh

Nếu bạn đang lọc màng bụng, hãy chú ý rửa tay (bao gồm cả bàn tay và móng tay) sạch trước khi chạm vào catheter. Vệ sinh vùng da xung quanh catheter hàng ngày. Thực hiện theo đúng hướng dẫn của bác sĩ về chăm sóc và bảo quan các thiết bị y tế của bạn.

Gọi 115 hoặc đến phòng cấp cứu ngay lập tức nếu bạn bị đau bụng dữ dội hoặc bị chấn thương bụng, ví dụ như dao đâm.

Tiên lượng

Tiên lượng của viêm phúc mạc tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và khoảng thời gian bệnh tiến triển trước khi được điều trị. Thuốc và phẫu thuật có thể kiểm soát được tình trạng nhiễm trùng.

Nếu việc điều trị không được bắt đầu sớm, nhiễm trùng có thể lan truyền và gây tổn thương các cơ quan khác. Khi đó, khả năng bình phục sẽ tùy thuộc vào sức khỏe tổng thể của bạn và mức độ tổn thương các cơ quan.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhiễm khuẩn huyết

Bình luận
Tin mới
  • 30/08/2025

    Cảnh giác sốt xuất huyết và tay chân miệng vào mùa mưa

    Mùa mưa không chỉ mang đến không khí mát mẻ mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các bệnh truyền nhiễm phát triển. Trong đó sốt xuất huyết và tay chân miệng là 2 bệnh lý đáng lo ngại nhất do tốc độ lây lan nhanh và nguy cơ biến chứng nghiêm trọng. Việc nhận biết sớm các triệu chứng và áp dụng các biện pháp phòng bệnh là yếu tố then chốt để bảo vệ sức khỏe của trẻ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về hai căn bệnh này, từ nguyên nhân, triệu chứng đến cách phòng tránh, giúp các bậc phụ huynh chủ động hơn trong việc chăm sóc con em mình.

  • 30/08/2025

    5 lợi ích sức khỏe tuyệt vời của giá đỗ ít người biết

    Giá đỗ được biết đến là loại thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất, chất xơ tốt cho sức khỏe. Thường xuyên ăn giá đỗ không chỉ có ích cho sức khỏe mà còn hỗ trợ phòng ngừa một số loại ung thư.

  • 29/08/2025

    Giải pháp hiệu quả giúp kiểm soát cơn đau do viêm khớp trong mùa mưa

    Khi những cơn mưa đầu mùa bắt đầu rơi, nhiều người cảm thấy dễ chịu vì thời tiết mát mẻ hơn, giảm bớt cái nóng oi ả. Tuy nhiên, đối với những ai đang phải sống chung với viêm khớp, mùa mưa lại mang đến không ít khó khăn.

  • 29/08/2025

    4 tác dụng độc đáo của nước gừng đỗ đen rang

    Nước gừng và nước đỗ đen rang là hai loại thức uống quen thuộc trong dân gian, được biết đến với nhiều lợi ích sức khỏe. Khi kết hợp hai nguyên liệu này sẽ có một loại đồ uống thơm ngon và bổ dưỡng, mang lại những tác dụng tích cực cho cơ thể.

  • 29/08/2025

    Bệnh hen suyễn ở trẻ em

    Hen suyễn là một trong những bệnh lý hô hấp mãn tính rất phổ biến ở trẻ em, ảnh hưởng đến hàng triệu trẻ trên toàn thế giới, bao gồm cả Việt Nam. Bệnh gây ra những khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày, từ vui chơi, học tập đến giấc ngủ, và nếu không được kiểm soát tốt, có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng.

  • 28/08/2025

    Tác động của thời tiết ẩm ướt mùa mưa lũ đến sức khỏe da và cách chăm sóc

    Mùa mưa lũ không chỉ gây khó chịu bởi những cơn mưa kéo dài và không khí ẩm ướt mà còn là "kẻ thù" tiềm ẩn của làn da. Môi trường ẩm ướt, nguồn nước ô nhiễm và sự phát triển mạnh mẽ của vi sinh vật có hại tạo điều kiện thuận lợi cho hàng loạt vấn đề da liễu bùng phát.

  • 27/08/2025

    Có nên chạy bộ mỗi ngày để giảm cân?

    Chạy bộ là một bài tập thể dục đã được chứng minh là có thể cải thiện sức bền và giảm mỡ cơ thể một cách an toàn. Tuy nhiên, việc chạy bộ mỗi ngày có mang lại hiệu quả giảm cân như mong muốn?

  • 27/08/2025

    Tại sao ngón chân của bạn bị tê?

    Tê ở ngón chân là một trong triệu chứng dai dẳng khó xác định. Nó có thể là triệu chứng của một căn bệnh nghiêm trọng ví dụ như bệnh tiểu đường hoặc có thể chỉ là do bạn đi giày không phù hợp.

Xem thêm