Phù xảy ra khi các mạch máu nhỏ bị rò rỉ và giải phóng dịch vào khoảng giữa các tế bào.
Nguyên nhân gây phù
Chấn thương mắt cá chân, ong đốt hoặc nhiễm trùng da có thể khiến bạn bị phù. Trong một số trường hợp, ví dụ như nhiễm trùng, phù có thể hữu ích, dịch rò rỉ từ các mạch máu thu hút nhiều bạch cầu đến khu vực phù và chống lại các tác nhân gây nhiễm trùng.
Phù có thể do mất cân bằng một số chất trong máu. Ví dụ như:
Albumin giảm: albumin và các protein khác trong máu hoạt động như một miếng bọt biển để giữ các chất lỏng trong mạch máu của bạn. Albumin thấp có thể dẫn đến phù nhưng nó thường không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra phù.
Phản ứng dị ứng: Phù cục bộ thường gặp ở hầu hết các trường hợp dị ứng. Khi cơ thể lại phản ứng lại với các tác nhân dị ứng, các mạch máu ở khu vực gần đó sẽ bị rò rỉ dịch ra khoảng giữa các tế bào.
Tắc nghẽn dòng chảy: Nếu sự dẫn lưu dịch ở một phần của cơ thể bị tắc nghẽn, dịch sẽ bị ứ lại. Ví dụ như, huyết khối tĩnh mạch sâu ở cẳng chân hoặc một khối gây cản trở lưu thông máu hoặc dịch bạch huyết cũng có thể gây phù.
Các bệnh lí nghiêm trọng: Bỏng, nhiễm trùng đe dọa tính mạng hoặc những bệnh lí nặng khác có thể gây ra phản ứng khiến dịch thoát vào khoảng giữa các mô ở hầu hết trong cơ thể. Vì vậy, các vấn đề này thường gây phù toàn thân.
Bệnh tim (suy tim sung huyết): khi tim yếu đi và bơm máu kém hiệu quả, dịch có thể ứ lại, gây phù chân. Nếu dịch bị ứ lại nhanh chóng, có thể dẫn đến phù phổi.
Bệnh gan: Một số bệnh lí gan nặng (ví dụ như xơ gan) gây ra phù. Xơ gan có thể gây giảm albumin và các protein khác trong máu, dẫn đến dịch ứ lại ở bụng chân (biểu hiện cổ chướng và phù chân).
Bệnh thận: Hội chứng thận hư có thể gây phù nhiều ở chân hoặc phù toàn thân.
Phù não: Chấn thương não, hạ natri máu, u não, não úng thủy có thể gây phù. Đau đầu, lơ mơ, hôn mê là những triệu chứng khác của phù não.
Thuốc: Nhiều thuốc có thể gây phù như:
Các thuốc này thường gây phù nhẹ ở cẳng chân.
Triệu chứng
Các triệu chứng của bạn sẽ tùy thuộc vào mức độ và vị trí phù.
Phù ở khu vực nhỏ do nhiễm trùng hoặc viêm (ví dụ như muỗi đốt) thường không gây ra triệu chứng gì. Nhưng phù do phản ứng trên diện rộng (ví dụ như ong đốt) có thể xảy ra trên toàn bộ cánh tay của bạn, làm da bị căng, đau và hạn chế di cử động.
Dị ứng thức ăn có thể gây phù nề ở lưỡi hoặc họng. Nó có thể đe dọa tính mạng nếu phù ở thanh quản, gây cản trở hô hấp.
Phù ở chân có thể khiến bạn cảm thấy nặng nề, ảnh hưởng tới việc đi lại. Phù nặng có thể gây ảnh hưởng tới lưu thông máu, dẫn đến loét da.
Phù phổi gây khó thở và làm giảm lượng oxy trong máu. Một số trường hợp phù phổi có thể bị ho.
Điều trị
Để điều trị phù, thường phải điều trị theo nguyên nhân. Ví dụ, bạn có thể uống các thuốc dị ứng để điều trị phù do dị ứng.
Phù do tắc nghẽn dẫn lưu dịch thường được điều trị bằng phục hồi lại lưu thông máu. Nếu bạn có huyết khối ở cẳng chân, bạn sẽ cần sử dụng chống đông. Chúng giúp phã vỡ cục máu đông và phục hồi lưu thông máu. Một khối u cản trở lưu thông máu hoặc bạch huyết thường được cắt bỏ bằng phẫu thuật hoặc xạ trị, hóa trị để u nhỏ lại.
Phù chân do suy tim sung huyết hoặc bệnh gan có thể điều trị bằng lợi tiểu, ví dụ như furosemide (Lasix). Khi bạn đi tiều nhiểu hơn, dịch từ khoảng giữa các tế bào có thể trở lại mạch máu. Bên cạnh đó, bạn cũng cần hạn chế ăn muối (ăn giảm natri).
Thông tin thêm khảo tại bài viết: Vì sao cơ thể bạn bị sưng phù?
Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.
Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.
Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.
Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.
Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.
Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.
Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.
Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.