Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Trí tuệ nhân tạo (A.I) có thể giải quyết khủng hoảng nguồn nhân lực trong chăm sóc sức khỏe? - Phần 2

Trí tuệ nhân tạo (A.I) liệu có thể giúp đỡ các bác sĩ và giảm gánh nặng cho các hệ thống y tế không? Những câu hỏi nào cần có lời giải đáp thỏa đáng xoay quanh vấn đề này?

Giải pháp khả thi

Những số liệu thống kê này không chỉ làm sáng tỏ tính bức thiết của vấn đề mà còn chỉ ra sự mất cân đối giữa nhu cầu thực tế và khả năng cung cấp. Cuộc khủng hoảng nhân lực y tế có liên quan tới già hóa dân số, nhu cầu chăm sóc y tế cho các căn bệnh mạn tính, sự thiếu hụt bác sĩ trên toàn thế giới và sự mất cân đối giữa số lượng nhân viên y tế mới với các nhân viên đã nghỉ.

Một số quốc gia thử nghiệm các giải pháp với việc tăng số lượng sinh viên y khoa và làm cho hệ thống chăm sóc sức khỏe của họ thu hút hơn. Ví dụ, năm 2015 Singapore đã chấp nhận tăng thêm 110 sinh viên trong chương trình đào tạo y khoa so với trước đó. Chính phủ cũng đã nỗ lực thu hút những người Singapore đang  tham gia lĩnh vực y tế ở nước ngoài trở lại làm việc trong nước, họ sẽ được nhận tới 50.000 đô la Singapore/năm trong vòng 3 năm, đổi lại, họ phải làm việc ở một bệnh viện công lập trong ba đến bốn năm, bao gồm cả thời gian đào tạo tại viện với tư cách là bác sĩ nội trú.

Tuy nhiên, về lâu dài, những ưu đãi như vậy có thể là không đủ để thu hút nhân lực ngành y tế vì lượng công việc cũng sẽ tăng lên song song với cuộc khủng hoảng nhân sự. Đây là thời điểm mà công nghệ kỹ thuật số, cụ thể hơn là trí tuệ nhân tạo có thể tham gia cùng giải quyết cuộc khủng hoảng này.

Nguồn.westernadvocate.com.au

Trí thông minh nhân tạo giới hạn (ANI - Artificial narrow intelligence) có thể hỗ trợ công việc của bác sĩ

Trong nghiên cứu của mình, Viện nghiên cứu Y học Futurist cho rằng ANI có cơ hội cao nhất được sử dụng trong thực hành y khoa để phân tích các cơ sở dữ liệu lớn, tìm kiếm sự tương quan mới và hỗ trợ công việc chăm sóc người bệnh thường ngày. Các dịch vụ y tế kết hợp với nền tảng AI có thể tăng khả năng chẩn đoán, quản trị, ra quyết định và phân tích cơ sở dữ liệu lớn…

Các thuật toán thông minh có thể hỗ trợ các chuyên gia y tế trong việc thiết kế các kế hoạch điều trị và tìm ra phương pháp phù hợp nhất cho từng bệnh nhân. Công nghệ có thể đảm nhận các nhiệm vụ khác đơn điệu, lặp đi lặp lại vì vậy các bác sĩ và y tá có thể tập trung vào công việc thực tế quan trọng của họ. Trong tương lai, “người” trợ lí công nghệ có thể có khả năng ưu tiên các e-mail quan trọng trong hộp thư đến của bác sĩ hoặc tự động tìm kiếm các nghiên cứu khoa học mới và phù hợp nhất chỉ trong vài giây. Giống như ống nghe, được xem là biểu tượng của y học hiên đại kể từ khi xuất hiện ở thế kỉ 19, AI hay ANI cũng có thể trở thành không thể thay thế đối với y học tương lai.

Chúng ta cần nhấn mạnh rằng thực hành y học không phải là một quá trình tuyến tính (linear process). Mỗi yếu tố (element) và tham số (parameter) không thể được dịch sang ngôn ngữ lập trình, nhưng có những lĩnh vực mà ANI chắc chắn có thể tham gia để cải thiện hiệu quả dịch vụ y tế và giảm gánh nặng cho nhân viên y tế.

Nguồn. whatsnext.nuance.com

Thách thức trong quá trình ứng dụng

Thật không may, có rất nhiều thách thức phát sinh từ công nghệ. Đầu tiên là những gánh nặng tài chính, chi phí của các công nghệ đột phá có thể quá cao đối với các nước kém phát triển, đẩy họ lùi lại phía sau trong việc cải thiện khả năng chăm sóc sức khỏe.

Mặt khác, nhiều câu hỏi về kỹ thuật và đạo đức xuất hiện. Các công việc lặp đi lặp lại của bác sĩ, chẳng hạn như ghi chú hoặc hành chính có thể được thay thế bởi AI, vậy còn những công việc như chẩn đoán, điều trị hoặc theo dõi tiến trình điều trị thì AI sẽ tham gia ở mức độ nào? Ai chịu trách nhiệm nếu một quyết định y tế do AI hỗ trợ gây hại cho bệnh nhân? AI nên được xem xét là một công cụ hỗ trợ như ống nghe hay là một thực thể riêng lẻ?

Về phía bệnh nhân, sự kết nối giữa con người – con người, bác sĩ – bệnh nhân trở nên suy giảm? Điều gì xảy ra nếu các thuật toán AI có thể bắt chước và trở nên có cảm xúc thông qua một ứng dụng hoặc một chatbot? Câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ, liệu bệnh nhân có chấp nhận AI và học cách sử dụng nó trong quá trình chăm sóc của họ hay không.

Về cấu trúc xã hội, liệu AI có giúp chuyển trọng tâm y tế từ điều trị sang dự phòng? AI sẽ làm tăng chi phí điều trị? Các bác sĩ và nhân viên y tế sẽ làm việc hiệu quả hơn vì AI giúp họ xử lý những tác vụ tốn thời gian? Những quốc gia kém phát triển có thể cung cấp dịch vụ y tế tốt hơn với việc sử dụng AI? Và nếu tất cả những điều trên xảy ra, nó sẽ thay đổi cấu trúc hiện tại của các chính sách bảo hiểm như thế nào?

Nguồn.instinctif.com

Lời kết

Trí tuệ nhân tạo có thể trở thành một công cụ mạnh mẽ để giảm bớt khủng hoảng nguồn nhân lực trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Điều đó không có nghĩa là nó sẽ thay thế hoàn toàn các chuyên gia y tế, AI sẽ được kế thừa và được hỗ trợ sử dụng trong chăm sóc sức khỏe để bù đắp cho việc thiếu hụt nguồn nhân lực. Nhưng trước khi viễn cảnh đó xảy ra, rất nhiều câu hỏi về tài chính, kỹ thuật và đạo đức cần được trả lời thỏa đáng. Chúng ta hi vọng sẽ sớm tìm ra lời giải đáp cho vấn đề này.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những điều Bạn cần hỏi Bác sỹ trước khi sử dụng thuốc kê đơn

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Medicalfuturist)
Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

Xem thêm