Thực đơn ăn dặm tốt nhất cho trẻ từ 7 -12 tháng tuổi
Trẻ nên bắt đầu được ăn dặm từ khi tròn 6 tháng tuổi bởi lúc này nguồn năng lượng từ sữa mẹ không còn đủ cung cấp cho sự phát triển của trẻ.
Cho trẻ ăn dặm nên thực hiện một số nguyên tắc
- Nên tận dụng các nguồn thực phẩm sẵn có tại địa phương, chọn rau củ theo mùa để đảm bảo an toàn thực phẩm.
- Chế biến thức ăn mềm, dễ nhai, dễ nuốt, hợp khẩu vị của trẻ.\
- Không nên cho gia vị mắm muối vào thức ăn của trẻ dưới 1 tuổi, vì có thể ảnh hưởng đến chức năng thận của trẻ.
- Cho trẻ ăn từ loãng tới đặc, từ ít tới nhiều, tập cho trẻ ăn quen dần với thức ăn mới. Số lượng thức ăn và bữa ăn tăng dần theo tuổi.
- Bổ sung thêm các loại thực phẩm tạo nên màu sắc thơm ngon, hấp dẫn và đủ chất.
- Bổ sung thêm dầu hoặc mỡ, hoặc vừng, lạc (mè, đậu phộng) để cung cấp thêm năng lượng giúp trẻ mau lớn.
- Không cho trẻ ăn bánh ăn dặm, uống nước ngọt trước bữa ăn vì sẽ làm cho trẻ chán ăn, bỏ bữa hoặc ăn ít đi trong bữa ăn.
- Tất cả dụng cụ chế biến phải sạch sẽ. Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi chế biến thức ăn và khi cho trẻ ăn.
Đảm bảo đủ 4 nhóm dinh dưỡng
Chế độ ăn dặm của trẻ cần đảm bảo đủ 4 nhóm dưỡng chất.
Thực đơn ăn dặm của trẻ cần có đầy đủ 4 nhóm dưỡng chất:
- Nhóm tinh bột: Sử dụng gạo tẻ, gạo tám mới, không nên trộn lẫn gạo nếp (gây đặc khó ăn vì có gluten) ý dĩ, hạt sen, đậu xanh (vì dễ gây cảm giác ngán, khó ăn và khó tiêu).
- Nhóm chất đạm: Thịt, cá, trứng sữa, cua, tôm… là những thực phẩm chứa nhiều đạm. Khi mới bắt đầu tập ăn bổ sung, nên dùng thịt nạc (lợn, gà), lòng đỏ trứng gà giàu đạm, béo, dễ tiêu. Từ tháng thứ 7 có thể cho ăn thịt bò, cá, tôm, cua…. Tháng thứ 8 trở đi trẻ cần ăn đa dạng hơn.
- Nhóm vitamin và khoáng chất: Cà rốt, củ cải, rau ngót, rau dền, chuối, cam, đu đủ…
- Nhóm chất béo: Trẻ cần được ăn cả dầu thực vật và mỡ động vật (mỡ gà, mỡ lợn...), với tỷ lệ tốt nhất là tỷ lệ 1:1 (người trưởng thành là 2:1). Nên cho ăn đa dạng các loại dầu thực vật (đậu nành, mè, ôliu, ...), riêng dầu gấc chỉ nên cho ăn 1- 2 lần/tuần để tránh vàng da do thừa caroten. Đặc biệt lưu ý phải cho trẻ ăn lượng dầu/mỡ phù hợp trong các bữa ăn. Khi bắt đầu ăn bổ sung mỗi bữa cần cho 2,5ml dầu/mỡ, 8 tháng trở lên 5ml, gần 1 tuổi trở 7,5-10ml/bữa theo nguyên tắc một bữa dầu, một bữa mỡ.
Các bước chuẩn bị một bữa ăn dặm cho trẻ
Sơ chế thực phẩm
Các loại thịt, cá, tôm... cần rửa sạch, để ráo nước. Nếu trước đó thực phẩm được bảo quản trong ngăn đá thì cần rã đông hoàn toàn trước khi sử dụng, chú ý rã đông đúng cách. Có thể hấp trước khi băm hoặc xay nhuyễn.
Rau củ: Nhặt sạch và ngâm nước muối. Sau khi sơ chế sạch sẽ và cắt nhỏ đem hấp chín, xay hoặc băm nhỏ.
Rau củ sau khi sơ chế, cắt nhỏ, hấp chín hoặc xay nhuyễn, băm nhỏ.
Chế biến
Đong đủ lượng nước và bột/gạo cho vào xoong, nồi rồi nấu chín. Lưu ý quấy đều tay để bột không bị vón, cháo không bị cháy. Cho trứng đã đánh tan hoặc cho thịt, cá, tôm... đã băm nhỏ vào nồi bột/cháo. Cho bột sôi trong 5 - 7 phút, thêm rau xanh và một chút dầu ăn. Bột sôi lại nhắc xuống đổ bột ra bát, khi bột nguội ấm xúc cho trẻ ăn.
Hoặc cũng có thể cho thịt, cá, tôm… hòa với một nước và bột rồi cho lên bếp nấu. Đun sôi trong khoảng 5-7 phút, thêm rau củ, dầu ăn, đun cho bột sôi lại là được. Bột chín bằng mắt thường có thể cảm nhận được là khi đổ ra bột đã róc xoong, nồi. Để nguội bớt rồi cho trẻ ăn.
Ngoài nấu bột, có thể nấu cháo rồi dùng máy xay sinh tố xay cho trẻ ăn. Nhưng từ 12 tháng bắt buộc phải cho trẻ ăn cháo hạt và ăn các thực phẩm khác như cơm nát, mỳ, bún, phở. Không nên lạm dụng máy xay sinh tố làm trẻ lười nhai dẫn đến biếng ăn.
Dinh dưỡng cho trẻ 7- 12 tháng tuổi
Trẻ 7-8 tháng tuổi
Khi bắt đầu ăn bổ sung, nên tập ăn cho trẻ bằng cách cho trẻ ăn lượng tăng dần, độ đặc tăng dần. Lúc đầu cho ăn 2-3 thìa bột mỗi lần, mỗi ngày cho trẻ ăn từ 2-3 lần. Thời gian làm quen này không quá 2 tuần.
Khi trẻ đã quen với thức ăn mới, có thể tăng dần từ 2-3 bữa bột một ngày (mỗi bữa từ 1/2 - 2/3 bát ăn cơm).
Cho trẻ uống thêm nước ép trái cây như nước cam, bưởi, đu đủ… Cho trẻ bú mẹ theo nhu cầu. Với những trẻ không được bú mẹ vì lý do nào đó thì cần cho trẻ uống 600-700ml sữa/ngày (bao gồm sữa công thức, sữa chua, pho mai…).
Cần cho trẻ làm quen dần với các loại thức ăn mới.
Trong thực đơn hàng ngày cần đảm bảo lượng đạm từ 10 - 15g, bột gạo từ 40 - 80g, rau xanh từ 25g. Mẹ có thể tham khảo một số thực đơn cho trẻ như: Cháo tim gà, rau cải, bí xanh nghiền; cháo cá thịt trắng và cà rốt; cháo thịt gà bí đỏ…
Trẻ 9 - 10 tháng tuổi
Cho trẻ ăn 3 bữa bột đặc/ngày, mỗi bữa từ 3/4 đến miệng bát. Cho trẻ bú mẹ theo nhu cầu. Với những trẻ không được bú mẹ vì lý do nào đó thì cần cho trẻ uống thêm 500 - 600ml sữa/ngày (bao gồm sữa công thức, sữa chua, pho mai…).
Giai đoạn này đa số các loại thực phẩm bé đều đã có thể ăn được. Đa số các bé cũng đã mọc 2 - 4 răng sữa và đã có thể nhai, gặm được những loại thực phẩm mềm. Những thực đơn ăn dặm cho bé giai đoạn này các mẹ có thể tham khảo: cháo trứng gà khoai lang, cháo tôm mướp, cháo thịt bò cải thảo…
Trẻ 11 - 12 tháng tuổi
Giai đoạn này bé đã có thể nhai được, các loại thức ăn đều có thể không nhất định phải nghiền nhuyễn nữa.
Đa dạng các loại thực phẩm sẽ giúp bé bổ sung dưỡng chất tốt hơn. Cho trẻ ăn 3 bữa bột đặc/ngày, mỗi bữa từ 3/4 đến miệng bát.
Cho trẻ bú mẹ theo nhu cầu. Với những trẻ không được bú mẹ vì lý do nào đó thì cần cho trẻ uống thêm 500 - 600ml sữa/ngày (bao gồm sữa công thức, sữa chua, pho mai…).
-
5 nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50
Sau tuổi 50, hệ tiêu hóa và khả năng hấp thụ không còn tốt như thời trẻ. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50 đóng vai trò là ‘liều thuốc’ tự nhiên giúp sửa chữa cơ thể và nâng cao chất lượng cuộc sống.
-
Bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời trong mùa hè
Mùa hè đến mang theo những ngày nắng rực rỡ, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn cho làn da của bạn. Ánh nắng mặt trời, dù cần thiết để tổng hợp vitamin D và mang lại cảm giác ấm áp, lại chứa tia cực tím (UV) có khả năng gây tổn thương da nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách.
-
6 loại trái cây tốt cho thận
Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.
-
11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam
Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.
-
Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả
Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.
-
3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm
Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.
-
Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn
Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.
-
Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?
Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.
