Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao nên hạn chế sử dụng chiết xuất tuyến thượng thận?

Bạn cảm thấy mệt mỏi và căng thẳng? Có thể là do tuyến thượng thận của bạn đang có vấn đề!

Tại sao nên hạn chế sử dụng chiết xuất tuyến thượng thận?

Nhiều người nghĩ rằng lối sống hiện đại 24/7, quá nhiều caffein có thể gây tổn thương tuyến thượng thận, và chiết xuất tuyến thượng thận có thể giúp đảo ngược những tổn thương này. Nhưng điều này có thể không chính xác.

Tuyến thượng thận là gì?

Tuyến thượng thận nằm trên thận của bạn, bao gồm hai phần: tuyến ngoài (vỏ thượng thận) và tuyến trong (tủy thượng thận).

Khu vực vỏ thượng thận giải phóng trực tiếp một số hormone ảnh hưởng đến sự trao đổi chất và đặc điểm giới tính vào trong máu. Hormone cortisol giúp kiểm soát việc cơ thể bạn sử dụng chất béo, protein và carbohydrate. Nó cũng làm giảm các phản ứng viêm. Một hormon khác, được gọi là aldosterone, giúp điều chỉnh natri và kali trong máu, giúp duy trì lượng máu và huyết áp.

Tủy thượng thận có chức năng gì?

Tủy thượng thận tiết ra hormone giúp bạn đối phó với những căng thẳng về thể chất và tinh thần. Adrenaline, còn được gọi là epinephrine, được gọi là hormone "chiến đấu hay bỏ cuộc". Nó làm cho tim đập nhanh hơn, làm tăng lưu lượng máu đến não và cơ, giúp cơ thể sản xuất đường một cách nhanh chóng để sử dụng làm nhiên liệu.

Noradrenaline, hoặc norepinephrine, gây co mạch máu của bạn. Điều này giúp tăng và duy trì huyết áp trong những tình huống căng thẳng.

 

Khi nào tuyến thượng thận làm việc không hiệu quả?

Tổn thương và bệnh tật là nguyên nhân chính khiến cho tuyến thượng thận không hoạt động bình thường. Ví dụ, bệnh Addison xảy ra khi tổn thương tuyến thượng thận khiến chúng sản xuất ít cortisol và aldosterone hơn bạn cần.

Tuy nhiên, những căng thẳng kéo dài trong cuộc sống hiện đại cũng được coi như thủ phạm khiến tuyến thượng thận hoạt động kém. Lý thuyết cho thấy rằng sự kích thích quá mức của tuyến thượng thận làm cho nó trở nên mệt mỏi. Điều này ngăn cản tuyến thượng thận hoạt động hết công suất. Một số gợi ý rằng sử dụng chất chiết xuất từ ​​thượng thận như một liệu pháp điều trị tình trạng này.

Những người ủng hộ cũng cho rằng các chiết xuất cũng giúp tăng cường hệ miễn dịch và cung cấp các hormone cần thiết khác. Không có bằng chứng để hỗ trợ việc sử dụng chúng.

Chiết xuất từ ​​tuyến thượng thận là gì?

Các tuyến động vật như bò và lợn được thu thập từ lò mổ và sản xuất thành chất chiết xuất từ ​​tuyến thượng thận. Chất chiết xuất được lấy từ toàn bộ tuyến hoặc chỉ là các bộ phận bên ngoài. Thành phần hoạt chất chính trong chiết xuất là hormone hydrocortisone.

Vào đầu thế kỷ XX, chất chiết xuất từ ​​tuyến thượng thận được sử dụng cho nhiều mục đích, và hầu hết đều có sẵn dưới dạng tiêm. Cùng với bệnh Addison, chúng được sử dụng để điều trị:

  • sốc phẫu thuật
  • bỏng
  • ốm nghén
  • dị ứng
  • hen suyễn

Khi các thuốc khác phát triển, chúng hầu hết không còn sử dụng nữa.

Ngày nay, chất chiết xuất tuyến thượng thận chỉ có ở dạng viên. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã cấm chiết xuất tuyến thượng thận nhập khẩu vào Mỹ năm 1989. FDA cũng đã ban hành các cảnh báo công khai chống lại việc sử dụng chất chiết xuất thượng thận sau khi phát hiện ra rằng hơn 80 người đã phát triển nhiễm trùng từ các sản phẩm bị ô nhiễm.

Chúng có tác dụng không?

Những người ủng hộ nói rằng các chất chiết xuất từ ​​thượng thận làm tăng năng lượng và trí nhớ, và giúp giảm căng thẳng tự nhiên.

Theo Mayo Clinic, chỉ đơn giản là không có cơ sở khoa học nào để xem "suy kiệt thượng thận" như một chẩn đoán. Nhiều bác sĩ sẽ cho bạn biết rằng sự mệt mỏi thượng thận không tồn tại. Tương tự như vậy, không có nghiên cứu nào ủng hộ tuyên bố rằng các chiết xuất thượng thận có thể giúp thiết lập lại chức năng thượng thận.

Chiết xuất tuyến thượng thận có thể có một số hậu quả không mong muốn. Bổ sung chiết xuất tuyến thượng thận khi cơ thể không cần có thể làm cho tuyến thượng thận ngừng hoạt động. Nếu tình trạng này xảy ra, bạn cần ngừng sử dụng chiết xuất tuyến thượng thận và phải mất vài tháng sau đó, tuyến thượng thận của bạn mới hoạt động bình thường trở lại.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ung thư biểu mô vỏ thượng thận

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 31/08/2026

    3 loại đồ uống cần tránh khi dùng chung với thực phẩm chức năng dầu cá

    Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.

  • 30/08/2026

    Uống đủ nước mỗi ngày: Nhiều người đang mất nước mà không hề hay biết

    Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.

  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

  • 25/08/2026

    Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

    Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.

  • 24/08/2026

    Thức khuya thường xuyên làm hại sức khỏe như thế nào?

    Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.

Xem thêm